Πατερικές αναφορές στο ΙΕΖΕΚΙΗΛ 8:16

Διότι, όταν πληροφορούνταν τα σχετικά με τον θάνατο του Φαλτία, μέσω πνευματικής θεωρίας βεβαίως, λέει τα εξής: «Και είδα και ιδού σαν είκοσι πέντε άνδρες, με τα νώτα τους στραμμένα προς τον ναό του Κυρίου και τα πρόσωπά τους προς τα εμπρός· και αυτοί προσκυνούσαν τον ήλιο προς τα ανατολικά». Αν λοιπόν κάποιος, προσκυνώντας τον ανατέλλοντα ήλιο, άφηνε τον ναό πίσω από το σώμα του, πώς δεν είναι αναγκαίο να νοήσουμε ότι το πρόσωπό του ήταν στραμμένο προς την ανατολή; Σύμφωνα με αυτό το σχήμα ήταν τοποθετημένο και το ίδιο το θείο θυσιαστήριο, όπως έχουμε πει. Άρα λοιπόν, και του ίδιου του ναού και του θείου θυσιαστηρίου η πρόσοψη, που ήταν και προσβάσιμη, βρισκόταν προς τα ανατολικά· είχε δε δύο πλευρές, η μία προς τον νότο, και η άλλη προς τον βορρά, ενώ το άλλο μέρος προφανώς έλειπε, το οποίο βέβαια νοείται κατά κάποιον τρόπο ως η οπίσθια όψη που βλέπει προς τα μέρη της δύσης. Έτσι λοιπόν, εφόσον έτσι έχουν τα όσα αναφέραμε, θα βρούμε ότι ακριβώς προς τον βορρά βρίσκεται η Γαλιλαία, η οποία γειτονεύει με τους Ιουδαίους, δηλαδή η χώρα των εθνών, σύμφωνα με το γεγραμμένο: «Γαλιλαία των εθνών».

Διότι ολόκληρος ο κλήρος μας και κάθε μερίδιό μας βρίσκεται στην εξουσία του Θεού, και Αυτός είναι ο διανομέας των στεφάνων. «Σαλπίστε με σάλπιγγα πάνω στα βουνά, ηχήστε στα υψώματα, κηρύξτε στον οίκο Ων, εξέστη ο Βενιαμίν, ο Εφραίμ παραδόθηκε σε αφανισμό σε ημέρες ελέγχου. Στις φυλές του Ισραήλ φανέρωσα αξιόπιστα πράγματα». Έχει προαναφερθεί σαφώς ότι, εκτός από τις χρυσές δαμάλεις, ο καταραμένος Ιεροβοάμ εισήγαγε στους Ισραηλίτες και άλλους τρόπους ολέθριας ειδωλολατρίας και πλάνης. Διότι λάτρευαν σε όρη και βουνά τον Χαμώς και τον Βεελφεγώρ, «κάτω από δρυ και λεύκα και σκιερό δέντρο»· βρίσκονταν δε, όπως είπα, και στη Βαιθήλ και στη Δαν οι χρυσές δαμάλεις. Αλλά αυτή μεν ήταν η πλάνη του Ισραήλ· ο Ιούδας όμως, δηλαδή ο Βενιαμίν, τουτέστιν εκείνοι από τη φυλή του Ιούδα και του Βενιαμίν, δεν είχαν πλανηθεί λιγότερο, και λάτρευαν την «Αστάρτη, το βδέλυγμα των Σιδωνίων»· προσκυνούσαν δε και τον ήλιο. Και αυτό θα μας γίνει ξανά ολοφάνερο μέσω της φωνής του Ιεζεκιήλ. Διότι, όπως λέει ο ίδιος, οδηγήθηκε στα Ιεροσόλυμα «σε όραμα Θεού»· έπειτα είδε την πλάνη των κατοίκων. «Διότι είδα», λέει, «περίπου είκοσι πέντε άνδρες, με τα νώτα τους προς τον ναό του Κυρίου, και τα πρόσωπά τους προς την αντίθετη κατεύθυνση, και αυτοί προσκυνούσαν προς τα ανατολικά τον ήλιο». Πρόσεξε λοιπόν πώς μοιράζονταν την απώλεια, προσκρούοντας με πολλούς τρόπους και λυπώντας τον Θεό.

Διότι αυτό νομίζω πως υποδηλώνει το να έχουν τα νώτα τους προς τον ναό του Κυρίου, και τα πρόσωπά τους απέναντι, προφανώς προς τον ήλιο. Όταν, λοιπόν, ακούσεις το «ευρισκόμενος εντός του οίκου», να εννοήσεις τον οίκο ή το τέμενος κάθε ψευδώνυμου και κατασκευασμένου θεού, δηλαδή του ήλιου. Και σε κανέναν δεν θα φαινόταν άτοπο ή απίθανο να νοούνται και να ονομάζονται «οίκος του ήλιου» όσοι προσκυνούν τον ήλιο, όπως ακριβώς βεβαίως θα μπορούσαν να νοηθούν ως «οίκος Θεού» εκείνοι που φρονούν και πράττουν τα δικά Του και σε Αυτόν αποδίδουν το σέβας.

