Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΓΑΛΑΤΑΣ 1:14

Το ότι όλοι οι απόστολοι απορρίπτουν την πίστη του Εβίωνος και τη θεώρησαν ξένη προς τον χαρακτήρα του δικού τους κηρύγματος, είναι σε όλους φανερό. 25. Σχετικά δε με τον άγιο Παύλο, πόσα να πω για όσα λένε βλασφημώντας τον; Διότι, πρώτον, λένε ότι αυτός ήταν Έλληνας και από τα έθνη (εθνικός), και ότι έγινε προσήλυτος αργότερα. Πώς λοιπόν ο ίδιος λέει για τον εαυτό του ότι είναι «Εβραίος από Εβραίους, από το σπέρμα του Αβραάμ, από τη φυλή Βενιαμίν, Φαρισαίος σύμφωνα με τον νόμο, όντας υπερβολικά ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων»· και σε άλλο σημείο λέει: «Είναι Ισραηλίτες; Είμαι και εγώ· είναι σπέρμα του Αβραάμ; Είμαι και εγώ», και αναφέρει: «περιτμημένος την όγδοη ημέρα και αναθρεμμένος στα πόδια του Γαμαλιήλ και Εβραίος από Εβραίους». Και, ω, τα φοβερά ουρλιαχτά των δεινών ερπετών και τα συρίγματα των δρακόντων και τα δηλητήρια της κενοφωνίας! Τίνος λοιπόν τη μαρτυρία θα δεχθώ; Του Εβίωνος και των οπαδών του ή του αγίου Πέτρου που λέει: «όπως σας έγραψε ο αδελφός μου Παύλος, πράγματα τα οποία είναι βαθιά και δυσερμήνευτα, τα οποία οι αμαθείς και αστήρικτοι διαστρεβλώνουν λόγω της δικής τους άγνοιας»; Και πάλι, ο άγιος Παύλος δίνει και αυτός μαρτυρία υπέρ εκείνων γύρω από τον Πέτρο, λέγοντας: «Ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης και ο Κηφάς, οι οποίοι θεωρούνται ότι είναι στύλοι, έδωσαν σε εμένα και στον Βαρνάβα το δεξί χέρι της κοινωνίας».

Διότι η σφοδρότητά μου έγινε γνωστή μέχρι και σε εσάς· μολονότι είναι μεγάλη η απόσταση μεταξύ Παλαιστινίων και Γαλατών· ώστε δεν θα είχε διαδοθεί τόσο πολύ η φήμη, εάν τα όσα συνέβαιναν δεν υπερέβαιναν κάθε όριο και δεν ήταν αφόρητα για όλους. Γι’ αυτό και λέει: «Διότι ακούσατε για την παλαιότερη διαγωγή μου στον Ιουδαϊσμό, ότι καταδίωκα υπερβολικά την Εκκλησία του Θεού και την πορθούσα». Βλέπεις πώς διατυπώνει το καθετί με έμφαση, και δεν ντρέπεται; Διότι δεν καταδίωκε απλώς, αλλά με κάθε υπερβολή, και δεν καταδίωκε μόνο, αλλά και πορθούσε, δηλαδή, επιχειρούσε να σβήσει την Εκκλησία, να την καταστρέψει, να την κατεδαφίσει, να την αφανίσει· διότι αυτό είναι το έργο εκείνου που πορθεί. «Και προόδευα στον Ιουδαϊσμό περισσότερο από πολλούς συνομηλίκους του έθνους μου, όντας σε μεγαλύτερο βαθμό ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων».

