Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 52:4

Και κατά την ημέρα εκείνη θα συμβεί το εξής: θα συρίξει ο Κύριος προς τις μύγες, που κυριαρχούν σε τμήμα του ποταμού της Αιγύπτου, και προς τη μέλισσα, που βρίσκεται στη χώρα των Ασσυρίων. Και θα έλθουν και θα αναπαυθούν όλα στις φάραγγες της χώρας και στις τρύπες των βράχων και στα σπήλαια και σε κάθε ρωγμή και σε κάθε δέντρο. «Στην Αίγυπτο», λέγει, «κατέβηκε ο λαός μου, για να παροικήσει εκεί· και στους Ασσυρίους οδηγήθηκαν με τη βία». Γι' αυτό προφητεύει, ενόψει της γεννήσεως του Εμμανουήλ, ότι, είτε κάποιος από τον λαό βρίσκεται στην Αίγυπτο είτε στους Ασσυρίους, θα αναχωρήσουν από εκεί και, αφού βρεθούν στη χώρα της Ιουδαίας, θα αναπαυθούν στα φυσικά και ακατοίκητα καταφύγια.

Επομένως, ούτε πουληθήκαμε με χρήματα, ούτε λυτρωθήκαμε με τον ίδιο τρόπο, αλλά μάλλον με τη δύναμη του Σωτήρα όλων μας, του Χριστού. Διότι, όντας καλός ποιμένας, έδωσε τη ζωή του για τα πρόβατά του και μας έσωσε με το δικό του αίμα. Διότι με την πληγή του εμείς θεραπευτήκαμε· και αυτός μεν βασανίστηκε για τις αμαρτίες μας, εμείς δε ελευθερωθήκαμε, αποτινάσσοντας τόσο τον ζυγό της αμαρτίας όσο και την πλεονεξία του διαβόλου. <Έτσι λέει ο Κύριος: Στην Αίγυπτο κατέβηκε παλαιότερα ο λαός μου για να παροικήσει εκεί, και στους Ασσυρίους οδηγήθηκαν με τη βία. Και τώρα, τι κάνετε εδώ;

Πλην όμως, ακόμη και μετά από τόσα, ο Λόγος, ανακαλώντας τους προς σωτηρία, υπόσχεται να τους «λυτρώσει», εάν θελήσουν να προστρέξουν σε αυτόν και να αποδεχθούν τη χάρη του Χριστού, και ότι θα «λυτρωθούν» «όχι με ασήμι»· διότι η αιχμαλωσία τους δεν ήταν σωματική, ώστε να τύχουν της ελευθερίας μέσω σωματικών λύτρων, επειδή είχαν «πουληθεί» ως προς τις ψυχές. Γι' αυτόν τον λόγο έμελλε να «μην λυτρωθούν με ασήμι», αλλά προφανώς «με το τίμιο αίμα του Χριστού». Στη συνέχεια αυτών, κατηγορεί τον «λαό» των Ιουδαίων, ο οποίος παλαιότερα «είχε κατεβεί στην Αίγυπτο» με δική του προαίρεση και έπειτα «απήχθη στους Ασσυρίους με τη βία» και κατ' ανάγκην. Αντί δε του: «οδηγήθηκαν με τη βία», ο Σύμμαχος λέει: «και ο Ασσούρ τον καταδυνάστευσε χωρίς λόγο». Αλλά παλαιότερα, λέει, έγινε υποχείριος στους «Αιγυπτίους» και έπειτα στους «Ασσυρίους», τώρα όμως, κατά την παρουσία μου, με άλλο τρόπο «πουλήθηκαν δωρεάν». Γι' αυτό και προστίθεται: «και τώρα τι θα γίνει εδώ;» ή κατά τους υπόλοιπους ερμηνευτές: «και τώρα τι υπάρχει εδώ για μένα;». Διότι, λέει, δεν βρίσκω τίποτα «εδώ» ανάμεσά τους, πράγμα που δηλωνόταν και πιο πάνω όταν έλεγε: «διότι ήλθα και δεν υπήρχε άνθρωπος, κάλεσα και δεν υπήρχε κάποιος να υπακούσει».

Εξέγερσου, εξέγερσου, Σιών, ντύσου τη δύναμή σου, Σιών, και ντύσου τη δόξα σου, Ιερουσαλήμ, αγία πόλη· διότι δεν πρόκειται πλέον να περάσει μέσα από εσένα απερίτμητος και ακάθαρτος. Τίναξε από πάνω σου το χώμα και σήκω, κάθισε, Ιερουσαλήμ, βγάλε τα δεσμά από τον τράχηλό σου, αιχμάλωτη θυγατέρα της Σιών. Διότι αυτά λέει ο Κύριος: Πουληθήκατε δωρεάν και δεν θα λυτρωθείτε με αργύρια. Έτσι λέει ο Κύριος: Στην Αίγυπτο κατέβηκε ο λαός μου αρχικά για να κατοικήσει εκεί ως ξένος, και στους Ασσυρίους οδηγήθηκαν με τη βία· και τώρα τι κάνετε εδώ; αυτά λέει ο Κύριος: Επειδή ο λαός μου συνελήφθη δωρεάν, απορείτε και θρηνείτε ... γι' αυτό ο λαός μου θα γνωρίσει το όνομά μου εκείνη την ημέρα, διότι εγώ είμαι αυτός που ομιλεί, παρίσταμαι ως ωραιότητα πάνω στα όρη, ... ως αυτός που φέρνει χαρμόσυνες ειδήσεις για αγαθά, διότι θα κάνω ακουστή τη σωτηρία σου ... διότι η φωνή των φρουρών σου υψώθηκε, και με τη φωνή αυτή όλοι μαζί θα ευφρανθούν· διότι θα δουν κατάματα, όταν ο Κύριος ελεήσει τη Σιών. Ας ξεσπάσουν σε ευφροσύνη όλα μαζί τα ερημωμένα μέρη της Ιερουσαλήμ, διότι ο Κύριος την ελέησε και λύτρωσε την Ιερουσαλήμ. Και ο Κύριος θα αποκαλύψει τον άγιο βραχίονά του ενώπιον όλων των εθνών ...