Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΓΑΛΑΤΑΣ 1:15

Διότι αυτό ακριβώς λέω, ότι όλα τα έργα είναι του Πατρός, και του Υιού, και του Αγίου Πνεύματος· και γι' αυτόν τον λόγο άλλοτε αποδίδονται στον Πατέρα, άλλοτε στον Υιό, και άλλοτε στο Άγιο Πνεύμα. Εξάλλου λέγει ο άγιος απόστολος Παύλος: «Όταν δε ευδόκησε ο Θεός, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλία της μητρός μου, να αποκαλύψει τον Υιό Του μέσα μου»· και πάλι ο ίδιος λέγει: «Παύλος, δούλος του Ιησού Χριστού, κλητός Απόστολος, ξεχωρισμένος για το Ευαγγέλιο του Θεού». Μακεδόνιος.

Κεφάλαιο Δ΄ ΛΟΥΚΑΣ. Είπε δε προς κάποιον άλλον: Ακολούθησέ με. Εκείνος δε είπε: Κύριε, επίτρεψέ μου να πάω πρώτα να θάψω τον πατέρα μου. Είπε δε σε αυτόν ο Κύριος: Άφησε τους νεκρούς να θάψουν τους δικούς τους νεκρούς· εσύ δε πήγαινε και διάγγελλε τη βασιλεία του Θεού. ΠΡΟΣ ΓΑΛΑΤΑΣ. Όταν δε ευδόκησε ο Θεός, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου και με κάλεσε διά της χάριτός Του, να αποκαλύψει τον Υιό Του σε εμένα, για να Τον ευαγγελίζομαι στα έθνη· αμέσως δεν συμβουλεύτηκα σάρκα και αίμα, ούτε πήγα στα Ιεροσόλυμα προς τους αποστόλους πριν από εμένα· αλλά αναχώρησα για την Αραβία, και επέστρεψα πάλι στη Δαμασκό.

Αλλά δεν θα διαπιστώσουμε ότι οι άγιοι απόστολοι υπήρξαν τέτοιοι· διότι άκουσαν τον Ιησού να λέει: «Ελάτε οπίσω μου και θα σας κάνω αλιείς ανθρώπων». Και εκείνοι παρευθύς, αναφέρει, «αφού άφησαν το πλοίο και τον πατέρα τους, τον ακολούθησαν». Γράφει δε και ο σοφότατος Παύλος: «Όταν δε ευδόκησε ο Θεός να αποκαλύψει τον Υιό του σε εμένα, αμέσως δεν συμβουλεύτηκα σάρκα και αίμα». Τέτοιοι αρμόζει να είναι όσοι επιθυμούν να ακολουθούν τον Χριστό.

Και δεν αναχώρησε προηγουμένως από τη γη των Μαδιανιτών, παρά μόνο όταν πληροφορήθηκε ότι πλέον είχε πεθάνει ο τύραννος των Αιγυπτίων· διότι φοβόταν πάρα πολύ τον θάνατο. Επειδή δε απαλλάχθηκε από αυτούς τους φόβους, αφού του το είχε προαναγγείλει ο Θεός, τότε μόλις, παίρνοντας τη γυναίκα και τα παιδιά του, κατεβαίνει στη γη των Αιγυπτίων, για να εκτελέσει τα προσταχθέντα. Αυτό θα μπορούσε να αποτελεί τύπο της ζωής σύμφωνα με τον Νόμο, η οποία κατά κάποιον τρόπο είναι μερισμένη και βλέπει και προς τα δύο, δηλαδή, εννοώ, και προς τα θεία και προς τα ανθρώπινα. Διότι δεν είναι ελεύθερη από τη γήινη και κοσμική φροντίδα, ούτε βέβαια εντελώς ιερή, αν και η ευαγγελική πολιτεία δεν επιδέχεται καθόλου τον μερισμό προς τα σαρκικά, δηλαδή προς τα πράγματα του κόσμου, αλλά ολοκληρωτικά αφιερώνει στον Θεό αυτούς που έχουν τεθεί υπό τον Χριστό. «Διότι εκείνοι που ανήκουν στον Ιησού Χριστό», λέει, «σταύρωσαν τη σάρκα μαζί με τα πάθη και τις επιθυμίες.» Γι' αυτό, όταν κάποιος από τους μαθητές προσήλθε και είπε στον Χριστό: «Διδάσκαλε, επίτρεψέ μου πρώτα να πάω και να θάψω τον πατέρα μου», διδάχθηκε ολοκληρωτικά την ιερή πολιτεία, ακούγοντας αμέσως: «Ακολούθησέ με, και άφησε τους νεκρούς να θάψουν τους δικούς τους νεκρούς.» Γράφει επίσης σε κάποιους και ο θεσπέσιος Παύλος: «Όταν όμως ευδόκησε ο Θεός να αποκαλύψει τον Υιό του σε μένα, για να τον ευαγγελίζομαι στα έθνη, δεν συμβουλεύτηκα αμέσως σάρκα και αίμα.» Ο Μωυσής όμως συμβουλεύεται.

