Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 20:15

Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο και ο ίδιος ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός στο Άσμα Ασμάτων αναφέρει κάπως τους περιπάτους αυτής της νύχτας, και την υγρασία από την πρωινή δροσιά, λέγοντας: «Διότι η κεφαλή μου γέμισε δροσιά και οι πλόκαμοί μου από τις ψεκάδες της νύχτας». <Λέγει σε αυτήν ο Ιησούς: Γυναίκα, γιατί κλαις; ποιον ζητάς; Εκείνη, νομίζοντας ότι είναι ο κηπουρός, του λέει: Κύριε, αν εσύ τον βάσταξες, πες μου πού τον έβαλες, και εγώ θα τον πάρω.> Καθώς ήταν ακόμη σκοτάδι και δεν είχε λυθεί εντελώς η νύχτα, βλέπει τον Ιησού που μόλις είχε πλησιάσει, και αγνοεί ποιος είναι, μη μπορώντας να διακρίνει τη μορφή του σώματός του και τα χαρακτηριστικά του προσώπου του· και τον ακούει να λέει: «Γυναίκα, γιατί κλαις;». Και αν και ο λόγος του Σωτήρα είναι αληθινά πράος, ωστόσο ήταν ικανός να γεννήσει την υποψία ότι ταίριαζε μάλλον σε κάποιον από τους επιστάτες του κήπου· και πάλι, είναι επόμενο να θεωρήσουμε ότι ο Κύριος δεν είπε αυτά τα λόγια επειδή ρωτούσε για να μάθει οπωσδήποτε τις αφορμές του κλάματος, ούτε επειδή ήθελε να μάθει ποιον αναζητούσε, αλλά μάλλον για να την αποτρέψει από τον θρήνο, όπως ακριβώς έκανε και η δυάδα των μακάριων αγγέλων, διότι αυτός ήταν που μιλούσε και μέσω αυτών. «Γιατί λοιπόν κλαις, γυναίκα;» λέει· «ποιον ζητάς;» Δηλαδή, συγκράτησε τα δάκρυά σου, διότι έχεις μπροστά σου αυτόν που ζητάς.

Γ'. Πώς, σύμφωνα με τον Ματθαίο, αργά το Σάββατο η Μαγδαληνή, αφού μαζί με την άλλη Μαρία άγγιξε τα πόδια του Σωτήρα, η ίδια ακούει το πρωί της πρώτης ημέρας της εβδομάδας «Μην με αγγίζεις» σύμφωνα με τον Ιωάννη. α'. Εάν λοιπόν πρόκειται για μία και την αυτή Μαρία και στους δύο ευαγγελιστές, θα πούμε ότι η ίδια πήγαινε πολλές φορές στον ίδιο τόπο, επειδή την προσέλκυε η κατάπληξη του γεγονότος και η χαρά για αυτό που είχε συμβεί· αφού λοιπόν έφτασε πρώτη και είδε πρώτη τα γεγονότα σύμφωνα με τον Ιωάννη, απήλθε αρχικά βιαστικά προς τους αποστόλους, αναγγέλλοντας το άνοιγμα του μνήματος· έπειτα, συγχρόνως με τη θέα της αναστάσεως, δυσφορούσε υποθέτοντας ότι το σώμα του Ιησού είχε μεταφερθεί από το μνήμα, και πως δεν γνώριζε πού είχε τεθεί· έπειτα επέστρεψε για δεύτερη φορά μαζί τους στο μνήμα· και καθώς εκείνοι επέστρεφαν στα σπίτια τους, η ίδια, έχοντας μείνει πάλι μόνη στον τόπο, στεκόταν και έκλαιγε· έπειτα, σκύβοντας μέσα στο μνήμα, είδε τους δύο αγγέλους· έπειτα βλέπει και τον ίδιο τον Σωτήρα· ο οποίος, επειδή στεκόταν κλαίγοντας, και είχε διάθεση ανθρώπινη και ταπεινή, σαν να είχε κλαπεί το σώμα του, έχοντας ανάξιες σκέψεις για αυτόν, πρώτα την αποκαλεί γυναίκα, επιπλήττοντάς την και επικρίνοντας το γυναικείο πάθος· γι' αυτό και λέει, γυναίκα, γιατί κλαις;

