Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 42:25

Διότι, όπως λέει ο Παύλος: «Αυτά τα γεγονότα συνέβαιναν σε εκείνους τυπικώς. Γράφτηκαν δε για τη δική μας νουθεσία, σε εμάς στους οποίους έχουν φτάσει τα τέλη των αιώνων.» Διότι πρέπει να μην μελετάμε μάταια τις διηγήσεις γι' αυτόν, αλλά να τις δεχόμαστε για την ωφέλεια της ψυχής μας, αποφεύγοντας με κάθε τρόπο να περιπέσουμε στα ίδια σφάλματα, για να μην υποστούμε τις δικές τους συμφορές. <Ποιος παρέδωσε σε διαρπαγή τον Ιακώβ, και τον Ισραήλ σε εκείνους που τον λεηλάτησαν; Δεν ήταν ο Θεός, στον οποίο αμάρτησαν, και δεν ήθελαν να πορεύονται στις οδούς του, ούτε να υπακούν στον νόμο του; Και επέφερε εναντίον τους την οργή του θυμού του, και επικράτησε εναντίον τους ο πόλεμος, και εκείνοι που τους κατέκαιγαν ολόγυρα· και κανείς από αυτούς δεν το κατάλαβε, ούτε το έβαλαν στην ψυχή τους.> Φαίνεται ότι ονομάζει με πολύ μεγάλη έμφαση στα χωρία αυτά τον Ιακώβ και τον Ισραήλ. Και ποια θεωρούμε εμείς ότι είναι η δύναμη αυτής της έμφασης, θα το πούμε με συντομία. Διότι οι απόγονοι του Ισραήλ έγιναν κάποτε δούλοι των Αιγυπτίων· λυτρώθηκαν όμως από τον Θεό με τη μεσιτεία του Μωυσή, με κραταιό χέρι και με υψηλό βραχίονα, όπως έχει γραφτεί. Διότι τιμώρησε με αμέτρητες και αφόρητες πληγές εκείνους που τους καταδυνάστευαν.

Διότι βεβαίως ο Θεός ήταν αυτός που τον παρέδωσε, και που επέφερε την οργή που άρμοζε στα εγκλήματα. Για τον λόγο αυτόν, λοιπόν, τους κατέβαλε ο πόλεμος. Αυτό όμως ήταν ασυνήθιστο για τους Ισραηλίτες, διότι πάντοτε επικρατούσαν έχοντας συμπαραστάτη τους τον Θεό. Επειδή όμως συμπεριφέρθηκαν υβριστικά απέναντι στους θείους νόμους του, στερήθηκαν τα παλαιά τους καυχήματα. Έπεσαν στην αδράνεια, κατρακύλησαν στην αδυναμία· τους περικύκλωσαν εκείνοι που τους κατέκαιγαν, και που τους κατανάλωναν σαν με φωτιά με το μέγεθος των συμφορών που τους επέφεραν, δηλαδή πυρπολώντας τις πόλεις τους, σύμφωνα με αυτό που σαφώς έχει λεχθεί κάπου αλλού: Οι πόλεις σας είναι πυρίκαυστες. Όμως κανένας από αυτούς δεν το κατάλαβε, λέγει, ούτε το έβαλαν στην ψυχή τους· με αυτά υφίστανται την κατηγορία της αναισθησίας.

Έπειτα, οι γυναίκες τους έλεγαν με αναίδεια, ή μάλλον χωρίς καν να έχουν συναισθανθεί την οργή, ότι: «Δεν σε απέστειλε ο Κύριος». Πρόσθεσαν δε σε αυτά λόγια απόλυτης παραφροσύνης. Διότι έλεγαν: «Επειδή σταματήσαμε να προσφέρουμε θυσίες στη βασίλισσα του ουρανού, ήλθαν επάνω μας όλα αυτά τα κακά». Είναι αληθινό, λοιπόν, αυτό που έχει ειπωθεί, ότι δεν κατανόησε ο καθένας τους, ούτε το έβαλαν στην ψυχή τους, παρότι ο πόλεμος επικράτησε εναντίον τους και όσοι τους περικύκλωναν τους κατέκαιγαν ολοκληρωτικά. <Και τώρα έτσι λέει ο Κύριος ο Θεός, ο οποίος σε δημιούργησε, Ιακώβ, και ο οποίος σε έπλασε, Ισραήλ: Μη φοβάσαι, διότι σε λύτρωσα, σε κάλεσα με το όνομά σου.

Ποιος θα αναζητήσει τον αίτιο της αρπαγής του λαού ώστε να πει: «Ποιος παρέδωσε σε διαρπαγή τον Ιακώβ και τον Ισραήλ σε αυτούς που τον λεηλατούν»; Αν, όμως, κάποιος αναζητήσει ποιος τα έπραξε αυτά, θα διαπιστώσει ότι κανένας άλλος δεν τους «παρέδωσε σε διαρπαγή» παρά ο ίδιος, απέναντι στον οποίο «αμάρτησαν και δεν ήθελαν να πορεύονται στις οδούς του»· διότι, αν και καλούνταν στις ευαγγελικές οδούς δεν υπάκουσαν, αλλά «ούτε και να ακούσουν» ήθελαν τον «νόμο» της Καινής Διαθήκης. Γι' αυτό «επέφερε εναντίον τους την οργή του θυμού του, και επικράτησε εναντίον τους πόλεμος». Διότι παλαιότερα μεν, ενώ δέχονταν πόλεμο για κάποιο διάστημα, ανέκαμπταν και πάλι, ώστε και η Ιερουσαλήμ και το βασίλειό τους σε αυτήν να διατηρούνται· τώρα όμως «επικράτησε εναντίον τους ο πόλεμος», όχι μόνο ο εξωτερικός, αλλά και ο πόλεμος εκείνων που πολιορκούν τις ψυχές τους. Γι' αυτό έχει ειπωθεί: «και εκείνοι που τους καταφλέγουν ολόγυρα», και παρότι τα υπέφεραν αυτά «δεν κατανόησαν ούτε τα έβαλαν στην ψυχή τους», ώστε να αναλογιστούν την αιτία των κακών που τους είχαν βρει.