Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΓΑΛΑΤΑΣ 5:9

Από την προς Γαλάτας επιστολή, 〈στο δικό του κείμενο〉 〈α〉, ενώ στο δικό μας 〈δ〉. 〈α〉. «Μάθετε ότι ο δίκαιος θα ζήσει εκ πίστεως. Διότι όσοι βρίσκονται υπό τον νόμο, βρίσκονται υπό κατάρα· ενώ εκείνος που θα τα πράξει αυτά, θα ζήσει δι' αυτών». 〈β〉. «Επικατάρατος καθένας που κρέμεται πάνω σε ξύλο». «Εκείνος όμως που προέρχεται από την επαγγελία, διά της ελεύθερης». 〈γ〉. «Μαρτύρομαι δε πάλι ότι κάθε άνθρωπος που περιτέμνεται είναι οφειλέτης να εκπληρώσει ολόκληρο τον νόμο». 〈〈δ〉.〉 Αντί του «μικρή ζύμη ζυμώνει όλο το φύραμα», έγραψε «δολοί» (νοθεύει). 〈〈ε〉.〉 «Διότι ολόκληρος ο νόμος έχει εκπληρωθεί σε εσάς· θα αγαπήσεις τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου». 〈〈στ〉.〉 «Φανερά δε είναι τα έργα της σαρκός, τα οποία είναι πορνεία, ακαθαρσία, ασέλγεια, ειδωλολατρία, φαρμακεία, έχθρες, έριδες, ζήλιες, θυμοί, εριθείες, διχοστασίες, αιρέσεις, φθόνοι, μέθες, κώμοι, για τα οποία σας προλέγω, όπως ακριβώς και προείπα, ότι εκείνοι που πράττουν τέτοια δεν θα κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού». 〈ζ〉. «Εκείνοι δε που ανήκουν στον Χριστό σταύρωσαν τη σάρκα μαζί με τα πάθη και τις επιθυμίες». 〈η〉. «Διότι ούτε και οι ίδιοι που περιτέμνονται τηρούν τον νόμο».

Το «είναι οφειλέτης» δεν το λέει πλέον ως κάτι που έχει απαγορευτεί, αλλά για ένα βαρύτερο φορτίο που μπορεί να ελαφρυνθεί, εφόσον ένας είναι ο Δεσπότης, ο οποίος μπορεί και να το κάνει πιο βαρύ και να το ελαφρύνει μέσω της προαιρέσεως εκείνων που δεν αρνήθηκαν να αποδεχθούν τη σωτηρία που προσφέρεται μέσω της χάριτός Του κατά την ένσαρκη παρουσία Του. 〈Σχόλιο〉 〈δ〉. Αντί του «μικρή ζύμη όλο το φύραμα ζυμώνει» έθεσε «νοθεύει» (δολοῖ). 〈Έλεγχος〉 〈δ〉. Για να μη βρεθεί τίποτα το αληθινό σε αυτόν, σχεδόν πουθενά δεν προσέγγισε τις Γραφές χωρίς ραδιουργία. Αλλά από την ίδια την αλληλουχία γίνεται φανερό το νόημα του λόγου· διότι η ζύμη είναι είδος έργου του φυράματος και από το φύραμα προέρχεται το ζύμωμα, και δεν θα εξαφάνιζε το είδος στα πρωτότυπα εκείνος που συνέθεσε με σύνεση την παραβολή του αινίγματος. 〈Σχόλιο〉 〈ε〉. «Διότι όλος ο νόμος έχει εκπληρωθεί για εσάς· θα αγαπήσεις τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου». 〈Έλεγχος〉 〈ε〉. Ποια η ανάγκη για τον άγιο Απόστολο να χρησιμοποιήσει τον νόμο, εάν η Καινή Διαθήκη είχε αποξενωθεί από την παλαιά νομοθεσία; Αλλά, για να δείξει ότι οι δύο Διαθήκες ανήκουν στον έναν Θεό και ότι η συμφωνία 〈κατά〉 την εκπλήρωση του νόμου μέσω της αγάπης προς τον πλησίον αναγνωρίζεται ισόρροπα και στις δύο Διαθήκες, εφόσον αυτή κατεργάζεται το τέλειο αγαθό, ονόμασε την αγάπη τελείωση του νόμου. 〈Σχόλιο〉 〈στ〉. «