β'. Έπειτα, επειδή ορμούσε ακόμη να τον πλησιάσει ως δάσκαλο και όχι ως Θεό, την αποκρούει και την αποτρέπει, [λέγοντας] «Μην με αγγίζεις»· διότι, έχοντας ακόμη θνητά φρονήματα, δεν ήταν ικανή να αγγίξει τη θεότητά του· ούτε ήταν άξιο, εκείνη που ακόμη έκλαιγε και τον αναζητούσε κάτω στα μνήματα και τους τάφους ως νεκρό, διατηρώντας ταπεινές και ανθρώπινες αντιλήψεις γι' αυτόν, να γίνει κοινωνός της επαφής μαζί του. Γι' αυτό ήλεγξε την αιτία, λέγοντας ότι, όσον αφορά την ίδια, δεν έχει ανεβεί ακόμη προς τον Πατέρα, επειδή αυτή δεν πίστεψε ότι έχει συμβεί αυτό, αλλά θεωρούσε ότι κειτόταν κάπου νεκρός. Γι' αυτό της λέει: «Μην με αγγίζεις», εφόσον βρίσκεσαι σε αυτή την κατάσταση και σκέφτεσαι τέτοια για εμένα. Διότι δεν έχεις πιστέψει ακόμη ότι είμαι Θεός· για σένα λογίζεται ότι βρίσκομαι ακόμη κάτω. Έτσι, αυτήν που έκλαιγε και νόμιζε ότι ήταν ο κηπουρός, με το «Μην με αγγίζεις» την απέτρεψε επιπλήττοντάς την· όπως και με το να την αποκαλέσει «γυναίκα», και με το να πει, «Τι κλαις;»· διότι το να κλαίει τον ζωντανό, μάλλον δε την ίδια τη ζωή, ήταν δείγμα έσχατης αμάθειας. Και μέσω αυτών την επέπληττε· ενώ με τα επόμενα της δίδασκε τη θεολογία γύρω από το πρόσωπό του. Αυτή, έχοντας ωφεληθεί τα μέγιστα από αυτά, αναχωρεί πάλι από το μνήμα· αυτό ήταν το δεύτερο. Έπειτα, αφού εξιστόρησε στην άλλη Μαρία όσα είχε δει, σύμφωνα με τον Ιωάννη, επέστρεφε μαζί της· αυτό ήταν το τρίτο. Και γινόταν πλέον θεατής των όσων μνημονεύονται από τον Ματθαίο, όχι πια μόνη της.

δʹ. Εάν όμως γινόταν αποδεκτό ότι δεν πρόκειται για την ίδια, αλλά ότι είναι άλλη εκείνη που έφθασε αργά το Σάββατο σύμφωνα με τον Ματθαίο μαζί με την άλλη Μαρία, και άλλη η αναφερόμενη από τον Ιωάννη που ήλθε μόνη της στο μνημείο το πρωί της πρώτης ημέρας της εβδομάδας, ενώ ήταν ακόμη σκοτάδι, τότε κάθε αμφιβολία θα διαλυόταν: ότι δηλαδή οι μεν πρώτες, οι οποίες έφθασαν αργά το Σάββατο, όντας πιο πρόθυμες και πιο πιστές, αξιώθηκαν και να ακούσουν το «χαίρετε» από τον Σωτήρα, και να τον προσκυνήσουν, και να κρατήσουν τα πόδια του· ενώ η Μαρία κατά τον Ιωάννη, ούσα διαφορετική από εκείνες, συναντήθηκε (με τον Κύριο) αργότερα, το πρωί· και αυτή είναι η ίδια κατά τον Μάρκο από την οποία είχε εκβάλει επτά δαιμόνια· και ότι η ψυχή της ήταν πάρα πολύ ταραγμένη και η ίδια πιο ολιγόπιστη, ώστε να στέκεται και να κλαίει, και να υποθέτει ότι αφαίρεσαν το σώμα του Σωτήρα από το μνημείο, και ότι μεταφέρθηκε σε άλλη γη· και τόσο πολύ βρισκόταν σε σύγχυση η ψυχή της, ώστε ούτε να εκπλαγεί από τους δύο αγγέλους που της εμφανίστηκαν μέσα στο μνήμα, ούτε να αναγνωρίσει τον ίδιο τον Σωτήρα που της φανερώθηκε, αλλά να νομίσει ότι είναι ο κηπουρός.

