Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 6:7

Ας τον ακολουθήσουμε, λοιπόν, και όταν καταδιώκεται και όταν αποφεύγει τις κακοτροπίες εκείνων που τον πολεμούν, ώστε να ανεβούμε κι εμείς στο όρος και να καθίσουμε εκεί μαζί του, δηλαδή να ανέλθουμε σε περιφανή και ενδοξότατη χάρη, μέσω του να συμβασιλεύσουμε μαζί του, όπως ακριβώς έλεγε και ο ίδιος: «Εσείς που με ακολουθήσατε στις δοκιμασίες μου, κατά την παλιγγενεσία, όταν καθίσει ο Υιός του ανθρώπου στον θρόνο της δόξας του, θα καθίσετε κι εσείς σε δώδεκα θρόνους για να κρίνετε τις δώδεκα φυλές του Ισραήλ». Διότι νομίζω πως αυτά τα πνευματικά νοήματα εισάγει το ότι λέγεται πως οι μαθητές παραμένουν κοντά στον Σωτήρα, και αφού ανέβηκαν στο όρος, κάθισαν μαζί του. <Υψώνοντας λοιπόν τα μάτια ο Ιησούς και βλέποντας ότι πολύ πλήθος έρχεται προς αυτόν, λέει στον Φίλιππο: Από πού θα αγοράσουμε άρτους για να φάνε αυτοί; Αυτό όμως το έλεγε για να τον δοκιμάσει· διότι ο ίδιος γνώριζε τι επρόκειτο να κάνει. Του αποκρίθηκε ο Φίλιππος.> Ένα ακόμη μάθημα, άριστο και απολύτως πρέπον στους ιερότατους άνδρες, επινόησε ο Χριστός για τους μαθητές του, πείθοντάς τους να νικούν ακόμη και μέσα σε απόλυτες δυσκολίες τη δειλία σχετικά με τη φιλοξενία, και τον μεν δισταγμό γι' αυτό το ζήτημα να τον απορρίπτουν μακριά, να φτάνουν δε στην αρετή με πιο θερμές διαθέσεις. Από αυτό τι θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερο, τουλάχιστον για εκείνους που γνωρίζουν και θέλουν να εξασφαλίζουν για τον εαυτό τους την άνωθεν φιλία με τα μέσα που αρμόζουν;

Λέγοντας δε το "Από πού θα αγοράσουμε", αναδεικνύει την αφιλοχρηματία αυτών που είναι μαζί του και την εκούσια για τον Θεό φτώχεια τους, αφού δεν είχαν ούτε τα απαραίτητα για να αγοράσουν τις αναγκαίες τροφές. Συγχρόνως όμως επιτυγχάνει και κάτι άλλο με αυτό, και ενεργεί οικονομικά με δεξιοτεχνία. Διότι το "από πού" δεν το λέει μάταια, αλλά επειδή απευθύνεται σε ανθρώπους που φρόντισαν να μην έχουν απολύτως τίποτα μαζί τους, αλλά είχαν συνηθίσει να είναι στο έπακρο αφιλάργυροι. Αφού λοιπόν απέκλεισε και απέκοψε με ευφυέστατο τρόπο την ελπίδα στα χρήματα, σχεδόν τους πείθει πλέον να προχωρήσουν σε αυτήν τη σκέψη: ότι, εφόσον δεν είχαν τίποτα, ο Κύριος θα χρειαζόταν, εάν ήθελε να θρέψει αυτούς που έρχονταν σε αυτόν, να δημιουργήσει τροφές με άρρητη δύναμη και θεοπρεπή εξουσία. Διότι αυτό ήταν που απέμενε πλέον, και τους καλούσε να αποβλέπουν μόνο στις ελπίδες που προέρχονταν από εκεί, σύμφωνα με τους Έλληνες ποιητές: <σιδερένια πληγή της ανάγκης>. <Άρτοι αξίας διακοσίων δηναρίων δεν τους αρκούν, για να πάρει ο καθένας κάτι λίγο>. Ο Φίλιππος, αντιδρώντας με αδράνεια, δεν υψώνεται πάλι στη σκέψη ότι ο Ιησούς μπορεί να κάνει τα πάντα και μάλιστα πολύ εύκολα, αλλά, ακούγοντας δοκιμαστικά το "από πού θα αγοράσουμε", αμέσως παρασύρεται, και αποβλέπει μόνο στον δρόμο των χρημάτων, νομίζοντας ότι η φύση του πράγματος δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί διαφορετικά, παρά μόνο με τον κοινό και συνηθισμένο σε όλους κανόνα· και αυτός ήταν η προσφορά μέσω χρηματικής δαπάνης.

