Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 7:35

Αλλά και στον συσταυρωμένο ληστή, ο οποίος ακριβώς μπροστά στις πύλες του θανάτου άρπαξε μέσω της πίστης του σε Αυτόν τη χάρη των αγίων, λέει: «Αλήθεια, αλήθεια σου λέω, σήμερα θα είσαι μαζί μου στον παράδεισο». Όσοι λοιπόν Τον τίμησαν με την υπακοή τους, θα βρίσκονται μαζί Του ανεμπόδιστα και θα εντρυφήσουν στα υπερβατικά αγαθά. Εκείνοι όμως που δεν παραιτούνται από το να Τον υβρίζουν με την αλαζονεία τους, αν και δεν είναι υιοί του νυμφώνος, θα καταλήξουν σκυθρωποί στον άδη, για να αποτίσουν πικρές τιμωρίες. Διότι θα «εκβληθούν», σύμφωνα με το γεγραμμένο, «στο εξώτερο σκοτάδι». Άρα αληθεύει ο Κύριος όταν λέει σαν αίνιγμα προς τους Ιουδαίους: «Όπου εγώ πηγαίνω, εσείς δεν μπορείτε να έρθετε». <Είπαν λοιπόν οι Ιουδαίοι μεταξύ τους: Πού πρόκειται αυτός να πάει, ώστε εμείς δεν θα Τον βρούμε; Μήπως πρόκειται να πάει στη διασπορά των Ελλήνων και να διδάξει τους Έλληνες;> Βλέπεις σε αυτά και πάλι την αθλιότητα των ιουδαϊκών λογισμών; Βλέπεις την πιο οικτρή υποψία μιας χαμερπούς διανοίας; Διότι δεν λένε ότι θα αναβεί στον ουρανό, καίτοι άκουσαν ρητά: «Λίγο ακόμη είμαι μαζί σας και πηγαίνω προς Αυτόν που με έστειλε», αλλά φαντάζονται τη χώρα των Ελλήνων, ωσάν να βρισκόταν εκεί Εκείνος που Τον έστειλε, προς τον Οποίο και δήλωσε ότι θα επιστρέψει. Προφητεύει όμως μέσα από αυτά τα λόγια ο λαός των Ιουδαίων, όπως είναι επόμενο, παρόλο που δεν γνωρίζει τι λέει.

διότι δεν επιτρεπόταν στους Ιουδαίους να απομακρύνονται από τη χώρα που τους είχε παραχωρηθεί, ούτε βέβαια να συναναστρέφονται με αλλοεθνείς, ούτε να εισέρχονται σε πόλεις που είχαν συνηθίσει στην ειδωλολατρία. Αυτό το πράγμα αποτελούσε αιτία μομφής για αυτούς, και καθόλου υπεράνω υποψίας για αποστασία· φαινόταν δηλαδή να είναι και εκτός νόμου, και από τα παραπτώματα που επιφέρουν κατηγορία και δίκη. Και μάλιστα, ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός διαβεβαίωνε σαφώς ότι θα εκπέσουν από τη σωτηρία Του, εννοώ τη σωτηρία μέσω της πίστεως, εάν δεν επέλεγαν να τον αποδεχθούν όσο ήταν ακόμη παρών και κατοικούσε στον κόσμο. Διότι έλεγε: «Ακόμη λίγο χρόνο είμαι μαζί σας, και πηγαίνω προς εκείνον που με έστειλε. Θα με αναζητήσετε και δεν θα με βρείτε· και όπου είμαι εγώ, εσείς δεν μπορείτε να έρθετε». Εκείνοι δε, χλευάζοντας την αποστασία των Ιουδαίων προς τα έθνη, έλεγαν από άγνοια: «Πού πρόκειται αυτός να πάει, ώστε εμείς δεν θα τον βρούμε; Μήπως πρόκειται να πάει στη διασπορά των Ελλήνων και να διδάσκει τους Έλληνες;». Επειδή, λοιπόν, ήταν κάτι το ασυνήθιστο και εντελώς ξένο προς την πρακτική τους, και εντελώς μακριά από τις συνήθειές τους, κατακρίνουν ως επιλήψιμο το να αναμειγνύονται με τα πλήθη των Ελλήνων. Επειδή, επομένως, δεν παρέμεινε στα όρια της Ιουδαίας, αλλά έπλεε μαζί τους προς την Ταρσό, αντιλαμβάνονται τις υποψίες και συμπεραίνουν ότι ίσως εγκαταλείπει και τη ζωή σύμφωνα με τον νόμο, και, παραδίδοντας τον εαυτό του στα έθιμα των Ελλήνων, σχεδίασε τη φυγή μακριά από το πρόσωπο του Θεού. <Και του είπαν: Τι να σου κάνουμε, για να κοπάσει η θάλασσα από εμάς;>

