Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 23:4

9 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

αἰσχύνθητι, Σιδών, εἶπεν ἡ θάλασσα. ἡ δὲ ἰσχὺς τῆς θαλάσσης εἶπεν· οὐκ ὤδινον οὐδὲ ἔτεκον οὐδὲ ἐξέθρεψα νεανίσκους οὐδὲ ὕψωσα παρθένους.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–9 από 9

Ανδρέας Καισαρείας Εἰς τὴν Ἀποκάλυψιν
Πρῶτον μὲν οὖν, ὡς οἶσθα καὶ αὐτός, πᾶσα θεόπνευστος γραφή, ἅτε τριμερεῖ τῷ ἀνθρώπῳ ὑπάρχοντι, τριμερὴς ἐκ τῆς θείας δεδώρηται χάριτος· καὶ ταύτης οἷόν τι σῶμα τὸ γράμμα καὶ ἡ κατ’ αἴσθησιν ἱστορία καθέστηκεν· οἱονεὶ δὲ ψυχὴ ἡ τροπολογία ἐξ αἰσθητῶν ἐπὶ τὰ νοητὰ ποδηγοῦσα τὸν ἀναγινώσκοντα· καθάπερ δὲ πνεῦμα, ἡ τῶν μελλόντων καὶ ὑψηλοτέρων ἀναγωγὴ καὶ θεωρία πέφηνεν· ὡς τὴν μὲν πρώτην πρέπειν τοῖς ἐκ νόμου παιδαγωγουμένοις, τὴν δὲ δευτέραν τοῖς πολιτευομένοις ἐν χάριτι, τὴν δὲ τρίτην τῇ μακαρίᾳ λήξει, ἐν ᾗ τὸ πνεῦμα βασιλεύει, ὑποταγέντων αὐτῷ πάντων τῶν σαρκικῶν λογισμῶν τε καὶ κινήσεων. καὶ τὸ μὲν πρότερον ἱστορίαις πραγμάτων ἤδη γεγενημένων ἐφήρμοζεν, εἰ καὶ τοῖς προδρόμοις τῆς ἀληθείας τύποις οὐ μικρῶς καὶ αὐτὸ πολλαχοῦ κεκαλλώπισται· τὸ δὲ δεύτερον ταῖς τε παροιμιακαῖς παραινέσεσι καὶ ἑτέροις τοιούτοις διδασκαλικοῖς ἤθεσιν· οἷον· «ἄκανθαι φύονται ἐν χειρὶ τοῦ μεθύσου», καί· «αἰσχύνθητι, φησί, Σιδών, εἶπεν ἡ θάλασσα», καὶ τὰ τούτοις ὅμοια· τὸ δὲ τρίτον, δηλαδὴ τὸ πνευματικόν, ἐν τῇ Ἀποκαλύψει μάλιστα τοῦ θεολόγου ἀνδρὸς πλεονάζον εὑρίσκεται, δαψιλῶς μὲν σὺν τῷ ἱστορικῷ εἴδει καὶ τῷ τροπικῷ λόγῳ κἀν τοῖς ἄλλοις προφήταις ὁρώμενον, ἐν τούτῳ δὲ πλεονάζον μάλιστα, ἅτε τοῖς τελεωτέροις περὶ τὴν γνῶσιν θεόθεν κελευσθὲν διαγγέλλεσθαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πρώτον λοιπόν, όπως γνωρίζεις και ο ίδιος, κάθε θεόπνευστη Γραφή, επειδή ο άνθρωπος είναι τριμερής, έχει δοθεί και αυτή τριμερής από τη θεία χάρη. Ως σώμα της έχει καθοριστεί το γράμμα και η αντιληπτή με τις αισθήσεις ιστορία. Ως ψυχή της νοείται η τροπολογία, η οποία καθοδηγεί τον αναγνώστη από τα αισθητά στα νοητά. Και ως πνεύμα έχει φανερωθεί η αναγωγή και η θεωρία των μελλοντικών και υψηλότερων πραγματικοτήτων. Έτσι, η μεν πρώτη ταιριάζει σε όσους παιδαγωγούνται βάσει του νόμου, η δεύτερη σε εκείνους που πολιτεύονται εν χάριτι, και η τρίτη στη μακάρια κατάληξη, στην οποία βασιλεύει το πνεύμα, αφού έχουν υποταχθεί σε αυτό όλοι οι σαρκικοί λογισμοί και οι κινήσεις. Και το μεν πρώτο εναρμονιζόταν με τις ιστορίες των γεγονότων που είχαν ήδη συμβεί, αν και το ίδιο σε πολλά σημεία έχει καλλωπιστεί όχι σε μικρό βαθμό με τους προδρομικούς τύπους της αλήθειας· το δεύτερο εναρμονίζεται με τις παροιμιώδεις παραινέσεις και με άλλα παρόμοια διδακτικά ήθη, όπως: «αγκάθια φυτρώνουν στο χέρι του μεθυσμένου», και: «ντρέψου, λέει, Σιδώνα, είπε η θάλασσα», και τα παρόμοια με αυτά. Το δε τρίτο, δηλαδή το πνευματικό, βρίσκεται να πλεονάζει κυρίως στην Αποκάλυψη του θεολόγου ανδρός, το οποίο, αν και συναντάται πλουσιοπάροχα μαζί με το ιστορικό είδος και τον τροπικό λόγο και στους άλλους προφήτες, σε τούτο