Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 19:35

Και τούτο αποτελεί γνώρισμα της αποστολικής ψυχής· όπως ακριβώς έπραξε στο Ευαγγέλιο λέγοντας: «και εκείνος που είδε εμαρτύρησε, και η μαρτυρία του είναι αληθινή», έτσι και εδώ, ομολογώντας ότι υπήρξε αυτήκοος και αυτόπτης των όσων προφητεύθηκαν, επιβεβαίωσε τα όσα είδε. Έδειξε δε και την ευλάβεια του αγγέλου που του φανέρωσε το όραμα, πώς δηλαδή δεν αποδέχθηκε την προσκύνηση του συνδούλου του, αλλά με ευγνωμοσύνη την απέδωσε στον κοινό Δεσπότη.

Διότι ζήτησαν να συντριβούν τα σκέλη τους, καθιστώντας πιο σφοδρή την έλευση του θανάτου, μέσω της αφόρητης πλέον βασάνου σε εκείνους που ήδη υπέφεραν. <Ήλθαν λοιπόν οι στρατιώτες, και του μεν πρώτου έσπασαν τα σκέλη και του άλλου που συσταυρώθηκε με αυτόν. Όταν όμως ήλθαν στον Ιησού, καθώς τον είδαν να έχει ήδη πεθάνει, δεν του έσπασαν τα σκέλη, αλλά ένας από τους στρατιώτες τρύπησε με τη λόγχη την πλευρά του, και αμέσως βγήκε αίμα και νερό. Και εκείνος που το είδε το έχει μαρτυρήσει, και είναι αληθινή η μαρτυρία του, και εκείνος γνωρίζει ότι λέει την αλήθεια, για να πιστέψετε και εσείς. Διότι αυτά έγιναν για να εκπληρωθεί η Γραφή: «Οστό του δεν θα συντριβεί». Και πάλι άλλη Γραφή λέει: «Θα κοιτάξουν προς εκείνον τον οποίο εξεκέντησαν».> Εκπληρώνοντας το αίτημα των Ιουδαίων εκείνοι που έπασχαν από μανία παραπλήσια με την ωμότητα που ενυπήρχε σε αυτούς, εννοούμε δηλαδή σαφώς τους στρατιώτες του Πιλάτου, σπάζουν τα σκέλη των δύο ληστών, εφόσον βρέθηκαν να είναι ακόμη ζωντανοί, καθιστώντας πιο οξεία για αυτούς την απειλή της ανήκεστης συμφοράς, και ωθώντας τους στον θάνατο σαν από μια πιο δυσβάσταχτη πλέον ανάγκη.

Και δεν επιτρέπει να συντριβεί οστό, με το πρώτο να υποδηλώνει ότι, στον μέλλοντα αιώνα, ο Χριστός με κάποιον άλλο τρόπο θα αγιάσει και θα ευλογήσει αυτούς που του έχουν αφιερωθεί μέσω της πίστης και του αγιασμού, και βεβαίως δεν θα τους τρέφει πλέον με τη δική του σάρκα, ούτε θα τους ζωοποιεί με το αίμα του, όπως ακριβώς κάνει τώρα, αλλά, εφόσον ο θάνατος θα έχει ήδη καταργηθεί και η φθορά θα έχει πλήρως διαλυθεί, ο τρόπος αυτού που αγιάζει θα είναι νοητός. Επομένως, νομίζω ότι το πρωί δεν υποδηλώνει τίποτε άλλο παρά τον μέλλοντα αιώνα. Το δεύτερο δε, το ότι δηλαδή δεν πρέπει να συντριβεί οστό, μας ανάγει σε έννοιες που αναφέρονται στον Χριστό, και μας πείθει να ακολουθούμε τις φωνές των θεηγόρων. Διότι ο θεσπέσιος ευαγγελιστής, εκλαμβάνοντας με πιο σωματικό τρόπο την προφητεία για τον Χριστό, λέει: «Οι στρατιώτες δεν του έσπασαν τα σκέλη, για να εκπληρωθεί το γεγραμμένο: Και οστό του δεν θα συντριβεί». Και τρώνε τον αμνό έχοντας τις οσφύες τους περιεζωσμένες, φορώντας υποδήματα στα πόδια και κρατώντας ραβδιά στα χέρια, και, με μια λέξη, λαμβάνοντας τη μορφή εκείνων που συνηθίζουν να οδοιπορούν, και μάλιστα πολύ ορθά. Διότι, όντας κατά κάποιον τρόπο προετοιμασμένοι να μεταβούμε νοητώς και σαν να βιαζόμαστε να οδοιπορήσουμε μακριά από τους περισπασμούς αυτού του κόσμου, έχοντας την προθυμία να στραφούμε προς καθετί το άριστο, τότε θα μεταλάβουμε τον Χριστό με τρόπο πανάγνο και καθαρό.

