Πατερικές αναφορές στο ΙΕΖΕΚΙΗΛ 34:5

Ότι δε, έχοντας φανεί εντελώς αμελείς απέναντι στα λογικά ποίμνια και παραδίδοντάς τα στα θηρία, θα μπορούσαν να ελεγχθούν, ή μάλλον ότι οι ίδιοι έχουν μεταβληθεί σε λύκους, θα μπορούσε κανείς εύκολα να το διαπιστώσει από όσα έχουν ειπωθεί δια στόματος των προφητών. Διότι ο ένας έλεγε, εκ μέρους του Θεού: «Αλίμονο στους ποιμένες, οι οποίοι διασκορπίζουν και καταστρέφουν τα πρόβατα της βοσκής τους», και κάποιος άλλος πάλι: «Αυτά λέει ο Κύριος, ο Κύριος: Αλίμονο στους ποιμένες του Ισραήλ. Μήπως οι ποιμένες βόσκουν τον εαυτό τους; Δεν βόσκουν τα πρόβατα οι ποιμένες; Ιδού, το γάλα καταναλώνετε και με το μαλλί ντύνεστε και το παχύ σφάζετε, αλλά τα πρόβατά μου δεν τα βόσκετε. Το αδύναμο δεν το ενισχύσατε, και το συντετριμμένο δεν το επιδέσατε, και το πλανημένο δεν το επαναφέρατε, και το χαμένο δεν το αναζητήσατε, και το δυνατό το καταπονήσατε με μόχθο· και διασκορπίστηκαν τα πρόβατά μου, επειδή δεν υπήρχαν ποιμένες, και έγιναν τροφή για όλα τα θηρία του αγρού και για τα πετεινά του ουρανού». Και προς αυτούς τους ίδιους τους ποιμένες λέει κάπου: «Ποιμαίνετε τα πρόβατα της σφαγής, τα οποία αυτοί που τα απέκτησαν τα έσφαζαν και δεν μετανόησαν· και αυτοί που τα πουλούσαν έλεγαν: Ευλογημένος ο Κύριος, διότι πλουτίσαμε». Επομένως, οι ποιμένες κατέστρεφαν τα κοπάδια των λογικών θρεμμάτων, χωρίς να έχουν ανάγκη τα θηρία, αλλά μάλλον μιμούμενοι οι ίδιοι τα θηρία.

35. Μην επιθυμείς την εξουσία επί των ψυχών, μήπως δεν έχεις φθάσει ακόμη στα μέτρα της απαθείας και βλάψεις και τον εαυτό σου και όσους σε ακολουθούν. Εάν όμως την αναλάβεις παρά τη θέλησή σου, φρόντιζε, όχι για να κάνεις τα δικά σου θελήματα, αλλά το θέλημα Εκείνου που σου ενεπιστεύθη την επιμέλεια των λογικών προβάτων. Διότι λέγει μέσω του προφήτη Ιεζεκιήλ: Ω ποιμένες του Ισραήλ, μήπως οι ποιμένες βόσκουν τους εαυτούς τους; Δεν βόσκουν τα πρόβατα οι ποιμένες; Ιδού, καταναλώνετε το γάλα και ντύνεστε με τα μαλλιά και σφάζετε το παχύ, και τα πρόβατά μου δεν τα βόσκετε. Το αδύναμο δεν το ενισχύσατε, και το άρρωστο δεν το θεραπεύσατε, και το συντετριμμένο δεν το επιδέσατε, και το πλανεμένο δεν το επαναφέρατε, και το χαμένο δεν το αναζητήσατε, και το δυνατό το καταπονήσατε με σκληρότητα· και διασκορπίσθηκαν τα πρόβατά μου επειδή δεν υπήρχαν ποιμένες, και έγιναν βορά στα βουνά για όλα τα θηρία του αγρού· και διασκορπίσθηκαν τα πρόβατά μου σε όλα τα όρη και σε κάθε ψηλό βουνό, και σε όλο το πρόσωπο της γης διασκορπίσθηκαν· και δεν υπήρξε κανείς για να τα αναζητήσει, ούτε για να τα επαναφέρει. Γι' αυτό, ποιμένες, ακούστε τον λόγο του Κυρίου. Ζω εγώ, λέγει ο Κύριος: Επειδή τα πρόβατά μου έγιναν λεία, και έγιναν τα πρόβατά μου βορά για όλα τα θηρία της πεδιάδας, εξαιτίας της έλλειψης ποιμένων, και οι ποιμένες δεν αναζήτησαν τα πρόβατά μου, και οι ποιμένες έβοσκαν τους εαυτούς τους, ενώ τα πρόβατά μου δεν τα έβοσκαν.