το βιβλίο πλεονάζει περισσότερο από όλα, επειδή δόθηκε εντολή από τον Θεό να εξαγγελθεί σε όσους είναι τελειότεροι ως προς τη γνώση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Ἐπειδὴ γὰρ ὡς ἀπὸ ξύλων τοῦ Λιβάνου γέγονεν ἡ φωνὴ, ταύτῃτοί φασι τὸ, Οὐκ ἀνέβη ὁ κόπτων ἡμᾶς. Μετὰ γάρ τοι τὴν ἐκ Βαβυλῶνος ἐπάνοδον τῶν ἐξ Ἰσραὴλ, οὐκέτι πρὸς αὐτοὺς ὁ ἐκ τῆς Ἀσσυρίων κεκίνηται πόλεμος. Ἐροῦμεν δὲ καὶ ἡμεῖς εἰκότως τῷ Σατανᾶ, οἱ πάλαι μὲν παρ᾽ ἐκείνου πεπορθημένοι, ἑδραῖον δὲ λοιπὸν ἐσχηκότες ἐν Χριστῷ τὸ φρόνημα, καὶ νοῦν εἰς εὐσέβειαν ἀσφαλῆ, καὶ ἐῤῥιζωμένον, καὶ καρδίαν εὐθαλεστάτην· Ἀφ᾽ οὗ σὺ κεκοίμησαι, οὐκ ἀνέβη ὁ κόπτων ἡμᾶς. <Ὁ ᾅδης κάτωθεν ἐπικράνθη συναντήσας σοι· συνηγέρθησάν σοι πάντες οἱ γίγαντες οἱ ἄρξαντες τῆς γῆς, οἱ ἐγείραντες ἐκ τῶν θρόνων αὐτῶν πάντας βασιλεῖς ἐθνῶν. Πάντες ἀποκριθήσονται, καὶ ἐροῦσί σοι· Καὶ σὺ ἑάλως ὥσπερ καὶ ἡμεῖς· ἐν ἡμῖν δὲ κατελογίσθης· κατέβη εἰς ᾅδου ἡ δόξα σου, ἡ πολλὴ εὐφροσύνη σου· ὑποκάτω σου στρώσουσι σῆψιν, καὶ τὸ κατακάλυμμά σου σκώληξ.> Ἔθος τῇ θεοπνεύστῳ Γραφῇ προσωποποιεῖν ἔσθ᾽ ὅτε, καὶ οἷον αὐτοῖς τοῖς πράγμασιν ἐφαρμόζειν φωνὰς, ὁποῖόν ἐστι τὸ, «Αἰσχύνθητι Σιδὼν, εἶπεν ἡ θάλασσα· ἡ δὲ ἰσχὺς τῆς θαλάσσης εἶπεν· Οὐκ ὤδινον, οὐδὲ ἔτεκον, οὐδὲ ἔθρεψα νεανίσκους, οὐδὲ ὕψωσα παρθένους.» Περιτίθησι μὲν γὰρ τὸν ἐπὶ τῷδε λόγον τῇ Τυρίων πόλει πεπορθημένῃ κατὰ καιροὺς παρὰ τῶν Βαβυλωνίων· φαμὲν δὲ πρέπειν τῇ τῶν πραγμάτων φύσει τὸν λόγον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επειδή λοιπόν η φωνή προήλθε σαν από τα ξύλα του Λιβάνου, για τον λόγο αυτό λένε: «Δεν ανέβηκε αυτός που μας κόβει». Διότι, μετά την επιστροφή των Ισραηλιτών από τη Βαβυλώνα, δεν κινήθηκε πλέον εναντίον τους πόλεμος από τους Ασσύριους. Και εμείς εύλογα θα πούμε στον Σατανά, εμείς που παλαιότερα είχαμε λεηλατηθεί από εκείνον, αλλά τώρα πλέον έχουμε αποκτήσει σταθερό το φρόνημα εν Χριστώ, και νου ασφαλή και ριζωμένο στην ευσέβεια, και καρδιά θαλερότατη: «Αφότου εσύ κοιμήθηκες, δεν ανέβηκε αυτός που μας κόβει». <Ο Άδης από κάτω πικράθηκε όταν σε συνάντησε· ξεσηκώθηκαν μαζί σου όλοι οι γίγαντες που εξουσίασαν τη γη, αυτοί που σήκωσαν από τους θρόνους τους όλους τους βασιλιάδες των εθνών. Όλοι θα αποκριθούν και θα σου πουν: Και εσύ αιχμαλωτίστηκες όπως και εμείς· και συγκαταλέχθηκες ανάμεσά μας· κατέβηκε στον Άδη η δόξα σου, η πολλή σου ευφροσύνη· από κάτω σου θα στρώσουν σήψη, και το σκέπασμά σου θα είναι σκουλήκι.> Είναι συνήθεια της θεόπνευστης Γραφής να προσωποποιεί μερικές φορές, και σαν να δίνει φωνή στα ίδια τα άψυχα πράγματα, όπως είναι το: «Ντρέψου, Σιδώνα, είπε η θάλασσα· και η δύναμη της θάλασσας είπε: Δεν ένιωσα ωδίνες τοκετού, ούτε γέννησα, ούτε έθρεψα νέους, ούτε μεγάλωσα παρθένους». Διότι αποδίδει τον σχετικό λόγο στην πόλη της Τύρου, η οποία λεηλατήθηκε κατά καιρούς από τους Βαβυλώνιους· και λέμε ότι ο λόγος αυτός ταιριάζει στη φύση των πραγμάτων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Ὀλολυζέτω δὲ καὶ ἡ Τύρος, οὐ γὰρ ἔτι ἔρχονται ἐκ τῆς Κιτιέων. Ἦκται γὰρ αἰχμάλωτος. <Τίνι ὅμοιοι γεγόνασιν οἱ κατοικοῦντες ἐν τῇ νήσῳ, μετάβολοι Φοινίκης, διαπερῶντες τὴν θάλασσαν ἐν ὕδατι πολλῷ, σπέρμα μεταβόλων, ὡς ἀμητοῦ εἰσφερομένου, οἱ μετάβολοι τῶν ἐθνῶν.