Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 28:13

Τους απευθύνθηκε λοιπόν ο μακάριος Πέτρος, λέγοντας ότι απαρνήθηκαν τον άγιο και δίκαιο, και σκότωσαν τον αρχηγό της ζωής, και ζήτησαν να τους χαριστεί ένας δολοφόνος. Όμως πρόσθεσε και τούτο: «Και τώρα, αδελφοί, γνωρίζω ότι πράξατε από άγνοια, όπως και οι άρχοντές σας. Μετανοήστε λοιπόν, και ας βαπτιστεί ο καθένας σας στο όνομα του Κυρίου Ιησού, και θα λάβετε τη δωρεά του Αγίου Πνεύματος. Διότι σε εσάς ανήκουν οι επαγγελίες, και στα παιδιά σας.» Αυτοί λοιπόν, λέει, που έχουν αποκοπεί από τον μαστό και το γάλα, αυτοί που έχουν κληθεί σε αποστολή. Και έχοντας γίνει ιερουργοί των νέων κηρυγμάτων, θα μιλήσουν σε αυτόν τον λαό, καταδεικνύοντας ξεκάθαρα ποια ανάπαυση θα υπάρξει για εκείνον που πίνει, και ποια θα είναι η συντριβή, δηλαδή, ποιο είναι το ωφέλιμο και ποιο το αντίθετο. Και όμως δεν θα ήθελαν να ακούσουν. Γι' αυτό, νομίζω, παρακινούμενος κάποιος από τους αγίους τους είπε: «Σκληροτράχηλοι και ανυπάκουοι στην καρδιά, εσείς πάντοτε αντιτάσσεστε στο Άγιο Πνεύμα.» Παρατήρησε γαρ πώς, αν και είχαν ασεβήσει σε ανυπόφορο βαθμό, είχαν ως παιδαγωγούς τους αγίους αποστόλους που τους οδηγούσαν σε μετάνοια και τους μετέδιδαν τη γνώση του τι τους συμφέρει. Εκείνοι όμως ήταν αλαζόνες, και πάρα πολύ σκληρυμένοι, και αχαλίνωτα παραδομένοι στην απείθεια και τη δυστροπία του χαρακτήρα τους. <Και ο λόγος του Κυρίου του Θεού θα είναι για αυτούς θλίψη πάνω στη θλίψη, ελπίδα πάνω στην ελπίδα.> Για ποιους θα είναι;

Στους αγίους αποστόλους δηλαδή και ευαγγελιστές, οι οποίοι, ιερουργώντας το θείο κήρυγμα, περιέτρεχαν όλη την οικουμένη σαγηνεύοντας τους πεπλανημένους, προσφέροντας μέσω της πίστης στον Χριστό αυτούς που παλιά έλεγαν στο ξύλο: «Εσύ είσαι ο πατέρας μου», και στην πέτρα: «Εσύ με γέννησες». Όμως, δεν διήνυσαν τον δρόμο της αποστολής τους χωρίς κόπο, αλλά θλιβόμενοι, κακουχούμενοι και υπομένοντας τις επιβουλές των αθέων. Έγινε λοιπόν σε αυτούς ο λόγος του Κυρίου θλίψη πάνω στη θλίψη, και όχι μόνο αυτό, αλλά και ελπίδα πάνω στην ελπίδα. Διότι, αφού υπέμειναν τους αγώνες για την ευσέβεια προς τον Χριστό, θα ζουν με ελπίδες μεγάλες, ή μάλλον ατελεύτητες, και θα φορέσουν το στεφάνι της αφθαρσίας, συμβασιλεύοντας με τον Χριστό. <Ακόμη λίγο, ακόμη λίγο, για να πορευθούν, και να πέσουν προς τα πίσω, και να κινδυνεύσουν, και θα συντριβούν, και θα αιχμαλωτιστούν>. Ακονίζει προς ανδρεία και προετοιμάζει για υπομονή τους αγίους μυσταγωγούς. Διότι κήρυτταν στους Ισραηλίτες και τους ευαγγελίζονταν τον λόγο της σωτηρίας.

Ο Θεός των όλων, λοιπόν, εξυφαίνει για αυτούς μια διαρκή παρηγοριά, και προαναγγέλλει τον όλεθρο των διωκτών, που σε λίγο πρόκειται να έρθει, λέγοντας: Ακόμη λίγο, ακόμη λίγο. Διότι, λέει, δεν θα αργήσει ο καιρός που αυτοί θα πέσουν προς τα πίσω, θα συντριβούν και θα κινδυνεύσουν, και μάλιστα θα αιχμαλωτιστούν και θα πορευθούν προς τον όλεθρο. Αυτά λέμε ότι συνέβησαν στους Ιουδαίους τόσο νοητά όσο και σωματικά, δηλαδή αισθητά. Διότι κινδύνευσαν και καταστράφηκαν με δύο τρόπους: αφενός καταναλώθηκαν από πόλεμο και πολιορκίες. Αφετέρου, έγιναν γλυκό θήραμα στον ίδιο τον Σατανά, και επέφεραν στα ίδια τους τα κεφάλια τον όλεθρο που προήλθε από την ασέβεια. <Γι' αυτό ακούστε τον λόγο του Κυρίου, άνδρες τεθλιμμένοι, και άρχοντες αυτού του λαού στην Ιερουσαλήμ, διότι είπατε: Συνάψαμε διαθήκη με τον άδη, και συμφωνίες με τον θάνατο.

