Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 14:4

Εξαιτίας Σου και της θείας Σου ανδραγαθίας, όλοι τον καταπατούν και όλοι τον περιπαίζουν. Διότι, αφού Εσύ πρώτος τον ενέπαιξες, έγινε πλέον η αρχή του πλάσματος του Κυρίου, το οποίο έχει δημιουργηθεί για να εμπαίζεται. Και αφού Εσύ τον κατέβαλες, προκάλεσε σε όλους μεγάλη έκπληξη, ώστε να λένε: «Πώς εξέπεσε από τον ουρανό ο Εωσφόρος, αυτός που ανέτειλε το πρωί;» Και αφού Εσύ έλαβες από αυτόν το εναντίον μας χειρόγραφο και το προσήλωσες στον σταυρό, όλοι τον χλευάζουν λέγοντας: «Πώς έπαυσε ο απαιτητής; Και πώς έπαυσε ο καταπιεστής; Συνέτριψε ο Θεός τον ζυγό των αμαρτωλών. Διότι στο εξής από κάτω του στρώνεται σήψη, και το σκέπασμά του γίνεται σκουλήκια», και όλοι πλέον δεν φοβούνται τον δράκοντα, αλλά προσκυνούν Εσένα και δι' Εσού τον Πατέρα.

Υπόσχεση δε προς τον Ισραήλ αποτελεί η απαλλαγή από τη σκληρή δουλεία, την οποία υπέστη ως δούλος των Βαβυλωνίων, και η προτροπή σε ευσπλαχνία, ώστε να αναλάβει τον θρήνο για τον βασιλιά της Βαβυλώνας και να μην επιχαίρει για την πτώση του, αλλά να τον θρηνεί, ως κάποιον που υπέστη δεινά άξια οίκτου και ελέους.

Εκείνοι δε που προηγουμένως είχαν υποδουλώσει και κρατούσαν αιχμαλώτους, δηλαδή οι υπηρέτες των δαιμόνων, και εκείνοι που δίδασκαν τις συνήθειές τους και παρέσυραν τους ανθρώπους στην απώλεια, έγιναν οι ίδιοι αιχμάλωτοι, δηλαδή νικήθηκαν από τα κηρύγματα των αγίων αποστόλων και υποτάχθηκαν στον Χριστό· διότι τους κυρίευσε, αφού προφανώς αποδέχθηκαν την πίστη. Διότι αναπαύθηκαν και από τη σκληρή δουλεία στην οποία είχαν ήδη υποδουλωθεί, προτού υπαχθούν στον Κύριο και στους πολεμιστές Του. <Και θα αναλάβεις αυτόν τον θρήνο εναντίον του βασιλιά της Βαβυλώνας και θα πεις εκείνη την ημέρα: Πώς αναπαύθηκε ο καταπιεστής και αναπαύθηκε ο καταναγκαστής;>

«Διότι θα πεις», λέγει, «Πώς αναπαύθηκε ο απαιτητής;» Χρησιμοποιεί το «αναπαύθηκε» με εύφημο τρόπο αντί του «έχει καταστραφεί και έχει φτάσει στο τέλος του». Απαιτητή δε και καταπιεστή ονομάζει τον Βαβυλώνιο, ο οποίος από υπερβολικά μεγάλη αλαζονεία, δεν επέβαλλε τον ζυγό της δικής του πλεονεξίας μόνο στους γείτονές του, αλλά στέλνοντας φοροεισπράκτορες σε πολύ μακρινές πόλεις και χώρες, απαιτούσε δασμούς και φόρους. Θαυμάζουν, λοιπόν, πώς ένας τέτοιος εξουσιαστής σταμάτησε, και πώς το χέρι που άρπαζε τα πάντα έπαψε. Και αποδεικνύοντας ότι δεν αγνοούν τις αιτίες της πτώσης του, λέγουν: «Συνέτριψε ο Θεός τον ζυγό των αμαρτωλών, τον ζυγό των αρχόντων». Ακούς πώς τους ονομάζει άρχοντες, αποδίδοντάς τους το αγέρωχο φρόνημα; Διότι επιτίθονταν, όπως είπα, σε όλους σχεδόν τους ανθρώπους σε όλη τη γη, υποτάσσοντάς τους στους δικούς τους ζυγούς. Και ο σκοπός τους ήταν ενίοτε να εξουσιάζουν τα πάντα. «Αλλά επάταξε», λέγει, «ο Θεός το αλαζονικό γένος», δηλαδή πάταξε το έθνος με πληγή ανίατη. Και εκείνος που είχε μεγάλη εμπιστοσύνη στον εαυτό του και υπερηφανευόταν, αναπαύθηκε παρά τη θέλησή του, δηλαδή έφτασε στο τέλος που του ταίριαζε απόλυτα, υπομένοντας την ανίατη πληγή του θυμού, χωρίς καμία απολύτως επιείκεια. Αλλά αυτά ακριβώς θα ταίριαζε να τα λέμε και εμείς οι ίδιοι, και να αλαλάζουμε νικητήρια εναντίον του Σατανά, ο οποίος απαιτεί και καταπιέζει, και μάλιστα πολύ σκληρά.

Ήδη, λοιπόν, από αυτό το σημείο το προφητικό Πνεύμα παρέχει διδασκαλία σε εκείνους που πρόκειται να εντρυφήσουν στην προφητική γραφή στα μεταγενέστερα χρόνια, σχετικά με το πώς πρέπει να δοξάζουν και να ευλογούν τον Θεό για τις ευεργεσίες που τους έχει δωρίσει, και πώς πρέπει να θρηνούν τον βασιλιά της Βαβυλώνας. Γι' αυτό λέει: «Και θα πεις εκείνη την ημέρα: Πώς αναπαύθηκε ο απαιτητής;». Πρέπει δε να γνωρίζουμε ότι μέχρι αυτά τα σημεία προχώρησε ο δέκατος έκτος τόμος των εξηγητικών υπομνημάτων του Ωριγένη στον προφήτη. «Θα πεις» λοιπόν, «εκείνη την ημέρα», λέει, «Πώς αναπαύθηκε ο απαιτητής και αναπαύθηκε ο επισπουδαστής;». Αντί αυτού, ο Σύμμαχος μετέφρασε: «πώς... καταλύθηκε η φορολογία» και πρόσθεσε: «Συνέτριψε ο Κύριος τη ράβδο των ασεβών, τη ράβδο των εξουσιαστών», και πάλι, αντί του: «αναπαύθηκε με ασφάλεια όλη η γη», ο Σύμμαχος λέει: «αναπαύθηκε και βρήκε ευστάθεια όλη η γη».