Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 49:23

Διότι μέσω αυτής, ενώ ήσουν άτεκνη και χήρα, απέκτησες πολλά παιδιά· αυτή έθρεψε τους λαούς σου, και εσύ που παλαιότερα είχες εγκαταλειφθεί μόνη, πλούτισες ανέλπιστα, και εμφανίστηκες με πολλά παιδιά, εσύ που παλαιότερα ήσουν γυμνή και μόνη. <Έτσι λέει ο Κύριος: Ιδού, υψώνω προς τα έθνη το χέρι μου, και προς τα νησιά θα υψώσω το λάβαρό μου, και θα φέρουν τους γιους σου στην αγκαλιά τους, και τις κόρες σου θα τις σηκώσουν στους ώμους τους. Και βασιλιάδες θα είναι οι παιδαγωγοί σου, και οι αρχόντισσες θα είναι οι τροφοί σου πάνω στο πρόσωπο της γης. Και θα σε προσκυνήσουν, και θα γλείψουν το χώμα των ποδιών σου. Και θα γνωρίσεις ότι εγώ είμαι ο Κύριος, και δεν θα καταισχυνθείς ούτε θα ντροπιαστείς.> Αφού υποσχέθηκε στη Σιών ότι θα έχει πολλά και καλά παιδιά, και ότι τα παιδιά της θα φτάσουν σε τέτοιο πλήθος, ώστε να χρειάζονται ευρύτερους τόπους από ό,τι παλαιότερα, και να ζητούν να πλατύνει η σκηνή, αποδεικνύει αμέσως ότι το πλήθος των παιδιών που της υποσχέθηκε δεν αναδεικνύεται κυρίως από τον Ισραήλ, αλλά από το ποίμνιο των εθνών. Και αυτό είναι αληθινό, και μπορεί να το δει κανείς από τα ίδια τα γεγονότα. Διότι έχει σωθεί το υπόλειμμα όσων προέρχονται από τον Ισραήλ· όμως αυτό είναι μικρό και ευάριθμο· έχει όμως αλιευθεί μέσω της πίστης στον Χριστό όλη η οικουμένη, και η δύναμη των αποστολικών και ευαγγελικών κηρυγμάτων έφερε σε Αυτόν εκείνους που βρίσκονται σε όλη τη γη. Ότι λοιπόν θα συμβεί αυτό, το αποδεικνύει λέγοντας: Ιδού, εγώ υψώνω στα έθνη το χέρι μου.

Αυτό πάλι ο ίδιος ο προφήτης Ησαΐας μας δίδαξε, λέγοντας κάπου αλλού: «Η οδός των ευσεβών έγινε ευθεία, και είναι προετοιμασμένη η οδός των ευσεβών.» Διότι η οδός του Κυρίου είναι κρίση. Εισήγαγε δε και τον θεσπέσιο Βαπτιστή να βοά και να λέει: «Ετοιμάστε την οδό του Κυρίου, κάντε ευθείες τις ατραπούς του Θεού μας. Κάθε φάραγγα θα γεμίσει, και κάθε όρος και βουνό θα ταπεινωθεί, και τα σκολιά θα γίνουν ευθεία, και οι τραχείς δρόμοι λείοι.» Το ότι λοιπόν, χωρίς κανέναν απολύτως κόπο, για όσους προθυμοποιούνται να πορευθούν προς τη μητέρα Σιών, η άφιξή τους θα γίνει μέσω της πίστεως, αυτό θα μπορούσε να υποδηλωθεί με το ότι οι γιοι της, καθώς και οι θυγατέρες της, θα λαμβάνονται στην αγκαλιά και θα σηκώνονται στους ώμους. Και το ότι θα είναι γεμάτοι από την ύψιστη τιμή, τη δόξα και την ευημερία, το προσθέτει λέγοντας ότι οι βασιλείς θα γίνουν οι τροφοί τους και οι άρχουσες οι παραμάνες τους. Διότι είναι δυνατόν, πράγματι, να δει κανείς, χάρη στην ευσέβεια των αρχόντων, όσους πίστεψαν στον Χριστό να περιποιούνται με τιμές και να αξιώνονται κάθε φροντίδας, ώστε οι άρχοντες να φαίνονται ότι είναι μάλλον τροφοί τους και τίποτα άλλο.

