Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 12:3

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΟΓΔΟΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΠΟΥ ΚΑΤΕΣΤΗ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΒΡΕΘΟΥΝ. <Η Μαρία λοιπόν, αφού πήρε μία λίτρα μύρου από γνήσιο και πολύτιμο νάρδο, άλειψε τα πόδια του Ιησού και τα σπόγγισε με τα μαλλιά της· και το σπίτι γέμισε από την ευωδία του μύρου.> Ενώ η Μάρθα υπηρετούσε, η Μαρία, αλείφοντας τον Κύριο με μύρο, ολοκλήρωσε την αγάπη προς αυτόν, και μέσω των δύο εκπληρώθηκε ο τέλειος όρος της αγάπης. <Λέει ο Ιούδας ο Ισκαριώτης, ένας από τους μαθητές του, αυτός που επρόκειτο να τον παραδώσει: Γιατί αυτό το μύρο να μην πουληθεί για τριακόσια δηνάρια και να δοθούν στους φτωχούς; Το είπε όμως αυτό, όχι επειδή τον ένοιαζε για τους φτωχούς, αλλά επειδή ήταν κλέφτης και κρατούσε το ταμείο, και υπεξαιρούσε όσα έριχναν σε αυτό. Είπε λοιπόν ο Ιησούς: Άφησέ την, το έχει φυλάξει για την ημέρα του ενταφιασμού μου. Διότι τους φτωχούς τους έχετε πάντοτε μαζί σας, εμένα όμως δεν με έχετε πάντοτε.> Ο προδότης επιπλήττει τη γυναίκα που επέδειξε ευσέβεια προς τον Χριστό, και καταφέρεται εναντίον της αξιοθαύμαστης πράξης, και προσποιείται ότι την επικρίνει δήθεν από αγάπη για τους φτωχούς, επειδή πρόσφερε μύρο και όχι χρήματα. Αγνοώντας δε και το πραγματικά καλό, λέει αυτά ο Ιούδας. Διότι η προσφορά προς τον Θεό πρέπει να προτιμάται από εκείνη προς τους φτωχούς.

Η Μαρία, λοιπόν, αλείφει με μύρο, η Μάρθα διακονεί και ο Λάζαρος παρακάθεται στο δείπνο μαζί με τον Κύριο, όπως ακριβώς άκουσες πριν από λίγο. Η Μαρία εικονίζει την Εκκλησία· διότι το μύρο της Εκκλησίας είναι ανεξάντλητο. Η δε Μάρθα υποδεικνύει τη συναγωγή· διότι είναι ολιγόπιστη και φίλη των επίγειων πραγμάτων. Ο Λάζαρος βαστάζει το σκήπτρο της αναστάσεως, όπως άκουσες πριν από λίγο τον ευαγγελιστή να διακηρύσσει: Ήλθε ο Ιησούς στη Βηθανία, όπου βρισκόταν ο Λάζαρος, τον οποίο ανέστησε από τους νεκρούς. Του ετοίμασαν, λοιπόν, δείπνο εκεί και η Μάρθα διακονούσε· ο δε Λάζαρος ήταν ένας από εκείνους που συνέτρωγαν μαζί του. Η Μαρία, τότε, αφού πήρε μία λίτρα πολύτιμου μύρου από γνήσιο νάρδο, άλειψε τα πόδια του Ιησού και τα σπόγγισε με τα μαλλιά της· και ολόκληρη η οικία γέμισε από την ευωδία του μύρου.

Έπειτα «του έκαναν δείπνο», ετοίμασαν το ανάκλιντρο, προεσήμαναν το τέλος της μυσταγωγίας και προσέφεραν επιτάφια τιμή και ανταμοιβή για την έγερση στον ζωαρχικό Χριστό. «Διότι η Μαρία, αφού πήρε μία λίτρα μύρου από γνήσιο και πολύτιμο νάρδο, άλειψε τα πόδια του Ιησού και τα σκούπισε με τα μαλλιά της· και το σπίτι γέμισε από την οσμή του μύρου». Ο ευαγγελιστής παρέθεσε ως ακριβή απόδειξη για την απόλυτη γνησιότητα και πολυτιμότητα του παρασκευασμένου μύρου από νάρδο, το γεγονός ότι γέμισε το σπίτι από την ευωδία. Διότι, καθώς η πιστότατη γυναίκα έχυνε το αισθητό μύρο στα πόδια του αθάνατου Μύρου, προεσήμαινε ότι αυτά τα πόδια θα καταπατήσουν στον Άδη το κεφάλι του δράκοντα και θα συντρίψουν τις πύλες κατά την ημέρα του Πάσχα.