> Ποίοις ἄρα, φησὶ, τῶν ἐθνῶν παρεικάσωμεν τοὺς ταύτην κατοικοῦντας τὴν νῆσον; τίνες τοιαῦτα πεπόνθασι, ἢ καὶ οὕτως πεπόρθηνται, καθὰ καὶ οἱ μετάβολοι τῆς Φοινίκης; Ἐμπορία γὰρ Τύροις τὸ ἐπιτήδευμα, καὶ τὸ διαπλεῖν τὴν θάλασσαν ἐν σπουδῇ, κερδῶν ἕνεκα καὶ λημμάτων. Προστιθεὶς δὲ ὅτι σπέρμα μεταβόλων, ἔδειξεν ὅτι καὶ πατρῷον αὐτοῖς τὸ δυσγενὲς, καὶ ἐκ ῥίζης ἀνέφυσαν πονηρᾶς, καὶ φιλοκερδίας ἥττονες ἄνωθεν αὐτοῖς καὶ πρόγονοι. Οἱ δὲ καὶ ἀριθμοῦ κρείττονες, ὅσοι τὴν οὕτως αἰσχρὰν παρ᾽ αὐτοῖς ἐπιτηδεύοντες ζωὴν, διδάσκει λέγων· Ὡς ἀμητοῦ εἰσφερομένου οἱ μετάβολοι τῶν ἐθνῶν. Σίτου γὰρ ἀμηθέντος, ἤγουν ἀσταχύων ἐν ἀγρῷ, πολλὴ τῶν δραγμάτων πανταχόθεν ἡ εἰσφορὰ, καὶ ἡ εἰς τὴν ἅλω συγκομιδή. <Αἰσχύνθητι, Σιδὼν, εἶπεν ἡ θάλασσα· ἡ δὲ ἰσχὺς τῆς θαλάσσης εἶπεν, Οὐκ ὤδινον οὐδὲ ἔτεκον, οὐδὲ ἐξέθρεψα παρθένους, οὐδὲ ὕψωσα νεανίσκους.> Ἄποικοι μὲν Τυρίων οἱ Καρχηδόνιοι. Πλὴν ἐσχήκασι μητέρα Τύριοι τὴν Σιδῶνα· Ἀπὸ γὰρ τῆς Σιδῶνος ἦν ἡ Τύρος. Πλὴν ὡς ἐπί γε θυγατρὶ λαμπρᾷ καὶ διαβοήτῳ τῇ Τύρῳ μέγα πεφρόνηκε Σιδών.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ας θρηνήσει δε με ολολυγμούς η Τύρος, διότι δεν έρχονται πλέον από τη χώρα των Κιτιέων. Διότι έχει οδηγηθεί στην αιχμαλωσία. <Με ποιους έχουν γίνει όμοιοι όσοι κατοικούν στο νησί, οι έμποροι της Φοινίκης, οι οποίοι διαπερνούν τη θάλασσα μέσα σε πολλά ύδατα, σπέρμα εμπόρων, σαν τον θερισμό που εισκομίζεται, οι έμποροι των εθνών;> Με ποια άραγε από τα έθνη, λέει, να παρομοιάσουμε αυτούς που κατοικούν σε αυτό το νησί; Ποιοι έπαθαν τέτοια πράγματα, ή έχουν πορθηθεί κατ' αυτόν τον τρόπο, όπως και οι έμποροι της Φοινίκης; Διότι το επάγγελμα των Τυρίων είναι το εμπόριο, και το να διαπλέουν τη θάλασσα με σπουδή, χάριν κερδών και απολαβών. Προσθέτοντας δε το «σπέρμα εμπόρων», έδειξε ότι και η αγένειά τους είναι πατροπαράδοτη, και ότι βλάστησαν από πονηρή ρίζα, και ότι οι πρόγονοί τους εξ αρχής ήταν υποταγμένοι στη φιλοκέρδεια. Το ότι δε είναι και αμέτρητοι όσοι διάγουν μια τόσο αισχρή ζωή ανάμεσά τους, το διδάσκει λέγοντας: Ως θερισμός που εισκομίζεται οι έμποροι των εθνών. Διότι, όταν θεριστεί το σιτάρι, δηλαδή τα στάχυα στον αγρό, πολλή είναι από παντού η μεταφορά των δεματιών και η συγκομιδή τους στο αλώνι. <Ντρέψου, Σιδώνα, είπε η θάλασσα· και η ισχύς της θάλασσας είπε, Δεν ένιωσα ωδίνες ούτε γέννησα, ούτε ανέθρεψα παρθένους, ούτε μεγάλωσα νέους.> Άποικοι μεν των Τυρίων είναι οι Καρχηδόνιοι. Αλλά οι Τύριοι είχαν ως μητέρα τη Σιδώνα· διότι από τη Σιδώνα προήλθε η Τύρος. Όμως, η Σιδώνα καυχιόταν πολύ για τη λαμπρή και περιώνυμη κόρη της, την Τύρο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Ἐπειδὴ δὲ ἥλω, καὶ ἦκται αἰχμάλωτος, τότε φησὶν ἡ θάλασσα, τοῦτ᾽ ἔστιν, αἱ κατὰ θάλασσαν νῆσοι πᾶσαι λοιπὸν ἐροῦσιν· Αἰσχύνθητι, Σιδὼν, ἀπόλωλε γὰρ τῶν σῶν αὐχημάτων τὸ κάλλιστον, καὶ φρούδη