Από το ένα βεβαιώνεται και το άλλο. Εγώ νομίζω ότι αυτό το υπαινίσσεται και προς τους υπηρέτες, και προς αυτούς απευθύνει τον λόγο, με τον οποίο μάλιστα τους προσέλκυσε, δείχνοντας ότι γνωρίζει την αιτία της άφιξής τους, σαν να έλεγε: περιμένετε λίγο, και θα αναχωρήσω. Έλεγαν λοιπόν οι Ιουδαίοι μεταξύ τους: Πού πρόκειται αυτός να πορευθεί; Και όμως, εκείνοι που επιθυμούσαν να απαλλαγούν από αυτόν, που έπρατταν τα πάντα ώστε να μην τον βλέπουν, δεν έπρεπε να διερωτώνται για αυτό, αλλά να πουν: Και το δεχόμαστε με χαρά, και πότε άλλωστε θα γίνει αυτό; Όμως επηρεάστηκαν κάπως από τα λεγόμενα, και διερωτώνται μεταξύ τους υποπτευόμενοι ανόητα, πού πρόκειται να πορευθεί. Μήπως στη διασπορά των Ελλήνων; Τι σημαίνει άραγε το: «Στη διασπορά των Ελλήνων»;

Έτσι ονόμαζαν τα έθνη οι Ιουδαίοι, επειδή ήταν παντού διασκορπισμένα και αναμειγνύονταν μεταξύ τους άφοβα. Αυτό το όνειδος, λοιπόν, το υπέστησαν στη συνέχεια και οι ίδιοι· διότι και αυτοί έγιναν διασπορά. Επειδή κατά το παρελθόν ολόκληρο το έθνος ήταν συγκεντρωμένο σε έναν τόπο, και δεν μπορούσε κανείς να βρει Ιουδαίο πουθενά αλλού, παρά μόνο στην Παλαιστίνη. Σε αντιδιαστολή προς αυτό, αποκαλούσαν τους Έλληνες διασπορά, χλευάζοντάς τους και υπερηφανευόμενοι για τους εαυτούς τους. Τι σημαίνει λοιπόν το «Όπου πηγαίνω εγώ, εσείς δεν μπορείτε να έλθετε»; Με εκείνους, όμως, αναμειγνύονταν όλοι τότε, και παντού στην οικουμένη υπήρχαν Ιουδαίοι. Επομένως, εάν εννοούσε τους Έλληνες, δεν θα έλεγε «Όπου δεν μπορείτε να έλθετε». Όταν δε είπαν: «Μήπως πρόκειται να πορευθεί στη διασπορά των Ελλήνων;», δεν είπαν: «και να τους διαφθείρει», αλλά «να διδάξει». Τόσο πολύ είχαν ήδη καταλαγιάσει την οργή τους και πίστεψαν στα όσα ελέχθησαν. Διότι δεν θα αναζητούσαν μεταξύ τους ποιο ήταν το νόημα των λόγων, εάν δεν είχαν πιστέψει. Αλλά αυτά μεν ειπώθηκαν προς εκείνους· υπάρχει όμως ο φόβος μήπως τα λεγόμενα βρίσκουν εφαρμογή και σε εμάς, ότι δηλαδή «Όπου βρίσκεται Εκείνος, εμείς δεν μπορούμε να πάμε», εξαιτίας του βίου μας που γέμει από αμαρτήματα. Διότι για μεν τους μαθητές λέει: «Θέλω, όπου είμαι εγώ, να είναι κι εκείνοι μαζί μου»· για εμάς όμως φοβάμαι μήπως ειπωθεί το αντίθετο, ότι «Όπου είμαι εγώ, εσείς δεν μπορείτε να έλθετε». Διότι, όταν πράττουμε τα αντίθετα προς τα προστάγματά Του, πώς θα μπορέσουμε να πάμε εκεί;

Η λέξη «ώρα», λοιπόν, φανερώνει το ακριβές της σοφίας και της πρόνοιας του Σωτήρος. «Πολλοί δε πίστεψαν σε αυτόν, λέγοντας: Μήπως ο Χριστός θα κάνει περισσότερα θαύματα από όσα έκανε αυτός;» Μιλούν βέβαια για το κρασί στην Κανά, για τον γιο του βασιλικού, για τον παράλυτο, για τους άρτους, και γενικώς για όλα τα άλλα, τα οποία ούτε οι ευαγγελιστές δεν μνημονεύουν ονομαστικά λόγω του πλήθους τους. Πλην όμως, αν και ακούς ότι πίστεψαν πολλοί, εντούτοις η πίστη τους δεν ήταν σταθερή, αλλά τέτοια που είναι φυσικό να έχει ο απλός όχλος, ο οποίος μεταβάλλει τις γνώμες του από τη μια στιγμή στην άλλη. «Άκουσαν οι Φαρισαίοι το πλήθος να ψιθυρίζει αυτά για εκείνον· και έστειλαν υπηρέτες οι Φαρισαίοι και οι αρχιερείς, για να τον συλλάβουν. Είπε λοιπόν σε αυτούς ο Ιησούς: Ακόμα λίγο χρόνο είμαι μαζί σας, και πηγαίνω προς αυτόν που με έστειλε. Θα με ζητήσετε, και δεν θα με βρείτε· και εκεί όπου είμαι εγώ, εσείς δεν μπορείτε να έρθετε. Είπαν λοιπόν οι Ιουδαίοι μεταξύ τους:»