ή «να θυμάστε τα λόγια του Κυρίου, ότι ο ίδιος είπε, καλό είναι να δίνει κανείς μάλλον παρά να λαμβάνει»· «και τώρα ιδού, εγώ δεδεμένος από το Πνεύμα πορεύομαι», σαν να έλεγε: «Ο Παύλος, δέσμιος του Ιησού Χριστού»· «μόνο που το Πνεύμα μού διαμαρτύρεται από πόλη σε πόλη λέγοντας», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «ο Κύριος μαρτυρεί στην ψυχή μου ότι δεν ψεύδομαι»· «εν δυνάμει κατά το Πνεύμα της αγιωσύνης», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «Άγιος είναι ο αναπαυόμενος εν αγίοις»· και «περιτομή της καρδιάς εν πνεύματι», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «και περιτμηθήκατε με περιτομή αχειροποίητη, με την απέκδυση του σώματος των αμαρτιών, κατά την περιτομή του Χριστού»· «εάν βέβαια το Πνεύμα του Θεού κατοικεί μέσα σας», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «όπως ακριβώς παραλάβατε τον Χριστό, μέσα σε αυτόν να περιπατείτε» και «το Πνεύμα του Κυρίου μίλησε μέσα μου και ο λόγος του είναι στο στόμα μου»· και «έχοντας την απαρχή του Πνεύματος», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «η απαρχή είναι ο Χριστός»· «αλλά το ίδιο το Πνεύμα υπερεντυγχάνει υπέρ ημών», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «ο οποίος είναι στα δεξιά του Θεού, ο οποίος και μεσιτεύει υπέρ ημών»· «για να γίνει η προσφορά των εθνών ευπρόσδεκτη, αγιασμένη εν Αγίω Πνεύματι», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «και είθε ο Κύριος να σας αγιάσει, ώστε να είστε ειλικρινείς και απρόσκοπτοι κατά την ημέρα του Χριστού»· «σε εμάς όμως τα αποκάλυψε ο Θεός δια του Πνεύματός του», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «όταν ευδόκησε αυτός που με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου δια της χάριτός του να αποκαλύψει τον Υιό του μέσα μου»· «εμείς όμως δεν λάβαμε το πνεύμα του κόσμου, αλλά το Πνεύμα το εκ του Θεού», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «δοκιμάζετε τους εαυτούς σας εάν ο Χριστός είναι μέσα σας»· «είστε ναός του Θεού και το Πνεύμα του Θεού κατοικεί μέσα σας», το οποίο είναι όμοιο με το να ειπωθεί: «θα κατοικήσω ανάμεσά τους και θα περιπατήσω μαζί τους, και θα είμαι Θεός τους και αυτοί θα είναι λαός μου».

