Πατερικές αναφορές στο ΙΕΡΕΜΙΑΣ 2:29

Τους κατηγορεί, λοιπόν, και λέει: Οι ιερείς δεν είπαν, Πού είναι ο Κύριος; Και εκείνοι που κρατούσαν τον νόμο δεν με γνώρισαν, και οι προφήτες ασεβούσαν απέναντί μου. Και πάλι: Γιατί μου μιλάτε; Όλοι εσείς παρανομήσατε, και όλοι εσείς ασεβήσατε απέναντί μου, λέει ο Κύριος ο Παντοκράτωρ. Μόλυναν, λοιπόν, οι άρχοντες, λέει, τα άγιά μου. Διότι τόλμησαν όχι μόνο στην Ιερουσαλήμ να ανεγείρουν τις στήλες των δαιμονίων, αλλά αποδεικνύεται ότι έπραξαν ανόσια αυτό το έργο και μέσα στον ίδιο τον θείο ναό. Είπε, λοιπόν, ο Θεός των όλων για τη συναγωγή των Ιουδαίων: Τι βδέλυγμα έκανε η αγαπημένη μέσα στον οίκο μου; Ονομάζοντας βδέλυγμα το άγαλμα και την εικόνα που φιλοτεχνήθηκε σε μορφή Θεού.

«Μήπως οι ευχές και τα ιερά κρέατα θα αφαιρέσουν από εσένα τις κακίες σου, ή με αυτά θα διαφύγεις;» Και άλλοτε πάλι λέει: ότι «Όσος ήταν ο αριθμός των πόλεών σου, τόσοι ήταν και οι θεοί σου, Ιούδα, και ανάλογα με τον αριθμό των δρόμων της Ιερουσαλήμ στήσατε βωμούς για να προσφέρετε θυμίαμα στον Βάαλ. Γιατί μιλάτε σε εμένα;»

«Όλοι εσείς παρανομήσατε, και όλοι εσείς ασεβήσατε απέναντί μου, λέει ο Κύριος». Όταν μάλιστα ο Ιερεμίας προσέπιπτε και ανέπεμπε ικεσίες υπέρ του Ισραήλ, είπε ο Θεός: «Και εσύ μην προσεύχεσαι για τον λαό αυτόν, και μην αξιώνεις να ελεηθούν, και μην προσέρχεσαι σε εμένα για αυτούς με δέηση και προσευχή, διότι δεν θα εισακούσω. Δεν βλέπεις τι κάνουν αυτοί στις πόλεις του Ιούδα και στους δρόμους της Ιερουσαλήμ; Οι γιοι τους συλλέγουν ξύλα, και οι πατέρες τους ανάβουν φωτιά, και οι γυναίκες τους ζυμώνουν ζυμάρι για να φτιάξουν πλακούντες στη στρατιά του ουρανού· και πρόσφεραν σπονδές σε ξένους θεούς, για να με παροργίσουν». Διότι, όπως ήδη προείπα, ο γιος του Εζεκία, ο Μανασσής, λάτρευε τη στρατιά του ουρανού, και επιθυμούσε να δίνει αξία σε γόητες και ψευδομάντεις, σε μάγους και οιωνοσκόπους, και θυσίασε στα είδωλα ακόμα και κάποια από τα ίδια του τα παιδιά. Επομένως, τον Ισραήλ, που είχε ολισθήσει σε τέτοιο βαθμό φαυλότητας και δυσσέβειας, ο Θεός των όλων ήθελε να τον επαναφέρει με συχνές νουθεσίες στο φως της αλήθειας. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο τους χάριζε πολύ συχνά τον λόγο της παράκλησης, ώστε, ανοίγοντας τον οφθαλμό της διάνοιές τους και απαλλάσσοντάς τον από τη δαιμονική ομίχλη, να μπορέσουν, έστω και αργά και με δυσκολία, να κατανοήσουν ποιος είναι ο Δημιουργός και Δεσπότης των όλων.

Και σε καμία περίπτωση βέβαια δεν θα κατηγορήσουμε για αυτά την ίδια την πόλη, αν σκεφτόμαστε ορθά· μάλλον θα θεωρήσουμε ότι όσα πράττονταν σε αυτήν έγιναν αφορμή αμαρτίας για τον Ιούδα. Κάπου ο Θεός κατηγορούσε τις παρεκτροπές των Ιουδαίων, και μάλιστα έλεγε ξεκάθαρα: «Διότι όσοι είναι οι αριθμοί των πόλεών σου, τόσοι ήταν και οι θεοί σου, Ιούδα, και ανάλογα με τον αριθμό των δρόμων της Ιερουσαλήμ στήσατε βωμούς για να θυμιάζετε στον Βάαλ. Γιατί μιλάτε σε εμένα; Όλοι εσείς παρανομήσατε, και όλοι εσείς ασεβήσατε εναντίον μου, λέει ο Κύριος ο Παντοκράτορας». Τους επιπλήττει επίσης και μέσω της φωνής του Ησαΐα, λέγοντας: «Πώς έγινε πόρνη η πιστή πόλη Σιών, η γεμάτη κρίση, στην οποία αναπαυόταν η δικαιοσύνη, ενώ τώρα υπάρχουν δολοφόνοι; Το ασήμι σας είναι κίβδηλο· οι έμποροί σου αναμειγνύουν το κρασί με νερό. Οι άρχοντές σου είναι απειθείς, συνεργοί κλεφτών, αγαπούν τα δώρα, επιδιώκουν την ανταπόδοση, δεν αποδίδουν δικαιοσύνη στα ορφανά, και δεν προσέχουν την κρίση της χήρας». Έγιναν λοιπόν αφορμή αμαρτίας για τον Ιούδα όσα ανόσια πράττονταν στα Ιεροσόλυμα, και σε καμία περίπτωση η ίδια η πόλη.

Διότι τα μεν έθνη, αν και λάτρευαν την κτίση παρά τον Κτίστη και Ποιητή, και είχαν εκτραπεί σε πολυθεϊστική πλάνη, με την αφοσίωσή τους σε αυτήν τιμούσαν τα στίφη των δαιμόνων. Ο δε εξ αρχής και εκ πατέρων άγιος Ισραήλ θεωρούσε εντελώς ασήμαντη την αποστασία. Γι' αυτό ο Θεός μέσω άγιας φωνής τούς λέει: «Πηγαίνετε στα νησιά των Χετιείμ και δείτε, και στείλτε στην Κηδάρ και σκεφτείτε πολύ καλά, και δείτε αν έχουν γίνει τέτοια πράγματα, αν τα έθνη θα αλλάξουν τους θεούς τους, παρόλο που αυτοί δεν είναι θεοί. Ο δικός μου λαός όμως αντάλλαξε τη δόξα του με κάτι από το οποίο δεν θα ωφεληθούν. Εξέστη ο ουρανός γι' αυτό, και έφριξε η γη σε υπερβολικό βαθμό, λέει ο Κύριος· διότι δύο πονηρά πράγματα έπραξε ο λαός μου: εγκατέλειψαν εμένα, την πηγή του ζωντανού νερού, και έσκαψαν για τον εαυτό τους λάκκους ραγισμένους, οι οποίοι δεν θα μπορέσουν να συγκρατήσουν νερό. Και πάλι: Διότι ανάλογα με τον αριθμό των πόλεών σου ήταν οι θεοί σου, Ιούδα, και ανάλογα με τον αριθμό των δρόμων της Ιερουσαλήμ, θυσίαζαν στον Βάαλ· γιατί λοιπόν απευθύνεστε σε εμένα; Όλοι εσείς παρανομήσατε, και όλοι εσείς ασεβήσατε απέναντί μου, λέει ο Κύριος.» Διότι είχαν καταντήσει σε τέτοιο βαθμό διαστροφής των λογισμών, ή μάλλον και των πράξεών τους, ώστε να σμίγουν με γυναίκες που βρίσκονταν ακόμη στην πλάνη.

Γιατί απευθύνεστε σε εμένα; Όλοι εσείς ασεβήσατε. Δεν μπορεί να ειπωθεί ότι άλλοι μεν ναι, άλλοι δε όχι. Ώστε εκείνοι που διαφεύγουν την πλάνη να γίνουν παρηγοριά στους άλλους. Επομένως, δεν είμαστε άξιοι ούτε να επικαλούμαστε τον Θεό, εφόσον ασεβούμε· ούτε να προσευχόμαστε σε αυτόν στις συμφορές, όταν σε καιρό ανέσεως τον αγνοούμε, λέγει ο Κύριος. Διότι, μήπως τα λέω εγώ; Εκείνος που υβρίστηκε, Εκείνος που γνωρίζει τα πάντα.