Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ 2:1

Γι' αυτόν τον λόγο, άλλωστε, και ο ίδιος ο Υιός δεν είπε, «Ο Πατέρας μου είναι ανώτερός μου», για να μην τον θεωρήσει κανείς ξένο προς τη δική Του φύση· αλλά είπε «μεγαλύτερος», όχι ως προς κάποιο μέγεθος ούτε ως προς τον χρόνο, αλλά εξαιτίας της γέννησής Του από τον ίδιο τον Πατέρα. Πάντως, και με το να πει ότι είναι «μεγαλύτερος», έδειξε και πάλι την ιδιότητα της ουσίας. Και ο ίδιος ο Απόστολος, μη θέλοντας πρωτίστως να συγκρίνει την ουσία του Λόγου με τα κτιστά δημιουργήματα, έλεγε: «Έγινε τόσο ανώτερος από τους αγγέλους»· διότι είναι ασύγκριτος, ή μάλλον είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Αλλά, αποβλέποντας στην ένσαρκη παρουσία του Λόγου και στην οικονομία που πραγματοποιήθηκε τότε από Αυτόν, θέλησε να δείξει ότι Αυτός δεν είναι όμοιος με εκείνους που προηγήθηκαν· έτσι ώστε, όσο διαφέρει κατά τη φύση από εκείνους που είχαν αποσταλεί προηγουμένως από Αυτόν, τόσο περισσότερο και η χάρη που δόθηκε από Αυτόν και μέσω Αυτού να γίνει ανώτερη από τη διακονία των αγγέλων. Διότι ίδιον των δούλων ήταν να απαιτούν μόνο τους καρπούς, ενώ του Υιού και Δεσπότη είναι να χαρίζει τα χρέη και να μεταβιβάζει τον αμπελώνα. Και τα όσα προσθέτει στη συνέχεια ο Απόστολος δείχνουν τη διαφορά του Υιού σε σχέση με τα κτιστά, όταν λέει: «Γι' αυτό πρέπει να προσέχουμε περισσότερο σε όσα έχουμε ακούσει, μήπως τυχόν παρασυρθούμε».

Και ο ίδιος ο απόστολος, μη θέλοντας πρωτίστως να συγκρίνει την ουσία του Λόγου με τα γενητά, έλεγε: «έχοντας γίνει τόσο πολύ ανώτερος από τους αγγέλους»· διότι είναι ασύγκριτη, ή μάλλον πρόκειται για κάτι εντελώς διαφορετικό· αλλά αποβλέποντας στην ένσαρκη παρουσία του Λόγου και στην οικονομία που πραγματοποιήθηκε τότε από αυτόν, θέλησε να δείξει ότι αυτός δεν είναι όμοιος με τους προηγούμενους, ώστε, όσο διαφέρει κατά τη φύση από εκείνους που είχαν αποσταλεί προηγουμένως από αυτόν, τόσο περισσότερο και η χάρη που δόθηκε από αυτόν και μέσω αυτού να αναδειχθεί ανώτερη από τη διακονία των αγγέλων. Διότι έργο των δούλων ήταν να απαιτούν μόνο τους καρπούς, ενώ του Υιού και Δεσπότη να χαρίσει τις οφειλές και να μεταθέσει τον αμπελώνα. Άλλωστε και τα όσα προσθέτει ο απόστολος δείχνουν τη διαφορά του Υιού προς τα γενητά, όταν λέει: «Γι' αυτό οφείλουμε να προσέχουμε περισσότερο αυτά που ακούσαμε, μήπως τυχόν παρασυρθούμε. Διότι, αν ο λόγος που ειπώθηκε μέσω αγγέλων αποδείχθηκε βέβαιος και κάθε παράβαση και παρακοή έλαβε δίκαιη μισθαποδοσία, πώς εμείς θα ξεφύγουμε, αν αμελήσουμε μια τόσο μεγάλη σωτηρία, η οποία, αφού άρχισε να κηρύσσεται από τον Κύριο, βεβαιώθηκε σε εμάς από εκείνους που την άκουσαν;» Αν ο Υιός ήταν ένα από τα γενητά, ούτε «ανώτερος» από αυτά θα ήταν, ούτε θα επιφυλασσόταν εξαιτίας του μεγαλύτερη τιμωρία για την «παρακοή».

Διότι, εάν ο λόγος που ειπώθηκε μέσω αγγέλων αποδείχθηκε βέβαιος, και κάθε παράβαση και παρακοή έλαβε δίκαιη ανταπόδοση, πώς θα ξεφύγουμε εμείς, εάν αμελήσουμε μια τόσο μεγάλη σωτηρία; Αυτή, αφού άρχισε να κηρύσσεται από τον Κύριο, βεβαιώθηκε σε εμάς από εκείνους που την άκουσαν. Γι' αυτόν τον λόγο πρέπει να προσέχουμε περισσότερο. Γιατί άραγε; Πες μας, Παύλε. Διότι δεν συνομιλεί μαζί μας μέσω αγγέλου ούτε μέσω κάποιων άλλων δυνάμεων, όπως ακριβώς στους αρχαίους, αλλά ο ίδιος ο Κύριος των αγγέλων και κάθε πνοής μάς μιλάει, διηγείται και αναγγέλλει το πρόσταγμα του Πατρός, σαν να ήταν κάποιος φτωχός. Ποιος δεν θα φρίξει; Ποιος δεν θα θαυμάσει; Και ποιος δεν θα κατανυχθεί μπροστά σε τόση αγαθότητα και συγκατάβαση του Φιλανθρώπου;

Μάλλον δε ούτε καν απεστάλη· διότι δεν μετέβη από τόπο σε τόπο, αλλά ανέλαβε σάρκα. Αντιθέτως, αυτοί αλλάζουν τόπους, και εγκαταλείποντας τους προηγούμενους στους οποίους βρίσκονται, έρχονται κατ' αυτόν τον τρόπο σε άλλους στους οποίους δεν παρευρίσκονταν. Και αυτό πάλι το λέει για να τους ενθαρρύνει: Τι φοβάστε; Άγγελοι μας διακονούν. Και αφού μίλησε για τον Υιό, τόσο για όσα αφορούν τη θεία Οικονομία, όσο και για τη δημιουργία, αλλά και για τη βασιλεία, και αφού απέδειξε την ομοτιμία, καθώς και ότι ως Δεσπότης εξουσιάζει όχι μόνο τους ανθρώπους, αλλά και τις επουράνιες δυνάμεις, έπειτα τους παρακινεί, έχοντας προετοιμάσει κατάλληλα τον λόγο, ώστε να δώσουμε προσοχή σε όσα ακούσαμε, και λέει: Γι' αυτό πρέπει εμείς να προσέχουμε περισσότερο σε όσα έχουμε ακούσει.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Βʹ. «Γι' αυτό πρέπει να προσέχουμε περισσότερο σε όσα έχουμε ακούσει, μήπως παρασυρθούμε». Γι' αυτό. Για ποιο πράγμα; Για τη μεγάλη απόσταση που υπάρχει ανάμεσα στη νομική και την ευαγγελική πολιτεία; Και αυτό είναι φανερό από τη δομή του επιχειρήματος που ακολουθεί. «Διότι, εάν ο λόγος που ειπώθηκε μέσω αγγέλων αποδείχθηκε βέβαιος, και κάθε παράβαση και παρακοή έλαβε δίκαιη μισθαποδοσία, πώς εμείς θα ξεφύγουμε, εάν αμελήσουμε μια τόσο μεγάλη σωτηρία;» Το όλο χωρίο αποτελεί σύγκριση, και επιχείρημα του ότι θα τιμωρηθούν αυστηρότερα εκείνοι που παραβαίνουν τον ευαγγελικό νόμο. Διότι, λέγει, εάν η παράβαση του κατώτερου δεν αφήνει ατιμώρητους τους παραβάτες, πόσο μάλλον αν παραβιαστεί το ανώτερο, δεν θα καταστήσει τον παραβάτη υπόλογο σε πικρή τιμωρία; Και η φράση «ειπώθηκε μέσω αγγέλων» σημαίνει ότι οι άγγελοι υπηρετούσαν τον Θεό όταν Εκείνος έδινε τον νόμο. «Η οποία (σωτηρία), αφού άρχισε να κηρύσσεται από τον Κύριο, βεβαιώθηκε σε εμάς από εκείνους που την άκουσαν, ενώ ο Θεός συνεπιμαρτυρούσε με σημεία και τέρατα και ποικίλες δυνάμεις». Ο λόγος αναφέρεται ακόμη στη σύγκριση. Και λέει ότι ο ίδιος ο Κύριος έκανε την αρχή της ευαγγελικής διδασκαλίας· έπειτα, εκείνοι που άκουσαν τον Κύριο, μας στερέωσαν σε αυτήν, με τον Θεό να τους συνεπιμαρτυρεί μέσω εκείνων των θαυμάτων που επιτελούσαν καθώς κήρυτταν. «Και με διανομές (χαρισμάτων) του Αγίου Πνεύματος, σύμφωνα με το θέλημά του».

Ας τα ακούσουμε αυτά όλοι και ας τα αφουγκραστούμε, όχι μόνο οι Αρχιερείς, αλλά και όσοι συγκαταλέγονται στον Κλήρο, και όλοι όσοι κατοικούν στην Οικουμένη. Διότι πρέπει να προσέχουμε περισσότερο αυτά που ακούσαμε, μήπως τυχόν παρασυρθούμε, επειδή δεν λυτρωθήκαμε από τον μάταιο πατροπαράδοτο τρόπο ζωής με φθαρτά πράγματα, με ασήμι ή με χρυσάφι, αλλά με το τίμιο αίμα του Χριστού, ως αμνού άμωμου και άσπιλου. Έτσι δίδαξέ μας, ιερώτατε άνδρα, να ακολουθούμε τα Γραφικά, Ευαγγελικά, Αποστολικά, Κανονικά και Πατερικά παραγγέλματα.

Σε μένα, λοιπόν, δεν επιτρεπόταν να βρίσκομαι σε τέτοιο βαθμό, ούτε να αναλαμβάνω τέτοια καθήκοντα· διότι γνωρίζω τα δικά μου, και είμαι γνωστός στον Θεό. Αλλά εφόσον κατά παραχώρησή Του - διότι δεν θα τολμούσα να πω κατ' ευδοκίαν - προΐσταμαι, είναι πρέπον να καταβάλλω όλες μου τις δυνάμεις, και να μη σιωπώ καθόλου, νουθετώντας και από κοινού και ιδιαιτέρως τον καθένα από εσάς, και φανερώνοντας προς τα πού πρέπει να πορεύεται κανείς τη φωτεινή οδό των εντολών Του, και από τι πρέπει να προφυλάσσεται, ώστε να μην παρασυρθούμε παρεκκλίνοντας από την αλήθεια. Πολλοί από εσάς, βέβαια, γνωρίζετε και έχετε διδαχθεί, και ίσως για εσάς δεν υπάρχει μεγάλη ανάγκη. Όμως, εξαιτίας των άλλων, το να λέγονται αυτά και σε εσάς δεν είναι ανώφελο.