Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ 8:1

Αλλιώς, ας εξετάσουμε ακριβέστερα τι λέει ο μακάριος Παύλος: «Κατανοήστε τον απόστολο και αρχιερέα της ομολογίας μας», δηλαδή τον λόγο της πίστεως που «κηρύσσουμε». Τι λοιπόν ιερουργεί στον εαυτό του και στον Πατέρα; «Διότι πιστεύουμε εις έναν Θεόν, Πατέρα, παντοκράτορα, ποιητήν πάντων ορατών τε και αοράτων, και εις έναν Κύριον Ιησούν Χριστόν, τον Υιόν αυτού.» Επομένως, εκείνοι που λένε ότι έγινε ιερέας, και εξαιτίας αυτού σκανδαλίζονται, ας μας διδάξουν ποιος ιερέας τελεί την ιερουργία για τον εαυτό του, ποιος προσφέρει τη θυσία στον εαυτό του; Ποιος ιερέας εμφανίζεται σε ίση τάξη και δόξα με εκείνον που δέχεται από αυτόν τη λειτουργία; Αλλά αν και ο Υιός έγινε αρχιερέας λόγω της ανθρώπινης φύσης, προσέφερε στον εαυτό του, και μέσω του εαυτού του στον Πατέρα, την ομολογία μας, και φαίνεται στους θρόνους της θεότητας. Και αυτό το επιβεβαιώνει ο Παύλος γράφοντας: «Το κύριο σημείο σε όσα λέγονται είναι ότι: τέτοιον αρχιερέα έχουμε, ο οποίος κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλοσύνης στους ουρανούς, ως λειτουργός των αγίων και της αληθινής σκηνής, την οποία έστησε ο Κύριος και όχι άνθρωπος.» Επομένως, ιερατεύει μεν ανθρωπίνως διότι έγινε άνθρωπος, αλλά συνεδρεύει θεϊκώς διότι παρέμεινε Λόγος.

Την ονομάζει δε θαυμαστή σκηνή του Θεού σε αντιδιαστολή προς κάποια άλλη που δεν ήταν θαυμαστή, όπως ήταν εκείνη που είχε κατασκευαστεί επί της γης την εποχή του Μωυσή. Και ως αληθινά θαυμαστή σκηνή θα νοήσεις αυτήν, στην οποία οι μακάριοι του Θεού απέθεταν τις ελπίδες τους. Αυτή λοιπόν ήταν η επουράνια, τους τύπους της οποίας κατασκεύαζε ο Μωυσής στην έρημο. Περί αυτής της θαυμαστής σκηνής και ο θείος Απόστολος διδάσκοντας έλεγε: «Τέτοιον αρχιερέα έχουμε, ο οποίος κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλοσύνης στους ουρανούς, ως λειτουργός των αγίων και της αληθινής σκηνής, την οποία έστησε ο Κύριος, και όχι άνθρωπος»· στα οποία προσθέτει αμέσως μετά: «Οι οποίοι προσφέρουν λατρεία που αποτελεί υπόδειγμα και σκιά των επουρανίων, καθώς ακριβώς έλαβε θεία εντολή ο Μωυσής, όταν επρόκειτο να κατασκευάσει τη σκηνή. Διότι πρόσεξε, του λέει, να τα φτιάξεις όλα σύμφωνα με το πρότυπο που σου υποδείχθηκε στο όρος». Αλλά αυτά μεν ήταν εικόνες και σύμβολα των επουρανίων· «Ο Χριστός όμως, όταν παρουσιάστηκε ως αρχιερέας των μελλόντων αγαθών, διαμέσου της μεγαλύτερης και τελειότερης σκηνής, η οποία δεν είναι χειροποίητη, δηλαδή δεν ανήκει σε αυτήν την κτίση, ούτε με αίμα τράγων και μόσχων, αλλά με το δικό Του αίμα, εισήλθε μία για πάντα στα άγια, εξασφαλίζοντας αιώνια λύτρωση».

Άκουσε δε τι λέει και για αυτά ο απόστολος: «Γι' αυτό ο Θεός, θέλοντας να δείξει περισσότερο στους κληρονόμους της βασιλείας το αμετάθετο της βουλής του, μεσολάβησε με όρκο, ώστε με δύο πράγματα αμετάθετα, στα οποία είναι αδύνατον να πει ψέματα ο Θεός, να έχουμε ισχυρή παρηγοριά εμείς που καταφύγαμε στο να κρατήσουμε γερά την προκείμενη ελπίδα». Και προσθέτει λέγοντας: «Και εκείνοι μεν έγιναν πολλοί ιερείς, επειδή εμποδίζονταν από τον θάνατο να παραμένουν· αυτός όμως, επειδή παραμένει αιώνια, έχει την ιεροσύνη απαράβατη· γι' αυτό και μπορεί να σώζει ολοκληρωτικά εκείνους που προσέρχονται μέσω αυτού στον Θεό, εφόσον ζει πάντοτε για να μεσιτεύει υπέρ αυτών. Διότι τέτοιος αρχιερέας μας έπρεπε, όσιος, άκακος, αμίαντος, χωρισμένος από τους αμαρτωλούς, και ο οποίος έγινε υψηλότερος από τους ουρανούς». Και καταλήγει: «Και το κύριο σημείο σε όσα ειπώθηκαν είναι το εξής: έχουμε τέτοιον αρχιερέα, ο οποίος κάθισε στα δεξιά της μεγαλοσύνης στα ύψη, λειτουργός των Αγίων και της αληθινής σκηνής, την οποία έστησε ο Κύριος, και όχι άνθρωπος». Αυτά λοιπόν λέει ο απόστολος.