ΣΤ΄. Πες μου, σε ποιους βοσκότοπους πρέπει να τα οδηγήσουμε, σε ποιες πηγές πρέπει να πορευθούμε, και ποιες πρέπει να αποφεύγουμε, είτε πρόκειται για βοσκότοπους είτε για νάματα· ποια πρέπει να ποιμαίνουμε με τη ράβδο και ποια με τη σύριγγα· πότε πρέπει να τα οδηγούμε σε βοσκότοπους και πότε να τα ανακαλούμε από αυτούς· πώς πρέπει να πολεμούμε τους λύκους και πώς να μην πολεμούμε τους ποιμένες· και μάλιστα στη σημερινή εποχή, που οι ποιμένες συμπεριφέρθηκαν άφρονα και διασκόρπισαν τα πρόβατα της νομής, ώστε να οδύρομαι κι εγώ για τα ίδια μαζί με τους αγιωτάτους προφήτες. Πώς θα ενισχύσω το ασθενές, και θα ανορθώσω το πεπτωκός, και θα επαναφέρω το πλανημένο, και θα αναζητήσω το απολωλός, και θα διαφυλάξω το ισχυρό; Πώς και θα τα μάθω αυτά και θα τα τηρήσω σύμφωνα με τον ορθό λόγο της ποιμαντικής και τον δικό σας· ώστε να μη γίνω κακός ποιμένας, που καταναλώνει το γάλα, και ντύνεται με τα μαλλιά των προβάτων, και σφάζει ή εμπορεύεται τα παχύτερα, ενώ τα υπόλοιπα τα εγκαταλείπει στα θηρία και στους κρημνούς, ποιμαίνοντας τον εαυτό του και όχι τα πρόβατα, πράγμα για το οποίο ακριβώς επικρίνονταν οι παλαιοί προεστώτες του Ισραήλ.

«Έχασαν τον νου τους εξαιτίας του κρασιού, κλονίστηκαν από τη μέθη του σίκερα.» «Αλίμονο στους ποιμένες που διασκορπίζουν και καταστρέφουν τα πρόβατα του ποιμνίου. Γι' αυτό, αυτά λέει ο Κύριος εναντίον των ποιμένων που ποιμαίνουν τον λαό μου: Εσείς διασκορπίσατε τα πρόβατά μου και τα διώξατε, και δεν τα φροντίσατε. Ιδού, εγώ θα σας τιμωρήσω σύμφωνα με τα πονηρά σας έργα.» «Χαμένα πρόβατα έγινε ο λαός μου· αυτοί που τα ποιμαίνουν τα έδιωξαν στα βουνά, τα παραπλάνησαν.» «Οι ηγέτες τους είναι σαν λιοντάρια που ωρύονται, που αρπάζουν λεία, καταβροχθίζοντας ψυχές με καταδυνάστευση και λαμβάνοντας τιμές με αδικία.» «Και οι ιερείς αθέτησαν τον νόμο μου, και βεβήλωναν τα άγιά μου· δεν έκαναν διάκριση ανάμεσα στο ακάθαρτο και το καθαρό, και με βεβήλωναν ανάμεσά τους. Οι άρχοντές τους στο μέσο της είναι σαν λύκοι που αρπάζουν λεία, για να χύσουν αίμα, ώστε να αποκομίσουν κέρδη από πλεονεξία· και οι προφήτες της τους συγκάλυπταν.» «Αυτά λέει ο Κύριος: Ω, ποιμένες της Ιερουσαλήμ! Μήπως οι ποιμένες βόσκουν τους εαυτούς τους; Δεν βόσκουν τα πρόβατα οι ποιμένες; Ιδού, το γάλα καταναλώνετε και με το μαλλί ντύνεστε, και το παχύ ζώο το σφάζετε, αλλά τα πρόβατά μου δεν τα βόσκετε. Το αδύναμο δεν το ενισχύσατε, και το πλανεμένο δεν το φέρατε πίσω, και το χαμένο δεν το αναζητήσατε, και το δυνατό το καταδυναστεύσατε, και διασκορπίστηκαν τα πρόβατά μου επειδή δεν υπήρχαν ποιμένες.»