«καὶ ὅταν ἦλθαν στὴν Μυσία, δοκίμαζαν νὰ πορευθοῦν πρὸς τὴν Βιθυνία καὶ δὲν τοὺς ἄφησε τὸ Πνεῦμα», ὅπως θὰ ἔλεγε ὁ Χριστὸς «πορευθέντες βαπτίσατε ὅλα τὰ ἔθνη» ἢ «μὴ βαστάζετε σακίδιο, μήτε ράβδο, μήτε ὑποδήματα»· «οἱ ὁποῖοι (λέγει) ἔλεγαν στὸν Παῦλο μέσῳ τοῦ Πνεύματος νὰ μὴν ἀνεβαίνει στὰ Ἱεροσόλυμα», ἢ ὁ Ἄγαβος «αὐτὰ λέγει τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιο, τὸν ἄνδρα στὸν ὁποῖο ἀνήκει ἡ ζώνη αὐτή», ὅμοιο μὲ αὐτὸ ποὺ εἶπε ὁ Παῦλος «ἐὰν ζητεῖτε ἀπόδειξη τοῦ Χριστοῦ ποὺ λαλεῖ μέσα μου» ἢ «νὰ θυμᾶστε τοὺς λόγους τοῦ Κυρίου, ὅτι ὁ ἴδιος εἶπε πὼς εἶναι καλὸ νὰ δίνει κανεὶς μᾶλλον παρὰ νὰ λαμβάνει»· «καὶ τώρα ἰδού, ἐγὼ δεμένος μὲ τὸ Πνεῦμα πορεύομαι», ὅπως θὰ ἔλεγε «ὁ Παῦλος, δέσμιος τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ»· «ἐκτὸς τοῦ ὅτι τὸ Πνεῦμα διαμαρτύρεται σὲ ἐμένα σὲ κάθε πόλη λέγοντας», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «ὁ Κύριος μαρτυρεῖ στὴν ψυχή μου ὅτι δὲν ψεύδομαι»· «ἐν δυνάμει κατὰ τὸ πνεῦμα τῆς ἁγιωσύνης», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «ἅγιος εἶναι αὐτὸς ποὺ ἀναπαύεται ἐν ἁγίοις»· «καὶ ἡ περιτομὴ τῆς καρδιᾶς ἐν πνεύματι» ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «καὶ περιτμηθήκατε μὲ περιτομὴ ἀχειροποίητη, μὲ τὴν ἀπέκδυση τοῦ σώματος τῶν ἁμαρτιῶν διὰ τῆς περιτομῆς τοῦ Χριστοῦ»· «ἐὰν βέβαια τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ κατοικεῖ μέσα σας», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «καθὼς λάβατε τὸν Χριστό, νὰ περιπατεῖτε ἐν αὐτῷ»· καὶ «τὸ Πνεῦμα τοῦ Κυρίου ἐλάλησε μέσα μου καὶ ὁ λόγος του εἶναι στὸ στόμα μου» καὶ «ἔχοντας τὴν ἀπαρχὴ τοῦ Πνεύματος», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «ἀπαρχὴ εἶναι ὁ Χριστός»· «ἀλλὰ τὸ ἴδιο τὸ Πνεῦμα ὑπερμεσιτεύει ὑπὲρ ἡμῶν», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «ὁ ὁποῖος εἶναι στὰ δεξιὰ τοῦ Θεοῦ, ὁ ὁποῖος καὶ μεσιτεύει ὑπὲρ ἡμῶν»· «ὥστε νὰ γίνει ἡ προσφορὰ τῶν ἐθνῶν εὐπρόσδεκτη, ἁγιασμένη ἐν Πνεύματι Ἁγίῳ», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «καὶ ὁ Κύριος νὰ σᾶς ἁγιάσει, ὥστε νὰ εἶστε εἰλικρινεῖς καὶ ἀπρόσκοπτοι κατὰ τὴν ἡμέρα τοῦ Χριστοῦ»· «σὲ ἐμᾶς δὲ τὸ ἀπεκάλυψε ὁ Θεὸς διὰ τοῦ Πνεύματός του», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «ὅταν εὐδόκησε αὐτὸς ποὺ μὲ ξεχώρισε ἀπὸ τὴν κοιλιὰ τῆς μητέρας μου, διὰ τῆς χάριτός του νὰ ἀποκαλύψει τὸν Υἱό του σὲ ἐμένα»· «ἐμεῖς δὲ δὲν λάβαμε τὸ πνεῦμα τοῦ κόσμου, ἀλλὰ τὸ Πνεῦμα τὸ ἐκ τοῦ Θεοῦ», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «δοκιμάζετε τὸν ἑαυτό σας ἂν ὁ Χριστὸς εἶναι μέσα σας»· «ναὸς τοῦ Θεοῦ εἶστε καὶ τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ κατοικεῖ μέσα σας», ὅμοιο μὲ τὸ νὰ λέει «θὰ κατοικήσω ἀνάμεσά τους καὶ θὰ περπατήσω μαζί τους, καὶ θὰ εἶμαι Θεός τους καὶ αὐτοὶ θὰ εἶναι λαός μου». 6.

