Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 22:2

ΠΡΟΣ ΕΚΠΕΣΟΥΣΑ ΠΑΡΘΕΝΟ Τώρα είναι καιρός να αναφωνήσουμε εκείνο το προφητικό λόγιο και να πούμε: «Ποιος θα δώσει στο κεφάλι μου νερό και στα μάτια μου πηγή δακρύων, για να κλάψω τους τραυματισμένους της θυγατέρας του λαού μου;» Διότι, έστω κι αν αυτούς τους έχει περιβάλει βαθιά σιγή, και κείτονται έχοντας πια ναρκωθεί από το φοβερό κακό, και εξαιτίας του καίριου πλήγματος έχουν χάσει πλέον και την ίδια την αίσθηση του πάθους τους, εμείς τουλάχιστον δεν πρέπει να προσπεράσουμε χωρίς δάκρυα μια τόσο μεγάλη πτώση. Διότι, αν ο Ιερεμίας έκρινε άξιους για αμέτρητους θρήνους εκείνους που είχαν πληγεί στα σώματα κατά τον πόλεμο, τι θα μπορούσε να πει κανείς για μια τόσο μεγάλη συμφορά των ψυχών; «Οι τραυματίες σου», λέει, «δεν είναι τραυματίες από ρομφαία, και οι νεκροί σου δεν είναι νεκροί πολέμου.» Αλλά εγώ οδύρομαι για το κεντρί του πραγματικού θανάτου, τη βαριά αμαρτία, και για τα πεπυρωμένα βέλη του Πονηρού, που κατέκαψαν βαρβαρικά τις ψυχές μαζί με τα σώματα. Πράγματι, βαθιά θα αναστέναζαν οι νόμοι του Θεού βλέποντας ένα τόσο μεγάλο μίασμα πάνω στη γη, αυτοί οι νόμοι που πάντοτε απαγορεύουν και βροντοφωνάζουν, κατά το παρελθόν μεν λέγοντας: «Δεν θα επιθυμήσεις τη γυναίκα του πλησίον σου», και μέσω των αγίων Ευαγγελίων: «Καθένας που βλέπει γυναίκα με σκοπό να την επιθυμήσει, έχει ήδη διαπράξει μοιχεία μαζί της μέσα στην καρδιά του», και τώρα βλέπουν την ίδια τη νύμφη του Δεσπότη να υφίσταται αδιάντροπα τη μοιχεία.

«Ήδη δε το τσεκούρι κείται στη ρίζα των δέντρων· κάθε δέντρο λοιπόν που δεν κάνει καλό καρπό, κόβεται και ρίχνεται στη φωτιά.» Επειδή, λοιπόν, ο Ισραήλ είχε αχαλίνωτη την τάση στο να αμαρτάνει, και επειδή ήταν προσκολλημένος, όπως μόλις ανέφερα, στις ψευδολατρείες των ειδώλων, ο Θεός προαναγγέλλει μέσω του προφήτη τη μελλοντική άλωση των Ιεροσολύμων, και λέει: «Τι σου συνέβη τώρα, και ανεβήκατε όλοι στα δώματα μάταια; Η πόλη γέμισε από κραυγάζοντες· οι τραυματίες σου δεν είναι τραυματισμένοι από μαχαίρι, ούτε οι νεκροί σου νεκροί πολέμου.» Φαίνεται, λοιπόν, ότι εδώ εννοεί τη λεηλασία που έγινε στα χρόνια του Ιεχονία. Κατηγορεί όμως σφοδρά τους Ισραηλίτες, διότι ούτε μέσα στα ίδια τα δεινά και σε τόσο ακραίες συμφορές δεν ήξεραν να πράξουν το ωφέλιμο, αυτό δηλαδή που θα γινόταν πρόξενος της άνωθεν εύνοιας. Διότι έπρεπε με κλάματα και οδυρμούς να ανέβουν στον οίκο του Θεού, να εξαγγείλουν τη μετάνοιά τους, να ζητήσουν αμνηστία για όσα αμάρτησαν και να αναζητήσουν τη βοηθητική χείρα μόνο από Αυτόν.

Γι' αυτόν τον λόγο, άλλωστε, λέει ότι τα δώματα είναι μάταια. Γιατί άραγε γέμισε η πόλη από ανθρώπους που βοούν; Όχι βέβαια προς τον Θεό, αλλά από ανθρώπους που κραυγάζουν άσκοπα, και που σχεδόν οδύρονται σφόδρα για τα δεινά που συνέβησαν πίσω από τις κλειστές πόρτες τους. Έπρεπε ο θρήνος να γίνεται για μετάνοια, έπρεπε το δάκρυ να χύνεται προς τον Θεό. Ιδού, λέει, πριν καν εμπλακούν σε μάχη, πριν πιάσουν τα ξίφη, πριν προετοιμάσουν την αντίστασή τους, η πόλη έχει γεμίσει με νεκρούς.

Γι' αυτό η προφητεία, υποδηλώνοντας την έσχατη αποβολή τους, κατέγραψε «τον λόγο της φάραγγας της Σιών». Έπειτα, επειδή «μάταια υπερηφανεύονται» βρισκόμενοι στον βυθό της κακίας, λέει προς αυτούς: «Τι σου συνέβη, που ανεβήκατε όλοι σε μάταια δώματα;». Βλέποντας δε με το Πνεύμα ο προφήτης τις κραυγές τους εναντίον του Σωτήρα και τις άθεες δυσφημίες τους εναντίον Του, εξαιτίας των οποίων αποβλήθηκαν, προσθέτει: «Η πόλη γέμισε από αυτούς που κραυγάζουν», και επειδή «υπάρχει αμαρτία που οδηγεί στον θάνατο», σύμφωνα με την οποία «η ψυχή που αμαρτάνει, αυτή θα πεθάνει», υποδηλώνοντας τον θάνατο της ψυχής τους προσθέτει: «οι τραυματίες σου δεν είναι τραυματίες από ρομφαία, ούτε οι νεκροί σου νεκροί πολέμου». Και συμπληρώνει: «όλοι οι άρχοντές σου τράπηκαν σε φυγή ή αναστατώθηκαν» σύμφωνα με τον Σύμμαχο, ενώ σύμφωνα με τον Θεοδοτίωνα: «μετακινήθηκαν». Γι' αυτό πλέον δεν υπάρχει σε αυτούς, όπως στο παρελθόν, ούτε βασιλιάς, ούτε ηγέτες, ούτε αρχιερείς, ούτε προφήτες, αλλά ούτε Φαρισαίοι, ούτε Σαδδουκαίοι, ούτε όσοι στο παρελθόν είχαν τιμηθεί με αξιώματα μεταξύ τους. Διότι όλοι «μετακινήθηκαν», ενώ όσοι έχουν μέχρι και σήμερα «αιχμαλωτιστεί» από τον πολιορκητή αυτών των ψυχών είναι «πικρά δεμένοι», επειδή «ο καθένας σφίγγεται από τα δεσμά των δικών του αμαρτιών».

Αλλά όλα αυτά, λέει, δεν διέφυγαν από τα ώτα του Κυρίου Σαβαώθ. Γι' αυτό, σαν να δεσμεύτηκε η αμαρτία τους με δεσμό του Θεού, εκδόθηκε εναντίον τους απόφαση που έλεγε: «και δεν θα σας συγχωρηθεί αυτή η αμαρτία, μέχρι να πεθάνετε». Δες, λοιπόν, το μέγεθος της απειλής της απόφασης και παρατήρησε ότι πουθενά σε αυτά δεν κατηγόρησε τον λαό για ειδωλολατρία, αλλά για το ότι «ανέβηκαν σε μάταια δώματα» και ότι γέμισαν την πόλη με βοές, και επινόησαν για τον εαυτό τους ξένο νερό, «αποστρεφόμενοι την παλαιά κολυμβήθρα», και επιπλέον τούτων, ότι κατασκεύασαν για τον εαυτό τους τείχος, «αφού κατεδάφισαν τα σπίτια της πόλεως»· και ενώ έπρατταν αυτά, παρέμεναν αναίσθητοι μπροστά στη δική τους καταστροφή. Αλλά ο προφήτης δεν είχε την ίδια διάθεση, αντιθέτως, θρηνώντας τους, έλεγε: «Αφήστε με, θα κλάψω πικρά». Η αιτία, λοιπόν, αυτού του πικρού κλαυθμού ήταν αυτό που ορίστηκε εναντίον τους στο τέλος και η απόφαση που εκδόθηκε από τον Θεό, η οποία έλεγε: «και δεν θα σας συγχωρηθεί αυτή η αμαρτία, μέχρι να πεθάνετε».

Ας ηττηθούμε, για να νικήσουμε. Παρατηρήστε τους κανόνες της άθλησης και τα αγωνίσματα των παλαιστών, οι οποίοι, ενώ βρίσκονται πεσμένοι κάτω, πολλές φορές νικούν αυτούς που υπερέχουν από πάνω τους. Αυτούς ας μιμηθούμε, και όχι τους πιο άπληστους από τους συνδαιτυμόνες ή τους εμπόρους· εκ των οποίων οι μεν, αφού κατανάλωσαν χωρίς μέτρο τα παρατιθέμενα εδέσματα, και οι δε, αφού υπερφόρτωσαν το πλοίο, πολύ πιο γρήγορα έσκασαν και καταποντίστηκαν παρά απόλαυσαν κάτι από την απληστία τους, ζημιωθέντες τα μεγάλα με σκοπό να κερδίσουν τα μικρά. Εγώ, λοιπόν, αυτά και φωνάζω και διαμαρτύρομαι, και εφαρμόζοντας τον λόγο της Γραφής δεν θα παύσω: «Για τη Σιών δεν θα σιωπήσω και για την Ιερουσαλήμ δεν θα ησυχάσω»· διότι η ψυχή μου λιώνει για εκείνους που αφανίζονται, εμείς οι οποίοι δεν γινόμαστε τραυματίες από μαχαίρι, ούτε τραυματίες από λιμό, αλλά τραυματίες της φιλοδοξίας ή της φιλαρχίας· με αποτέλεσμα σε αυτούς που πέφτουν να συμβαίνει μάλλον το να μισούνται, παρά το να ελεούνται.

«Οι τραυματίες σου», λέει, «δεν είναι τραυματίες από ρομφαία, και οι νεκροί σου δεν είναι νεκροί πολέμου». Θρηνώ για το κεντρί του αληθινού θανάτου, τη φοβερή αμαρτία, και τα πυρωμένα βέλη του πονηρού, τα οποία κατέκαψαν βαρβαρικά τις ψυχές μαζί με τα σώματα.