δ΄. Ότι ο Ιωάννης αναφέρει πως την πρώτη ημέρα της εβδομάδος η Μαρία η Μαγδαληνή προσέρχεται μόνη στο μνήμα, ενώ ήταν ακόμη σκοτάδι, και βλέπει τον λίθο απομακρυσμένο, και πηγαίνει προς τον Σίμωνα και προς τον Ιωάννη και λέγει: «Πήραν τον Κύριο από το μνημείο και δεν γνωρίζω πού τον έθεσαν· πήγε λοιπόν ο Πέτρος και ο Ιωάννης στο μνημείο», και τα λοιπά. Έπειτα παρουσιάζει τη Μαγδαληνή να κλαίει, και αναφέρει ότι, καθώς έσκυψε, είδε δύο αγγέλους να κάθονται, τον έναν στο μέρος της κεφαλής και τον άλλον στα πόδια· και της λέγουν: «Γύναι, γιατί κλαις;» Εκείνη δε είπε: «Πήραν τον Κύριό μου και δεν γνωρίζω πού τον έθεσαν». Έπειτα στράφηκε προς τα πίσω και είδε τον Ιησού να στέκεται· και δεν γνώριζε ότι είναι ο Ιησούς· ο δε Ιησούς της λέγει: «Γύναι, γιατί κλαις; ποιον ζητείς;» ε΄. Ότι απορούν μερικοί πώς συμπληρώνονται οι τρεις ημέρες και οι τρεις νύκτες της αναστάσεως, όπως είπε ο Χριστός· και μπορεί να λεχθεί το εξής: άλλοι μεν τις υπολογίζουν από την προδοσία· άλλοι δε χωρίζουν την Παρασκευή σε δύο, επειδή έγινε νύκτα και πάλι ημέρα, κατά την ημέρα εκείνη όπου ο ήλιος σκοτίσθηκε και έπειτα έλαμψε ξανά· ύστερα υπολογίζουν ολόκληρη την ημέρα του Σαββάτου και τη νύκτα του. Άλλοι πάλι υπολογίζουν ολόκληρη την ημέρα της Παρασκευής και τη νύκτα της, ολόκληρο το Σάββατο και τη νύκτα του· ενώ την αρχή της Κυριακής την προσμετρούν ως ολόκληρη ημέρα, καθώς, όταν ήδη είχε αρχίσει, τότε αναστήθηκε ο Χριστός· έτσι λοιπόν δικαιολογούν τις τρεις ημέρες.

Ενώ η Μαρία έκλαιγε στο εξωτερικό σπήλαιο και κοίταζε μέσα, οι άγγελοι που φανερώθηκαν, έκαναν τη Μαρία να σηκωθεί και να στραφεί πάλι έξω, προς τον Χριστό που είχε φανεί σε αυτούς να στέκεται έξω· στην οποία λέει ο Κύριος: Τι κλαις; και τα εξής. Έπειτα, αφού τον αναγνώρισε και τον αποκάλεσε Ραββουνί, της απάντησε το «Μη μου άπτου» και τα ακόλουθα.

Αποκαλύφθηκε ότι και ο λογισμός της Μαρίας της Μαγδαληνής ήταν ασθενής· όταν σταυρώθηκε ο Χριστός, ασθένησε, τότε που και αυτή του έλεγε: «Κύριε, αν εσύ τον βάσταξες, πες μου πού τον έθεσες, και εγώ θα τον σηκώσω». Ας προχωρήσει η γλώσσα της ευαγγελικής ιστορίας στα υπόλοιπα: «Και υπήρχε η προφήτιδα Άννα, θυγατέρα του Φανουήλ, από τη φυλή Ασήρ· αυτή ήταν προχωρημένη σε ηλικία, έχοντας ζήσει με τον άνδρα της επτά έτη από την παρθενία της, και η ίδια ήταν χήρα περίπου ογδόντα τεσσάρων ετών». Λαμπρός είναι ο πλούτος της Άννας, από παντού συγκεντρώνεται σε αυτήν ο θησαυρός των αγαθών· πρώτον επειδή ήταν προφήτιδα· διότι, παρόλο που είχε ασθενές σκεύος επειδή ήταν γυναίκα, το καθάρισε και είλκυσε το Πνεύμα του Θεού για να κατοικήσει μέσα της· έπειτα επειδή ήταν ηλικιωμένη, και παρόλο που το σώμα της είχε γεράσει, δεν γέρασε το φρόνημά της· τρίτον επειδή ήταν χήρα και όχι απλώς χήρα, αλλά αφού έζησε μαζί με τον άνδρα της επτά έτη, και όντας προχωρημένη σε ηλικία και σέρνοντας τον ζυγό της χηρείας για τόσα πολλά χρόνια, δεν παρέδωσε την κλίνη της σε δεύτερο νυμφίο, και για τον λόγο αυτό έφτασε την ηλικία της στο ογδοηκοστό έτος του βίου της.