Και ο Απόστολος αυτό ακριβώς δήλωνε λέγοντας: «Καθώς μας εξέλεξε στο πρόσωπό του προ καταβολής κόσμου, για να είμαστε άγιοι και άμωμοι ενώπιόν του με αγάπη, αφού μας προόρισε για υιοθεσία μέσω του Ιησού Χριστού»· και πάλι: «Στον οποίο και κληρωθήκαμε, αφού προοριστήκαμε σύμφωνα με την πρόγνωση εκείνου που ενεργεί τα πάντα και κατά τη βουλή του θελήματός του, ώστε να είμαστε εμείς προς έπαινο της δόξας του». Βλέπεις πώς λέει ότι προ καταβολής κόσμου έχουμε εκλεγεί και προοριστεί για υιοθεσία, σύμφωνα με την πρόθεση αυτού που ενεργεί τα πάντα; Την ίδια δε σκέψη παρουσιάζει ο ίδιος λέγοντας: «Γνωρίζουμε δε ότι σε εκείνους που αγαπούν τον Θεό όλα συνεργούν προς το αγαθό, σε εκείνους που είναι κλητοί σύμφωνα με την πρόθεσή του· διότι αυτούς που προγνώρισε, αυτούς και προόρισε να γίνουν σύμμορφοι με την εικόνα του Υιού του, ώστε να είναι αυτός πρωτότοκος ανάμεσα σε πολλούς αδελφούς. Και αυτούς που προόρισε, αυτούς και κάλεσε, και αυτούς που κάλεσε, αυτούς και δικαίωσε, και αυτούς που δικαίωσε, αυτούς και δόξασε». Τα παρόμοια διδάσκει και για τον εαυτό του σε όσα λέει: «Όταν δε ευδόκησε αυτός που με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου, να αποκαλύψει τον Υιό του σε εμένα».

Γι' αυτό, λοιπόν, σε αυτούς είναι αναγκαία η μαρτυρία της αποστολικής εντολής που λέει: «ακόμη κι αν άγγελος από τον ουρανό σας κηρύξει Ευαγγέλιο διαφορετικό από αυτό που παραλάβατε, ας είναι ανάθεμα». Με κυριεύει θαυμασμός όταν παρατηρώ την αποστολική διάνοια. Διότι, σαν να προφήτευε το μέλλον στους ίδιους τους Γαλάτες, καθόριζε με ακρίβεια τη θεολογία για τον Σωτήρα, γράφοντας αμέσως στην αρχή της προς αυτούς επιστολής με τρόπο πιο ασυνήθιστο από τον καθιερωμένο, ως εξής: «Παύλος, απόστολος όχι από ανθρώπους ούτε μέσω ανθρώπου, αλλά διά του Ιησού Χριστού». Δεν θα έβρισκε, βέβαια, κανείς να γράφει με αυτόν τον τρόπο σε άλλους· επειδή, όπως είναι φυσικό, κανένας από τους άλλους στους οποίους έγραφε δεν βρισκόταν στην ίδια κατάσταση όσον αφορά την πίστη. Διότι σε εκείνους που θεωρούσαν τον Χριστό ως απλό άνθρωπο, προσέφερε τη διόρθωση, διδάσκοντας στην αρχή της επιστολής ότι δεν ήταν άνθρωπος· και προχωρώντας, έλεγε στους ίδιους ότι «το Ευαγγέλιο που κηρύχθηκε από εμένα σε εσάς, δεν είναι ανθρώπινο, διότι ούτε εγώ το παρέλαβα από άνθρωπο, ούτε το διδάχθηκα, αλλά δι' αποκαλύψεως Ιησού Χριστού», με τα οποία λόγια πάλι αποδείκνυε ότι ο Ιησούς Χριστός δεν ήταν άνθρωπος. Και τι ήταν, αν δεν ήταν άνθρωπος, προχωρώντας πάλι το διασαφήνιζε λέγοντας: «όταν δε ευδόκησε ο Θεός, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου, να αποκαλύψει τον Υιό Του μέσα μου». Βλέπεις πώς σαφώς ονόμαζε τον Σωτήρα Υιό του Θεού, και γι' αυτόν τον λόγο, Θεό.

