Πατερικές αναφορές στο ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΙΑΚΩΒΟΥ 3:5

Εάν όμως επιθυμείς πολύ να μιλάς και να ακούς, θα σου ειπωθεί το γεγραμμένο: Θέλεις να μάθεις, άνθρωπε κενέ, ότι η πίστη χωρίς τα έργα είναι νεκρή; Πράγματι, νεκροί είναι όλοι εκείνοι που ομολογούν ότι γνωρίζουν τον Θεό, αλλά με τα έργα τους τον αρνούνται, σύμφωνα με τον Απόστολο, όντες βδελυροί και απειθείς και ακατάλληλοι για κάθε καλό έργο. Εσύ λοιπόν να έχεις ταπεινό φρόνημα, για να μην εξυψωθείς ψηλά και κατακρημνιστείς με πτώση φοβερή. Να ικετεύεις κάθε μέρα τον Θεό, βοώντας προς αυτόν: Θέσε φύλακα στο στόμα μου και θύρα ασφαλείας στα χείλη μου. Μην επιτρέψεις να εκκλίνει η καρδιά μου σε λόγια πονηρίας, ώστε να προφασίζομαι δικαιολογίες για αμαρτίες μαζί με ανθρώπους που εργάζονται την ανομία. Διότι η γλώσσα είναι μικρό μέλος, και όμως καυχιέται για μεγάλα πράγματα. 92. Δημεύσεις περιουσιών και βασανιστήρια και απειλές θανάτου κλόνισαν πολλούς. Άλλοι πάλι μέσα από αυτά στεφανώθηκαν, ενώ έτεροι εξαιτίας της φιλαργυρίας βρέθηκαν προδότες. Κάποιοι λόγω κενοδοξίας καταφρόνησαν την αλήθεια, και άλλοι από μανία φιληδονίας υπέπεσαν στην ανομία. Αυτοί μόνο νίκησαν εκείνον που έχει την εξουσία του θανάτου, δηλαδή τον Διάβολο, όσοι έχουν πάντοτε τον Κύριο μέσα τους. Διότι η νίκη μας είναι ο Κύριος.

Έτσι και η γλώσσα είναι μικρό μέλος και μεγαλαυχεί. Ιδού, λίγη φωτιά πόσο μεγάλη ύλη αναφλέγει. Και η γλώσσα είναι φωτιά, ο κόσμος της αδικίας. Επομένως, περισσότερο από τη γλώσσα να φυλάγεις την κόρη του οφθαλμού· η γλώσσα είναι βασιλικό άλογο. Αν λοιπόν της βάλεις χαλινάρι και τη διδάξεις να βαδίζει ρυθμικά, αναπαύεται σε αυτήν και την ιππεύει ο Βασιλιάς· αν όμως την αφήσεις αχαλίνωτη να παραφέρεται και να σκιρτά, γίνεται όχημα του διαβόλου και των δαιμόνων.

Αν στα στόματα των αλόγων βάζουμε τους χαλινούς για να μας υπακούουν, κατευθύνουμε και ολόκληρο το σώμα τους. Ιδού και τα πλοία, που αν και είναι τόσο μεγάλα και ωθούνται από σφοδρούς ανέμους, κατευθύνονται από ένα ελάχιστο πηδάλιο προς όποια κατεύθυνση επιθυμεί η βούληση του κυβερνήτη. Έτσι και η γλώσσα είναι ένα μικρό μέλος, και όμως καυχιέται για μεγάλα πράγματα. Ιδού, μια μικρή φωτιά πόσο μεγάλη ύλη αναφλέγει!

Τον σκληροτράχηλο ίππο τον δαμάζει ο χαλινός, την κακή όμως γλώσσα ουδείς δύναται να τη δαμάσει. Το άγριο θηρίο εύκολα εξημερώνεται, η κακή όμως γλώσσα δεν πραΰνεται. Δεν υπάρχει στον κόσμο τίποτε χειρότερο από την κακή γλώσσα. Φέρνει σε σύγκρουση σύζυγο με σύζυγο, οικία με οικία, τέκνα εναντίον γονέων, αδελφούς εναντίον αδελφών.

Αλλά εσύ τουλάχιστον μην παρασυρθείς και ξεπέσεις σε αυτά τα ατοπήματα. Να χρησιμοποιείς όμως αυτήν για τις υμνολογίες προς Εκείνον που σου την έδωσε, για ακριβολογίες περί των δογμάτων (εάν βέβαια έχεις το χάρισμα να ερευνάς και αυτά), για τις απαραίτητες υπηρεσίες της ζωής και για τα σεμνά λόγια προς τον πλησίον. Ούτε όμως και σε αυτά πρέπει να ξεπερνάς το μέτρο, ώστε να μην ολισθήσεις στο αίσχος της κολακείας. Διότι το «παν μέτρον άριστον» επικράτησε να γίνει αποδεκτό ως συλλογισμός ακόμη και σε κάποιους από όσους βρίσκονται εκτός των δικών μας ιερών μυστηρίων. Να μην τη χρησιμοποιήσεις για να υβρίσεις τον πλησίον σου ή για καταλαλιά, αλλά, σύμφωνα με την παροιμία, απομάκρυνε από τον εαυτό σου το δόλιο στόμα και κράτησε μακριά σου τα άδικα χείλη. Διότι ο Κύριος γκρεμίζει τα σπίτια των υβριστών, και ο φλύαρος άνθρωπος δεν θα προκόψει πάνω στη γη, και τα ίδια τα χείλη του ανθρώπου γίνονται παγίδα για αυτόν, και πιάνεται από τα λόγια του ίδιου του στόματός του, όταν η χρήση της κίνησής τους δεν διατηρείται σύμφωνα με τη φύση και το θείο πρόσταγμα. Επομένως, μην εξομοιώσεις τον εαυτό σου με αυτούς, ούτε να ακολουθήσεις τα δικά τους μονοπάτια. Διότι κάποιος από τους θεόπνευστους, ο οποίος μάλιστα προορίστηκε να συγκαταλέγεται στους αδελφούς του Κυρίου, λέει ότι η γλώσσα, αν και είναι μικρό μέλος, είναι αυτή που μολύνει ολόκληρο το σώμα και αναφλέγει τον τροχό της ζωής, ενώ στη συνέχεια αναφλέγεται και η ίδια από τη γέεννα. Και αποφαίνεται ότι η κακία της είναι χειρότερη από αυτήν των θηρίων και των ερπετών, όταν ο νους αφήσει αχαλιναγώγητη την ορμή της και εκείνη δεν θέλει να υπακούσει στα δικά του ηνία.