Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 19:33

Διότι ζήτησαν να συντριβούν τα σκέλη τους, καθιστώντας πιο σφοδρή την έλευση του θανάτου, μέσω της αφόρητης πλέον βασάνου σε εκείνους που ήδη υπέφεραν. <Ήλθαν λοιπόν οι στρατιώτες, και του μεν πρώτου έσπασαν τα σκέλη και του άλλου που συσταυρώθηκε με αυτόν. Όταν όμως ήλθαν στον Ιησού, καθώς τον είδαν να έχει ήδη πεθάνει, δεν του έσπασαν τα σκέλη, αλλά ένας από τους στρατιώτες τρύπησε με τη λόγχη την πλευρά του, και αμέσως βγήκε αίμα και νερό. Και εκείνος που το είδε το έχει μαρτυρήσει, και είναι αληθινή η μαρτυρία του, και εκείνος γνωρίζει ότι λέει την αλήθεια, για να πιστέψετε και εσείς. Διότι αυτά έγιναν για να εκπληρωθεί η Γραφή: «Οστό του δεν θα συντριβεί». Και πάλι άλλη Γραφή λέει: «Θα κοιτάξουν προς εκείνον τον οποίο εξεκέντησαν».> Εκπληρώνοντας το αίτημα των Ιουδαίων εκείνοι που έπασχαν από μανία παραπλήσια με την ωμότητα που ενυπήρχε σε αυτούς, εννοούμε δηλαδή σαφώς τους στρατιώτες του Πιλάτου, σπάζουν τα σκέλη των δύο ληστών, εφόσον βρέθηκαν να είναι ακόμη ζωντανοί, καθιστώντας πιο οξεία για αυτούς την απειλή της ανήκεστης συμφοράς, και ωθώντας τους στον θάνατο σαν από μια πιο δυσβάσταχτη πλέον ανάγκη.

Και δεν επιτρέπει να συντριβεί οστό, με το πρώτο να υποδηλώνει ότι, στον μέλλοντα αιώνα, ο Χριστός με κάποιον άλλο τρόπο θα αγιάσει και θα ευλογήσει αυτούς που του έχουν αφιερωθεί μέσω της πίστης και του αγιασμού, και βεβαίως δεν θα τους τρέφει πλέον με τη δική του σάρκα, ούτε θα τους ζωοποιεί με το αίμα του, όπως ακριβώς κάνει τώρα, αλλά, εφόσον ο θάνατος θα έχει ήδη καταργηθεί και η φθορά θα έχει πλήρως διαλυθεί, ο τρόπος αυτού που αγιάζει θα είναι νοητός. Επομένως, νομίζω ότι το πρωί δεν υποδηλώνει τίποτε άλλο παρά τον μέλλοντα αιώνα. Το δεύτερο δε, το ότι δηλαδή δεν πρέπει να συντριβεί οστό, μας ανάγει σε έννοιες που αναφέρονται στον Χριστό, και μας πείθει να ακολουθούμε τις φωνές των θεηγόρων. Διότι ο θεσπέσιος ευαγγελιστής, εκλαμβάνοντας με πιο σωματικό τρόπο την προφητεία για τον Χριστό, λέει: «Οι στρατιώτες δεν του έσπασαν τα σκέλη, για να εκπληρωθεί το γεγραμμένο: Και οστό του δεν θα συντριβεί». Και τρώνε τον αμνό έχοντας τις οσφύες τους περιεζωσμένες, φορώντας υποδήματα στα πόδια και κρατώντας ραβδιά στα χέρια, και, με μια λέξη, λαμβάνοντας τη μορφή εκείνων που συνηθίζουν να οδοιπορούν, και μάλιστα πολύ ορθά. Διότι, όντας κατά κάποιον τρόπο προετοιμασμένοι να μεταβούμε νοητώς και σαν να βιαζόμαστε να οδοιπορήσουμε μακριά από τους περισπασμούς αυτού του κόσμου, έχοντας την προθυμία να στραφούμε προς καθετί το άριστο, τότε θα μεταλάβουμε τον Χριστό με τρόπο πανάγνο και καθαρό.