Καίτοι θα πρέπει να το πούμε πλέον: όχι με δισταγμό, αλλά μάλλον πρέπει να προχωρήσουμε γοργά στην ανάμνηση όσων έχουν ήδη παραδόξως επιτελεστεί, και να αναλογιστούμε ότι δεν ήταν καθόλου παράξενο ή ξένο έργο, για Εκείνον που μετέβαλε τη φύση του ύδατος σε οίνο, που θεράπευσε τον παράλυτο και εξάλειψε μια τόσο μακροχρόνια ασθένεια με έναν μόνο λόγο, το να δημιουργήσει τροφές από το μηδέν και να πολλαπλασιάσει θεϊκώς τις ελάχιστες που βρέθηκαν. Διότι η εξουσία που υπήρχε σε εκείνα τα έργα, πώς θα μπορούσε να μην έχει τη δραστική δύναμη και σε τούτα; Συνεπώς, η δυάδα των μαθητών αποκρίθηκε κάπως πιο αδύναμα από ό,τι έπρεπε. Πλην όμως, πρέπει να παρατηρήσουμε πάλι σε αυτό το εξής: διότι τα σημεία στα οποία φαίνεται ότι οι άγιοι έσφαλαν ελαφρώς, πολλές φορές δεν στερούνται χρησιμότητας, αλλά ενέχουν κάτι συνυφασμένο, το οποίο είναι επωφελές για τη φύση του ζητήματος περί του οποίου θα μπορούσαν να προκύψουν οι επικρίσεις για τη φαινομενική τους αδυναμία. Διότι, αφού αναλογίστηκαν οι μνημονευθέντες άγιοι μαθητές και είπαν σαφώς, ο μεν πρώτος ότι «Άρτοι αξίας διακοσίων δηναρίων δεν τους αρκούν, για να λάβει ο καθένας κάτι λίγο», και ο δεύτερος, σχετικά με τους πέντε άρτους και τα δύο ψάρια, «τι είναι αυτά για τόσους πολλούς;», με κάποιον τρόπο εξυψώνουν το θαύμα και καθιστούν περιφανέστατη τη δύναμη του Σωτήρος, έχοντας καταδείξει με τα ίδια τους τα λόγια το πλήθος που επρόκειτο πολύ σύντομα να χορτάσει, και έτσι η ισχύς της απιστίας έχει μεταστραφεί σε αγαθή μαρτυρία για τον Χριστό.

Του αποκρίθηκε ο Φίλιππος: Ψωμιά αξίας διακοσίων δηναρίων δεν τους αρκούν, για να πάρει ο καθένας τους από λίγο. Του λέει ένας από τους μαθητές του, ο Ανδρέας, ο αδελφός του Σίμωνα Πέτρου: «Υπάρχει εδώ ένα παιδάκι, που έχει πέντε κρίθινα ψωμιά και δύο ψάρια· αλλά τι είναι αυτά για τόσους πολλούς;» Γιατί άραγε είπε τη φράση: «Αφού σήκωσε τα μάτια του ο Ιησούς»; Για να μάθουμε ότι δεν περιπλανιόταν το βλέμμα του εδώ και εκεί, αλλά καθόταν με περισυλλογή, προσοχή και προσήλωση, καθώς βέβαια συνομιλούσε με τους μαθητές για κάποια υψηλότερα θεία ζητήματα, και τελικά σήκωσε τα μάτια του και ρωτά σχετικά με το πλήθος, από πού θα τραφεί. Δεν ρωτά όμως άλλον, παρά τον Φίλιππο. Διότι αυτός ήταν που είχε μεγαλύτερη ανάγκη διδασκαλίας, αυτός που αργότερα είπε: «Δείξε μας τον Πατέρα, και μας αρκεί». Γι' αυτόν τον λόγο τον παιδαγωγεί από πολύ νωρίτερα, και μέσω της ερώτησης τον οδηγεί στο να θυμάται παντοτινά το θαύμα.

Διότι, αν το σημείο γινόταν απλώς, δεν θα φαινόταν τόσο μεγάλο το θαύμα· τώρα όμως, πρώτα τον αναγκάζει να ομολογήσει την έλλειψη, για να κατανοήσει ακριβέστερα το μέγεθος του θαύματος που επρόκειτο να γίνει, και να μην μπορέσει πλέον να αποβάλει τη μνήμη όσων ομολόγησε. Γι' αυτό λέει: «Από πού θα αγοράσουμε άρτους, για να φάνε αυτοί;» Και τα λέει αυτά δοκιμάζοντας τον Φίλιππο, δηλαδή θέλοντας να κάνει γνωστό τι είδους πίστη έχει. Διότι δεν τον ρωτάει επειδή αγνοούσε ο ίδιος τη γνώμη του Φιλίππου, αλλά επειδή ήθελε να την δείξει στους άλλους. «Διότι ο ίδιος ο Κύριος γνώριζε τι επρόκειτο να κάνει.» Αφού λοιπόν δοκίμασε τον Φίλιππο για το αν έχει πίστη, και βρίσκοντάς τον να σκέφτεται ακόμη με ανθρώπινο τρόπο, βρίσκει βέβαια και τον Ανδρέα να είναι τέτοιος. Διότι, αν και φαντάστηκε κάτι υψηλότερο από τον Φίλιππο (επειδή, όταν εκείνος είπε ότι «άρτοι αξίας διακοσίων δηναρίων δεν αρκούν», αυτός υποδεικνύει πέντε κρίθινους άρτους και δύο ψάρια, έχοντας ίσως στο μυαλό του και τα θαύματα των προφητών, όπως ο Ελισσαίος έκανε το σημείο με τους άρτους, όταν η Σαμάρεια έφτασε σε έσχατο σημείο ολέθρου), εντούτοις και ο Ανδρέας ελέγχεται, καθώς δεν σκέφτηκε τίποτα αντάξιο του Κυρίου. Διότι λέει: «Αλλά αυτά τι είναι για τόσους πολλούς;» Επειδή νόμισε ότι ίσως ο Κύριος θα αυξήσει τους άρτους, αλλά αν ήταν περισσότεροι, θα γινόταν και μεγαλύτερη η αύξηση, σκεπτόμενος βέβαια με εσφαλμένο τρόπο.