Πατερικές αναφορές στο ΩΣΗΕ 7:9

Λέει λοιπόν ότι ο Εφραίμ έγινε σαν άρτος ψημένος στη στάχτη που δεν γυρίστηκε, χρησιμοποιώντας την εικόνα ή το παράδειγμα των άρτων που ψήνονται πάνω σε πέτρες, οι οποίοι αν δεν γυριστούν, είναι απολύτως βέβαιο ότι θα καψαλιστούν και θα καταστούν πλέον άχρηστοι, και από την αφθονία της φλόγας θα καταστραφεί το βρώσιμο μέρος τους. «Κατέφαγαν ξένοι τη δύναμή του, αυτός όμως δεν το κατάλαβε· και άσπρες τρίχες φύτρωσαν πάνω του, και ο ίδιος δεν το κατάλαβε.» Ξένους ονομάζει τους αλλοεθνείς και αλλοφύλους, εννοώ δηλαδή τους Πέρσες, και τους ομόρους και γείτονές τους Μωαβίτες και Ιδουμαίους, καθώς και τα έθνη των Σύρων, οι οποίοι σχεδόν καταβρόχθισαν τον Εφραίμ. Διότι, επειδή τον αποκάλεσε άρτο της στάχτης, διατήρησε τη μεταφορά στον λόγο του. Και δύναμή του, λέει, είναι το αναρίθμητο πλήθος του· επειδή η φυλή του Εφραίμ ήταν πολυάνθρωπη σε μεγάλο βαθμό, και έχοντας μεγάλη έπαρση γι' αυτό, θεωρούσε ίσως πως θα ήταν φοβερή και ακαταμάχητη ακόμη και απέναντι στους ίδιους τους αρχηγούς ή στρατηγούς των Ασσυρίων. Όταν όμως εκείνοι έφτασαν κηρύσσοντας πόλεμο εναντίον τους, εξολοθρεύτηκαν αμαχητί και οδηγήθηκαν στην αιχμαλωσία. Αλλά δεν το κατάλαβε, λέει, δηλαδή δεν κατανόησε την αιτία της συμφοράς, αν και θα έπρεπε, έστω και μέσα από τα γεγονότα που συνέβησαν, να έρθει σε συναίσθηση. Διότι αυτό που δεν διαβλέπει κανείς από προνοητικότητα, συχνά το θέτουν μπροστά στα μάτια του οι δοκιμασίες. Και είναι βέβαια καλύτερο να εξετάζει κανείς το συμφέρον του, χωρίς να περιμένει τη δοκιμασία.

Αλίμονό μου, αδελφοί, τι με έχει καταλάβει! Κλάψτε με οδυρμούς για τη συντριβή μου. Διότι πλησίασαν στο δεσμωτήριο αυτοί που με βγάζουν από το σκήνωμά μου και με αποκαθιστούν στη χώρα που περιμένει τους θνητούς όλων των αιώνων. Ο μεγαλόφωνος Ωσηέ με τρομάζει πάρα πολύ· διότι με αυστηρότητα φωνάζει δυνατά και μου λέει: «Άσπρισαν τα μαλλιά του Εφραίμ, και δεν ντράπηκε». Και πάλι: «Ο Εφραίμ είναι δαμάλα που οιστρηλατείται, μαθημένη να αγαπά τη φιλονικία». Αν και ίσως πει κάποιος, ότι ο προφήτης λέει αυτά για τον Εφραίμ, τον γιο του Ιωσήφ, εγώ όμως πιστεύω ότι, όταν ο προφήτης εξέφερε αυτόν τον θρήνο, δεν διαχώρισε τον έναν Εφραίμ από τον άλλον. Ο Δαβίδ πάλι από την άλλη πλευρά λέει: «Ο Εφραίμ είναι το στήριγμα της κεφαλής μου». Αυτό βέβαια δεν το λέω παρασυρόμενος από αλαζονεία· μακριά από εμένα· διότι μάρτυρας των λόγων μου είναι ο Κύριος.

ΤΙΔ΄. ΣΤΟΝ ΜΟΝΑΧΟ ΠΕΛΑΓΙΟ. Προς μοναχούς που μεταβαίνουν από τόπο σε τόπο. Στον Εφραίμ εμφανίστηκαν λευκές τρίχες, αλλά δεν το κατάλαβε, αφού παραμένει νέος στα πάθη. Έτσι και εσένα σε περικύκλωσε μεγάλο πλήθος ετών, αλλά [ακόμη] διατηρείς άκαμπτο το φρόνημα, αλλάζοντας τη μία μονή μετά την άλλη, και ερευνώντας τα τραπέζια όλων. Εάν, λοιπόν, σε ενδιαφέρει η τσίκνα των ψητών και τα καρυκεύματα των φαγητών, να κολακεύεις καλύτερα τους άρχοντες και να ερευνάς τις πόλεις παρατηρώντας τις καπνοδόχους. Διότι οι ερημίτες δεν επαρκούν για να σε φιλοξενήσουν όπως σου αρέσει.