Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 59:15

Είπε δε και ο θεσπέσιος Μελωδός: «Είπα, θα εξομολογηθώ στον Κύριο την ανομία μου εναντίον του εαυτού μου, και εσύ συγχώρεσες την ασέβεια της καρδιάς μου.» <Διότι εξαντλήθηκε η αλήθεια στους δρόμους τους, και δεν μπόρεσαν να βαδίσουν στην ευθεία. Και η αλήθεια αφαιρέθηκε, και μετέβαλαν τη διάνοιά τους, ώστε να μην κατανοούν, και είδε ο Κύριος, και δεν του άρεσε που δεν υπήρχε κρίση. Και είδε ότι δεν υπήρχε άνδρας, και παρατήρησε ότι δεν υπήρχε κανείς για να βοηθήσει. Και τους απέκρουσε με τον βραχίονά του, και με την ελεημοσύνη στην οποία στηρίχθηκε, και ενδύθηκε τη δικαιοσύνη σαν θώρακα, και έθεσε περικεφαλαία σωτηρίου στο κεφάλι του. Και περιβλήθηκε ιμάτιο εκδικήσεως, και πανωφόρι, σαν έτοιμος να ανταποδώσει ανταπόδοση, όνειδος στους εχθρούς. Και θα φοβηθούν αυτοί από τη δύση το όνομα του Κυρίου, και εκείνοι από την ανατολή το ένδοξο όνομα. Διότι θα έρθει σαν βίαιος ποταμός η οργή του Κυρίου, θα έρθει με θυμό.> Αφού υπενθύμισε ο προφήτης αυτά που θα πουν κατά τον καιρό της κλήσης τους οι εκ του Ισραήλ, ζητώντας από τον Θεό και Πατέρα τη χάρη της σωτηρίας δια του Χριστού, μεταφέρει πάλι τον λόγο στο δικό του πρόσωπο, και κατηγορεί τους εκ του Ισραήλ, ή μάλλον συμφωνεί ότι έχουν γίνει πονηροί, και αποστάτες, και εχθροί της αλήθειας. Διαβεβαιώνει δε λέγοντας ότι εξαντλήθηκε η αλήθεια στους δρόμους τους, δηλαδή σχεδόν έχει δαπανηθεί και έχει παντελώς χαθεί.

Διότι δεν υπήρχε καθόλου στα έργα τους αλήθεια, δηλαδή ο νόμος της αλήθειας. Γι' αυτόν τον λόγο δεν μπορούσαν να πορευθούν με ευθύτητα. Διότι εκείνοι που είχαν ολισθήσει εντελώς από το να γνωρίζουν πώς να πολιτεύονται σύμφωνα με τον νόμο και σύμφωνα με όσα εγκρίνει η αλήθεια -και αλήθεια έχει ονομαστεί παντού ο νόμος του Θεού-, πώς θα μπορούσαν να κατευθυνθούν ευθέως προς το πρέπον; Ή πώς ήταν δυνατόν να μην έχουν δρόμους στρεβλούς και διεστραμμένους; Προσθέτοντας δε και λέγοντας ότι «Η αλήθεια έχει αφαιρεθεί, και έχουν αποστρέψει τη διάνοιά τους από την κατανόηση», αποδεικνύει ότι παντελώς έχει αποχωρήσει από αυτούς η αλήθεια, και έχουν απομακρυνθεί ολοκληρωτικά από την ικανότητα να κατανοούν όσα συντελούν στη σωτηρία. Αυτά, λέει, είδε ο Κύριος, και δεν του άρεσαν. Διότι δεν υπήρχε σε αυτούς κρίση, δηλαδή δικαιοκρισία, και νόμος. Έπειτα: «Είδε», λέει, «και δεν υπήρχε άνθρωπος, παρατήρησε και δεν υπήρχε κανείς να βοηθήσει». Επειδή δηλαδή είναι φιλεύσπλαγχνος, ως Θεός συγχωρεί, ορισμένες φορές, τα εγκλήματα ακόμη και σε ολόκληρη πόλη, για έναν και μόνο δίκαιο που θα βρεθεί σε αυτήν. Και γι' αυτό είπε μέσω της φωνής του Ιερεμία: «Τρέξτε στους δρόμους της Ιερουσαλήμ, και ψάξτε στις πλατείες της, και δείτε αν θα βρείτε άνθρωπο, εάν υπάρχει κάποιος που να εφαρμόζει την πίστη και να αγαπά το έλεος, και θα γίνω ίλεως απέναντί της, λέει ο Κύριος». Υποσχέθηκε δε και στα Σόδομα να τους απαλλάξει από την τιμωρία της φωτιάς, αν είχαν ανάμεσά τους πέντε δικαίους, δηλαδή έναν δίκαιο σε κάθε πόλη.

