Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 19:17

Γι' αυτό, αφού απεκδύθηκε πάλι, παρακινούσε αυτούς που τον απήγαγαν να τον οδηγήσουν. Και καθώς οδηγούνταν, σύμφωνα με τον Ιωάννη, βάσταζε ο ίδιος τον σταυρό, ενώ σύμφωνα με τους άλλους ευαγγελιστές, τον σταυρό τον έφερε ο Σίμων, ο άνθρωπος από την Κυρήνη. Αυτό όμως δεν έρχεται σε αντίθεση με τον Ιωάννη· διότι ούτε ο Ιωάννης γράφει τα αντίθετα από τους άλλους, αλλά και τα δύο συνέβησαν στην προκειμένη περίπτωση· διότι και ο Κύριος βάσταζε ο ίδιος τον σταυρό, και πάλι ο Σίμων, ο άνθρωπος, τον έφερε. Επομένως, αρχικά τον βάσταζε ως τρόπαιο κατά του διαβόλου, και τον έφερε ο ίδιος εκουσίως· διότι δεν πορευόταν προς τον θάνατο εξαναγκαζόμενος.

Στους Ιουδαίους, λοιπόν, θα μπορούσε κανείς να αποδώσει το σύνολο του τολμήματος, και νομίζω ότι δικαιολογημένα και ορθά θα τους απέδιδε την κατηγορία της αρχικής αυτουργίας. Διότι αυτοί έγιναν η αρχή της ασέβειας κατά του Χριστού. Λέμε όμως ότι ούτε το πρόσωπο του Πιλάτου έμεινε αμέτοχο στην ανιερότητά τους, αλλά είναι συνυπεύθυνος με αυτούς που το έπραξαν, επειδή, ενώ μπορούσε να τον γλιτώσει και να τον διασώσει από τη μανία των δολοφόνων, όχι μόνο δεν τον γλίτωσε, αλλά και τον παρέδωσε, όχι απλώς, αλλά για να τον σταυρώσουν. <Παρέλαβαν, λοιπόν, τον Ιησού, και βαστάζοντας ο ίδιος τον σταυρό του, βγήκε στον λεγόμενο Κρανίου τόπο, που στα εβραϊκά λέγεται Γολγοθάς, όπου τον σταύρωσαν, και μαζί του άλλους δύο, από τη μία και από την άλλη πλευρά, και στη μέση τον Ιησού.> Τον απάγουν, λοιπόν, σαν να επρόκειτο ήδη να πεθάνει τον αρχηγό της ζωής, αλλά κι αυτό συνέβαινε για χάρη μας, καθώς με θεία δύναμη και τέχνη υπεράνω του νου το πάθος κατέληγε σε μια απροσδόκητη και αντίστροφη κατάσταση. Διότι το πάθος του Χριστού ετοιμαζόταν σαν παγίδα για την κυριαρχία του θανάτου, και ο θάνατος του Κυρίου ήταν η αρχή της ανανέωσης προς την αφθαρσία και την καινότητα της ζωής. Έχοντας, λοιπόν, στους ώμους του το ξύλο πάνω στο οποίο επρόκειτο να σταυρωθεί, προχωράει πλέον καταδικασμένος ήδη, έχοντας υπομείνει την καταδίκη σε θάνατο χωρίς να έχει κάνει απολύτως κανένα κακό, κι αυτό για χάρη μας. Διότι έπαιρνε πάνω του τις δικαιολογημένες τιμωρίες του νόμου που επικρέμονταν σε όσους είχαν αμαρτήσει.

Του αγίου Ησυχίου, πρεσβυτέρου Ιεροσολύμων. Για ποιον λόγο ο μεν Ιωάννης ιστορεί ότι ο ίδιος ο Κύριος βάσταξε τον σταυρό, ενώ οι υπόλοιποι ευαγγελιστές έγραψαν ότι αυτό το έκανε ο Σίμων ο Κυρηναίος; Επειδή συνέβησαν και τα δύο. Διότι, μόλις ο Κύριος οδηγήθηκε για να σταυρωθεί, εξήλθε βαστάζοντας ο ίδιος τον σταυρό στους ώμους του, καθώς οι στρατιώτες δεν καταδέχονταν να τον βαστάξουν και επειδή δεν ήταν παρών κάποιος άλλος που να οφείλει να τον βαστάξει. Όταν όμως ξεκίνησαν την πορεία τους στον δρόμο, τότε ο Σίμων, αφού αγγαρεύτηκε από τους στρατιώτες, τον πήρε από τον Κύριο και τον βάσταξε.