Θ΄. Διότι, για να μη νομίσεις ότι η πράξη αυτή οφειλόταν σε θυμό, αποδεικνύει ότι τα έκανε όλα από ζήλο, έστω και χωρίς επίγνωση, όχι από κενοδοξία, ούτε επειδή επιδίωκε την έχθρα, αλλά όντας «ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων». Αυτό λοιπόν που λέει είναι το εξής: Εάν τα όσα έκανα εναντίον της Εκκλησίας δεν τα έπραξα για χάρη κάποιου ανθρώπου, αλλά από θείο ζήλο, εσφαλμένο μεν, αλλά πάντως ζήλο, πώς τώρα που αγωνίζομαι υπέρ της Εκκλησίας και έχω γνωρίσει την αλήθεια, είναι δυνατόν να τα πράττω αυτά από κενοδοξία;

Αλλά κανείς, ακούγοντας αυτά, ας μην νομίσει ότι αυτή η κλήση ήταν αναγκαστική· διότι μπορούσε πάλι να επιστρέψει εκεί από όπου ξεκίνησε. Πολλοί άλλωστε, βλέποντας άλλα, μεγαλύτερα θαύματα, γύρισαν πίσω, τόσο στην Καινή όσο και στην Παλαιά Διαθήκη· όπως ο Ιούδας, ο Ναβουχοδονόσορας, ο Ελύμας ο μάγος, ο Σίμων, ο Ανανίας και η Σαπφείρα, και ολόκληρος ο λαός των Ιουδαίων· αλλά όχι ο Παύλος. Αλλά αυτός, αφού ατένισε το ακήρατο φως, επιτάχυνε τον δρόμο του και πέταξε προς τον ουρανό. Και αν εξετάζεις για ποιον λόγο τυφλώθηκε, άκουσέ τον να λέει: «Διότι ακούσατε για την παλαιότερη διαγωγή μου στον Ιουδαϊσμό, ότι καταδίωκα με υπερβολική σφοδρότητα την Εκκλησία και την πορθούσα, και πρόκοβα στον Ιουδαϊσμό περισσότερο από πολλούς συνομηλίκους μου στο γένος μου, επειδή ήμουν υπερβολικά ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων». Επειδή, λοιπόν, ήταν τόσο σφοδρός και απρόσιτος, είχε ανάγκη από ισχυρότερο χαλινάρι, για να μην παρασυρθεί από την ορμή της προθυμίας του και παρακούσει τα όσα του λέγονταν. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, καταστέλλοντας εκείνη τη μανία του, πρώτα κατευνάζει τα κύματα της ραγδαίας εκείνης οργής μέσω της τύφλωσης, και έπειτα συνομιλεί μαζί του, δείχνοντας το απρόσιτο της σοφίας Του και το υπερέχον της γνώσης Του, και για να μάθει ποιον πολεμά, τον Οποίον δεν μπορεί να αντέξει όχι μόνο όταν τιμωρεί, αλλά ούτε καν όταν ευεργετεί. Διότι δεν τον τύφλωσε το σκοτάδι, αλλά η υπερβολή του φωτός τον σκοτείνιασε.

Γι' αυτό και ο ίδιος φώναζε δυνατά, δηλώνοντας ακριβώς αυτό: «Εάν κάποιος νομίζει ότι είναι σοφός μεταξύ σας, ας γίνει μωρός, για να γίνει σοφός»· διότι δεν είναι δυνατόν να αναβλέψει κανείς καλά, εάν προηγουμένως δεν έχει τυφλωθεί καλά, και εάν δεν έχει αποβάλει τους λογισμούς που τον ταράζουν εσωτερικά, και δεν έχει εμπιστευθεί τα πάντα στην πίστη. Αλλά ακούγοντας αυτά, ας μη νομίσει κανείς ότι αυτή η κλήση ήταν αναγκαστική· διότι μπορούσε πάλι να επιστρέψει εκεί από όπου βγήκε. Πολλοί άλλωστε, αν και είδαν άλλα μεγαλύτερα θαύματα, επέστρεψαν πίσω, και στην Καινή και στην Παλαιά Διαθήκη, όπως ο Ιούδας, ο Ναβουχοδονόσορ, ο Ελύμας ο μάγος, ο Σίμων, ο Ανανίας, η Σαπφείρα, και ολόκληρος ο λαός των Ιουδαίων. Όχι όμως ο Παύλος· αλλά, αφού ανέβλεψε, επιτάχυνε τον δρόμο του προς το ακήρατο φως, και πετούσε προς τον ουρανό. Εάν δε εξετάζεις για ποιον λόγο τυφλώθηκε, άκουσέ τον να λέει: «Διότι ακούσατε για την παλαιά μου διαγωγή στον Ιουδαϊσμό, ότι δίωκα υπερβολικά την Εκκλησία του Θεού και την κατέστρεφα, και πρόκοβα στον Ιουδαϊσμό περισσότερο από πολλούς συνομηλίκους στο έθνος μου, όντας υπερβολικά ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων». Επειδή, λοιπόν, ήταν τόσο σφοδρός και απρόσιτος, χρειαζόταν σφοδρότερο χαλινάρι, ώστε να μην παρασυρθεί από την ορμή της προθυμίας του και παρακούσει τα όσα του ειπώθηκαν.