Αλλά γέμισε λοιπόν, τίμιε Πάτερ, και εσύ τον κάλαμο της διδασκαλίας με το θείο Πνεύμα, και κάλεσε ποιμαντικά και φιλάνθρωπα αυτόν που περιπλανιέται χωρίς ποιμένα στα όρη της άγνοιας και στους λόφους της κακίας· και θέσε τον υπό τη δεξιά σου, και περίδεσε με ευσπλαχνία αυτόν που έχει κατασπαραχθεί από τα πολλά πονηρά δαγκώματα των λύκων της Αραβίας, δηλαδή της Δύσης· διότι το όνομα της Αραβίας, όταν ερμηνεύεται στην ελληνική γλώσσα, όπως λένε, σημαίνει Δύση. Αντιλαμβάνομαι δε, και ίσως όχι εσφαλμένα, σύμφωνα με τους κανόνες της αναγωγικής ερμηνείας, ότι διά της Αραβίας νοείται αυτή η σάρκα, η οποία δρα τυραννικά στα καθ' εμέ έναντι των θείων νόμων του πνεύματος· η οποία αληθώς εκτρέφει πολλούς αναιδείς και ανήμερους λύκους· η οποία όντως κατέστη δύση εξαιτίας της αμαρτίας, και αληθώς ονομάζεται έτσι· επί της οποίας επέβη, ως αγαθός και φιλάνθρωπος, ο καλός ποιμένας, ο Θεός που ποιμαίνει τον Ισραήλ, και Λόγος του Θεού· Εκείνος που κάθεται πάνω στα Χερουβίμ, επιδεικνύοντας προφανώς τη μέριμνά Του.

ΛΟΓΟΣ Ν'. Πρέπει να τρέμουν τις απειλές του Θεού οι ποιμένες. Πατέρες μου, αδελφοί και τέκνα, ακούγοντας τις πολλές απειλές που έχει θέσει ο Θεός εναντίον των ποιμένων, φρίττω, τρέμω και φοβάμαι. Διότι, μέσω του Ιεζεκιήλ λέει τα εξής: «Σε έθεσα φρουρό του οίκου Ισραήλ. Αν δεις τη ρομφαία να έρχεται και δεν το αναγγείλεις στον λαό μου, το αίμα του θα το ζητήσω από τα δικά σου χέρια». Στον δε θείο Ιερεμία, ονειδίζοντας τους κακούς ποιμένες, λέει: «Το αδύναμο δεν το ενισχύσατε, το άρρωστο δεν το περιποιηθήκατε, το πλανεμένο δεν το επιστρέψατε, το συντριμμένο δεν το επιδέσατε, το χαμένο δεν το αναζητήσατε, και το ισχυρό το καταπονήσατε. Και σκορπίστηκαν τα πρόβατά μου, επειδή δεν υπήρχαν ποιμένες». Και πάλι, μέσω του θεσπέσιου Ωσηέ λέει: «Ακούστε ιερείς, και προσέξτε, οίκε του Ισραήλ, διότι σε εσάς απευθύνεται η κρίση. Επειδή γίνατε παγίδα στη Σκοπιά, και σαν δίχτυ απλωμένο πάνω στο Ιταβύριο». Και στη συνέχεια, μέσω του πάνσοφου Ζαχαρία λέει: «Ω, ποιμένες της Ιερουσαλήμ που εγκαταλείψατε τα πρόβατά μου, ο βραχίονάς τους θα ξεραθεί τελείως, και ο δεξιός τους οφθαλμός θα τυφλωθεί».