Επειδή, λοιπόν, για μεν την ανάσταση ολόκληρος ο μετέπειτα χρόνος αποτελούσε τεκμήριο, για δε τον θάνατο, αν δεν γινόταν τότε, δεν θα υπήρχε άλλη ευκαιρία, γι' αυτό πέθανε δημόσια μπροστά στα μάτια όλων, αλλά δεν αναστήθηκε δημόσια, επειδή γνώριζε ότι ο μετέπειτα χρόνος επρόκειτο να μαρτυρήσει την αλήθεια. Διότι το να σφαγιαστεί ο όφις επάνω στο ξύλο ενώ έβλεπε ο κόσμος, αυτό είναι το θαυμαστό. Και τι δεν έκανε άλλωστε ο διάβολος, ώστε να πεθάνει Εκείνος στα κρυφά; Άκου τον Πιλάτο που λέει: «Πάρτε τον εσείς και σταυρώστε τον, διότι εγώ δεν βρίσκω καμία αιτία ενοχής σε αυτόν». Και πάλι οι Ιουδαίοι του έλεγαν: «Αν είσαι Υιός του Θεού, κατέβα από τον σταυρό». Επειδή, λοιπόν, δέχθηκε καίριο πλήγμα και δεν κατέβηκε, γι' αυτό και παραδόθηκε σε ταφή· μολονότι ήταν δυνατόν να αναστηθεί αμέσως, εντούτοις ετάφη για να γίνει πιστευτό το γεγονός. Αν και στους ιδιωτικούς θανάτους είναι δυνατόν να επικαλεστεί κανείς ως δικαιολογία τη λιποθυμία, εδώ όμως ούτε καν αυτό δεν χωράει. Διότι και οι στρατιώτες δεν του έσπασαν τα σκέλη, όπως των άλλων, για να καταστεί φανερό ότι είχε πεθάνει. Και είναι γνωστοί εκείνοι που έθαψαν το σώμα· γι' αυτό και οι ίδιοι οι Ιουδαίοι σφραγίζουν τον λίθο μαζί με τους στρατιώτες.

Διότι αποτελεί ανάμνηση του πάθους του Χριστού στον καιρό της κοσμικής νύχτας, μετά την οποία θα διαλάμψει η ημέρα και θα φανερωθεί η ζωή του Χριστού. Σύμφωνα με το: «Η δε ημέρα έχει πλησιάσει». Κανείς δε δεν συντρίβει οστό. Διότι ούτε οι δήμιοι συνέτριψαν τα σκέλη του Χριστού, ενώ συνέτριψαν τα σκέλη των συσταυρωθέντων, όπως μαρτύρησε ο ευαγγελιστής. Τα πικρά χόρτα που τρώγονταν μαζί με το πρόβατο, φανέρωναν την πικρία των θλίψεων· τα άζυμα φανέρωναν την απλότητα και την ειλικρίνεια, όπως λέει ο Παύλος, δηλαδή την απουσία ανάμειξης της παλαιάς κακίας με τη νέα αρετή. Σου απομένει να εξετάσεις πνευματικά το σχήμα (τη στάση) εκείνων που τρώνε το Πάσχα και να το μιμηθείς· διότι το σωματικό σχήμα θα λάβει την πνευματική του εφαρμογή. Δεν αποτελεί κενό σχήμα, αλλά σωτήριο έργο το να περιζώσεις την οσφύ σου, όχι του σώματος με ιμάντα, αλλά της ψυχής με ετοιμότητα. Υπόδησε τα πόδια σου ομοίως με την ετοιμασία του Ευαγγελίου, κατά τον Απόστολο. Να κρατάς βακτηρία στα χέρια, όχι ξύλινη, αλλά της πίστης που σε στηρίζει. Ολόκληρο εκείνο το σχήμα που είναι οδοιπορικό, σαν εκείνων που επείγονται για την έξοδο από την Αίγυπτο, μιμήσου το εσύ με τελειότερο τρόπο, ως επειγόμενος για την έξοδο από τον κόσμο και τη φθορά. Ας υπάρχει προθυμία και σε καμία περίπτωση ραθυμία, κατά την πνευματική βρώση του Πάσχα.

