Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 20:14

Διότι, έχοντας πιστέψει, αποχωρούσαν βασισμένοι στις άγιες γραφές, και ήταν πλέον κάπως περιττό σε αυτούς που είχαν τόσο βέβαιη την πίστη τους το να διδάσκονται από τη φωνή των αγίων αγγέλων. Όμως το πράγμα αυτό ήταν απολύτως αναγκαίο για τη γυναίκα, η οποία δεν γνώριζε την ιερή και θεία γραφή, ούτε βέβαια με κάποιον άλλο τρόπο κατανοούσε το βαθύ μυστήριο της αναστάσεως. <Τους λέει: Επειδή σήκωσαν τον Κύριό μου, και δεν ξέρω πού τον έβαλαν. Αφού είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω και βλέπει τον Ιησού να στέκεται, και δεν ήξερε ότι είναι ο Ιησούς.> Η γυναίκα ήταν κάπως αργή στην κατανόηση, ή μάλλον ολόκληρο το γυναικείο φύλο. Διότι δεν αντιλαμβάνεται ακόμη αυτό που υποδηλώνεται από την οπτασία, ωστόσο αναφέρει την αφορμή του θρήνου της. Επειδή όμως, ονομάζοντας τον Χριστό Κύριο, δεν σταμάτησε, αλλά έδειχνε και μέσα από αυτό την αγάπη της προς αυτόν, εύλογα πλέον απολαμβάνει και την ίδια τη θέα εκείνου που ποθούσε. Διότι βλέπει τον Ιησού, αν και δεν κατανοεί ακόμη ότι είναι παρών, και για ποιον λόγο; Είτε επειδή ο Σωτήρας μας Χριστός έκρυβε ακόμη τον εαυτό του με θεοπρεπή δύναμη και δεν προσέφερε τον εαυτό του απόλυτα έτοιμο προς επίγνωση στα μάτια εκείνων που τον έβλεπαν, γι' αυτό εκείνη παραμένει στην άγνοια· είτε επειδή ήταν ακόμη βαθύς όρθρος, δεν μπορούσε να διακρίνει εύκολα αυτόν που εμφανιζόταν, καθώς η νύχτα κατά κάποιον τρόπο δεν της επέτρεπε να το κάνει αυτό, παρά μόνο της έδειχνε με δυσκολία το σχήμα εκείνου που πλησίαζε.

δ΄. Ότι ο Ιωάννης αναφέρει πως την πρώτη ημέρα της εβδομάδος η Μαρία η Μαγδαληνή προσέρχεται μόνη στο μνήμα, ενώ ήταν ακόμη σκοτάδι, και βλέπει τον λίθο απομακρυσμένο, και πηγαίνει προς τον Σίμωνα και προς τον Ιωάννη και λέγει: «Πήραν τον Κύριο από το μνημείο και δεν γνωρίζω πού τον έθεσαν· πήγε λοιπόν ο Πέτρος και ο Ιωάννης στο μνημείο», και τα λοιπά. Έπειτα παρουσιάζει τη Μαγδαληνή να κλαίει, και αναφέρει ότι, καθώς έσκυψε, είδε δύο αγγέλους να κάθονται, τον έναν στο μέρος της κεφαλής και τον άλλον στα πόδια· και της λέγουν: «Γύναι, γιατί κλαις;» Εκείνη δε είπε: «Πήραν τον Κύριό μου και δεν γνωρίζω πού τον έθεσαν». Έπειτα στράφηκε προς τα πίσω και είδε τον Ιησού να στέκεται· και δεν γνώριζε ότι είναι ο Ιησούς· ο δε Ιησούς της λέγει: «Γύναι, γιατί κλαις; ποιον ζητείς;» ε΄. Ότι απορούν μερικοί πώς συμπληρώνονται οι τρεις ημέρες και οι τρεις νύκτες της αναστάσεως, όπως είπε ο Χριστός· και μπορεί να λεχθεί το εξής: άλλοι μεν τις υπολογίζουν από την προδοσία· άλλοι δε χωρίζουν την Παρασκευή σε δύο, επειδή έγινε νύκτα και πάλι ημέρα, κατά την ημέρα εκείνη όπου ο ήλιος σκοτίσθηκε και έπειτα έλαμψε ξανά· ύστερα υπολογίζουν ολόκληρη την ημέρα του Σαββάτου και τη νύκτα του. Άλλοι πάλι υπολογίζουν ολόκληρη την ημέρα της Παρασκευής και τη νύκτα της, ολόκληρο το Σάββατο και τη νύκτα του· ενώ την αρχή της Κυριακής την προσμετρούν ως ολόκληρη ημέρα, καθώς, όταν ήδη είχε αρχίσει, τότε αναστήθηκε ο Χριστός· έτσι λοιπόν δικαιολογούν τις τρεις ημέρες.

