Πατερικές αναφορές στο ΙΕΡΕΜΙΑΣ 15:5

Διότι προσδοκούσαμε να σε έχουμε παρηγοριά μαζί μας, και τώρα σε βλέπουμε να φεύγεις, και διαπιστώνουμε ότι, αν κριθείς, θα ελεγχθείς, και αν βρεθείς σε κίνδυνο, θα μεταμεληθείς. Και ποιος θα σε σπλαχνιστεί, όπως έχει πει ο προφήτης; Ποιος θα στραφεί προς εσένα με ειρήνη, βλέποντας τους αδελφούς, για τους οποίους πέθανε ο Χριστός, να ζημιώνονται εξαιτίας της φυγής σου; Διότι πρέπει να γνωρίζεις και να μην αμφιβάλλεις ότι, πριν κατασταθείς στο αξίωμα, ζούσες για τον εαυτό σου, αφού όμως καταστάθηκες, ζεις για εκείνους για τους οποίους ορίστηκες. Και πριν λάβεις τη χάρη της επισκοπής, κανείς δεν σε γνώριζε· αφότου όμως την έλαβες, τα πλήθη προσδοκούν να τους φέρεις τροφή, δηλαδή τη διδασκαλία των Γραφών. Όταν λοιπόν εκείνοι που προσδοκούν λιμοκτονούν, και εσύ τρέφεις μόνο τον εαυτό σου, και έλθει ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, και εμείς παρασταθούμε ενώπιόν Του, ποια απολογία θα προβάλεις, όταν Εκείνος θα βλέπει τα ίδια Του τα πρόβατα να λιμοκτονούν; Διότι, αν δεν είχες λάβει τα δηνάρια, δεν θα σε κατέκρινε· εφόσον όμως τα έλαβες, τα έθαψες και τα έκρυψες, εύλογα θα σε κατακρίνει, λέγοντας εκείνα τα λόγια, τα οποία – ο μη γένοιτο – εύχομαι ούτε καν να τα ακούσει η ευλάβειά σου: «Έπρεπε να καταθέσεις τα δηνάριά μου στους τραπεζίτες, ώστε ερχόμενος εγώ να τα απαιτήσω από εκείνους».

Διότι περιμέναμε να σε έχουμε μαζί μας ως παρηγοριά, και τώρα σε βλέπουμε να φεύγεις, και βλέπουμε ότι, αν μεν κριθείς, θα ελεγχθείς, αν δε βρεθείς σε κίνδυνο, θα μετανιώσεις. Και ποιος θα σε σπλαχνιστεί, όπως έχει πει ο προφήτης; Ποιος θα στραφεί με ειρήνη προς εσένα, βλέποντας τους αδελφούς, για τους οποίους πέθανε ο Χριστός, να βλάπτονται εξαιτίας της φυγής σου; Διότι πρέπει να γνωρίζεις και να μην αμφιβάλλεις ότι, πριν μεν κατασταθείς στο αξίωμα, ζούσες για τον εαυτό σου, αφού όμως καταστάθηκες, ζεις για εκείνους για τους οποίους καταστάθηκες. Και πριν μεν λάβεις τη χάρη της επισκοπής, κανείς δεν σε γνώριζε· αφού όμως την έλαβες, οι λαοί προσδοκούν να τους φέρεις τροφή, δηλαδή τη διδασκαλία των Γραφών. Όταν λοιπόν αυτοί που προσδοκούν λιμοκτονούν, και εσύ τρέφεις μόνο τον εαυτό σου, και έλθει ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός και παρασταθούμε ενώπιόν Του, ποια απολογία θα έχεις, όταν Εκείνος θα βλέπει τα ίδια Του τα πρόβατα να λιμοκτονούν; Διότι, αν δεν είχες λάβει τα δηνάρια, δεν θα σε κατέκρινε· εφόσον όμως τα έλαβες, τα παραχώσες και τα έκρυψες, εύλογα θα σε κατέκρινε, λέγοντας εκείνα τα λόγια, τα οποία είθε να μην ακούσει ποτέ η ευλάβειά σου: «Έπρεπε να παραδώσεις τα δηνάριά μου στους τραπεζίτες, ώστε, όταν έλθω, να τα απαιτήσω εγώ από αυτούς».

Ποιος θα σε λυπηθεί, Ιερουσαλήμ; Ή ποιος θα συμπονέσει για σένα; Μεγάλη είναι η κακία, όταν κάποιος, ούτε καν όταν τιμωρείται, δεν παρακινεί σε έλεος εκείνους που τον βλέπουν· αν και βεβαίως, ακόμη και οι ίδιοι οι αδικημένοι συνηθίζουν να συμφιλιώνονται με εκείνους που τους αδίκησαν, όταν τους δουν να τιμωρούνται. Όμως τα δικά σου ξεπερνούν κάθε συγγνώμη και έλεος.

