Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 19:16

Όμως πλάνησαν και αυτοί την Αίγυπτο κατά φυλές, δηλαδή κατά πόλεις και χωριά· και όχι μόνο καθέναν χωριστά, αλλά και ως πλήθος. Διότι έδειξαν θάρρος απέναντί τους, μολονότι δεν έχουν να πουν τίποτα από τα αναγκαία· και με ποιον τρόπο έδειξαν θάρρος; Διότι ο Κύριος, λέει, τους κέρασε πνεύμα πλάνης, δηλαδή αποτίναξε κάθε λόγο αλήθειας από τη γλώσσα τους, ώστε να μην μπορούν καθόλου ούτε να σκεφτούν ούτε να πουν τίποτα το αληθινό. Διότι δεν έπρεπε η αλήθεια να κατοικήσει στις γλώσσες των ειδωλολατρών. Πλάνησαν λοιπόν την Αίγυπτο, όπως παραπαίει αυτός που μεθά και ταυτόχρονα κάνει εμετό. Διότι είναι συνήθεια σε αυτούς που μεθούν να πέφτουν μέσα στις ακαθαρσίες των εμετών. Γι' αυτό λοιπόν λέει: Δεν θα υπάρξει για τους Αιγυπτίους έργο το οποίο θα δημιουργήσει κεφαλή και ουρά, αρχή και τέλος. Διότι ούτε θα καταπιαστούν με τολμηρά εγχειρήματα. Επειδή αυτό είναι η αρχή και η κεφαλή. Ούτε βέβαια τα όσα πράττουν θα καταλήξουν στο πιο επιθυμητό για αυτούς τέλος· διότι αυτό είναι η ουρά και το τέλος· επειδή κάθε σκέψη των ανθρώπων είναι ανώφελη, και κάθε βοήθεια σαθρή, και με κανέναν τρόπο δεν μπορεί να ωφελήσει· όταν ο Θεός τιμωρεί, όπως είπα, και επιβάλλει το παντοδύναμο χέρι Του σε όσους αποστατούν, και μετατρέπει τις φύσεις των πραγμάτων όπως Εκείνος κρίνει. <Κατά την ημέρα εκείνη οι Αιγύπτιοι θα γίνουν σαν τις γυναίκες, με φόβο και τρόμο, ενώπιον του χεριού του Κυρίου Σαβαώθ, το οποίο ο Ίδιος θα επιβάλει πάνω τους.

Αφορμή για τον τρόμο τους και για τον πανικό τους εξαιτίας αυτού, θα είναι το χέρι του Κυρίου Σαβαώθ, το οποίο ο ίδιος θα απλώσει επάνω τους. Ως χέρι του Κυρίου Σαβαώθ εδώ ορίζεται το παντοδύναμο θέλημα του Θεού, το οποίο υποτάσσει το έθνος των Αιγυπτίων στη βασιλεία των Ρωμαίων. Διότι η θεία βουλή είναι εντελώς ακαταμάχητη, και είναι απόλυτη ανάγκη να εκπληρώνεται με κάθε τρόπο αυτό που αποφασίζουν τα σχέδια της ύψιστης φύσης. Επιπλέον, η χώρα των Ιουδαίων θα γίνει φόβητρο για τους Αιγυπτίους. Ας εξετάσουμε όμως με ακρίβεια τι ακριβώς εννοεί με αυτά τα λόγια, διότι αυτό που δηλώνεται είναι πολύ ασαφές. Λοιπόν, η χώρα των Ιουδαίων σωζόταν κατά το παρελθόν, επειδή την υπερασπιζόταν ο Θεός και την καθιστούσε ακαταμάχητη, τρόπον τινά, σε όλα τα γειτονικά βασίλεια των εθνών.

Κατά τους καθορισμένους χρόνους της παρουσίας του Κυρίου σε αυτούς, λέει ότι «δεν θα υπάρχει πλέον» ανάμεσά τους κανένα τέτοιο «έργο», πλήρες, ολόκληρο και τέλειο. Αλλά, ακόμη κι αν βρεθεί ποτέ, θα είναι ακέφαλο και άναρχο, ατελές και ασυμπέραστο. Αυτό βεβαίως μπορεί κανείς να το διαπιστώσει και στην πράξη, επειδή η ειδωλολατρία δεν έχει εξαλειφθεί εντελώς από αυτούς. Είναι όμως τέτοια, ώστε να μην έχει ούτε «κεφαλή» ούτε κάποιον λόγο που να επαρκεί «έως το τέλος». Κατά τους προαναφερθέντες χρόνους της άφιξης του Κυρίου στην Αίγυπτο, προφητεύει ότι δεν θα υπάρχει πλέον ανδρικό φρόνημα στους «Αιγυπτίους», αλλά δίκην «γυναικών» θα διάγουν τον βίο τους «με τρόμο και με φόβο», εξαιτίας της «χειρός» του Θεού που εγέρθηκε εναντίον τους. Και ποια άλλη θα μπορούσε να νοηθεί ως «χείρα Κυρίου», διαφορετική από τη λεγόμενη δεξιά Του, παρά η ρωμαϊκή δύναμη που καθυπόταξε τους Αιγυπτίους και τους έκανε υποχείριους εξαιτίας της παρουσίας του Κυρίου; Διότι έτσι έχει καταγραφεί κάποτε και ο διάβολος να λέει προς τον Θεό περί του Ιώβ: «Αλλά απόστειλε τη "χείρα" σου και άγγιξε όλα όσα έχει· για να δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Η δύναμη, λοιπόν, που διακόνησε το θέλημα του Θεού στο να υποτάξει την εξουσία των Αιγυπτίων ήταν αυτή η ίδια, η οποία ονομάστηκε «χείρα» του ρωμαϊκού στρατού.