Διότι, εάν πέφτουν με το πρόσωπο στο έδαφος και προσκυνούν τη Σιών, δηλαδή την Εκκλησία, και ριγμένοι στη γη σαν με απλωμένα χέρια, σχεδόν γλείφουν το χώμα των ποδιών της· πώς θα χωρούσε αμφιβολία ότι, έχοντας προχωρήσει σε αυτό το φρόνημα και λαμπρυσμένοι με τη χάρη της ευσέβειας, θα πρόσθεταν στις πράξεις τους και το χρέος να τιμούν τους εκλεκτούς, και όσους θα πίστευαν στον Χριστό θα τους συγκατέλεγαν στην τάξη των τέκνων; Όταν δε συμβεί αυτό, δεν θα ντροπιάζεται πλέον ως άτεκνη και χήρα η Σιών, η οποία έμεινε άτεκνη όσον αφορά τους Ιουδαίους, αλλά θα είναι εστεμμένη με δόξα. «Μήπως θα πάρει κανείς λάφυρα από γίγαντα; Και εάν αιχμαλωτίσει κάποιος αδίκως, θα σωθεί;» Το σχήμα του λόγου λαμβάνει μεν τη μορφή ερώτησης, απαιτεί όμως βαθύτερη κατανόηση. Το δε νόημα των προκειμένων είναι περίπου το εξής: Διότι τα πάντα κάτω από τον ουρανό είχαν καταληφθεί από τον διάβολο και την αγέλη των δαιμόνων· δεν υπήρχε κανείς πάνω στη γη που να είχε διαφύγει την τυραννία της δικής τους σκληρότητας. Διότι δεν υπήρχε κανείς που να πράττει το καλό, δεν υπήρχε ούτε ένας, αλλά ένα δίχτυ αμαρτίας είχε απλωθεί πάνω σε όλους, και το σκοτάδι και η ομίχλη που ενέσκυψαν στις καρδιές όλων, τους απομάκρυναν από τη γνώση του κατά φύσιν και αληθινού Θεού, και τους παρέδωσαν σε εκείνους που τους είχαν κυριεύσει.

Στη συνέχεια, εισάγει «βασιλείς» ως «τιθηνούς» (τροφούς) της εκκλησίας του Θεού και αναφέρει ότι οι «αρχόντισσές» τους θα γίνουν «τροφοί» της. Αυτό ακριβώς το είδαμε με τα ίδια μας τα μάτια να εκπληρώνεται κατά λέξη, με εκείνους που κατέχουν την ανώτατη εξουσία να βαστάζουν την εκκλησία του Θεού δίκην «τιθηνών», ενώ οι «αρχόντισσές» τους, δηλαδή οι αρχές και εξουσίες σε κάθε έθνος και σε κάθε επαρχία, που διακονούν την ανώτατη βασιλεία, θα υπηρετήσουν δίκην «τροφών» τους ενδεείς της εκκλησίας, χορηγώντας τους τα σιτηρέσια με βασιλική προσταγή. Γι' αυτό ονομάστηκαν «τροφοί» της, ή σύμφωνα με τον Σύμμαχο που είπε «γαλούχοι»: «και οι αρχόντισσές τους θα είναι γαλούχοι σου». Και ποιος, βλέποντας με τα μάτια του τις προαναφερθείσες αρχές και εξουσίες να κλίνουν το γόνυ στην εκκλησία του Θεού και να στηρίζουν το μέτωπό τους στο έδαφος, δεν θα ομολογούσε ότι έχει εκπληρωθεί κατά λέξη και ιστορικά και αυτή η προφητεία που αναφέρει ρητά: «με το πρόσωπο στη γη θα σε προσκυνήσουν και το χώμα των ποδιών σου θα γλείψουν». Όταν, λοιπόν, λέει ότι αυτά θα πραγματοποιηθούν στην πράξη, τότε «θα γνωρίσεις ότι εγώ είμαι ο Κύριος, και δεν θα καταισχυνθούν όσοι με υπομένουν»· διότι είναι καλό να μην ολιγωρούμε ούτε να απελπιζόμαστε για την ελπίδα των υποσχεθέντων πριν από την τελική έκβαση των πραγμάτων· διότι «δεν θα καταισχυνθούν όσοι τον υπομένουν».