ΟΜΙΛΙΑ ΠΕ΄. Τότε, λοιπόν, ο Πιλάτος τον παρέδωσε σε αυτούς για να σταυρωθεί. Παρέλαβαν τον Ιησού και τον οδήγησαν. Και βαστάζοντας τον σταυρό του, εξήλθε στον λεγόμενο Κρανίου τόπο, που στα εβραϊκά λέγεται Γολγοθάς, όπου τον σταύρωσαν.

Διότι, βλέποντας πώς ο Ισαάκ βαστάζει ο ίδιος τα ξύλα της θυσίας, δοξάζω τον Χριστό, ο οποίος για τη σωτηρία των ανθρώπων θέλησε να βαστάξει τον δικό Του σταυρό.

Συγκαλούν, λοιπόν, όλη τη σπείρα, δηλαδή όλο το τάγμα, και τον ντύνουν με πορφύρα, εμπαίζοντάς τον ως βασιλιά· και οι χορευτές του διαβόλου λαμβάνουν εδώ τον στέφανο αντί για διάδημα, και το καλάμι αντί για σκήπτρο· αγγαρεύουν δε κάποιον για να σηκώσει τον σταυρό του, αν και άλλος ευαγγελιστής λέει ότι ο Ιησούς εξήλθε βαστάζοντας τον σταυρό του. Συνέβησαν, λοιπόν, και τα δύο· διότι μέχρι ενός σημείου, σήκωνε ο ίδιος το ξύλο· όταν όμως βρήκαν αυτόν που θα το βάσταζε, τον αγγάρευσαν, και στη συνέχεια ο σταυρός βασταζόταν από εκείνον. Και για ποιον λόγο ανέφερε και ποιών παιδιών ήταν πατέρας; Για μεγαλύτερη επιβεβαίωση· διότι είναι πιθανό ο άνθρωπος να ζούσε ακόμη και να μπορούσε να διηγηθεί όλα όσα συνέβησαν στον σταυρό.

Αυτοί τότε κραύγασαν: «Πάρε τον, πάρε τον, σταύρωσέ τον». Τους λέγει ο Πιλάτος: «Τον βασιλιά σας να σταυρώσω;» Αποκρίθηκαν οι αρχιερείς: «Δεν έχουμε βασιλιά, παρά μόνο τον Καίσαρα». Τότε λοιπόν τους τον παρέδωσε για να σταυρωθεί. Παρέλαβαν λοιπόν τον Ιησού, και τον οδήγησαν για να τον σταυρώσουν, και, βαστάζοντας τον σταυρό του, εξήλθε στον τόπο που ονομάζεται Κρανίου τόπος, ο οποίος εβραϊκά λέγεται Γολγοθάς, όπου τον σταύρωσαν, και μαζί του άλλους δύο, από τη μία πλευρά και από την άλλη, και στη μέση τον Ιησού». Πολλές φορές έχουμε πει ότι ο Πιλάτος ήταν μάλλον άνανδρος και δειλός, παρά κακοήθης. Πρόσεξε λοιπόν ότι και τώρα περιβάλλει την υπόθεση με το σχήμα της ανάκρισης και του δικαστηρίου, αλλά χειρίζεται το όλο θέμα με μαλθακότητα. «Διότι δέστε», λέγει, «ο βασιλιάς σας». Επειδή ούτε τον Ιησού καταδικάζει φανερά ούτε τους Ιουδαίους αποστομώνει ευθέως, αλλά σαν να τους ονειδίζει συγκεκαλυμμένα ως συκοφάντες, λέγει: «Δείτε, για ποιον άνθρωπο λέτε ότι επιχείρησε να γίνει βασιλιάς σας, για έναν ασήμαντο δηλαδή, που δεν θα επιχειρούσε κάτι τέτοιο, ώστε η κατηγορία είναι ψευδής».

Πρέπει να εξεταστεί, εάν πράγματι είχε τη δύναμη να επιχειρήσει τυραννία, ενώ αυτός ενδίδει και υποχωρεί, έχοντας χειριστεί την κρίση άτολμα και άνανδρα. «Και βαστάζοντας τον σταυρό του,» εξέρχεται. Διότι θεωρούσαν ότι ήταν εντελώς απαγορευμένο έστω και να αγγίξουν το ξύλο· γι' αυτό φορτώνουν το καταραμένο ξύλο στον ίδιο τον κατάκριτο και καταραμένο. Αλλά πρόσεξε ότι και αυτό τελείται σύμφωνα με κάποια προτύπωση της Παλαιάς Διαθήκης.