Πατερικές αναφορές στο ΙΕΖΕΚΙΗΛ 1:22

Το δε στερέωμα, λόγω του στερεού. Η δε ίριδα, λόγω της ειρήνης και της διαθήκης του Θεού προς εμάς. Ο σάπφειρος, τα απόρρητα· ο κρύσταλλος, το καθαρό και άδολο. Όρθια τα πόδια, λόγω του σταθερού και μόνιμου. Πυρ που συστρέφεται στο μέσο, όχι χαλαρό και ρευστό. Το δε φέγγος, για το τέλος της αναπαύσεως. Το δε ίχνος των ποδιών, κατά μεν τον Σύμμαχο, είναι μόσχου, λόγω του κοπιαστικού έργου στη γη· κατά δε τον Ακύλα, στρογγυλό, ως το ωραιότερο των σχημάτων. Η δε όψη των τροχών, κατά μεν τον Σύμμαχο, είναι υακίνθινη.

Τον Μανωέ τον κριτή παλαιότερα, και τον Πέτρο τον μαθητή αργότερα, πώς δεν τους θαύμασες; Τον μεν πρώτο, επειδή δεν άντεξε ούτε καν την όψη του Θεού που εμφανίστηκε, και γι' αυτό έλεγε: «Χαθήκαμε, γυναίκα, είδαμε τον Θεό»· διότι για τους ανθρώπους δεν είναι χωρητή ούτε καν η θεία εμφάνιση, πόσο μάλλον η θεία φύση. Τον δε δεύτερο, επειδή δεν δεχόταν στο πλοίο τον Χριστό που του εμφανίστηκε, και γι' αυτό τον παρακαλούσε να απομακρυνθεί. Και τούτο, μολονότι ο Πέτρος ήταν πιο θερμός από τους άλλους στην επίγνωση του Χριστού, και γι' αυτό μακαρίστηκε και του εμπιστεύθηκαν τα μέγιστα. Τι θα μπορούσες άραγε να πεις για τον Ησαΐα, και τον Ιεζεκιήλ, τον επόπτη των μεγίστων αποκαλύψεων, και τους υπόλοιπους προφήτες; Από τους οποίους ο μεν πρώτος είδε τον Κύριο Σαβαώθ να κάθεται σε θρόνο δόξης, και να περιστοιχίζεται, να υμνείται και να καλύπτεται από τα εξαπτέρυγα Σεραφείμ, ενώ ο ίδιος καθαριζόταν με τον αναμμένο άνθρακα και προετοιμαζόταν για την προφητεία. Ο δε δεύτερος περιγράφει το όχημα του Θεού, τα Χερουβείμ, και τον θρόνο που βρίσκεται πάνω από αυτά, και το στερέωμα πάνω από αυτόν, και Εκείνον που εμφανιζόταν στο στερέωμα, καθώς και κάποιες φωνές, κινήσεις και πράξεις. Και αυτά, είτε ήταν κάποια ημερήσια οπτασία ορατή μόνο στους αγίους, είτε αληθινό νυχτερινό όραμα, είτε αποτύπωση στο ηγεμονικό της ψυχής που ερχόταν σε επαφή με τα μελλοντικά σαν να ήταν παρόντα, είτε κάποιο άλλο απόρρητο είδος προφητείας, δεν μπορώ να το πω· το γνωρίζει όμως ο Θεός των προφητών, και εκείνοι στους οποίους ενεργούνται τα τοιαύτα.

Τι είδε, λοιπόν, αυτός; «Ιδού, λέει, ερχόταν νεφέλη από τον βορρά, και ολόγυρα υπήρχε λάμψη και πυρ που άστραφτε, και στο μέσο του σαν όψη ηλέκτρου και λάμψη μέσα σε αυτό, και στο μέσο ομοίωμα τεσσάρων ζώων. Αυτή ήταν η όψη τους, υπήρχε επάνω τους ομοίωμα ανθρώπου. Και το καθένα είχε τέσσερα πρόσωπα, και το καθένα τέσσερις πτέρυγες. Και είχαν ύψος, λέει, και ήταν φοβερά, και οι ράχες και των τεσσάρων ήταν γεμάτες οφθαλμούς ολόγυρα, και πάνω από το κεφάλι τους υπήρχε ομοίωμα σαν στερέωμα, σαν φοβερή όψη κρυστάλλου, εκτεταμένο ψηλά πάνω από το κεφάλι τους, και οι πτέρυγές τους, δύο στο καθένα, κάλυπταν τα σώματά τους, και πάνω από το στερέωμα υπήρχε κάτι σαν όψη λίθου σαπφείρου· και πάνω σε αυτό ομοίωμα θρόνου, και πάνω στο ομοίωμα του θρόνου υπήρχε ομοίωμα σαν μορφή ανθρώπου επάνω του. Και είδα κάτι σαν όψη ηλέκτρου, από την όψη της οσφύος και προς τα πάνω, και από την όψη της οσφύος και προς τα κάτω σαν όψη φωτιάς, και η λάμψη του ήταν σαν την όψη του τόξου, όταν βρίσκεται στη νεφέλη σε ημέρα βροχής». Και μετά από όλα αυτά, θέλοντας να δείξει ότι ούτε ο προφήτης, ούτε εκείνες οι δυνάμεις αντίκρισαν καθαρή την ίδια την ουσία, λέει: «Αυτή ήταν η όψη του ομοιώματος της δόξας του Κυρίου». Είδες και εκεί και εδώ τη συγκατάβαση;