Όχι απλώς ούτε τυχαία ανέβλυσαν αυτές οι πηγές· αλλά επειδή από αυτά τα δύο συγκροτήθηκε η Εκκλησία. Και το γνωρίζουν οι μυσταγωγούμενοι, οι οποίοι δι' ύδατος μεν αναγεννώνται, διά αίματος δε και σαρκός τρέφονται. Από εδώ λαμβάνουν την αρχή τους τα μυστήρια, ώστε, όταν προσέρχεσαι στο φρικτό ποτήριο, να προσέρχεσαι έτσι, σαν να πίνεις από την ίδια την πλευρά. Και αυτό το έχει μαρτυρήσει εκείνος που το είδε, και είναι αληθινή η μαρτυρία του· δηλαδή: «Δεν το άκουσα από άλλους, αλλά ο ίδιος ήμουν παρών και το είδα, και είναι αληθινή η μαρτυρία»· και ευλόγως. Διότι διηγείται μία ύβρη που έλαβε χώρα· δεν διηγείται κάτι το μεγάλο και θαυμαστό, ώστε να υποπτευθείς τον λόγο του· αλλά ο ίδιος, φράσσοντας τα στόματα των αιρετικών, και προαναγγέλλοντας τα μελλοντικά μυστήρια, και ενορώντας τον θησαυρό που είναι αποταμιευμένος σε αυτά, περιγράφει με ακρίβεια το συμβάν.

Όταν, λοιπόν, προσέρχεσαι στο ποτήριο της κοινωνίας του αίματος του Χριστού, να έχεις τέτοια διάθεση, σαν να πίνεις από την ίδια την πλευρά Του. Και παρατήρησε, σε παρακαλώ, πώς μέσω της τραυματισμένης πλευράς θεραπεύεται το τραύμα της πλευράς, δηλαδή το τραύμα της Εύας. Εκεί στον Αδάμ, αφού κοιμήθηκε, αφαιρέθηκε η πλευρά, και εδώ ο Κύριος, αφού αποκοιμήθηκε, δίνει την πλευρά στον στρατιώτη. Η ρομφαία δε του στρατιώτη αποτελεί τύπο της περιστρεφόμενης ρομφαίας που μας εμπόδιζε από τον παράδεισο. Επειδή δε καθετί που περιστρέφεται, εάν δεν συγκρουστεί με κάτι, δεν σταματά την πορεία του· ο Κύριος, δείχνοντας ότι θα σταματήσει εκείνη τη ρομφαία, παραθέτει την πλευρά Του στη ρομφαία του στρατιώτη· ώστε να μας δειχθεί ότι, όπως ακριβώς η ρομφαία του στρατιώτη σταμάτησε όταν προσέκρουσε στην πλευρά, έτσι και η πύρινη ρομφαία θα σταματήσει, και δεν θα αποκλείει πλέον τον παράδεισο, απειλώντας με την περιστροφή της και εκφοβίζοντας την είσοδο. Ας ντραπούν οι Αρμένιοι, οι οποίοι δεν αναμειγνύουν νερό στο κρασί κατά τα μυστήρια. Διότι δεν πιστεύουν, όπως φαίνεται, ότι εξήλθε και νερό από την πλευρά, το οποίο είναι και το πιο παράδοξο, αλλά μόνο αίμα, και έτσι καταργούν το μεγαλύτερο μέρος του θαύματος. Το μεν αίμα, λοιπόν, είναι σύμβολο του ότι ο σταυρωθείς είναι άνθρωπος, το δε νερό ότι είναι υπέρ άνθρωπον, δηλαδή του ότι είναι Θεός. «Και εκείνος που το είδε το έχει μαρτυρήσει, και η μαρτυρία του είναι αληθινή· και εκείνος γνωρίζει ότι λέει την αλήθεια, για να πιστέψετε και εσείς».

«Αυτά δε έγιναν, για να εκπληρωθεί η Γραφή: Οστούν αυτού δεν θα συντριβεί. Και πάλι άλλη Γραφή λέει: Θα κοιτάξουν προς εκείνον τον οποίον ελόγχισαν». Δεν τα άκουσα από άλλους, λέει, αλλά ο ίδιος ήμουν παρών και τα είδα, «και η μαρτυρία είναι αληθινή». Και εύλογα. Διότι διηγείται μια ύβρη που συνέβη, και όχι κάτι σπουδαίο και ένδοξο, ώστε να υποπτευθείς τα λόγια του. Αλλά γι' αυτό, λέει, τα αναφέρω αυτά με τόση ακρίβεια, και προβάλλω όσα φαίνονται προσβλητικά, για να πιστέψετε εσείς ότι είναι απολύτως αληθινά και δεν έχουν συντεθεί για να ευχαριστήσουν κάποιον. Διότι αυτός που μιλάει για να ευαρεστήσει, παραθέτει μάλλον τα ένδοξα. Επειδή όμως ο Μωυσής φαινόταν πιο αξιόπιστος από αυτόν, παρουσιάζει και εκείνον ως μάρτυρα. Διότι αυτό που είπε εκείνος για τον αμνό που θυσιαζόταν το Πάσχα, «Οστούν αυτού δεν θα συντριβεί», αυτό λέει ο ευαγγελιστής ότι εκπληρώθηκε στον Χριστό. Διότι εκείνος ο αμνός ήταν τύπος Αυτού· και υπάρχει μεγάλη συγγένεια του τύπου αυτού προς την αλήθεια. Εκπληρώνεται όμως και μια άλλη προφητεία που λέει: «Θα κοιτάξουν προς εκείνον τον οποίον ελόγχισαν». Διότι όταν θα έρθει να κρίνει, τότε θα τον δουν με σώμα ανώτερο και πιο θεοειδές, και θα τον αναγνωρίσουν αυτοί που τον ελόγχισαν, και θα θρηνήσουν. Και όχι μόνο αυτό, αλλά και διότι για εκείνους που επρόκειτο να απιστήσουν, το τόλμημα των εχθρών αποτέλεσε θύρα πίστεως και απόδειξη, όπως για παράδειγμα στον Θωμά. Επειδή μέσω της πλευράς βεβαιώθηκε σε αυτόν η ανάσταση.