Συνομιλώντας, λοιπόν, κατ' αυτόν τον τρόπο ο Κύριος με τους μαθητές Του για τα σωτήρια μηνύματα, τους έβγαλε από το σπίτι και τους οδήγησε μέχρι τη Βηθανία, και αφού τους ευλόγησε, αποχωρίστηκε από αυτούς και αναλαμβανόταν στον ουρανό, και χρησιμοποιώντας ως όχημα μια φωτεινή νεφέλη ανήλθε με δόξα και εισήλθε στα αχειροποίητα Άγια των Αγίων και κάθισε στα δεξιά της μεγαλοσύνης στους ουρανούς, καθιστώντας το ανθρώπινο φύραμά μας ομόθρονο ως ομόθεο.

ΟΜΙΛΙΑ ΙΔ'. Το κυριότερο σημείο σε όσα λέγονται είναι τούτο: τέτοιον αρχιερέα έχουμε, ο οποίος κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλοσύνης στους ουρανούς, λειτουργός του αγιαστηρίου και της αληθινής σκηνής, την οποία έστησε ο Κύριος και όχι άνθρωπος.

Πρόσεξε πώς ανύψωσε τις ψυχές όσων προέρχονταν από τους Ιουδαίους και είχαν πιστέψει, λέγοντας αυτό. Διότι, επειδή ήταν φυσικό να νομίζουν ότι εμείς δεν έχουμε τέτοια σκηνή, λέει: «Ιδού ο ιερέας, ο οποίος είναι και μέγας, και πολύ ανώτερος από εκείνον, και προσέφερε πιο θαυμαστή θυσία». Αλλά μήπως αυτά είναι απλά λόγια, μήπως είναι κομπασμός και ψευδαίσθηση; Γι' αυτό ακριβώς τα επιβεβαίωσε προηγουμένως με τον όρκο, και στη συνέχεια και με τη σκηνή. Ήταν, βεβαίως, και αυτή η διαφορά φανερή· ο Απόστολος όμως προσθέτει και μία άλλη: «Την οποία έστησε ο Κύριος», λέει, «και όχι άνθρωπος». Πού βρίσκονται, λοιπόν, αυτοί που λένε ότι ο ουρανός κινείται; Πού είναι αυτοί που αποφαίνονται ότι είναι σφαιροειδής; Διότι και τα δύο αυτά αναιρούνται εδώ. «Κεφάλαιο δε», λέει, «σε όσα λέγονται». Κεφάλαιο ονομάζεται πάντοτε το μέγιστο.

«Διότι ο νόμος καθιστά αρχιερείς ανθρώπους που έχουν αδυναμία, ενώ ο λόγος του όρκου, ο οποίος δόθηκε μετά τον νόμο, καθιστά τον Υιό, ο οποίος έχει τελειωθεί εις τον αιώνα». ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ηʹ. «Το κύριο δε σημείο σε όσα λέγονται είναι το εξής.» Εννοεί, λέει, το ότι προσφέρθηκε υπέρ του λαού. «Τέτοιον Αρχιερέα έχουμε, ο οποίος κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλοσύνης στους ουρανούς.» Επειδή διαρκώς τον αποκάλεσε λειτουργό, φανερώνοντας τα γνωρίσματα της ανθρώπινης φύσης του, δες πώς ανυψώνει τη διάνοια των ακροατών, κηρύττοντας τη θεότητά του, με το να λέει: «Κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλοσύνης στους ουρανούς». «Λειτουργός των αγίων.» Δηλαδή, υπέρ αυτών που έχουν αγιαστεί μέσω του ονόματός του. «Και της αληθινής σκηνής.» Ως αληθινή σκηνή, λέει, εννοεί την Εκκλησία. «Την οποία έστησε ο Κύριος, και όχι άνθρωπος. Διότι κάθε αρχιερέας εγκαθίσταται για να προσφέρει δώρα και θυσίες· γι' αυτό είναι αναγκαίο να έχει και αυτός κάτι να προσφέρει. Εάν λοιπόν βρισκόταν στη γη, δεν θα ήταν καν ιερέας, εφόσον υπάρχουν οι ιερείς που προσφέρουν τα δώρα σύμφωνα με τον νόμο.» Διότι την απέκτησε με το ίδιο του το αίμα. «Οι οποίοι λατρεύουν ένα υπόδειγμα και σκιά των επουρανίων, καθώς ακριβώς δόθηκε θεία εντολή στον Μωυσή, όταν επρόκειτο να κατασκευάσει τη σκηνή.» Η παλαιά λειτουργία, λέει, ήταν υπόδειγμα αυτής της πνευματικής, την οποία και ονομάζει επουράνια.

