Πατερικές αναφορές στο ΩΣΗΕ 10:2

Εάν λοιπόν ενδιαφερόμαστε και λογαριάζουμε την οικειότητα με τον Θεό, ας υποτάξουμε σε αυτόν τον αυχένα μας και ας προσέλθουμε με καλή υπακοή στον Χριστό που λέει: «Ελάτε σε μένα όλοι οι κοπιάζοντες και πεφορτισμένοι, και εγώ θα σας αναπαύσω. Σηκώστε τον ζυγό μου επάνω σας». Διότι έτσι θα είμαστε καρποφόροι και αλώβητοι, χωρίς να ξεραίνεται η ρίζα μας, χωρίς ο καρπός μας να πέφτει στο τίποτα, χωρίς να είμαστε περιπλανώμενοι και μακριά από τον Θεό, αλλά κοντά του και μαζί του, έχοντας ως πόλη την άνω και επουράνια, τη μητέρα των πρωτοτόκων, την τροφό των αγίων, το καθαρό ενδιαίτημα των άνω πνευμάτων. <Κληματαριά με καλά κλήματα ήταν ο Ισραήλ, ο καρπός της άφθονος· ανάλογα με το πλήθος των καρπών του επλήθυνε τα θυσιαστήρια, και ανάλογα με τα αγαθά της γης του οικοδόμησε στήλες. Μοίρασαν τις καρδιές τους, τώρα θα αφανιστούν· αυτός θα κατασκάψει τα θυσιαστήριά τους, θα ταλαιπωρηθούν οι στήλες τους.> Αφού είπε ότι ο Εφραΐμ αρρώστησε στις ρίζες, και ότι θα γίνει άκαρπος και όμοιος με εκείνους που δεν γέννησαν καθόλου, καθώς η αγριότητα των Ασσυρίων καταναλώνει τα γεννήματά τους, δείχνει αναγκαίως και σε ποια κατάσταση βρισκόταν παλιά, και ότι είχε γίνει εύκαρπος, όταν ακολουθούσε σοφά τη ζωή σύμφωνα με τον νόμο. Διότι φαινόταν σαν μια όμορφη κληματαριά με καλά κλήματα στους γειτονικούς εθνικούς, και δικαιολογημένα τον θαύμαζαν.

Και γι' αυτήν κάπου λέει ο μακάριος Δαβίδ στο βιβλίο των Ψαλμών προς τον Σωτήρα Θεό των όλων: «Άμπελο από την Αίγυπτο μετέφερες, έδιωξες έθνη και την φύτεψες· άνοιξες δρόμο μπροστά της. Εξέτεινε τα κλήματά της μέχρι τη θάλασσα, και μέχρι τους ποταμούς τις παραφυάδες της». Διότι είχε φυτευτεί «σε ύψωμα και σε εύφορο τόπο», σύμφωνα με τη φωνή του προφήτη. Όμως δεν παρήγαγε σταφύλια, αλλά μάλλον έβγαλε αγκάθια. Διότι απέναντι στο πλήθος των αγαθών που της δόθηκαν, επέδειξε την αδικία ως κάτι σύμφυτο και ισοδύναμο· και είναι προφανές ότι εννοεί την αδικία κατά του Θεού. Διότι πλήθυνε τα θυσιαστήρια και οικοδόμησε στήλες· και όσο πλούτιζε με τα άνωθεν αγαθά, τόσο πιο πρόθυμη ήταν για βεβήλωση, με το να προσκυνά τους δαίμονες, να εγείρει βωμούς και να καταμερίζει την ίδια της την καρδιά στην πολυθεϊστική πλάνη. Αλλά, λέει, αυτά δεν θα μείνουν έτσι· πώς θα μπορούσαν άλλωστε; Διότι ο ίδιος θα κατασκάψει τα θυσιαστήριά τους, και θα καταστραφούν οι στήλες τους, δηλαδή θα συντριβούν και θα γκρεμιστούν. Το δε «αυτός» θα το αναφέρεις συνετά είτε στον Θεό που εξουσιάζει τα πάντα, είτε στο πρόσωπο του Βαβυλωνίου, όπως ήδη έχει προδειχθεί πολλές φορές. Διότι συνέβη στις πόλεις της Σαμάρειας να καούν μαζί και οι ίδιοι οι ναοί, και να διαρπαγούν τα γλυπτά.

Αφού λοιπόν εκθέσαμε την ιστορία, δηλαδή την αφήγηση της εβραϊκής παράδοσης, ας προχωρήσουμε τώρα αναγκαστικά στην εξέταση των λέξεων· διότι η σύνταξη του ρητού είναι δυσνόητη και πάρα πολύ δύσκολη. Είπε λοιπόν ότι θα μετοικήσουν οι κάτοικοι της Σαμάρειας. Το «θα παροικήσουν» (παροικήσουσιν) τίθεται αντί του «θα αποδημήσουν» (μετοικήσουσιν), δηλαδή θα εξοριστούν, λέει, αυτοί που τώρα βρίσκονται στη Σαμάρεια· εννοεί δε τους μόσχους, δηλαδή τις δαμάλεις. Διότι εστάλησαν, όπως είπα, στους Βαβυλωνίους. Και πένθησε γι' αυτούς ο λαός του. Τίνος όμως; Είναι προφανές, του «Ων», δηλαδή του Άπιδα. Όμως, όπως φάνηκαν, λέει, να τον πικραίνουν και να τον ατιμάζουν με το να τον στείλουν σε άλλους, έτσι και θα χαρούν για τη δόξα του. Διότι θα νομίσουν ότι θα γίνει και πάρα πολύ πιο ένδοξος, προσκυνούμενος από περισσότερα έθνη. Όμως διαψεύστηκαν στην ελπίδα τους· διότι συντρίφθηκε, και αποτέλεσε αφορμή για γέλιο στους Βαβυλωνίους. Επομένως, ταλαιπωρήθηκε το άγαλμά τους σύμφωνα με τη φωνή του ίδιου του προφήτη. Και πίκραναν τον μόσχο, όχι ότι πικράθηκε στην πραγματικότητα· πώς θα μπορούσε άλλωστε να το πάθει αυτό αναίσθητη ύλη;