«Τρέχατε καλά· ποιος σας εμπόδισε στο να μην πείθεστε στην αλήθεια;» Διότι, λέει, όποιος ενδύθηκε τον Χριστό, ας μην ασχολείται πλέον με αυτά. «Αυτή η πειθώ δεν προέρχεται από εκείνον που σας καλεί.» Δεν σας κάλεσε γι' αυτόν τον λόγο αυτός που σας καλεί, ώστε να κλονίζεστε έτσι· ούτε νομοθέτησε για να ιουδαΐζετε. «Λίγο προζύμι ζυμώνει όλο το φύραμα.» Για να μην πει κάποιος: «Γιατί μεγαλοποιείς το πράγμα στα λόγια σου; Μία μόνο εντολή του νόμου τηρήσαμε, και κάνεις τόσο θόρυβο;», άκου πώς εκφοβίζει μέσω του παραδείγματος. Αυτό που λέει είναι το εξής: Όπως ακριβώς το προζύμι, ενώ είναι μικρό, μεταβάλλει όλο το φύραμα στη δική του κατάσταση, έτσι και εσάς, λέει, αυτό το μικρό κακό, αν δεν διορθωθεί, μπορεί να σας οδηγήσει στον απόλυτο ιουδαϊσμό. «Εγώ όμως έχω πεποίθηση για εσάς εν Κυρίω, ότι δεν θα φρονήσετε τίποτε άλλο.» Δεν είπε, ότι «δεν φρονείτε», αλλά ότι «δεν θα φρονήσετε»· δηλαδή, ότι θα διορθωθείτε. «Εκείνος όμως που σας ταράζει, θα βαστάξει την καταδίκη, όποιος κι αν είναι.» Πολύ σωστά δεν ανέφερε πουθενά το όνομα αυτών που τους ταράζουν, για να μη γίνουν πιο αναίσχυντοι. «Εγώ δε, αδελφοί, αν κηρύσσω ακόμη περιτομή, γιατί διώκομαι ακόμη;» Επειδή τον διέβαλλαν ότι παντού ιουδαΐζει και ότι υποκρίνεται στο κήρυγμα, δες πώς ξεκάθαρα απέρριψε την κατηγορία, καλώντας τους ίδιους ως μάρτυρες. Γνωρίζετε, λέει, και εσείς, ότι η αφορμή του διωγμού μου είναι αυτή: το ότι παραγγέλλω την αποχή από τον νόμο. Αν όμως κηρύσσω περιτομή, γιατί διώκομαι;

Το ότι δε εκτρέπεται προς τον ιουδαϊσμό και ανατρέχει πάλι στη νομική σκιά και την παλαιότητα του γράμματος, και εξαιτίας αυτού εξοστρακίζεται από την εν χάριτι αλήθεια και από την καινή εν πνεύματι λατρεία, δεν αποτελεί πλέον απλή υπόνοια, αλλά εξυπαρχής είναι προφανές, όπως λένε, ακόμη και σε τυφλό. Ή μήπως δεν αποτελεί παράγγελμα του Νόμου εκείνο που λέει: «τον πρώτο μήνα, την δέκατη τέταρτη ημέρα αυτού του μήνα, είναι εορτή πάσχα στον Κύριο· και την δέκατη πέμπτη ημέρα αυτού του μήνα εορτή. Επτά ημέρες θα τρώτε άζυμα»; Εάν, λοιπόν, πρόκειται για ένα παλαιό και μωσαϊκό νόμιμο, ποιος θα αμφέβαλλε ότι δεν κοινωνούν με τους Εβραίους που εμμένουν στους μωσαϊκούς νόμους εκείνοι οι οποίοι χρησιμοποιούν τα άζυμα, και μέσω αυτής της μίας παλαιάς ζύμης, η οποία έχει παραληφθεί από τον νόμο, αναζυμώνονται προς όλον τον νόμο, σύμφωνα με αυτό που ειπώθηκε από τον θείο Παύλο: «μικρή ζύμη ζυμώνει όλο το φύραμα»· έστω και αν φαίνεται κάπως παράδοξο και δεν διαφέρει σε τίποτα από αίνιγμα το να επέχει θέση ζύμης το άζυμο. Διότι, έστω και αν έχει λάβει ως κλήρο αυτό το ειδικό όνομα και προσαγορεύεται άζυμο, ωστόσο, επειδή αποτελεί μέρος της παλαιάς νομοθεσίας, την οποία στο σύνολό της ο μέγας Παύλος ονόμασε ζύμη εξαιτίας της παλαιότητάς της, δεν είναι καθόλου παράξενο, αλλά αντιθέτως απολύτως οικείο να αποκαλείται και αυτό με το κοινό όνομα «ζύμη».