Βλέπεις το σπήλαιο ως ουρανό, ή μάλλον ως ουράνιο ναό που έχει ολοκληρωθεί αντί για επίγειο τάφο και δεσμωτήριο, γεμάτο από ουράνιους αγγέλους αντί για επίγειους φύλακες, οι οποίοι σεμνύνονται εξόχως για αυτόν ως τόπο του ζωοδότη Θεού και με χαρά τον περιποιούνται αν και είναι άδειος. Εσύ όμως, γυναίκα, για ποιο λόγο κλαις; Και τη ρωτούν όχι επειδή αγνοούν την κατάστασή της, αλλά για να αναστείλουν το πένθος της, να την κάνουν κυρίαρχη των λογισμών της και να βρουν την ευκαιρία να εκτελέσουν το δικό τους έργο. Το έργο δε των αγγέλων που παρακάθονται στον τάφο του Ζωοδότη είναι να εξαγγέλλουν τη δόξα του αναστάντος. Αλλά όταν οι άγγελοι τη ρώτησαν για ποιο λόγο κλαίει, εκείνη είπε: «Διότι πήραν τον Κύριό μου, και δεν ξέρω πού τον έβαλαν. Και αφού είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω». Τι ήταν αυτό που έκανε τη Μαρία ξαφνικά να στραφεί προς τα πίσω; Προφανώς η δουλική κίνηση και η προσοχή των αγγέλων προς τον Δεσπότη που εμφανίστηκε. Διότι εκείνη τον αποκαλούσε Κύριο μόνο δικό της, και υποψιαζόταν κλοπή και μεταφορά του σώματος, δείχνοντας μεν εγκάρδια διάθεση προς αυτόν, αλλά χωρίς να σκέφτεται τίποτα το θεοπρεπές για αυτόν. Οι άγγελοι όμως αποδεικνύουν με τα έργα τους ότι αυτός είναι Κύριος ακόμη και των ίδιων των αγγέλων του Θεού. Διότι, προτού εμφανιστεί εκείνος, αυτοί κάθονταν στον τάφο, αλλά όταν ο Δεσπότης εμφανίστηκε απέναντί τους, σηκώθηκαν αμέσως και, λαμβάνοντας στάση υπηρετών, τον ατένισαν με ευλάβεια και θαυμασμό.