Στη συνέχεια αναφέρεται: 〈και απομακρύναμε προς τα πίσω την κρίση〉· διότι δεν μας εγκατέλειψε αυτή, λέει, αλλά εμείς την 〈απομακρύναμε, και η δικαιοσύνη απομακρύνθηκε πολύ, επειδή χάθηκε η αλήθεια στους δρόμους τους, και δεν μπορούσαν να βαδίσουν στην ευθεία οδό〉, σύμφωνα δε με τον Σύμμαχο: 〈διότι εξασθένησε η αλήθεια στην πλατεία, και η ευθύτητα δεν μπορούσε να έλθει, και η αλήθεια εξέλιπε〉. Παρατήρησε δε πώς πολλές φορές σε αυτά τους κατηγορεί για την άρνηση της 〈αλήθειας〉 και ελέγχει τους 〈ψευδείς〉 λογισμούς που έχουν εφεύρει. Στα οποία προσθέτει στη συνέχεια: 〈και είδε ο Κύριος, και δεν του άρεσε που δεν υπήρχε κρίση, και είδε και δεν υπήρχε άνδρας〉. Και παραπάνω αναφερόταν: «διότι ήλθα και δεν υπήρχε άνθρωπος, κάλεσα και δεν υπήρχε αυτός που να υπακούει»· αλλά και εδώ 〈και είδε, λέει, και δεν υπήρχε άνδρας, 〈και〉 παρατήρησε και δεν υπήρχε συμπαραστάτης, και αμύνθηκε υπέρ αυτών με τον βραχίονά του και στηρίχθηκε στην ελεημοσύνη του, 〈ή〉 και στη δικαιοσύνη〉, σύμφωνα με τους άλλους μεταφραστές, 〈στηρίχθηκε. Και έθεσε περικεφαλαία σωτηρίου στο κεφάλι του και φόρεσε τη δικαιοσύνη ως θώρακα και περιβλήθηκε ιμάτιο εκδικήσεως και το περιβόλαιο, για να ανταποδώσει, ως ανταπόδοση, όνειδος στους εχθρούς〉.

Περιμέναμε δικαιοσύνη, και δεν υπάρχει σωτηρία, απομακρύνθηκε πολύ από εμάς. ... και αναγνωρίσαμε τα αδικήματά μας, ασεβήσαμε και ψευσθήκαμε, και αποστατήσαμε εγκαταλείποντας τον Θεό μας. Μιλήσαμε άδικα και απειθήσαμε, κυοφορήσαμε και μελετήσαμε από την καρδιά μας λόγια άδικα, και στρέψαμε πίσω την κρίση, και η δικαιοσύνη απομακρύνθηκε πολύ από εμάς, διότι χάθηκε στους δρόμους τους η αλήθεια ... και η αλήθεια έχει απομακρυνθεί, και μετέβαλαν τη διάνοιά τους ώστε να μην κατανοούν. Και το είδε ο Κύριος, και δεν του άρεσε που δεν υπήρχε δικαιοσύνη. Και είδε, και δεν υπήρχε κανένας άνδρας, και παρατήρησε, και δεν υπήρχε κανείς για να βοηθήσει, και αμύνθηκε εναντίον τους με τον βραχίονά του και στηρίχθηκε στην ελεημοσύνη του. ... και φόρεσε περικεφαλαία σωτηρίας στο κεφάλι του, και περιβλήθηκε ιμάτιο εκδίκησης και πανωφόρι για να ανταποδώσει με ντροπή στους εχθρούς. Και θα φοβηθούν από τη δύση το όνομα του Κυρίου και από την ανατολή του ηλίου το ένδοξο όνομά του. Διότι η οργή από τον Κύριο θα έρθει σαν βίαιος ποταμός, θα έρθει με θυμό.