Και αφού είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω. Και ποια λογική ακολουθία είναι αυτή, ενώ συνομιλούσε με εκείνους και δεν είχε ακούσει ακόμη τίποτε από αυτούς, να στραφεί προς τα πίσω; Σε εμένα φαίνεται πως, καθώς εκείνη έλεγε αυτά, ο Χριστός εμφανίστηκε ξαφνικά πίσω της και κατέπληξε τους αγγέλους, και εκείνοι, αντικρίζοντας τον Δεσπότη, φανέρωσαν αμέσως και με τη στάση τους, και με το βλέμμα τους, και με την κίνησή τους, ότι είδαν τον Κύριο· και αυτό έκανε τη γυναίκα να γυρίσει και να στραφεί προς τα πίσω. Στους μεν αγγέλους, λοιπόν, φανερώθηκε κατ' αυτόν τον τρόπο· στη δε γυναίκα όχι έτσι, ώστε να μην την καταπλήξει με την πρώτη ματιά, αλλά με μια πιο απλή και συνηθισμένη μορφή. Και είναι φανερό από το γεγονός ότι νόμισε πως ήταν ο κηπουρός. Διότι μια γυναίκα που βρισκόταν σε τόσο ταπεινή κατάσταση δεν έπρεπε να την οδηγήσει στα υψηλά απότομα, αλλά ήρεμα. Πάλι λοιπόν την ερωτά: «Γύναι, γιατί κλαις; Ποιον ζητάς;»

Αυτό φανέρωσε πως εκείνος γνώριζε τι ήθελε εκείνη να ρωτήσει, και την οδήγησε σε απάντηση. Κατανοώντας το αυτό, λοιπόν, και η γυναίκα, δεν αναφέρει πλέον το όνομα του Ιησού, αλλά, θεωρώντας ότι αυτός που τη ρωτά γνωρίζει για ποιον ερευνά, λέει: «Εάν εσύ τον πήρες, πες μου πού τον έβαλες, και εγώ θα τον πάρω».

Διότι έτσι, ανεβαίνοντας και εμείς στο όρος της θείας Μεταμορφώσεως, θα δούμε τα ενδύματα του Λόγου – εννοώ δηλαδή τα ρήματα της Γραφής και τα ορατά κτίσματα – να είναι λαμπρά και ένδοξα με την αλλαγή των αντιλήψεων περί αυτών, και να ταιριάζουν στον θείο Λόγο μέσω της υψηλής θεωρίας. Και δεν θα εμποδιστούμε καθόλου με επίπληξη από τη μακάρια ψηλάφηση του Λόγου, όπως η Μαρία η Μαγδαληνή, η οποία νόμισε τον Κύριο Ιησού για κηπουρό και θεωρούσε ότι είναι δημιουργός μόνο των υποκείμενων σε γένεση και φθορά όντων, μη μπορώντας ακόμη να συλλάβει τίποτε πάνω από τις αισθήσεις. Απεναντίας, και θα δούμε και θα προσκυνήσουμε Αυτόν, τον ζώντα εκ νεκρών, που ήλθε σε εμάς ενώ οι θύρες ήταν κλειστές, έχοντας αποσβέσει εντελώς μέσα μας την ενέργεια των αισθήσεων, και θα γνωρίσουμε τον ίδιο τον Λόγο και Θεό να είναι τα πάντα μέσα σε όλα, και από την αγαθότητά Του να έχει κάνει τα πάντα δικά Του, καθιστώντας τα μεν νοητά σώμα, τα δε αισθητά ένδυμά Του. Περί αυτών ίσως δεν είναι παράλογο να θεωρηθεί ότι έχει λεχθεί το «όλοι σαν ένδυμα θα παλιώσουν», εξαιτίας της φθοράς των ορατών που επικρατεί τώρα, «και σαν μανδύα θα τους τυλίξεις, και θα αλλαχθούν», εξαιτίας της προσδοκώμενης χάριτος της αφθαρσίας.