Ω εσύ, η πολύτεκνη και ντυμένη με βασιλικό λινό και πορφύρα, που τώρα πια είσαι ρυπαρή και αυχμηρή, και κληρονόμος πολλών κακών και στερείσαι τα γνήσια τέκνα σου. Ω εσύ, που άλλοτε καθόσουν σε υψηλό θρόνο και περπατούσαι με βήματα μακρά και μετέωρα, μεγαλοπρεπής στην όψη, ακόμη πιο αξιοπρεπής στο μέγεθος, ενώ τώρα είσαι καταρρακωμένη και έχεις σχισμένους τους πολυτελείς χιτώνες και τα κομψά και αρχοντικά σου καλύμματα, και με σβησμένο το χαρωπό βλέμμα και όμοια με γριά που ζεσταίνεται στον φούρνο από το να έχεις μαυρίσει από τη φωτιά και αυλακωμένη με χαλαρές ρυτίδες την πρότερον λαμπερή και ευχάριστη όψη σου. Αφήνω να λέω αυτούς που με τη συνοδεία λύρας εντείνουν και ψάλλουν τα δεινά σου και μετατρέπουν σε κωμωδία την τραγωδία σου πίνοντας κρασί και κάνουν τέχνη βιοπορισμού τη γελοία αφήγηση των κακών σου, τους γρονθοκοπημούς και τα λακτίσματα, και ακόμη τις αθετήσεις και τους μώλωπες που σου καταφέρουν κάθε ώρα, επειδή παρακινήθηκες σε ζηλοτυπία από τον Θεό για έθνη ασύνετα, ή μάλλον ούτε καν για έθνη αληθινά, αλλά για σκοτεινά και σποραδικά φύλα, τα περισσότερα από τα οποία, αν και δεν τα γέννησες, τα ανέθρεψας και τους έδωσες άριστο σιτάρι. «Ποιος θα σε σώσει; Ή ποιος θα σε παρηγορήσει; Ποιος θα σε λυπηθεί; Ή ποιος θα σκυθρωπάσει για σένα; Ή ποιος θα επιστρέψει για να ρωτήσει τα περί της ειρήνης σου;» Του πολυθρήνητου Ιερεμία είναι και αυτά τα λόγια. Ποιος θα σε ντύσει με την προηγούμενη στολή σου;

Αλίμονο, αλίμονο, πόσα και τι λογής κακά δοκίμασες, βασιλεύουσα πόλη, οφθαλμέ της γης, παγκόσμιο αντικείμενο θαυμασμού, βαθύρριζη αγαλλίαση όλης της οικουμένης, γαλουχέ της σοφίας, οδηγέ της πίστεως, κατοικητήριο όλων των αγαθών. Πώς έκατσες σαν χήρα, εσύ η πολυτεκνότερη ανάμεσα στις πόλεις, και έγινες όμοια με γριά στις στάχτες του καμινιού, γεμάτη από χαλαρές ρυτίδες, εσύ που ήσουν ντυμένη με πορφύρα και βύσσο, με λαμπερό πρόσωπο και στολισμένη με πολυτελή κοσμήματα; Πώς κατακάηκες από τη φωτιά, ανασκάφτηκες και έγινες μια αληθινή Ιλιάδα κακών, εσύ που ήσουν παντού ξακουστή για τα ολόφωτα οικήματα και τα χρυσόπαστα παλάτια σου; Πώς έγινες στρατόπεδο αλλοφύλων, ασήμων, σκορπισμένων και ταπεινής τύχης, εσύ που προσκυνούσουν από όλα τα έθνη και ονομαζόσουν βασίλισσα των βασιλίδων πόλεων; Πώς οργώθηκες σαν χωράφι και αγρίεψες σαν δασωμένο άλσος; Ποιος θα σε σώσει ή ποιος θα σε παρηγορήσει, ή ποιος θα επιστρέψει για να ρωτήσει για την ειρήνη σου; Ποιος θα συνάξει τα τέκνα σου από τους τέσσερις ανέμους; Ποιος Μωυσής θα σταθεί δίπλα σου ως ελευθερωτής, ή ποιος Ζοροβάβελ θα φανεί για να σε επαναφέρει; Διότι τώρα πια έχεις γίνει τραγούδι χλευασμού, παροιμία και κούνημα του κεφαλιού στα πέρατα της γης.