Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 64:12

Διότι ο ναός ήταν γι' αυτούς άγιος, όμως κάηκε από τη φωτιά, λέει, αυτός που είχε προαναγγελθεί μέσω της φωνής των αγίων πατέρων, ώστε να γίνει περίβλεπτος και ξακουστός· λένε δε ότι έχουν καταρρεύσει όλα τα ένδοξα. Διότι κανένα απολύτως από τα ιερά σκεύη που βρίσκονταν στον θείο ναό δεν αποτέλεσε αντικείμενο σεβασμού για εκείνους που τα διαρπάζουν και τα κατακαίνε. «Ανέχθηκες όμως», λέει, «όλα αυτά, και σιώπησες, και μας ταπείνωσες έως το έδαφος». Επειδή δηλαδή, ενώ μπορούσε να αποσοβήσει την επίθεση των εχθρών, επέτρεψε να υπερισχύσουν και να καταδράμουν ακόμη και ενάντια στον ίδιο τον ναό, συμπεραίνουν λοιπόν ότι έχουν παραβλεφθεί λόγω οργής και, ως τιμωρία των αμαρτιών τους, υπέστησαν τη σιωπή Του απέναντι σε αυτά. Διότι εκείνος που μπορούσε εύκολα να αποτρέψει την ύβριν, έπειτα όμως το παρέλειψε και επέτρεψε να φτάσουν τα δεινά στο αποκορύφωμά τους, είναι προφανές βεβαίως ότι άφησε να πέσει πάνω τους δριμεία οργή, ώστε να περιφρονήσει ακόμη και τη δική του δόξα και να ανεχθεί τον χλευασμό των εχθρών, εφόσον εκπληρώνεται σωστά η απόδοση της δικαιοσύνης σε όσους πρέπει να τιμωρούνται εξαιτίας της πολλής αμαρτίας. <Έγινα φανερός σε αυτούς που δεν με ζητούσαν, βρέθηκα από εκείνους που δεν με ρωτούσαν. Είπα: Ιδού είμαι, στο έθνος που δεν επικαλέστηκε το όνομά μου.>

Και κανείς ανάμεσά μας δεν έχει αναδειχθεί τέτοιος ώστε να «επικαλείται το όνομά σου» και να μπορεί να σε ικετεύσει δια των προσευχών· διότι κανείς δεν στηρίζεται ούτε φέρνει στη μνήμη του τη δική σου βοήθεια. Γι' αυτό εύλογα «απέστρεψες το πρόσωπό σου από εμάς»· πλην όμως, ακόμη και μετά από αυτά, εμείς αναγνωρίζουμε «εσένα ως πατέρα», και δεν αγνοούμε ούτε τον εαυτό μας, ότι σε τίποτα δεν διαφέρουμε από τον «πηλό, του οποίου εσύ» μόνος έχεις γίνει «πλάστης», και σε τίποτα δεν διαφέρουμε από εύθραυστο πήλινο σκεύος, καθώς άλλοτε με τον έναν και άλλοτε με τον άλλον τρόπο σπάμε και συντριβόμαστε. Γι' αυτό, αφού στρέψεις το βλέμμα σου στη σαθρότητα της δικής μας ασθένειας, σε ικετεύουμε να απονείμεις συγχώρεση για τα αμαρτήματά μας, ανακαλώντας στη μνήμη σου ότι κάποτε ονομαστήκαμε δικός σου «λαός» και δική σου «πόλη», η οποία τώρα είναι «έρημος», και δικό σου αγιαστήριο, το οποίο τώρα είναι κατεδαφισμένο, και πώς ο «οίκος του αγιάσματός σου» έχει μεταβληθεί «σε κατάρα» και έχει παραδοθεί «στη φωτιά» ο τόπος που είχε ευλογηθεί από τους «πατέρες μας». Σύμφωνα δε με τον Σύμμαχο: «Έρημος», λέει, «έγινε η Ιερουσαλήμ, σε αφανισμό οδηγήθηκε ο οίκος του αγιάσματός μας, όπου σε ύμνησαν οι πατέρες μας, έγινε παρανάλωμα του πυρός, και κάθε τι επιθυμητό μας έγινε όνειδος. Μήπως μπροστά σε αυτά θα συγκρατηθείς, Κύριε, και θα σιωπήσεις και θα μας ταπεινώσεις έως εσχάτων;»