Αφού οσφράνθηκαν αυτό το μύρο οι άγιοι έτρεξαν πίσω του, και ο δίκαιος Νώε κατά το παρελθόν, αφού πληρώθηκε από την ευωδία του Θεού, έπραξε όλα όσα του είχαν διαταχθεί από αυτόν και προσέφερε θυσία, «και οσφράνθηκε ο Κύριος οσμή ευωδίας» από εκείνη την κνίσα, εξαιτίας της ευωδέστατης προαίρεσης εκείνου που την προσέφερε, ενώ αντίθετα το θυμίαμα των Ιουδαίων, λόγω της δυσώδους προαίρεσής τους, αποτελεί για αυτόν βδέλυγμα. Και την κνίσα του δικαίου «οσφράνθηκε ο Κύριος ως οσμή ευωδίας», ώστε και τώρα σε όσους προσφέρουν με ευγνωμοσύνη θυσία αινέσεως, να οσφρανθεί ο Κύριος οσμή ευωδίας. Έχυσε δε και η γυναίκα το πολύτιμο μύρο στο ανεκτίμητο μύρο που ανακειόταν, ανέμειξε με το ουράνιο μύρο το επίγειο μύρο και μετέλαβε από την ευωδία ή μάλλον της μεταδόθηκε· γι' αυτό και γέμισε ο οίκος με ευωδία.

Πρέπει δε να γνωρίζουμε ότι σύμφωνα με τους Ευαγγελιστές τρεις γυναίκες φαίνεται να άλειψαν τον Κύριο με μύρο, και οι τρεις από πολλή πίστη και διάπυρο πόθο: πρώτη αυτή που αναφέρεται στον Λουκά, δεύτερη αυτή στον Ιωάννη και τρίτη αυτή στον Ματθαίο και τον Μάρκο· διότι αυτοί οι δύο μνημονεύουν την ίδια. Αλλά αυτή μεν στον Ιωάννη διακρινόταν για την ευλάβειά της, ενώ οι άλλες δύο συγκαταλέγονταν στις κατακριτέες. Και η μεν πρώτη έχυσε το μύρο στο σπίτι της αδελφής της, της Μάρθας· από τις άλλες, η μία <στο σπίτι του Σίμωνα του λεπρού>, και η άλλη στο σπίτι του Φαρισαίου. Και η πρώτη έχυσε το μύρο ως ευχαριστία για την έγερση του αδελφού της Λαζάρου, ενώ καθεμία από τις άλλες δύο για τις δικές της αμαρτίες. Και από άλλα στοιχεία μπορεί κανείς να δει τη διαφορά των τριών· διότι η πρώτη προσέρχεται στον Ιησού «έξι ημέρες πριν από το» νομικό «Πάσχα»· η δεύτερη δύο ημέρες πριν, και η τρίτη πολύ χρόνο νωρίτερα, [όπως] αυτή που αναφέρεται στον Λουκά. Και η πρώτη «άλειψε τα πόδια έξι ημέρες πριν» χωρίς να κλαίει· διότι η πράξη αυτή ήταν έκφραση ευγνωμοσύνης για χαρά και ευεργεσία που είχε ήδη συντελεστεί. Αυτή δε, δύο ημέρες πριν, ούτε η ίδια κλαίει, καθώς είχε αναφλεγεί ολόκληρη από τη ζέουσα πίστη και τον πολύ πόθο, αλλά από την πολλή της προθυμία και κυρίως από την ευλάβειά της προς τον Δεσπότη, δεν επιχειρεί καν να αλείψει και να αγγίξει το δεσποτικό και άχραντο σώμα, αλλά συντρίβοντας μονομιάς ολόκληρο το <αλάβαστρο> το επιχέει στη δεσποτική <κεφαλή>.

Από τον χρόνο, λοιπόν, μπορεί όποιος επιθυμεί να κατανοήσει τόσο φανερά και αναμφίβολα τη διαφορά της γυναίκας που αναφέρεται στον Λουκά σε σχέση με τις άλλες. Διότι τις ιστορίες καθεμιάς από τις άλλες δύο τις εισάγουν οι αφηγήσεις, ενώ ήδη το δεσποτικό πάθος δρομολογούνταν μέσα από τα σχέδια των Ιουδαίων, τη μία έξι ημέρες πριν από το Πάσχα, και την άλλη δύο ημέρες πριν από το Πάθος. Της πρώτης την πράξη την καταγράφει ο παρθένος και αγαπημένος μαθητής, η οποία μάλιστα ήταν αδελφή του Λαζάρου και της Μάρθας και συγκαταλεγόταν στα πρόσωπα που αγαπούσε ο Ιησούς και που θαυμάζονταν για τη σεμνότητα του βίου τους. Αυτή, λοιπόν, έξι ημέρες πριν από το Πάσχα, τελώντας εκείνη την ιερή τελετή, μετέτρεψε τον οίκο της σε ιερό ανάκτορο. Έπειτα από αυτές έρχεται η τρίτη και τελευταία, η οποία άλειψε με μύρο τον Σωτήρα δύο ημέρες πριν από το Πάθος, για την οποία ο Ματθαίος και ο Μάρκος συνέγραψαν τη διήγηση. Επομένως, εύλογα ο λόγος διακηρύσσει ότι αυτές είναι τρεις.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΒ'. Περί της γυναικός που άλειψε τον Κύριο με μύρο. Περί αυτών που είπε ο Ιούδας. Περί του οναρίου. Περί των Ελλήνων που προσήλθαν και ρωτούσαν τον Φίλιππο. Περί της φωνής που ακούστηκε από τον ουρανό. «Ο Ιησούς, λοιπόν, έξι ημέρες πριν από το Πάσχα, ήλθε στη Βηθανία, όπου βρισκόταν ο Λάζαρος που είχε πεθάνει, τον οποίο ανέστησε από τους νεκρούς. Του ετοίμασαν, λοιπόν, δείπνο εκεί και η Μάρθα υπηρετούσε. Ο δε Λάζαρος ήταν ένας από εκείνους που συνέτρωγαν μαζί του. Η Μαρία τότε, παίρνοντας μία λίτρα μύρου από γνήσιο και πολύτιμο νάρδο, άλειψε τα πόδια του Ιησού και σκούπισε με τα μαλλιά της τα πόδια του. Η δε οικία γέμισε από την οσμή του μύρου». Τη δέκατη ημέρα του μήνα παίρνουν το πρόβατο που πρόκειται να θυσιαστεί κατά την εορτή του Πάσχα, και από τότε αρχίζουν να προετοιμάζουν τα αναγκαία για την εορτή. Βεβαίως και έξι ημέρες πριν, η οποία είναι η ένατη του μήνα, παραθέτουν πλουσιότερο τραπέζι και καθιστούν αυτή την ημέρα προοίμιο της εορτής. Γι' αυτό και ο Ιησούς συνεστιάται μαζί τους, έχοντας έλθει στη Βηθανία. Θέλοντας δε ο ευαγγελιστής να δείξει την απόδειξη της αληθινής ανάστασης του Λαζάρου, λέει: «Ο δε Λάζαρος ήταν ένας από εκείνους που συνέτρωγαν». Διότι δεν πέθανε αμέσως μόλις εμφανίστηκε, αλλά παρέμεινε για πολύ καιρό τρώγοντας και πίνοντας, και κάνοντας τα άλλα συνηθισμένα πράγματα. Με το να πει, όμως, ότι «Η Μάρθα υπηρετούσε», επισήμανε ότι η εστίαση γινόταν στο σπίτι της.