γέγονεν ἡ πάλαι δεινὴ καὶ ἀλκμαιοτάτη, πλούτῳ τε πολλῷ διαφανεστάτη. Οὐκοῦν ἡ μὲν θάλασσα ταῦτα ἐρεῖ· Αὐτὴ δὲ τῆς θαλάσσης ἡ ἰσχὺς, τοῦτ᾽ ἔστιν, ἡ κατισχύουσα τῶν νήσων, ἡ Τύρος δὲ δηλονότι ταῖς ἑαυτῆς ἐποιμώζουσα συμφοραῖς, ὅταν ἤδη γυμνὴν ἑαυτὴν τῶν οἰκητόρων, καὶ τέκνων ἐρήμην, τότε δὴ πάντως ἐρεῖ, τὸ, οὐκ ὤδινον, οὐδὲ ἔτεκον, οὐδὲ ἐξέθρεψα νεανίσκους, οὐδὲ ὕψωσα παρθένους. Ἐν ἴσῳ γὰρ γέγονα, φησὶ, ταῖς μὴ τεκούσαις ὅλως, μηδ᾽ ἀναθρεψάσαις, ἢ νεανίσκους ἢ παρθένους, διά τοι τὸ πάντας ἄρδην καθικέσθαι πρὸς ἀπώλειαν, περιλειφθῆναι δὲ παντελῶς οὐδένα. <Ὅταν δὲ ἀκουστὸν γένηται Αἰγύπτῳ, λήψεται αὐτοὺς ὀδύνη περὶ Τύρου.> Οὐκ ἠγνόηκεν ὁ προφήτης, ὅτι καθάπερ ἤδη προεῖπον, μετὰ τὴν Τυρίων ἅλωσιν, ἐπὶ τὴν τῶν Αἰγυπτίων χώραν μεταφοιτήσειν ἔμελλεν ὁ Ἀσσύριος.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επειδή όμως κυριεύτηκε και οδηγήθηκε αιχμάλωτη, τότε, λέει, η θάλασσα, δηλαδή όλα τα νησιά της θάλασσας, θα πουν πλέον: Ντρέψου, Σιδώνα, διότι καταστράφηκε το ωραιότερο από τα καυχήματά σου, και χάθηκε αυτή που παλαιότερα ήταν φοβερή και ακμαιότατη, και ενδοξότατη λόγω του πολλού πλούτου. Επομένως, η μεν θάλασσα αυτά θα πει. Αυτή δε η δύναμη της θάλασσας, δηλαδή αυτή που κυριαρχούσε στα νησιά, η Τύρος προφανώς, θρηνώντας για τις δικές της συμφορές, όταν πια δει τον εαυτό της γυμνό από κατοίκους και έρημο από τέκνα, τότε βεβαίως θα πει το εξής: Δεν κοιλοπόνεσα, ούτε γέννησα, ούτε ανέθρεψα νέους, ούτε μεγάλωσα παρθένους. Διότι, λέει, έγινα όμοια με αυτές που δεν γέννησαν καθόλου, ούτε ανέθρεψαν είτε νέους είτε παρθένους, εξαιτίας του ότι όλοι ανεξαιρέτως οδηγήθηκαν στην απώλεια και δεν απέμεινε απολύτως κανείς. <Όταν δε αυτό ακουστεί στην Αίγυπτο, θα τους καταλάβει οδύνη για την Τύρο.> Δεν αγνόησε ο προφήτης ότι, όπως ακριβώς ήδη προείπα, μετά την άλωση των Τυρίων, ο Ασσύριος επρόκειτο να εκστρατεύσει εναντίον της χώρας των Αιγυπτίων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τοὺς δώδεκα προφήτας
Πρέποι δ᾽ ἂν ὁ λόγος ὅτι μαλιστά γε καὶ αὐτῷ τε τῷ σατανᾷ καὶ τοῖς τῶν αἱρέσεων εὑρεταῖς, οἳ φιλαρχίας ἡττώμενοι, καὶ τοῦ δοκεῖν ἡγεῖσθαι πολλῶν, συνεπέραναν λαοὺς πολλοὺς, καὶ κακὴν ὄντως πλεονεξίαν τοῖς ἰδίοις προεξένησαν οἴκοις, ὑψοῦ τε τετάχασι τὰς ἑαυτῶν νοσσιὰς, “ὑπέρ- ”ογκα ματαιότητος λαλοῦντες ῥήματα,” καὶ κατὰ τῆς θείας ἐρευγόμενοι δόξης, ἃ μόναις ἂν πρέποι ταῖς αὐτῶν γλώσσαις τε καὶ διανοίαις. ἐξήμαρτον δὴ οὖν αἱ ψυχαὶ αὐτῶν· πεπαρῳνήκασι γὰρ εἰς αὐτὸν τὸν τῶν ὅλων Σωτῆρα Χριστὸν, “Ἁμαρτάνοντες εἰς τοὺς ἀδελφοὺς καὶ τύπτοντες αὐτῶν ”τὴν συνείδησιν ἀσθενοῦσαν,” κατὰ τὸ γεγραμμένον. <Διότι λίθος ἐκ τοίχου βοήσεται, καὶ κάνθαρος ἐκ ξύλου φθέγξεται αὐτά.