Όταν δε οι επόμενοι πέρασαν τον Ιορδάνη υπό την ηγεσία του Ιησού του Ναυή, καθώς προχωρούσε πάλι ο χρόνος και βρίσκονταν υπό την εξουσία των κριτών, λάτρευσαν τα είδωλα· αλλά και στις εποχές των αγίων προφητών θυσίασαν στις χρυσές δαμαλίδες, τις οποίες κατασκεύασε γι' αυτούς ο καταραμένος Ιεροβοάμ, και, επιπλέον, ανεγείροντας για αυτές τεμένη και βωμούς, προσκύνησαν εξίσου τον Βάαλ, τον Χαμώς, την Αστάρτη, τον Βεελφεγώρ. Και το κακό προχώρησε ακόμη πιο πέρα από αυτά· διότι βεβαίως δεν λέμε ότι μόνο το αγελαίο πλήθος και ο συρφετός έπραξαν αυτά, αλλά θα διαπιστώσουμε ότι και από τους ίδιους τους ιερείς πολλοί παρεξέκλιναν. Γι' αυτό εξάλλου και έλεγε ο Θεός μέσω του προφήτη: «Οι ιερείς δεν είπαν: Πού είναι ο Κύριος; και εκείνοι που κατείχαν τον νόμο μου δεν με γνώρισαν, και οι ποιμένες ασεβούσαν απέναντί μου, και οι προφήτες προφήτευαν στο όνομα του Βάαλ και πορεύθηκαν πίσω από ό,τι είναι ανωφελές». Αλλά και ο προφήτης Ιεζεκιήλ είδε «περίπου είκοσι πέντε άνδρες από τους πρεσβυτέρους του Ισραήλ να έχουν γυρισμένα τα νώτα τους προς τον ναό του Κυρίου και τα πρόσωπά τους προς την αντίθετη κατεύθυνση, προσκυνώντας τον ήλιο προς ανατολάς». Και δεν είναι καθόλου δύσκολο να προσθέσουμε πάρα πολλά άλλα σε αυτά· νομίζω όμως ότι θα αρκέσουν και αυτά για να ελεγχθεί η αμάθεια που ενυπάρχει σε αυτούς. Επομένως, ο νους των παλαιότερων είχε πράγματι κλονιστεί και ήταν εντελώς επιρρεπής στην πλάνη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ Όραση, την οποία είδε ο Ησαΐας. Ονομάζει «όραση» την προφητεία, είτε επειδή πολλά από όσα επρόκειτο να συμβούν τα έβλεπε άμεσα με τα ίδια του τα μάτια· όπως ο Μιχαίας είδε τον λαό σκορπισμένο, και ο Ιεζεκιήλ την αιχμαλωσία και την παρανομία εκείνων που προσκυνούσαν τον ήλιο και τον Θαμούζ· είτε επειδή η ακοή των προφητών για τα όσα προέρχονταν σε αυτούς από τον Θεό δεν υστερούσε σε τίποτα από την όραση, αλλά παρείχε την ίδια ακριβώς βεβαιότητα, πράγμα που δεν συμβαίνει στα βιωτικά ζητήματα. Διότι, για να δείξει ότι άκουγαν διαφορετικά από τους υπόλοιπους ανθρώπους, λέει: «Μου προσέθεσε αυτί για να ακούω». Καθιστά δε τον λόγο του αξιόπιστο ονομάζοντάς τον όραση, και αφυπνίζει τον ακροατή και τον παραπέμπει σε Εκείνον που φανέρωσε τα γεγονότα. Διότι αποτελεί συνήθεια σε όλους εκείνους που μεταφέρουν τα λόγια του Θεού, πριν από οτιδήποτε άλλο να εδραιώνουν το εξής: ότι δεν ξεστομίζουν τίποτα από τον εαυτό τους, αλλά ότι τα λεγόμενα είναι θείοι χρησμοί και γράμματα που κατέβηκαν από τους ουρανούς. Έτσι και ο Δαβίδ λέει: «Η γλώσσα μου είναι γραφίδα ταχυγράφου γραμματέα».

Ο δε Ιερεμίας αναφέρει: «Σήκωσε ολόγυρα τα μάτια σου και δες· πού δεν εκπόρνευσαν;» Γι' αυτόν τον λόγο, βλέποντάς την πλανεμένη, περιόρισε τον ναό σε έναν μόνο τόπο. Αλλά ούτε αυτό τη σταμάτησε από εκείνη την ακολασία, παρά, σαν να φιλονικούσε για να αποδείξει στον Δεσπότη ότι, όσα κι αν κάνει Εκείνος, αυτή δεν πρόκειται να αποστεί από τη μανία της, έφερε τους μοιχούς μέσα στον ίδιο τον δεσποτικό οίκο, άλλοτε μεν στήνοντας εκεί ένα τετραπρόσωπο είδωλο, άλλοτε δε ζωγραφίζοντας πάνω στον τοίχο όλα τα βδελύγματα των ερπετών και των κτηνών. Και αυτό μας το φανέρωσε ο Ιεζεκιήλ· διότι, αφού μεταφέρθηκε από τη Βαβυλώνα στον ναό και τους είδε να προσφέρουν θυμίαμα στον ήλιο και να θρηνούν τον Άδωνι, καθώς και να προσκυνούν όλα τα υπόλοιπα είδωλα μέσα στον ίδιο τον ναό, θρήνησε γοερά.