Παρουσιάσαμε και άλλες δυνάμεις, τα Χερουβίμ, και δείξαμε πώς επάνω τους υπάρχει στερέωμα, πώς υπάρχει λίθος κρυστάλλου, πώς υπάρχει ομοίωμα θρόνου και μορφή ανθρώπου και ήλεκτρο και πυρ και τόξο· και μετά από όλα εκείνα λέει ο προφήτης: «Αυτό είναι το όραμα του ομοιώματος της δόξας του Κυρίου». Και μέσα από όλα αυτά σας δείχναμε τη συγκατάβαση του Θεού, και ότι ακόμη και αυτή η ίδια είναι αβάσταχτη για τις άνω δυνάμεις.

Και για αυτόν τον λόγο «υπήρχε πνεύμα ζωής στους τροχούς και πάνω από το κεφάλι των ζώων ένα ομοίωμα σαν στερέωμα». Και αυτό έδειξε ότι εκείνος που καθόταν πάνω τους είναι «αυτός που επιβαίνει στον ουρανό του ουρανού». «Και σαν όψη φοβερού κρυστάλλου»· και λίγο πιο κάτω για αυτά, «σαν όψη λίθου ζαφειριού». Διότι είναι διττός ο λόγος περί του Σωτήρος, αφενός αυτός στον οποίο μπορεί να φτάσει ο ανθρώπινος νους, και αφετέρου αυτός που υπερβαίνει κάθε λόγο. Ο μεν κρύσταλλος, επειδή είναι διαφανής, υποδηλώνει τον πρώτο, ενώ το ζαφείρι, επειδή δεν είναι τέτοιο, υποδηλώνει τον δεύτερο· και τα δύο όμως είναι λίθοι, διότι προτύπωναν τον Κύριο, τον οποίο η Γραφή ονόμασε ακρογωνιαίο λίθο. «Και πάνω στον λίθο υπήρχε κάτι σαν ομοίωμα θρόνου, και πάνω στο ομοίωμα του θρόνου ένα ομοίωμα με μορφή ανθρώπου επάνω σε αυτόν, στο ψηλότερο σημείο».

ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΜΑΣ ΜΑΚΑΡΙΟΥ ΤΟΥ ΑΙΓΥΠΤΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ Που είναι γεμάτες από πάρα πολλή ωφέλεια. Περί της τελειότητας που οφείλουν και πρέπει να επιδιώκουν οι Χριστιανοί. ΟΜΙΛΙΑ Α'. Ο μακάριος προφήτης Ιεζεκιήλ, αφού είδε μια θεόπνευστη και ένδοξη οπτασία και όραμα, τη διηγήθηκε και κατέγραψε μια οπτασία γεμάτη από ανείπωτα μυστήρια. Διότι είδε στην πεδιάδα το άρμα των Χερουβείμ, τέσσερα πνευματικά ζώα, όπου το κάθε ζώο είχε τέσσερα πρόσωπα, το ένα πρόσωπο λιονταριού, το άλλο πρόσωπο αετού, το έτερο μοσχαριού και το άλλο πρόσωπο ανθρώπου· και υπήρχαν φτερά σε κάθε πρόσωπο, ώστε κανένα να μην έχει πίσω μέρος ή οπίσθια. Και οι πλάτες τους ήταν γεμάτες μάτια, και οι κοιλιές τους ήταν ομοίως γεμάτες από μάτια, και δεν υπήρχε κανένα σημείο που να μην ήταν γεμάτο από μάτια. Και υπήρχαν τροχοί σε κάθε πρόσωπο, ένας τροχός μέσα σε άλλον τροχό, και μέσα στους τροχούς υπήρχε πνεύμα. Και είδε κάτι σαν ομοίωμα ανθρώπου, και πάνω τους να κάθεται κάποιος σαν ομοίωμα ανθρώπου, και τα όσα βρίσκονταν κάτω από τα πόδια του ήταν σαν κατασκεύασμα από ζαφείρι. Και το άρμα των Χερουβείμ και τα ζώα έφεραν τον Δεσπότη που επέβαινε σε αυτό· και όπου εκείνος ήθελε να πορευθεί, κατευθύνονταν ίσια μπροστά. Και είδε κάτω από τα Χερουβείμ κάτι σαν ανθρώπινο χέρι να τα υποβαστάζει και να τα μεταφέρει.