Όταν δε στράφηκε η Μαρία για να δει τι ήταν αυτό που κατέπληξε τους αγγέλους και μόνο που φάνηκε, βλέπει τον Ιησού να στέκεται, δεν γνώριζε όμως ότι είναι ο Ιησούς, θεωρώντας ακόμη την ανάσταση ως κάτι το ανήκουστο και δυσπαράδεκτο. Επειδή μάλιστα το φως της ημέρας έξω ήταν ακόμη αμυδρό και ο Κύριος δεν της έδειχνε τη θεία λαμπρότητά Του, ώστε να αναγνωριστεί ότι είναι Εκείνος ο ίδιος που έπαθε, η Μαρία δεν Τον αναγνώρισε, αλλά Τον πέρασε για τον κηπουρό των φυτών εκείνου του τόπου, Αυτόν που είναι ο γεωργός των ψυχών, ο δημιουργός των πάντων. Όταν δε Εκείνος της μίλησε και την κάλεσε με το όνομά της λέγοντας «Μαρία», και έτσι φανέρωσε τον Εαυτό Του, εκείνη, στρέφοντας πλέον τη σκέψη της, Του αποκρίθηκε και λέει: «Ραββουνί», που σημαίνει «Διδάσκαλε». Αλλά αν και Τον έβλεπε ζωντανό, ούτε και τότε δεν συνέλαβε στο μυαλό της κάτι το θεοπρεπές, αλλά απευθυνόταν σε Αυτόν απλώς ως σε έναν άνθρωπο του Θεού και δάσκαλο των θείων. Γι' αυτό, από την αγάπη της, όρμησε όχι μόνο να πέσει στα πόδια Του, αλλά και να τα αγγίξει, όμως ακούει: «Μη με αγγίζεις»· διότι, της λέει, επειδή η διάνοιά σου δεν άγγιξε το ύψος του δικού Μου μυστηρίου, ότι δηλαδή, ενώ είμαι Θεός, φαίνομαι τώρα για χάρη σου με σώμα, και μάλιστα τώρα με σώμα θεοειδές, γι' αυτό, «Μη με αγγίζεις».

Και αφού είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω. Και ποια λογική ακολουθία είναι αυτή, ενώ συνομιλούσε με εκείνους και δεν είχε ακούσει ακόμη τίποτε από αυτούς, να στραφεί προς τα πίσω; Σε εμένα φαίνεται πως, καθώς εκείνη έλεγε αυτά, ο Χριστός εμφανίστηκε ξαφνικά πίσω της και κατέπληξε τους αγγέλους, και εκείνοι, αντικρίζοντας τον Δεσπότη, φανέρωσαν αμέσως και με τη στάση τους, και με το βλέμμα τους, και με την κίνησή τους, ότι είδαν τον Κύριο· και αυτό έκανε τη γυναίκα να γυρίσει και να στραφεί προς τα πίσω. Στους μεν αγγέλους, λοιπόν, φανερώθηκε κατ' αυτόν τον τρόπο· στη δε γυναίκα όχι έτσι, ώστε να μην την καταπλήξει με την πρώτη ματιά, αλλά με μια πιο απλή και συνηθισμένη μορφή. Και είναι φανερό από το γεγονός ότι νόμισε πως ήταν ο κηπουρός. Διότι μια γυναίκα που βρισκόταν σε τόσο ταπεινή κατάσταση δεν έπρεπε να την οδηγήσει στα υψηλά απότομα, αλλά ήρεμα. Πάλι λοιπόν την ερωτά: «Γύναι, γιατί κλαις; Ποιον ζητάς;»

Και στα πνευματικά ζητήματα πολλές φορές αυτός που ασκεί την πρακτική αρετή και είναι απλός στον λόγο, συλλαμβάνει κάποιο νόημα ανώτερο από τον θεωρητικό. Αλλά και κάθε ψυχή που έχει κυριαρχήσει επί των παθών ονομάζεται Μαρία. Έχοντας καθαρθεί, λοιπόν, μέσω της απαθείας, βλέπει τον Ιησού συγχρόνως ως Θεό και ως άνθρωπο. Διότι από τους αγγέλους, αυτός που κάθεται «προς το μέρος του κεφαλιού» είναι σύμβολο της θεότητας, ενώ αυτός που κάθεται «προς το μέρος των ποδιών» είναι σύμβολο της έσχατης σάρκωσης του Λόγου. «Και αφού τα είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω και βλέπει τον Ιησού να στέκεται, και δεν ήξερε ότι είναι ο Ιησούς. Της λέει ο Ιησούς: Γυναίκα, γιατί κλαις; Ποιον ζητάς; Και εκείνη, νομίζοντας ότι είναι ο κηπουρός, του λέει: Κύριε, εάν εσύ τον σήκωσες, πες μου πού τον έβαλες, και εγώ θα τον πάρω».