Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 62:8

«Επειδή», λέει, «δεν είμαι άνθρωπος, αλλά μάλλον είμαι ο άγιος Θεός ανάμεσά σου, γι' αυτό δεν θα επιτρέψω να εξαλειφθεί ο Εφραίμ». <Εάν ανορθώσει και καταστήσει την Ιερουσαλήμ καύχημα πάνω στη γη, ορκίστηκε ο Κύριος στη δόξα του και στη δύναμη του βραχίονά του: Δεν θα δώσω πλέον το σιτάρι σου και τα τρόφιμά σου στους εχθρούς σου, και δεν θα πιουν πια ξένοι το κρασί σου για το οποίο μόχθησες, αλλά αυτοί που τα μαζεύουν θα τα φάνε και θα αινέσουν τον Κύριο, και αυτοί που τα τρυγούν θα τα πιουν στις άγιες αυλές μου.> Μέσα από την ομοιότητα των γεγονότων, δηλαδή των συμφορών που έχουν επιβληθεί πολλές φορές στους Ισραηλίτες, υφαίνει μια διήγηση εξαιρετικά ωφέλιμων πνευματικών νοημάτων για εμάς.

Διότι αμάρταναν με πολλούς τρόπους, εγκαταλείποντας τον κατά φύση και αληθινό Θεό, και παραδιδόμενοι στις λατρείες των ειδώλων. Διότι προσκύνησαν τα έργα των χεριών τους και, απορρίπτοντας κατά κάποιον τρόπο και τη ζωή σύμφωνα με τον Νόμο, παρασύρονταν σε ό,τι τους φαινόταν αρεστό. Εξαιτίας αυτού του λόγου πλήττονταν από τον Θεό άλλοτε με αφορίες, με σωματικές ασθένειες, με πολεμικές επιδρομές, οι οποίες λεηλατούσαν όλη τη χώρα τους και άρπαζαν τα αγαθά των αγρών. Διότι έχει ειπωθεί προς αυτούς: «Εσύ θα σπείρεις, αλλά δεν θα θερίσεις, εσύ θα εκθλίψεις ελιές, αλλά δεν θα αλειφθείς με λάδι, και κρασί δεν πρόκειται να πιείτε». —«Εάν λοιπόν διορθωθείς, λέγει, ω Ιερουσαλήμ», δηλαδή, εάν μεταβληθείς προς την πνευματική λατρεία, εάν απομακρυνθείς από τους τύπους και επιγνώσεις ότι για εμένα έχει γράψει ο Μωυσής, εάν αποδεχθείς τη χάρη διά της πίστεως, «και δημιουργήσεις καύχημα για τον εαυτό σου επί της γης», δηλαδή λαμπρό καύχημα, προφανώς το εν Χριστώ, «ορκίστηκε ο Κύριος στη δόξα Του», διότι δεν έχει σε τίποτα ανώτερο να ορκιστεί, «και στον βραχίονά Του», ότι από όσα σου είχαν επιβληθεί παλαιότερα λόγω της μεγάλης σου ανυπακοής, τίποτα πλέον δεν θα συμβεί. Διότι δεν θα μείνει χωρίς ανταμοιβή ο ιδρώτας της γεωργικής εργασίας σου, πράγμα που θα το κατανοήσεις πνευματικά, αλλά όπως λέει ο θεσπέσιος Δαβίδ: «Τους καρπούς των κόπων σου θα φας».

Καθώς λοιπόν αυτοί φωνάζουν και δεν επιτρέπουν στον Κύριο να αναβάλει, εκείνος που υποσχέθηκε και είπε: «Ενώ εσύ ακόμη θα μιλάς, εγώ θα πω: Ιδού, είμαι παρών», τους αξιώνει να λάβουν απάντηση. Γι' αυτό προσθέτει στη συνέχεια: «Ορκίστηκε ο Κύριος στη δόξα του και στη δύναμη του βραχίονά του: Δεν πρόκειται πλέον να δώσω το σιτάρι σου και τα τρόφιμά σου στους εχθρούς σου, ούτε θα πιουν πλέον ξένοι γιοι το κρασί σου, για το οποίο μόχθησες». Διότι παλαιότερα συνέβαιναν αυτά, όταν προσέφεραν τον καρπό τους ως τροφή στους εχθρούς του Θεού, πράττοντας και ενεργώντας με τέτοιον τρόπο, ώστε οι πράξεις τους να γίνονται τροφή των δαιμόνων· τώρα όμως, σε όσους πρόκειται να αξιωθούν τον νέο αιώνα και να τύχουν των όσων έχουν υποσχεθεί, ο Κύριος ορκίζεται με όρκο ότι δεν θα δώσει πλέον τους καρπούς τους στους εχθρούς, αλλά ότι οι ίδιοι θα τους απολαύσουν. Επειδή, καθώς επιτυγχάνουν τον ενάρετο βίο και ζουν θεοσεβώς, είναι δίκαιο να απολαύσουν τους δικούς τους καρπούς, σύμφωνα με το λεγόμενο: «Τους κόπους των καρπών σου θα φας». «Θα φάνε», λέει, «και θα πιουν στις άγιες επαύλεις μου». Αυτές θα μπορούσαν να είναι οι «πολλές μονές που υπάρχουν κοντά στον Πατέρα», και επειδή ακριβώς αναφέρθηκε σε «επαύλεις» ή, σύμφωνα με τους υπόλοιπους ερμηνευτές, σε «αυλές», ακολούθως μνημονεύει και το ιερό.

Δίκαιος και σωτήρας δεν υπάρχει εκτός από εμένα. Επιστρέψτε σε εμένα, και θα σωθείτε εσείς που βρίσκεστε στα πέρατα της γης.» «Ακούστε με, εσείς που έχετε χάσει την καρδιά σας, εσείς που βρίσκεστε μακριά από τη δικαιοσύνη μου. Πλησιάστε στη δικαιοσύνη μου, και την αλήθεια, και τη σωτηρία που προέρχεται από εμένα δεν θα την καθυστερήσω.» «Ζητήστε τον Θεό, και όταν τον βρείτε επικαλεστείτε τον· όταν δε σας πλησιάσει, ας εγκαταλείψει ο ασεβής τους δρόμους του, και ο άνομος άνδρας τα σχέδιά του, και επιστρέψτε προς τον Κύριο, και θα ελεηθείτε, διότι θα συγχωρήσει πλουσιοπάροχα τις αμαρτίες σας.» «Εάν ανορθωθεί και κάνεις την Ιερουσαλήμ καύχημα πάνω στη γη, ορκίστηκε ο Κύριος στη δόξα του, και στη δύναμη του βραχίονά του, ότι δεν θα δώσω πλέον το σιτάρι σου και τα τρόφιμά σου στους εχθρούς σου, και ότι δεν θα πιούν πλέον ξένοι το κρασί σου, για το οποίο μόχθησες.» «Επιστρέψτε σε εμένα, κατοικία του Ισραήλ, λέει ο Κύριος, και δεν θα οργιστώ εναντίον σας στον αιώνα.»