Το δε «Μή μου ἅπτου» λέχθηκε από τον Κύριο προς τη Μαρία τη Μαγδαληνή, η οποία νόμισε ότι αυτός είναι κηπουρός, πράγμα που φανερώνει και υποδηλώνει το μυστήριο ότι κάθε νοερή ψυχή, η οποία δεν έχει ακόμη ανυψωθεί πάνω από το σύμφυτο σώμα, και γι' αυτό θεωρεί τον Λόγο δημιουργό μόνο των πραγμάτων που βρίσκονται σε γένεση και φθορά —τα οποία δεν διαφέρουν σε τίποτα απολύτως από τα καλλιεργούμενα λαχανικά, διότι και στα δύο είναι ίση η ροή και η απορροή καθώς και ο χρονικός περιορισμός και ο κύκλος— εξαιτίας της προόδου και της συγκατάβασής του γύρω από αυτά και μέχρι αυτά, δεν καθίσταται άξια της κατά πνεύμα επαφής μαζί του, εφόσον τον αναζητά ανάμεσα στους νεκρούς και μάλιστα σε τούτα τα φαινόμενα πράγματα, και τον γνωρίζει μόνον ως Λόγο που έγινε σάρκα για εμάς, αλλά δεν τον γνωρίζει όπως αρμόζει, δηλαδή και ως Θεό που γεννήθηκε από τον Θεό Πατέρα.

Ωδές αγγέλων μελωδούνταν πάνω από τη φάτνη, αλλά και στον τάφο υπήρξαν εκπληκτικές παρουσίες αγγέλων. Και εκεί μεν, υποδηλώνοντας τρόπον τινά τη συγκατάβαση του τεχθέντος, έψαλλαν τη δόξα στον ύψιστο Θεό και την ειρήνη επί της γης και την ευδοκία στους ανθρώπους, ενώ εδώ με διαπεραστική και λαμπρή φωνή και χωρίς κανένα παραπέτασμα ή αίνιγμα διασαλπίζουν την εξουσία του αναστάντος, φωνάζοντας δυνατά και λέγοντας: δεν είναι εδώ, «διότι αναστήθηκε όπως το είχε πει». Και «πείτε στους μαθητές του ότι αναστήθηκε από τους νεκρούς». Και, «μην τρομάζετε, τον Ιησού ζητάτε τον Ναζωραίο, τον εσταυρωμένο; αναστήθηκε, δεν είναι εδώ· δείτε τον τόπο όπου τον έθεσαν». Και, «γιατί ζητάτε τον ζωντανό ανάμεσα στους νεκρούς; δεν είναι εδώ, αλλά αναστήθηκε». Έπειτα και ο ίδιος ο Δεσπότης και αυτουργός της αναστάσεως λέει: «γύναι, γιατί κλαις; ποιον ζητάς; πήγαινε στους αδελφούς μου και πες τους, ανεβαίνω προς τον πατέρα μου και πατέρα σας και Θεό μου και Θεό σας». Και, «μου δόθηκε κάθε εξουσία στον ουρανό και επί της γης».

Και στα πνευματικά ζητήματα πολλές φορές αυτός που ασκεί την πρακτική αρετή και είναι απλός στον λόγο, συλλαμβάνει κάποιο νόημα ανώτερο από τον θεωρητικό. Αλλά και κάθε ψυχή που έχει κυριαρχήσει επί των παθών ονομάζεται Μαρία. Έχοντας καθαρθεί, λοιπόν, μέσω της απαθείας, βλέπει τον Ιησού συγχρόνως ως Θεό και ως άνθρωπο. Διότι από τους αγγέλους, αυτός που κάθεται «προς το μέρος του κεφαλιού» είναι σύμβολο της θεότητας, ενώ αυτός που κάθεται «προς το μέρος των ποδιών» είναι σύμβολο της έσχατης σάρκωσης του Λόγου. «Και αφού τα είπε αυτά, στράφηκε προς τα πίσω και βλέπει τον Ιησού να στέκεται, και δεν ήξερε ότι είναι ο Ιησούς. Της λέει ο Ιησούς: Γυναίκα, γιατί κλαις; Ποιον ζητάς; Και εκείνη, νομίζοντας ότι είναι ο κηπουρός, του λέει: Κύριε, εάν εσύ τον σήκωσες, πες μου πού τον έβαλες, και εγώ θα τον πάρω».