Διότι, εάν όταν βρισκόμουν στην πλάνη δεν με κυρίευε ένα τέτοιο πάθος, αλλά ο ζήλος για τον Θεό με οδήγησε σε αυτό, πόσο μάλλον, όταν πλέον γνώρισα την αλήθεια, θα ήταν δίκαιο να έχω απαλλαγεί από κάθε τέτοια υποψία. Επειδή ταυτόχρονα μετεστράφην προς τα δόγματα της Εκκλησίας και απέβαλα κάθε ιουδαϊκή προκατάληψη, επιδεικνύοντας εδώ πολύ μεγαλύτερο ζήλο· πράγμα που αποτελεί σημείο του ότι μετεστράφην εν αληθεία και κατεχόμενος από θείο ζήλο. Διότι, εάν δεν συνέβαινε αυτό, τι άλλο, πες μου, ήταν εκείνο που προετοίμασε μια τόσο μεγάλη μεταβολή, και με έκανε να ανταλλάξω την τιμή με ύβρεις, την άνεση με κινδύνους, και την ασφάλεια με ταλαιπωρία; Τίποτε άλλο δεν υπάρχει, παρά μόνο ο έρωτας της αλήθειας. «Όταν δε ευδόκησε ο Θεός, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου και με κάλεσε διά της χάριτός Του, να αποκαλύψει τον Υιό Του σε εμένα, για να Τον κηρύττω στα έθνη, αμέσως δεν συμβουλεύτηκα σάρκα και αίμα». Πρόσεξε τι σπεύδει να δείξει εδώ: ότι και τον χρόνο κατά τον οποίο εγκαταλείφθηκε, αφέθηκε (στην πλάνη) για κάποια απόρρητη οικονομία. Διότι, εάν από την κοιλιά της μητέρας του είχε ξεχωριστεί για να γίνει απόστολος και να κληθεί σε αυτήν τη διακονία· αλλά κλήθηκε τότε, και μόλις κλήθηκε υπάκουσε· είναι φανερό ότι ο Θεός για κάποια απόρρητη αιτία το ανέβαλλε έως εκείνη τη στιγμή. Ποια είναι, λοιπόν, αυτή η οικονομία;

Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο εισάγει και κάποιους άλλους να δυσανασχετούν για τα αγαθά αυτών, όχι για να δείξει ότι εκείνοι φθείρονται και κατατρώγονται από το κακό τους· μη γένοιτο· αλλά για να διδάξει σε τούτους ότι απόλαυσαν τόσο μεγάλη τιμή, η οποία θα μπορούσε να γεννήσει φθόνο και σε άλλους. Αυτό κάνουμε συχνά και εμείς, λέγοντας ότι «Ο τάδε με κατέκρινε, επειδή σε αξίωσα με τόσο μεγάλη τιμή»· χωρίς ούτε να έχουμε κατακριθεί, ούτε θέλοντας να διαβάλουμε εκείνον, αλλά για να δείξουμε σε τούτον το μέγεθος της δωρεάς που απόλαυσε. Αλλά για ποιον λόγο δεν τους μίσθωσε όλους αμέσως; Όσον αφορά τον ίδιο, τους μίσθωσε όλους· εάν όμως δεν υπάκουσαν όλοι ταυτόχρονα, τη διαφορά τη δημιούργησε η προαίρεση αυτών που κλήθηκαν. Γι' αυτό, άλλοι καλούνται το πρωί, άλλοι την τρίτη, άλλοι την έκτη, άλλοι την ενάτη ώρα, και άλλοι την ενδεκάτη, τότε δηλαδή που επρόκειτο να υπακούσουν. Αυτό δήλωνε και ο Παύλος, λέγοντας: «Όταν όμως ευδόκησε Εκείνος, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου». Πότε όμως ευδόκησε;

Και γιατί λοιπόν δεν έγινε αυτό εξ αρχής, λέει; Μην το αναζητάς αυτό, ούτε να το περιεργάζεσαι, αλλά παραχώρησε την καταλληλότητα του χρόνου στο ακατάληπτο της πρόνοιας του Θεού. Διότι και ο ίδιος αυτό πράττει λέγοντας: «Όταν όμως ευδόκησε εκείνος, ο οποίος με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου και με κάλεσε διά της χάριτός του, να αποκαλύψει τον Υιό του σε εμένα». Επομένως, και εσύ να μην περιεργάζεσαι τίποτα περισσότερο, όταν ο Παύλος το λέει αυτό. Διότι τότε, τότε ακριβώς συνέφερε, αφού είχαν απομακρυνθεί από τη μέση τα σκάνδαλα. Λοιπόν, από αυτό ας μάθουμε ότι κανένας απολύτως, ούτε από εκείνους που υπήρξαν πριν από αυτόν, ούτε ο ίδιος, τον βρήκε από μόνος του, αλλά ο Χριστός φανέρωσε τον εαυτό του.