Πού πρόκειται αυτός να πάει, ώστε εμείς δεν θα τον βρούμε; Μήπως πρόκειται να πάει στη διασπορά των Ελλήνων και να διδάξει τους Έλληνες; Ποιος είναι αυτός ο λόγος που είπε: «Θα με ζητήσετε και δεν θα με βρείτε· και όπου είμαι εγώ, εσείς δεν μπορείτε να έρθετε»; Με αυτά για τα οποία γόγγυζε το πλήθος, φανέρωσε ότι είχαν ίσως αγαθότερη διάθεση και κάποια μερική πίστη προς τον Κύριο, και ότι ήθελαν να αποκοπούν από τους άρχοντες. Αυτό ακριβώς επειδή το αντιλήφθηκαν εκείνοι, έστειλαν ανθρώπους να τον συλλάβουν, μόνο και μόνο επειδή πιστευόταν ότι είναι ο Χριστός. Έστειλαν βέβαια, αλλά δεν ήρθαν οι ίδιοι, επειδή φοβούνταν το πλήθος, μήπως προκαλέσουν κάποια εξέγερση. Γι' αυτό στέλνουν τους υπηρέτες, προστατεύοντας μεν τους εαυτούς τους από τον κίνδυνο που ενδεχομένως να προέκυπτε, και αφήνοντας εκείνους έκθετους στον θυμό του πλήθους· έτσι παντού φρόντιζαν το δικό τους συμφέρον. Ο Κύριος όμως προφέρει λόγια γεμάτα ταπεινοφροσύνη: «Ακόμη λίγο χρόνο είμαι μαζί σας». Γιατί, λέει, βιάζεστε να φύγω; Γιατί με διώκετε; Περιμένετε λίγο χρόνο, και, ακόμη κι αν εσείς θέλετε να με κρατήσετε, εγώ δεν θα παραμείνω. Πρόσεξε όμως και το: «Είμαι μαζί σας»· δηλαδή, έστω κι αν με διώκετε, έστω κι αν με απελαύνετε, εγώ είμαι μαζί σας· δηλαδή, μεριμνώ για το δικό σας καλό, και λέω όσα οδηγούν στη σωτηρία σας. «Και πηγαίνω προς εκείνον που με έστειλε». Εδώ τους εκφοβίζει κιόλας, υποδεικνύοντας ότι πρόκειται να έρθουν σε σύγκρουση με εκείνον που τον έστειλε.

Γι' αυτό και ο Δαβίδ λέει: «Κάνε μου γνωστό, Κύριε, το τέλος μου». Έλεγαν δε οι Ιουδαίοι: «Μήπως πρόκειται να πάει στη διασπορά των Ελλήνων;» Δες πώς επηρεάστηκαν και συντρίφτηκαν προς αυτά που λέχθηκαν από αυτόν. Και τούτο είναι φανερό από το ότι ρωτούν: «Μήπως πρόκειται να πορευτεί στη διασπορά των Ελλήνων;» Διότι, αν δεν ήταν έτσι, θα έλεγαν: «Θέλεις να φύγεις; Εμείς αυτό ευχόμαστε, αυτό επιθυμούμε μετά χαράς». Τώρα όμως δεν λένε τίποτα τέτοιο, αλλά, σαν να αγωνιούν μήπως τον στερηθούν, ρωτούν πού πρόκειται να πάει. Αυτό μάλιστα είναι φανερό και από το ότι λένε ότι πρόκειται να πάει στους Έλληνες και να τους διδάσκει. Διότι δεν είπαν, ότι «Πρόκειται να τους πλανήσει», αλλά «Να τους διδάξει». Και διασπορά ονόμαζαν τους εθνικούς, ως διασκορπισμένους σε κάθε τόπο. Διότι την παλαιά εποχή οι Ιουδαίοι δεν αναμειγνύονταν με αυτούς, αλλά, συγκεντρωμένοι σε έναν τόπο, στην Παλαιστίνη, χλεύαζαν τους εθνικούς ως παντού διασκορπισμένους. Πράγμα που αργότερα αντιστράφηκε σε βάρος τους, διότι διασπορά έγιναν μάλλον οι ίδιοι οι Εβραίοι. «Κατά δε την τελευταία, τη μεγάλη ημέρα της εορτής, στάθηκε ο Ιησούς και φώναζε λέγοντας: Εάν κάποιος διψά, ας έρθει σε μένα και ας πίνει. Αυτός που πιστεύει σε εμένα, όπως είπε η Γραφή, ποταμοί ζωντανού νερού θα ρεύσουν από την κοιλία του». Την πρώτη και την τελευταία ημέρα της εορτής, δηλαδή την έβδομη, την ονόμαζαν μεγάλη, επειδή και ο νόμος ονόμασε την έβδομη ημέρα της εορτής κλητή αγία.