Της λέει ο Ιησούς: «Μαρία». Εκείνη, αφού στράφηκε, του λέει: «Ραββουνί», που σημαίνει διδάσκαλε. Της λέει ο Ιησούς: «Μην με αγγίζεις, διότι δεν έχω αναβεί ακόμη προς τον Πατέρα μου. Πήγαινε όμως προς τους αδελφούς μου και πες τους: Αναβαίνω προς τον Πατέρα μου και Πατέρα σας, και Θεό μου και Θεό σας». Έρχεται η Μαρία η Μαγδαληνή και αναγγέλλει στους μαθητές ότι είδε τον Κύριο και ότι της είπε αυτά. Για ποιον λόγο στράφηκε προς τα πίσω η Μαρία; Διότι, ενώ μιλούσε στους αγγέλους, τι της συνέβη ώστε να στραφεί προς τα πίσω; Φαίνεται, λοιπόν, ότι την ώρα που αυτή μιλούσε στους αγγέλους, ο Ιησούς, αφού στάθηκε πίσω της, τους κατέπληξε, και εκείνοι βλέποντας τον Δεσπότη, φανέρωσαν αμέσως, και με τη στάση και με την κίνηση και με το βλέμμα τους, ότι είδαν τον Κύριο, και η γυναίκα, βλέποντάς το αυτό, στράφηκε προς τα πίσω. Στους αγγέλους, λοιπόν, εμφανίστηκε ίσως με μορφή που προκαλούσε έκπληξη, στη Μαρία όμως όχι έτσι, αλλά με ταπεινή και συνηθισμένη μορφή. Γι' αυτό και νόμισε ότι ήταν ο κηπουρός, εκείνου δηλαδή του κήπου μέσα στον οποίο βρισκόταν το μνημείο. Γι' αυτό και λέει: «Κύριε, αν εσύ τον σήκωσες», δηλαδή, αν εσύ τον έκλεψες· και δεν λέει «τον Ιησού», αλλά «αυτόν», απευθύνοντας τον λόγο της σε κάποιον που θεωρεί ότι γνωρίζει. «Αν, λοιπόν, εσύ τον σήκωσες», δηλαδή τον πήρες και τον έκλεψες από εδώ, «πες μου πού τον έβαλες, και εγώ θα τον πάρω», και θα τον μεταφέρω σε άλλο τόπο, όπου θα ταφεί με μεγαλοπρέπεια.

Διότι, καλώντας μόνο το όνομά της, της μετέδωσε μέσω αυτού την επίγνωση. Όπως ακριβώς στους Ιουδαίους άλλοτε μεν γινόταν γνωστός, άλλοτε δε ήταν αγνώριστος, παρότι παρών· έτσι και όταν μιλούσε, όταν το ήθελε, τότε έκανε τον εαυτό του αναγνωρίσιμο· όπως λοιπόν και τώρα, όταν το θέλησε, τότε έκανε τον εαυτό του γνωστό στη Μαρία μέσω της φωνής του. Επειδή, εξάλλου, και προηγουμένως της είχε απευθυνθεί: «Γυναίκα, γιατί κλαις;» Αλλά δεν τον αναγνώρισε η γυναίκα· διότι δεν το ήθελε ο Ιησούς. Όταν όμως το θέλησε, τότε αναγνωρίστηκε μέσω της φωνής του. «Εκείνη στράφηκε και του λέει.» Τι σημαίνει αυτό;

Συνομιλούσε μαζί του και έλεγε: «Πες μου, πού τον έβαλες;». Και τώρα ο ευαγγελιστής λέει ότι «στράφηκε». Φαίνεται λοιπόν, ότι αφού είπε το «Πού τον έβαλες;», στράφηκε προς τους αγγέλους, ίσως για να τους ρωτήσει γιατί εξεπλάγησαν. Έπειτα, ο Χριστός την κάλεσε, την κατέπληξε με τη φωνή του και την έκανε να στραφεί από εκείνους προς τον ίδιο. Και έτσι, αφού τον αναγνώρισε, είπε: «Ραββουνί», και ήθελε να τον πλησιάσει και να είναι μαζί του όπως και πρωτύτερα, και ίσως να τον αγκαλιάσει από πόθο για αυτόν. Εκείνος όμως, ανυψώνοντας τη διάνοιά της, ώστε να κατανοήσει κάτι ανώτερο γι' αυτόν και να τον προσεγγίσει με μεγαλύτερο σεβασμό, της είπε: «Μη μου άπτου»· δηλαδή: Τα πράγματα δεν βρίσκονται πλέον στην ίδια κατάσταση που ήταν πρώτα, ούτε πρόκειται να είμαι μαζί σας με τον ίδιο τρόπο. Διότι, αν και δεν το είπε αυτό με αυτές τις λέξεις, ωστόσο αυτό εννοείται.