Αλλά και ο θείος Παύλος έτσι διδάσκει την Εκκλησία του Χριστού: «Για να σας δώσει ο Θεός του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ο Πατέρας της δόξας, πνεύμα σοφίας και αποκαλύψεως για την επίγνωσή Του», και λίγο μετά: «Σύμφωνα με την ενέργεια της κραταιάς ισχύος του, την οποία ενήργησε στον Χριστό ανασταίνοντάς τον από τους νεκρούς, και τον κάθισε στα δεξιά του στα επουράνια υπεράνω κάθε αρχής και εξουσίας και δυνάμεως και κυριότητος και κάθε ονόματος που ονομάζεται», και πάλι: «Εάν λοιπόν συναναστηθήκατε με τον Χριστό, να ζητάτε τα άνω, όπου ο Χριστός κάθεται στα δεξιά του Θεού, να φρονείτε τα άνω, όχι τα επί της γης· διότι πεθάνατε και η ζωή σας έχει κρυφτεί μαζί με τον Χριστό στον Θεό», και πάλι: «Ο οποίος, όντας απαύγασμα της δόξας και χαρακτήρας της υποστάσεώς του, και φέροντας τα πάντα με τον λόγο της δυνάμεώς του, αφού έκανε δι' εαυτού καθαρισμό των αμαρτιών μας, κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλωσύνης στα ύψη», και πάλι: «Έχοντας λοιπόν μέγαν αρχιερέα που έχει διασχίσει τους ουρανούς, τον Ιησού τον Υιό του Θεού, ας κρατάμε σταθερά την ομολογία», και λίγο μετά: «Την οποία έχουμε ως άγκυρα της ψυχής ασφαλή και βεβαία και η οποία εισέρχεται στο εσωτερικό του καταπετάσματος, όπου εισήλθε ως πρόδρομος για εμάς ο Ιησούς, γενόμενος αρχιερέας εις τον αιώνα κατά την τάξη του Μελχισεδέκ», και πάλι: «Τέτοιον αρχιερέα έχουμε, ο οποίος κάθισε στα δεξιά του θρόνου της μεγαλωσύνης στους ουρανούς», και πάλι: «Διότι δεν εισήλθε ο Χριστός σε χειροποίητα άγια, αντίτυπα των αληθινών, αλλά στον ίδιο τον ουρανό, για να εμφανιστεί τώρα στο πρόσωπο του Θεού υπέρ ημών», και πάλι: «Αυτός δε, αφού πρόσφερε μία θυσία υπέρ των αμαρτιών, κάθισε στο διηνεκές στα δεξιά του Θεού, περιμένοντας στο εξής έως ότου τεθούν οι εχθροί του υποπόδιο των ποδών του.»

Είπε λοιπόν: «Κάποιος ευγενής άνθρωπος πορεύθηκε σε μακρινή χώρα, για να λάβει για τον εαυτό του βασιλεία και να επιστρέψει. Αφού κάλεσε δέκα δούλους του, τους έδωσε δέκα μνές και τους είπε: Εμπορευθείτε, έως ότου έλθω. Οι συμπολίτες του όμως τον μισούσαν και έστειλαν πρεσβεία πίσω του λέγοντας: Δεν θέλουμε αυτός να βασιλεύσει εφ' ημών». Μου φαίνεται, ότι οι άνθρωποι αυτοί, ακούγοντας για βασιλεία του Θεού, την εξέλαμβαναν ως αισθητή, παραχωρημένη από τον Θεό για την ελευθερία του εβραϊκού γένους, γι' αυτό και υπέθεταν, ότι ο Ιησούς, ανερχόμενος στα Ιεροσόλυμα, θα λάβει αυτήν τη βασιλεία. Ο Κύριος όμως, δείχνοντάς τους, ότι συλλογίζονται ανόητα πράγματα, διότι η βασιλεία του δεν είναι αισθητή, και συνάμα φανερώνοντας ότι, όντας Θεός, γνωρίζει τους διαλογισμούς τους, λέει αυτήν την παραβολή, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως τον ευγενή άνθρωπο. Διότι, αν και έγινε άνθρωπος, παρέμεινε ωστόσο στο ύψος και στην ευγένεια της θεότητάς του, και αφού ολοκλήρωσε το μυστήριο της ενσάρκου οικονομίας, σε μακρινή χώρα, δηλαδή τον ουρανό, αναλήφθηκε, για να λάβει βασιλεία για τον εαυτό του, δηλαδή, για να καθίσει και ως άνθρωπος με τη σάρκα του εκ δεξιών του θρόνου της μεγαλωσύνης στα ύψη. Διότι, ως Θεός, πάντοτε ήταν σύνθρονος με τον Πατέρα, ως άνθρωπος όμως, τότε κάθισε, όταν αναλήφθηκε, περιμένοντας έως ότου τεθούν οι εχθροί του κάτω από τα πόδια του.