Γι' αυτό, λέει, 〈θα είναι γι' αυτούς ο λόγος του Κυρίου〉 με άλλον τρόπο 〈θλίψη πάνω στη θλίψη〉· επειδή, καθώς δεν θέλησαν να υποστούν θλίψεις για χάρη του Χριστού, ούτε να βαδίσουν ‹τη στενή και τεθλιμμένη οδό›, αλλά επέλεξαν την ‹πλατιά και ευρύχωρη›, 〈θα πέσουν προς τα πίσω και θα συντριβούν, θα κινδυνεύσουν και θα αιχμαλωτιστούν〉· όλα αυτά δηλαδή θα τους βρουν, επειδή δεν θέλησαν να αποδεχθούν τον προαναφερθέντα 〈λόγο του Κυρίου〉, αλλά έγιναν οι ίδιοι αίτιοι της πτώσης και της συντριβής τους. Και επειδή ακριβώς προκάλεσαν αυτά τα πράγματα στους εαυτούς τους, μη πιστεύοντας στον προαναφερθέντα λόγο, τους δίνει ρητή εντολή λέγοντας τα εξής: 〈γι' αυτό, ακούστε τον λόγο του Κυρίου, άνδρες τεθλιμμένοι και άρχοντες αυτού του λαού στην Ιερουσαλήμ〉, ή σύμφωνα με τον Σύμμαχο: 〈άνδρες χλευαστές, οι εξουσιάζοντες αυτόν τον λαό στην Ιερουσαλήμ〉· διότι, επειδή υπήρχαν και άλλοι 〈άνδρες χλευαστές〉 ανάμεσα στους Εθνικούς που διέσυραν τον λόγο του Χριστού, για να μην υποθέσει κανείς ότι τα προκείμενα λέγονται για άλλους, πρόσθεσε με ακρίβεια και αναγκαιότητα το: 〈οι εξουσιάζοντες αυτόν τον λαό〉. Και επειδή επίσης και εκτός Ιερουσαλήμ υπήρχαν πολλοί ηγέτες του λαού σε όλη την Ιουδαία και τη Γαλιλαία, επισημαίνεται με ακρίβεια προς ποιους 〈άρχοντες〉 και 〈εξουσιάζοντες τον λαό〉 λέγονταν αυτά. Αυτοί λοιπόν ήταν ‹το στεφάνι της ύβρεως› που αναφέρθηκε παραπάνω, και κατά συνέπεια αυτά εξακολουθούν να λέγονται προς τους ίδιους: επειδή 〈είπατε〉 μεταξύ σας: 〈Κάναμε διαθήκη με τον άδη και συμφωνίες με τον θάνατο· διότι είπατε: κάναμε το ψέμα ελπίδα μας και μέσα στο ψέμα θα καλυφθούμε〉· επειδή λοιπόν αυτά σκέφτηκαν και είπαν μεταξύ τους οι προαναφερθέντες 〈χλευαστές〉, χλευάζοντας και διασύροντας αφενός τον λόγο του Χριστού, μέσω του οποίου διδάσκονταν ότι πρέπει να προσδοκούν 〈θλίψη πάνω στη θλίψη〉 και τη στηριγμένη σε αυτήν 〈ελπίδα πάνω στην ελπίδα〉, προτιμώντας αφετέρου να συνάψουν φιλία με τον 〈θάνατο〉 και να βρουν 〈καταφύγιο στον άδη〉. Διότι, πράττοντας αυτό, περίμεναν ότι ούτε 〈θλίψη〉 θα δοκιμάσουν ούτε θα περιπέσουν σε κάτι δυσάρεστο και οδυνηρό· και αν τυχόν συνέβαινε να έρθει κάποια 〈καταιγίδα〉, η οποία να σας κατακλύσει ερχόμενη από κάποια αντίπαλη δύναμη, υποθέσατε ότι δεν θα έρθει επάνω σας, επειδή είστε φίλοι με την αντίπαλη δύναμη και με τον ίδιο τον 〈θάνατο〉. Επειδή λοιπόν αυτά 〈είπατε〉 μεταξύ σας, για τον λόγο αυτόν ακούστε όσα πρόσταξε ο Κύριος των όλων να πω προς εσάς: εσείς μεν δεν αποδεχθήκατε τη χάρη που διαγγέλθηκε πρώτα σε εσάς, εγώ όμως τον δικό μου 〈λίθο〉, τον 〈πολυτελή〉 και 〈πολύτιμο〉, τοποθετώντας τον στην άκρη της γωνίας, θα τον κάνω υψηλό, επιφανή και ολοφάνερο σε όλους, ώστε 〈καθένας που πιστεύει σε αυτόν〉 να μην εκπέσει από την ελπίδα. Σύμφωνα δε με τους υπόλοιπους ερμηνευτές: 〈εκείνος που πιστεύει δεν θα βιαστεί〉· διότι 〈αυτός που πιστεύει〉 θα μακροθυμήσει, περιμένοντας την επαγγελία του λόγου.

Και ο λόγος του Κυρίου του Θεού θα γίνει γι' αυτούς θλίψη πάνω στη θλίψη, ελπίδα πάνω στην ελπίδα, λίγο ακόμη, λίγο ακόμη, ώστε να πορευθούν και να πέσουν προς τα πίσω, και θα κινδυνεύσουν και θα συντριβούν και θα αιχμαλωτιστούν.