Οι δε ληστές εκλαμβάνονται ως τύπος της δικής μας φύσης, η οποία διαιρείται σε δικαίους και αμαρτωλούς. Η δε θραύση των σκελών δηλώνει ότι όλοι μεν οι άνθρωποι όταν πεθαίνουν δεν βρίσκονται χωρίς σφάλματα και χωρίς τη συντριβή της αμαρτίας, ενώ μόνος ο Κύριος πέθανε σώος και χωρίς την οποιαδήποτε αμαρτία. Ως προς τον καθένα, οι ληστές ερμηνεύονται με πολλούς τρόπους· διότι εκλαμβάνονται ως εικόνα του σώματος και της ψυχής, του σαρκικού και του πνευματικού φρονήματος, αλλά και του θυμικού και της επιθυμίας, καθώς και του αισθητού και του νοητού κόσμου, και του γραπτού νόμου και της χάριτος. Επειδή δε, είτε αμαρτάνουμε είτε πράττουμε το δίκαιο, ο Λόγος πάντοτε συγκαταβαίνει και σταυρώνεται ανάμεσά μας, όταν λοιπόν εξαιτίας της κακοπραγίας και της άγνοιάς μας καταστήσουμε τον Λόγο ανενεργό και να κλίνει προς τα κάτω, αμέσως οι δαίμονες επιτίθενται και συντρίβουν τις πορευτικές και διαβατικές δυνάμεις της ψυχής μας.

Από όλα αυτά αποδεικνύεται ότι ο ίδιος ήταν Κύριος του θανάτου και έπραττε τα πάντα με εξουσία. «Οι Ιουδαίοι, λοιπόν, για να μη μείνουν τα σώματα πάνω στον σταυρό το Σάββατο, επειδή ήταν Παρασκευή (διότι η ημέρα εκείνη του Σαββάτου ήταν μεγάλη), ζήτησαν από τον Πιλάτο να τους σπάσουν τα σκέλη και να απομακρυνθούν. Ήλθαν, λοιπόν, οι στρατιώτες και έσπασαν τα σκέλη του πρώτου, καθώς και του άλλου που είχε συσταυρωθεί μαζί του. Όταν όμως ήλθαν στον Ιησού, καθώς είδαν ότι είχε ήδη πεθάνει, δεν του έσπασαν τα σκέλη, αλλά ένας από τους στρατιώτες του τρύπησε την πλευρά με τη λόγχη, και αμέσως βγήκε αίμα και νερό.» Παρέδωσε, βέβαια, ο Κύριος το πνεύμα του στον Θεό και Πατέρα, δείχνοντας ότι οι ψυχές των αγίων δεν παραμένουν πλέον στα μνήματα, αλλά σπεύδουν μάλλον στα χέρια του Πατέρα των πάντων, ενώ των αμαρτωλών κατασπώνται στον τόπο της κολάσεως, δηλαδή στον άδη. Εκείνοι, όμως, που καταπίνουν την καμήλα και διυλίζουν το κουνούπι, αφού διέπραξαν ένα τόσο μεγάλο τόλμημα, ακριβολογούν για την ημέρα. «Διότι για να μη μείνουν», λέει, «πάνω στον σταυρό τα σώματα, ρώτησαν τον Πιλάτο», το οποίο σημαίνει τον παρακάλεσαν, «να απομακρυνθούν». Και για ποιον λόγο ζητούν να συντριβούν τα σκέλη τους;