Προτού εξέλθεις. Έτσι και ο Παύλος λέει: Εκείνος που με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου, για να τον ευαγγελίζομαι στα έθνη. —Και λίγο πιο κάτω: Εγώ που σε έπλασα από την κοιλιά. Αυτό δεν είναι έργο της φύσεως, ούτε των ωδίνων· Εγώ είμαι ο αίτιος των πάντων. Επομένως, δικαίως πρέπει να υπακούσεις σε εμένα, που σου παρέσχε και την ύπαρξη.

Πρόσεξε πώς κατ' επανάληψη ισχυρίζεται ότι έγινε μαθητής του Θεού, επειδή εκείνοι που εξανάγκαζαν τους Γαλάτες να περιτέμνονται έλεγαν το εξής: ότι οι μεν απευθείας μαθητές του Χριστού, δηλαδή ο Πέτρος, ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης, επιτρέπουν την περιτομή, ενώ αυτός είναι μαθητής μαθητών, και δεν πρέπει άραγε να δίνουν προσοχή περισσότερο σε εκείνους παρά σε αυτόν; «Διότι ακούσατε για τη διαγωγή που είχα άλλοτε στον Ιουδαϊσμό, ότι καταδίωκα σε υπερβολικό βαθμό την Εκκλησία του Θεού και την πορθούσα, και πρόκοβα στον Ιουδαϊσμό περισσότερο από πολλούς συνομηλίκους στο έθνος μου, όντας υπερβολικά ζηλωτής των πατρικών μου παραδόσεων. Όταν όμως ευδόκησε ο Θεός». Ολόκληρο το επιχείρημα που αναπτύσσει αποτελεί απόδειξη του ότι δεν παρέλαβε το μυστήριο από άνθρωπο.

Διότι μια τόσο ξαφνική μεταβολή δεν θα ήταν δυνατόν να πραγματοποιηθεί μέσω ανθρώπου. Επειδή η διδασκαλία που προέρχεται από ανθρώπους προοδεύει σταδιακά. Περιέχει όμως και κάποιο άλλο λανθάνον επιχείρημα. Διότι τους διδάσκει ήπια να μην εφαρμόζουν τις νομικές διατάξεις. Επειδή, εάν, λέει, αυτός που έδειξε τόσο μεγάλο ζήλο για τον νόμο, αφού εγκατέλειψε τα του νόμου, ήλθε προς τη σωτηρία που προέρχεται από την πίστη, είναι ολοφάνερο ότι εγκατέλειψε τον νόμο επειδή αυτός δεν μπόρεσε να προσφέρει την τελειότητα. Πολύ περισσότερο λοιπόν αυτοί που προσέδραμαν στην πίστη, δεν οφείλουν να επιδιώκουν αυτόν που δεν μπορεί να τελειοποιήσει. «Εκείνος που με ξεχώρισε από την κοιλιά της μητέρας μου, και με κάλεσε μέσω της χάριτός του για να αποκαλύψει τον Υιό του σε εμένα, ώστε να τον κηρύττω στα έθνη.» Εάν κλήθηκε από την κοιλιά της μητέρας του, προφανώς για το αποστολικό έργο, πώς έγινε διώκτης; Αυτήν όμως την απορία ο ίδιος την έλυσε σε άλλο σημείο, λέγοντας: «Ώστε σε εμένα πρώτον να δείξει ο Χριστός όλη τη μακροθυμία του, ως υπόδειγμα γι' αυτούς που πρόκειται να πιστέψουν σε αυτόν για να αποκτήσουν αιώνια ζωή. Αμέσως, δεν συμβουλεύτηκα σάρκα και αίμα, ούτε ανέβηκα στα Ιεροσόλυμα προς εκείνους που ήταν απόστολοι πριν από εμένα, αλλά αναχώρησα για την Αραβία, και πάλι επέστρεψα στη Δαμασκό.» Πάλι, αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο το ότι δεν δέχθηκε τη διδασκαλία περί του Χριστού από ανθρώπους. Διότι πώς επρόκειτο να συμβουλευτεί ανθρώπους, αυτός που αξιώθηκε την άνωθεν διδασκαλία; «