> Ἀπονέμει πολλάκις ἡ θεία γραφὴ καὶ τοῖς ἀψύχοις τε καὶ ἀναισθήτοις φωνὰς, οὐχ ὡς φάναι τι τυχὸν δυναμένοις, ἀλλ᾽ οἷον αὐτοῖς πράγμασι μονονουχὶ διακεκραγόσι. καὶ γοῦν ὁ μακάριος Ἡσαΐας “Αἰσχύνθητι Σιδὼν, εἶπεν ἡ θά- ”λασσα” φησί· καὶ μέντοι Δαυείδ “Οἱ οὐρανοὶ διηγοῦν- ”ται δόξαν Θεοῦ, ποίησιν δὲ χειρῶν αὐτοῦ ἀναγγέλλει τὸ “στερέωμα.” αὐτὴ γὰρ ἡ κτίσις, δι᾽ ὧν εὖ πεποιημένη θαυμάζεται, διὰ τούτων αὐτῶν τοῦ πεποιηκότος ἀνακηρύττει τὴν δόξαν. οὐκοῦν ἐν πράγμασιν αἱ φωναὶ, κἂν εἰ μὴ γίνοιντο λόγοι. τοιοῦτόν τι κἀνθάδε συνήσεις πάλιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο λόγος αυτός θα ταίριαζε μάλιστα πάρα πολύ τόσο στον ίδιο τον σατανά όσο και στους εφευρέτες των αιρέσεων, οι οποίοι, νικημένοι από τη φιλαρχία και από την επιθυμία να φαίνονται ότι ηγούνται πολλών, παρέσυραν μαζί τους πολλούς λαούς, και προξένησαν πραγματικά κακή πλεονεξία στους δικούς τους οίκους, και έστησαν ψηλά τις φωλιές τους, «λαλώντας υπέρογκα λόγια ματαιότητας», και ξερνώντας εναντίον της θείας δόξας πράγματα που θα ταίριαζαν μόνο στις δικές τους γλώσσες και διάνοιες. Αμάρτησαν λοιπόν οι ψυχές τους· διότι παρεκτράπηκαν εις βάρος του ίδιου του Σωτήρα των όλων Χριστού, «αμαρτάνοντας εις βάρος των αδελφών και πλήττοντας την ασθενή τους συνείδηση», σύμφωνα με το γεγραμμένο. <Διότι η πέτρα από τον τοίχο θα βοήσει, και το σκαθάρι από το ξύλο θα τα αναφωνήσει.> Η Θεία Γραφή αποδίδει πολλές φορές φωνή και στα άψυχα και στα αναίσθητα, όχι με την έννοια ότι μπορούν τάχα να μιλήσουν, αλλά με την έννοια ότι τα ίδια τα πράγματα σχεδόν κραυγάζουν. Και για παράδειγμα ο μακάριος Ησαΐας λέει: «Ντρέψου Σιδώνα, είπε η θάλασσα»· και βέβαια ο Δαβίδ: «Οι ουρανοί διηγούνται τη δόξα του Θεού, και τα έργα των χειρών του αναγγέλλει το στερέωμα». Διότι η ίδια η κτίση, μέσω όσων καλώς δημιουργήθηκε και θαυμάζεται, μέσω αυτών ακριβώς ανακηρύσσει τη δόξα του Δημιουργού. Επομένως, οι φωνές βρίσκονται μέσα στα πράγματα, ακόμη και αν δεν εκφέρονται με λόγια. Κάτι τέτοιο θα κατανοήσεις πάλι και εδώ.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ἐπιστολαὶ ἑορταστικαί
Συγκεχώρηκε δέ που καὶ ὁ προφήτης Ἡσαΐας καὶ αὐταῖς θαλάσσαις ἀριστοεπεῖν, καὶ ἀτρεχῆ τινα λόγον μονονουχὶ καὶ ἐρεύγεσθαι δοκεῖν. Ἔφη γὰρ οὕτω· «Αἰσχύνθητι, Σιδὼν, εἶπεν ἡ θάλασσα· ἡ δὲ ἰσχὺς τῆς θαλάσσης εἶπεν· Οὐκ ὤδινον, οὐδὲ ἔτεκον, οὐδὲ ὕψωσα νεανίσκους, οὐδὲ ἔθρεψα παρθένους.» Καὶ οὐ δή πού φαμεν καιροῖς καὶ θαλάσσῃ μετεῖναι λόγον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έχει δε παραχωρήσει κάπου και ο προφήτης Ησαΐας ακόμη και σε αυτές τις θάλασσες να ομιλούν εύγλωττα, και να φαίνεται σχεδόν σαν να αναφωνούν κάποιον αληθινό λόγο. Διότι είπε τα εξής: «Ντρέψου, Σιδώνα, είπε η θάλασσα· και η δύναμη της θάλασσας είπε: Δεν ένιωσα ωδίνες τοκετού, ούτε γέννησα, ούτε μεγάλωσα νέους, ούτε ανέθρεψα παρθένους». Και βεβαίως δεν ισχυριζόμαστε σε καμία περίπτωση ότι οι καιροί και η θάλασσα διαθέτουν την ικανότητα του λόγου.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν
Ἀντὶ δὲ τοῦ· 〈τίνι ὅμοιοι γεγόνασιν〉; ὁ μὲν Ἀκύλας 〈σιωπήσατε〉, ὁ δὲ Σύμμαχος 〈σιγήσατε οἱ κατοικοῦντες τὴν νῆσον〉 εἰρήκασιν. ἦν γάρ τις καιρός, ἐν ᾧ ἐμεγαλαύχουν φρυαττόμενοι καὶ ἐπαιρόμενοι καὶ λόγοις ἀλαζονικοῖς χρώμενοι, ἀλλὰ 〈σιωπᾶν〉 αὐτοὺς ταπεινωθέντας ὁ λόγος παρακελεύεται. οἱ δ᾽ αὐτοὶ ἦσάν ποτε 〈μεταβόλοι Φοινίκης〉, πλοῦτον πολὺν σωρεύοντες 〈ὡς ἀμήτῳ〉 παραβάλλεσθαι αὐτῶν τὸ πλῆθος τῆς πραγματείας, ⌜νῦν δὲ πάντων ἀθρόως ἀφῃρημένους καὶ τῶν νομιζομένων αὐτοῖς ἀγαθῶν στερηθέντας, αἰσχύνην καταχέεσθαι προσήκει μὴ μόνους, ἀλλὰ καὶ τοὺς ἐκ γειτόνων αὐτοῖς οἰκοῦντας Σιδωνίους, μονονουχὶ καὶ 〈τῆς θαλάσσης〉 αὐτῆς φωνὴν ἀφιείσης καὶ ἀποθρηνούσης αὐτοὺς διὰ τὸ μηκέτ᾽ ἔχειν οὓς 〈θρέψειε νεανίσκους καὶ παρθένους〉. ὅτι τὸ παλαιὸν ὥσπερ θαλάσσης ὄντες γεννήματα ὑπ᾽ αὐτῆς ἐτρέφοντο, ὅτε ἤνθει 〈τὰ〉 Τυρίων πράγματα, νῦν δ᾽ ὅτε μηκέτι ἐστίν, εἰκότως ἀποκλάεται αὐτοὺς ἡ 〈θάλασσα καὶ ἡ ἰσχὺς〉 αὐτῶν ἀποθρηνεῖ ὡς ἐπὶ τέκνοις ἀπολωλόσιν ὀλοφυρομένη. ἀλλὰ καὶ ἡ Αἴγυπτος ἐκ γειτόνων φησὶ παρακειμένη ἐν ὀδύνῃ καταστήσεται φροντίζουσα καὶ ἀγωνιῶσα περὶ ἑαυτῆς, μή πη τὰ ὅμοια πάθοι τῇ Τύρῳ. ὧν οὕτω γενομένων, εἰ δύνασθέ φησιν οἱ μετὰ τοὺς ἀπολωλότας ὑπολειφθέντες ἐν τῇ Τύρῳ, διάβητε φεύγοντες ἐπὶ τοὺς ὑμετέρους ἀποίκους τοὺς τὴν 〈Καρχηδόνα〉 οἰκοῦντας.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αντί της φράσης «σε ποιον έγιναν όμοιοι;», ο μεν Ακύλας μετέφρασε «σιωπήσατε», ο δε Σύμμαχος «σιγήσατε οι κατοικούντες το νησί». Διότι υπήρξε κάποτε καιρός κατά τον οποίο καυχιόνταν φρυάττοντας, επαιρόμενοι και χρησιμοποιώντας αλαζονικά λόγια, αλλά τώρα, που ταπεινώθηκαν, ο λόγος τούς προτρέπει να «σιωπούν». Οι ίδιοι ήταν κάποτε «έμποροι της Φοινίκης», συσσωρεύοντας τόσο πολύ πλούτο, ώστε το πλήθος των εμπορευμάτων τους να παραβάλλεται «με θερισμό». Τώρα όμως, που τους αφαιρέθηκαν τα πάντα αθρόα και στερήθηκαν τα αγαθά που θεωρούσαν δικά τους, αρμόζει να καλυφθούν με αισχύνη όχι μόνο οι ίδιοι, αλλά και οι Σιδώνιοι που κατοικούν γειτονικά τους, καθώς σχεδόν και η ίδια «η θάλασσα» βγάζει φωνή και τους θρηνεί, επειδή δεν έχει πλέον ποιους «να θρέψει, νέους και παρθένους». Διότι, όπως ακριβώς παλαιότερα, όντας γεννήματα της θάλασσας, τρέφονταν από αυτήν όταν ήκμαζαν τα πράγματα των Τυρίων, έτσι και τώρα που αυτά δεν υπάρχουν πια, εύλογα τους κλαίει «η θάλασσα και η ισχύς» τους θρηνεί γι' αυτούς, οδυρόμενη σαν για χαμένα τέκνα. Αλλά λέει ότι και η Αίγυπτος, που βρίσκεται γειτονικά, θα περιέλθει σε οδύνη, μεριμνώντας και αγωνιώντας για τον εαυτό της, μήπως πάθει τα ίδια με την Τύρο. Και εφόσον έγιναν έτσι τα πράγματα, εάν μπορείτε, λέει, εσείς που απομείνατε στην Τύρο μετά από αυτούς που χάθηκαν, διαβείτε φεύγοντας προς τους αποίκους σας που κατοικούν στην «Καρχηδόνα».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἱππόλυτος Ῥώμης Περὶ τοῦ ἀντιχρίστου
ταύτας γὰρ πρῶτον τὰς πόλεις ἐκπορθήσας ταῖς ἑτέραις φόβον ἐγγεννήσει, καθώς φησιν Ἡσαΐας· “αἰσχύνθητι, Σιδών, εἶπεν ἡ θάλασσα· ἡ δὲ ἰσχὺς τῆς θαλάσσης εἶπεν· οὐκ ὤδινον οὐδὲ ἔτεκον οὐδ᾽ ἐξέτρεψα νεανίσκους οὐδὲ ὕψωσα παρθένους· ὅταν δὲ ἀκουστὸν γένηται Αἰγύπτῳ, λήψεται αὐτοὺς ὀδύνη περὶ Τύρου.„ τούτων οὕτως ἐσομένων, ἀγαπητέ, καὶ τῶν τριῶν κεράτων ὑπ᾽ αὐτοῦ ἐκκοπέντων, μετὰ ταῦτα ἄρξεται ὡς θεὸν ἑαυτὸν ἐπιδεικνύναι, ὡς προεῖπεν Ἐζεκιήλ· “ἀνθ᾽ ὧν ὑψώθη ἡ καρδία σου, καὶ εἶπας· θεός εἰμι ἐγώ.