Πρόσεξε πώς κατ' επανάληψη ισχυρίζεται ότι έγινε μαθητής του Θεού, επειδή εκείνοι που εξανάγκαζαν τους Γαλάτες να περιτέμνονται έλεγαν το εξής: ότι οι μεν απευθείας μαθητές του Χριστού, δηλαδή ο Πέτρος, ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης, επιτρέπουν την περιτομή, ενώ αυτός είναι μαθητής μαθητών, και δεν πρέπει άραγε να δίνουν προσοχή περισσότερο σε εκείνους παρά σε αυτόν; «Διότι ακούσατε για τη διαγωγή που είχα άλλοτε στον Ιουδαϊσμό, ότι καταδίωκα σε υπερβολικό βαθμό την Εκκλησία του Θεού και την πορθούσα, και πρόκοβα στον Ιουδαϊσμό περισσότερο από πολλούς συνομηλίκους στο έθνος μου, όντας υπερβολικά ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων. Όταν όμως ευδόκησε ο Θεός». Ολόκληρο το επιχείρημα που αναπτύσσει αποτελεί απόδειξη του ότι δεν παρέλαβε το μυστήριο από άνθρωπο.

Άκουσε το αυτί πορνικά άσματα, αλλά και πάλι στρέφεται στα ρήματα του στόματος του Θεού. Το ίδιο συμβαίνει και με τις άλλες αισθήσεις. Πάλι, το λογιστικό μέρος σφάλλει στα δόγματα, αλλά και πάλι καθαρίζει την προηγούμενη κακία, μεταπίπτοντας στο να δογματίζει ορθά. Και οι υδρίες είναι λίθινες, είτε διότι η σύστασή μας προέρχεται από τη γη, είτε διότι τα δοχεία που πρόκειται να δεχθούν τέτοιον οίνο πρέπει να είναι στερεά και δυσκατάλυτα. Λίθινη υδρία ήταν το λογιστικό του Παύλου, και όταν καταδίωκε, διότι ήταν ζηλωτής των πατρικών παραδόσεων περισσότερο από όλους τους συνομηλίκους του, αλλά και όταν κήρυττε, διότι είχε τόση δύναμη στους λόγους, ώστε και από τους Λυκάονες νομίστηκε πως είναι ο Ερμής, ως ο ηγούμενος του λόγου. «Όταν δε γεύτηκε ο αρχιτρίκλινος το νερό που είχε γίνει κρασί και δεν ήξερε από πού είναι (οι διάκονοι όμως που είχαν αντλήσει το νερό γνώριζαν), φωνάζει τον νυμφίο ο αρχιτρίκλινος και του λέει: Κάθε άνθρωπος βάζει πρώτα το καλό κρασί, και όταν μεθύσουν, τότε το κατώτερο· εσύ έχεις φυλάξει το καλό κρασί έως τώρα.» Ο αρχιτρίκλινος δεν ερωτά τους διακόνους, αλλά τον νυμφίο. Για ποιον λόγο; Οπωσδήποτε κατά θεία οικονομία. Διότι, αν ρωτούσε τους διακόνους, οπωσδήποτε θα αποκάλυπταν το θαύμα, αλλά κανείς δεν θα τους πίστευε. Επειδή αυτή ήταν η αρχή των σημείων, και ακόμα κανένας δεν είχε μεγάλη υπόληψη για τον Χριστό, ώστε ακόμα και αν οι διάκονοι διηγούνταν το θαύμα, κανείς δεν θα πίστευε.