Πατερικές αναφορές στο ΙΕΡΕΜΙΑΣ 33:3

Να θυμάστε την υπόσχεση· το ζητούμενο για εμάς είναι να αποδείξουμε ότι θα είχαν κατακόψει ακόμη και τα ίδια τα βιβλία, εάν είχαν κατανοήσει όλα όσα έχουν συμβεί σήμερα. «Ίσως ακούσουν τις συμφορές (διότι πρέπει να ακολουθούμε τη διήγηση), τις οποίες σκέπτομαι να τους επιφέρω, και να αποστραφούν από την πονηρή τους οδό». «Ίσως», λέει ο Θεός; Αγνοεί, πες μου, τα όσα πρόκειται να συμβούν; Δεν γνωρίζει εάν θα ακούσουν, Εκείνος που γνωρίζει τα πάντα πριν καν γίνουν, Εκείνος που ερευνά καρδιές και νεφρούς, Εκείνος που κρίνει τις σκέψεις και τις προθέσεις; Εκείνος ενώπιον του οποίου όλα είναι γυμνά και εκτεθειμένα στα μάτια Του; Για ποιον λόγο, λοιπόν, έλεγε: «Ίσως ακούσουν»; Διότι είναι αναγκαίο να τα μαθαίνετε και αυτά, εξαιτίας εκείνων που προσάπτουν άγνοια στον Μονογενή.

Αλλά οι καιροί αυτών των αγώνων ας περιμένουν, για να μην απομακρυνθούμε από το προκείμενο θέμα· ας εξηγήσουμε όμως για ποιον λόγο λέει: «Ίσως ακούσουν». Αν έλεγε ότι θα ακούσουν, χωρίς το «Ίσως», θα ήταν ψευδές, διότι δεν επρόκειτο να ακούσουν. Αν πάλι έλεγε την αλήθεια, ότι δηλαδή δεν θα ακούσουν, άσκοπα θα έστελνε τον προφήτη σε αυτούς που δεν επρόκειτο να ακούσουν. Και όχι μόνο γι' αυτό, αλλά και για να μη θεωρηθεί ότι η πρόγνωσή του λειτουργεί ως καταναγκασμός για την παρακοή, γι' αυτό ακριβώς διατύπωσε τα λόγια του με τρόπο που υποδηλώνει ενδεχόμενο, ώστε να μην πουν κάποιοι ότι, εφόσον το προείπε ο Θεός, έπρεπε οπωσδήποτε και να συμβεί· αυτό άλλωστε λένε και για τον Ιούδα. Προείπε, ισχυρίζονται, ότι θα γίνει προδότης, και γι' αυτό έγινε προδότης. Ω, τι ανοησία! Ω, τι αναισχυντία! Διότι η πρόγνωση, άνθρωπε, δεν αποτελεί την αιτία της πονηρίας· μη γένοιτο. Διότι δεν είναι καταναγκαστική για όσα πρόκειται να συμβούν, αλλά μόνο προγνωστική. Δεν έγινε εκείνος προδότης επειδή το προείπε ο Χριστός· αλλά επειδή επρόκειτο να γίνει προδότης, γι' αυτό ακριβώς το προείπε ο Χριστός.

«Ίσως ακούσουν». Πολλές φορές συμβαίνει, όπως με τους απελπισμένους και τους απεγνωσμένους· αυτό πείθει τον προφήτη, το «Ίσως ακούσουν», το οποίο λέει Εκείνος που προγνωρίζει τα πάντα, οδηγώντας τους στην ελπίδα. Ίσως συμβεί. Το «ίσως» στην Αγία Γραφή χρησιμοποιείται προς δήλωση βεβαιότητας. Διότι το «Ίσως θα σεβαστούν τον Υιό μου», τίθεται αντί του «οφείλουν να τον σεβαστούν».

Μόνο αναγνώρισε την ανομία σου, ότι ασέβησας απέναντι στον Κύριο τον Θεό σου.» «Άξαφνα θα μιλήσω εναντίον ενός έθνους ή εναντίον μιας βασιλείας, για να τους ξεριζώσω και να τους καταστρέψω. Και εάν επιστρέψει το έθνος εκείνο, θα μετανοήσω για τα δεινά που είχα σκεφτεί να τους επιφέρω.» «Μην παραλείψεις καμία λέξη· ίσως ακούσουν και αποστραφεί ο καθένας από την πονηρή του οδό, και τότε θα πάψω να επιφέρω τα δεινά, τα οποία εγώ διατάζω να τους κάνουν.» «Επίστρεψε σε εμένα, κατοικία του Ισραήλ, λέει ο Κύριος, και δεν θα στρέψω το πρόσωπό μου με οργή εναντίον σας, διότι εγώ είμαι ελεήμων, λέει ο Κύριος, και δεν θα οργίζομαι εναντίον σας αιώνια. Κάντε καλύτερους τους δρόμους σας και τα έργα σας, και ακούστε τη φωνή του Κυρίου, και ο Κύριος θα παύσει τα δεινά για τα οποία σας μίλησε.» «Εάν ο άνομος επιστρέψει από όλες τις ανομίες του που διέπραξε, και τηρήσει όλες τις εντολές μου, και πράξει δικαιοσύνη, έλεος και κρίση, αυτός διαφύλαξε την ψυχή του. Και εφόσον είδε και αποστράφηκε όλες τις ασέβειές του που έπραξε, θα ζήσει αληθινά και δεν πρόκειται να πεθάνει. Όλα τα παραπτώματά του δεν θα μνημονευθούν πλέον, αλλά μέσω της δικαιοσύνης του θα ζήσει. Μήπως πράγματι επιθυμώ τον θάνατο του αμαρτωλού, λέει ο Κύριος, και όχι το να αποστραφεί την πονηρή του οδό και να ζήσει;» «Γέμισες με αγαθή ελπίδα τους γιους σου, επειδή δίνεις τη δυνατότητα μετανοίας για τα αμαρτήματα.» «Μην ντραπείς να ομολογήσεις τις αμαρτίες σου.» «