„ καὶ Ἡσαΐας ὁμοίως· “σὺ δὲ εἶπας τῇ καρδίᾳ σου· εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβήσομαι, ἐπάνω τῶν ἄστρων τοῦ οὐρανοῦ θήσω τὸν θρόνον μου, ἔσομαι ὅμοιος τῷ ὑψίστῳ· νυνὶ δὲ εἰς ᾅδην καταβήσῃ καὶ εἰς τὰ θεμέλια τῆς γῆς.„ ὡσαύτως δὲ καὶ Ἐζεκιήλ· “μὴ λέγων ἐρεῖς τοῖς ἀναιροῦσί σε ὅτι θεός εἰμι ἐγώ, σὺ δὲ εἶ ἄνθρωπος καὶ οὐ θεός.„ Δεδειγμένων οὖν τῶν ῥητῶν τούτων τῆς τε φυλῆς καὶ τῆς ἀναδείξεως αὐτοῦ καὶ τῆς ἀναιρέσεως, τοῦ δὲ ὀνόματος μυστικῶς σεσημασμένου, ἴδωμεν καὶ τὴν πρᾶξιν αὐτοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι, αφού εκπορθήσει πρώτα αυτές τις πόλεις, θα προκαλέσει φόβο στις υπόλοιπες, όπως λέει ο Ησαΐας: «Ντρέψου, Σιδώνα, είπε η θάλασσα. Και η δύναμη της θάλασσας είπε: δεν ένιωσα ωδίνες ούτε γέννησα, ούτε ανέθρεψα νέους ούτε μεγάλωσα παρθένες. Όταν δε αυτό ακουστεί στην Αίγυπτο, θα τους πιάσει οδύνη για την Τύρο». Εφόσον αυτά θα γίνουν έτσι, αγαπητέ, και τα τρία κέρατα θα αποκοπούν από αυτόν, μετά από αυτά θα αρχίσει να παρουσιάζει τον εαυτό του ως Θεό, όπως προείπε ο Ιεζεκιήλ: «Επειδή υψώθηκε η καρδιά σου, και είπες: εγώ είμαι Θεός». Και ο Ησαΐας ομοίως: «Εσύ δε είπες στην καρδιά σου: θα ανεβώ στον ουρανό, πάνω από τα άστρα του ουρανού θα θέσω τον θρόνο μου, θα γίνω όμοιος με τον Ύψιστο. Τώρα όμως θα καταβείς στον άδη και στα θεμέλια της γης». Ωσαύτως δε και ο Ιεζεκιήλ: «Μήπως θα πεις σε αυτούς που θα σε φονεύσουν ότι εγώ είμαι Θεός; Ενώ εσύ είσαι άνθρωπος και όχι Θεός». Αφού λοιπόν έχουν καταδειχθεί από αυτά τα ρητά τόσο η φυλή όσο και η ανάδειξή του και η εξόντωσή του, ενώ το όνομά του έχει υποδηλωθεί μυστικώς, ας δούμε και τη δράση του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Σωφρόνιος Ἱεροσολύμων Διήγησις θαυμάτων τῶν ἁγίων Κύρου καὶ Ἰωάννου
Ταῦτα γὰρ ἤλγει τε καὶ ἐξογκοῦτο δι’ ὧν τῶν εὐνούχων ἡ πρὸς τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους διάκρισις γίνεται· οὐ μόνον δὲ τῷ ἐκ τούτου δυσκινήτῳ βαδίσματι χρώμενος, ἑαυτὸν ἡμῖν ὡς ἐν χειμῶνι μέλισσαν ἔδειξεν, ἀλλ’ ἐπὶ τῷ τοιούτῳ νοσήματι τάχα καὶ αὐτὸς αἰσχυνόμενος, καὶ κρύπτειν ἐθέλων ἑαυτοῦ τὴν ἀσθένειαν, καίτοι ψυχικοῖς οὐ γὰρ σωματικοῖς ἐπαισχύνεσθαι προσετάχθημεν πάθεσιν· Αἰσχυνθείησαν γάρ, φησίν, οἱ ἀσεβεῖς καὶ καταχθείησαν εἰς ᾅδου· καὶ πάλιν· Αἰσχύνθητι, Σιδών, εἶπεν ἡ θάλασσα· τὴν εἰδωλολατρείαν τῷ τῆς Σιδῶνος δηλώσας ὀνόματι· καὶ αὖθις· Αἰσχυνθήτωσαν καὶ ἀποστραφήτωσαν πάντες οἱ μισοῦντες Σιών· καὶ ὁ Κύριος δὲ τοὺς εἰς αἰσχύνην ἐκπεμπομένους αἰώνιον, οὐ τοὺς σωματικοῖς βρίθοντας πάθεσιν (αὐτὸς γὰρ καὶ τὰς ἀσθενείας ἡμῶν καὶ τὰς νόσους ἐβάστασεν), ἀλλὰ τοὺς ψυχικῶς ἀσθενήσαντας καὶ φαύλων ἐργάτας γενομένων πράξεων εἴρηκεν. [2] Τὰ μὲν γάρ ἐστιν τῶν νοσημάτων ἀκούσια, ὅσα σώματος καὶ περὶ σῶμα γνωρίζεται· τὰ δὲ ἑκούσια καὶ γνώμης ἡμετέρας κυήματα, ὅσα ψυχῆς αὐτεξουσίου καὶ νοερᾶς τὸ κάλλος λυμαίνεται· καὶ διὰ τοῦτο περὶ μὲν τῶν προτέρων οὐδεὶς ἡμῖν τῶν ἁγίων ἐγκαλέσας φαίνεταί ποτε, οὐ νόμος, οὐ προφήτης, οὐ δίκαιος, οὐκ ἀπόστολος, οὐ διδάσκαλος (τούτοις γὰρ καὶ αὐτοὶ πάντες ὑπέκειντο, ὡς σῶμα ἡμῖν παραπλησίως φορέσαντες· οὗ καὶ αὐτὸς ὁ Κύριος γενόμενος ἄνθρωπος καὶ χρηματίσας ἡμῖν ὁμοιοπαθής, καὶ διὰ σῶμα καὶ ψυχὴν λογικὴν ὁμοούσιος). [3] Περὶ δὲ τῶν τῆς ψυχῆς προαιρετικῶν καὶ οὐκ ἀναγκαίων παθῶν ἐνεκάλεσαν ἅπαντες, νόμος μὲν τιμωρούμενος, καὶ κατάλληλον ὁρίζων τῷ πάθει τὴν κόλασιν· προφῆται τούτων ἀπέχεσθαι, καὶ τὰ κρείττω μεταποιεῖσθαι κελεύοντ<ε>ς· δίκαιοι παραινοῦντες αὐτῶν τὴν ἀπόλειψιν, ἀπόστολοι χειραγωγοῦντες πρὸς τὴν ἀπ’ αὐτῶν μετανάστασιν, διδάσκαλοι τούτων ἡμῖν τὴν φυγὴν ὑποφαίνοντες. [4] Ὁ δὲ Κύριος πρῶτος ἡμῖν τῆς δικαιοσύνης ὁδὸν ἐνδειξάμενος, καὶ τρίβον τῆς ἀπὸ τῶν ψυχικῶν παθῶν τελείας ἀναχωρήσεως πρῶτος εὑράμενος, πᾶσιν τὸ Μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ, φιλανθρώπως ἐφθέγξατο.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι πονούσε και είχε πρηστεί σε εκείνα τα μέρη με τα οποία γίνεται η διάκριση των ευνούχων από τους άλλους ανθρώπους· και όχι μόνο, περπατώντας με δυσκολία εξαιτίας αυτού, παρουσίασε τον εαυτό του σε εμάς σαν μέλισσα μέσα στον χειμώνα, αλλά ίσως και ο ίδιος ντρεπόταν για αυτή την ασθένεια και ήθελε να κρύψει την αδυναμία του, αν και έχουμε λάβει την εντολή να ντρεπόμαστε για τα ψυχικά και όχι για τα σωματικά πάθη. Διότι λέει: «Ας ντραπούν οι ασεβείς και ας οδηγηθούν στον άδη»· και πάλι: «Ντρέψου, Σιδώνα, είπε η θάλασσα», υποδηλώνοντας την ειδωλολατρία με το όνομα της Σιδώνας· και επίσης: «Ας ντραπούν και ας στραφούν προς τα πίσω όλοι όσοι μισούν τη Σιών»· και ο Κύριος μίλησε για αυτούς που παραδίδονται στην αιώνια αισχύνη, όχι ως εκείνους που βαρύνονται από σωματικά πάθη (διότι ο Ίδιος βάσταξε τις αδυναμίες και τις ασθένειές μας), αλλά για εκείνους που ασθένησαν ψυχικά και έγιναν εργάτες φαύλων πράξεων. [2] Διότι από τα νοσήματα, άλλα μεν είναι ακούσια, όσα δηλαδή εντοπίζονται στο σώμα και γύρω από το σώμα· άλλα δε είναι εκούσια και γεννήματα της δικής μας βούλησης, όσα φθείρουν την ομορφιά της αυτεξούσιας και νοερής ψυχής· και για τον λόγο αυτό, για τα μεν πρώτα κανείς από τους αγίους δεν φαίνεται να μας κατηγόρησε ποτέ, ούτε ο νόμος, ούτε προφήτης, ούτε δίκαιος, ούτε απόστολος, ούτε δάσκαλος (διότι σε αυτά υπόκειντο και όλοι εκείνοι, εφόσον έφεραν σώμα παρόμοιο με το δικό μας· το οποίο έλαβε και ο ίδιος ο Κύριος όταν έγινε άνθρωπος και κατέστη ομοιοπαθής με εμάς, και μέσω του σώματος και της λογικής ψυχής έγινε ομοούσιος). [3] Για τα προαιρετικά όμως και μη αναγκαία πάθη της ψυχής μάς κατηγόρησαν όλοι: ο μεν νόμος τιμωρώντας τα και ορίζοντας την κατάλληλη κόλαση για το πάθος· οι προφήτες παραγγέλλοντας να απέχουμε από αυτά και να στρεφόμαστε προς τα καλύτερα· οι δίκαιοι συμβουλεύοντας την εγκατάλειψή τους, οι απόστολοι καθοδηγώντας μας προς την απομάκρυνση από αυτά, και οι δάσκαλοι υποδεικνύοντάς μας τη φυγή από αυτά. [4] Και ο Κύριος, αφού πρώτος μας υπέδειξε τον δρόμο της δικαιοσύνης και πρώτος άνοιξε το μονοπάτι της τέλειας απομάκρυνσης από τα ψυχικά πάθη, φιλάνθρωπα διακήρυξε προς όλους το: «Μάθετε από εμένα».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες