Πατερικές αναφορές στο ΙΕΡΕΜΙΑΣ 32:15

Λέγει, λοιπόν, ότι τους εχθρούς του θα τους καταδιώξει και θα τους καταλάβει το σκοτάδι. Και προφανώς όχι βέβαια αυτό της νύχτας, αλλά, νομίζω, ένα άλλο, νοητό, που κατανοείται υπό τη μορφή παθήματος. Διότι γνωρίζει να σκοτεινιάζει τον ανθρώπινο νου και μια αμείλικτη συμφορά και ένα πικρό και απροσδόκητο πάθημα, το οποίο ακριβώς συνέβη στους παλαιότερους, όταν οδηγήθηκαν στην αιχμαλωσία και κυριεύτηκε η χώρα τους. Γι' αυτόν τον λόγο ο Θεός, παρομοιάζοντας τέτοιου είδους κακά με κρασί και μέθη, πολύ ορθά έλεγε στον μακάριο Ιερεμία: «Πάρε το ποτήρι του άκρατου αυτού κρασιού από το χέρι μου και θα ποτίσεις όλα τα έθνη προς τα οποία εγώ θα σε αποστείλω, και θα πιουν και θα ξεράσουν, και θα καταληφθούν από μανία εξαιτίας της μάχαιρας που εγώ αποστέλλω ανάμεσά τους». Και μάλιστα και διά της φωνής του Ησαΐα προς αυτήν: «Διότι ήπιες μέχρι τέλους και άδειασας το ποτήρι της πτώσεως, το κύπελλο του θυμού». Λέει, λοιπόν, ότι με μέθη και σκοτάδι θα καταληφθούν όσοι τρέφουν εχθρικά φρονήματα κατά του Θεού, αποτρέποντάς τους πολύ ορθά ώστε να επιλέξουν να φρονούν εκείνα που θα ήταν προτιμότερο να γνωρίζουν και να πράττουν.

«Θα βρέξει επί των αμαρτωλών παγίδες, πυρ και θείο, και πνεύμα καταιγίδας θα είναι η μερίδα του ποτηριού τους». Τις οδυνηρές κολάσεις σε πολλά σημεία τις φανερώνει το ποτήρι, όπως στον Ησαΐα: «Ξύπνα, ξύπνα, Ιερουσαλήμ, εσύ που ήπιες το ποτήρι της πτώσης, το κύπελλο του θυμού». Αλλά και στον Ιερεμία λέει ο Θεός: «Πάρε τον άκρατο οίνο από το χέρι μου, και θα ποτίσεις με αυτόν όλα τα έθνη, προς τα οποία εγώ σε αποστέλλω». Τέτοιου είδους είναι το προκείμενο ποτήρι, του οποίου το περιεχόμενο είναι πυρ και θείο και πνεύμα καταιγίδας· σύμβολα του οποίου, βεβαίως, υπήρξαν όσα επέπεσαν κατά των Σοδόμων. Και το μεν πυρ δηλώνει την απειλή της κατάκαυσης, το δε θείο το μέσο που αναζωπυρώνει ακόμη περισσότερο το πυρ, ενώ το πνεύμα της καταιγίδας τη δίνη του πειρασμού. Διότι έχει ειπωθεί στον Ησαΐα: «Όπως μια καταιγίδα θα περνούσε μέσα από την έρημο πλησιάζοντας· ένα φοβερό και σκληρό όραμα μου αναγγέλθηκε». Υπάρχει όμως και για τους ευσεβείς ποτήρι που προσφέρει άριστη μέθη, για το οποίο ίσως έχει ειπωθεί και τούτο: «Ο Κύριος είναι η μερίδα της κληρονομιάς μου και του ποτηριού μου». Και επαφίεται στα αγαθά έργα το μεν ένα να το αποφύγουμε, το δε άλλο να το επιλέξουμε.

ΡΟΒʹ. ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΙΔΙΟΥΣ. Η κρίση, όπως νομίζω, είναι μεν άκρατη, αναμειγνύεται όμως σύμφωνα με την ποιότητα, την ποσότητα και το μέγεθος των αμαρτημάτων. Διότι σε αυτόν κυρίως τον σκοπό αποβλέπει αυτό που έχει ειπωθεί από τον Υμνωδό: ότι «Ποτήρι υπάρχει στο χέρι του Κυρίου, γεμάτο με άκρατο κρασί που έχει αναμειχθεί, και από αυτό θα πιουν όλοι οι αμαρτωλοί της γης». Το ότι δε το ποτήρι εδώ αναφέρεται στην τιμωρία, έχει ειπωθεί και στον Ιερεμία: «Λάβε το ποτήρι του θυμού, και θα ποτίσεις όλα τα έθνη, και πρώτη την Ιερουσαλήμ». Διότι αυτούς που ισχυρίζονται ότι ο Υμνωδός προφήτευσε για το μυστικό ποτήριο, τους διαψεύδουν και οι Ιουδαίοι και οι Έλληνες, και όσοι τυγχάνουν αμέτοχοι σε αυτό. Αλλά τους διαψεύδει, και μάλιστα κατά κύριο λόγο, και ο ίδιος ο Ιεροψάλτης, λέγοντας πριν από αυτά τα λόγια: ότι «Ο Θεός είναι κριτής, αυτόν ταπεινώνει, και εκείνον υψώνει».

Τα εβδομήντα έτη της αιχμαλωσίας υπολογίζονται από το τρίτο έτος της βασιλείας του Ιωακείμ, ο οποίος βασίλευσε μετά τον Ιωάχαζ, που είχε εγκατασταθεί από τον Αιγύπτιο. *Λάβε το ποτήριο του ακράτου από το χέρι μου, και θα ποτίσεις με αυτό όλα τα έθνη προς τα οποία εγώ σε εξαποστέλλω.