Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 8:14

21 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

ἀπεκρίθη ᾿Ιησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς· κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, ὅτι οἶδα πόθεν ἦλθον καὶ ποῦ ὑπάγω· ὑμεῖς δὲ οὐκ οἴδατε πόθεν ἔρχομαι ἢ ποῦ ὑπάγω.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–21 από 21

Μέγας Αθανάσιος Κατὰ Σαβελλιανῶν
Ἀλλ᾽ εἰ θέλεις αὐτῷ ἀνθρωπίνως ἀκοῦσαι, ἁρμοζόντως τῇ ὁρωμένῃ κατὰ σάρκα μορφῇ, καὶ τῇ νομιζομένῃ ψιλῇ παρὰ τοῖς ἀκούσασιν ἀνθρωπότητι, ἄκουε λέγοντος αὐτοῦ· «Εἰ ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθὴς οὐκ ἔστι·» κατὰ τὸ μὴ ἀξιόπιστον εἶναι, μηδὲ νομίζεσθαι ἄνθρωπον ἑαυτῷ μαρτυροῦντα· ὅτε δέ φησι· «Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστιν, ὅτι οἶδα πόθεν ἔρχομαι, καὶ ποῦ ὑπάγω.» Ὅτε, ἀριθμῶν τὸν Πατέρα καὶ αὑτὸν, δύο φησὶν εἶναι τοὺς περὶ τῆς δόξης αὐτοῦ μάρτυρας, οὐκ ἀνθρώπινα φθέγγεται, ἀλλ᾽ ὑπὲρ πᾶσαν ἀνθρωπίνην ἀξίαν· καὶ τί λέγω ἀνθρωπίνην; ὑπὲρ ἀγγελικὴν, ὑπὲρ ἀρχὰς, ὑπὲρ δυνάμεις, ὑπὲρ κυριότητας. Ποία γὰρ ἀνθρώπου καὶ Θεοῦ συναρίθμησις; τίς ἐγγύτης, ἢ τίς κοινωνία; ἀλλὰ λέγων· «Ἐξομολογοῦμαί σοι, Πάτερ, Κύριε τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, »ἄνθρωπος εἶναί σοι δοκεῖ, καλῶς· καὶ γὰρ ἔχει τὸ ἀνθρώπινον ἀναμεμιγμένον ἡ παραγενομένη θεότης εἰς τὸν κόσμον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αλλά εάν θέλεις να τον ακούσεις να ομιλεί ανθρώπινα, σύμφωνα με τη μορφή που φαινόταν κατά σάρκα και με την ανθρωπότητα που οι ακροατές του θεωρούσαν ως απλή, άκουσέ τον να λέει: «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή», με την έννοια ότι δεν είναι αξιόπιστος, ούτε θεωρείται τέτοιος, ένας άνθρωπος που μαρτυρεί για τον εαυτό του. Όταν όμως λέει: «Ακόμη κι αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή, διότι γνωρίζω από πού έρχομαι και πού πηγαίνω». Όταν, συναριθμώντας τον Πατέρα και τον εαυτό του, λέει πως οι μάρτυρες της δόξας του είναι δύο, δεν ομιλεί ανθρώπινα, αλλά πάνω από κάθε ανθρώπινη αξία. Και τι λέω ανθρώπινη; Πάνω από την αγγελική, πάνω από τις αρχές, πάνω από τις δυνάμεις, πάνω από τις κυριότητες. Διότι ποια συναρίθμηση μπορεί να υπάρξει μεταξύ ανθρώπου και Θεού; Ποια εγγύτητα ή ποια κοινωνία; Αλλά λέγοντας: «Σε δοξολογώ, Πατέρα, Κύριε του ουρανού και της γης», σου φαίνεται πως είναι άνθρωπος, και ορθώς· διότι η θεότητα που ήλθε στον κόσμο φέρει μαζί της αναμειγμένο το ανθρώπινο στοιχείο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
Λεγέτω τοιγαροῦν ἐφ᾽ ἑκάστῳ τούτων ὁ Φαρισαῖος Σὺ περὶ σεαυτοῦ μαρτυρεῖς, ἡ μαρτυρία σου οὐκ ἔστιν ἀληθὴς, εἰ καὶ ὅτι μάλιστα τοῖς ἐπιτιμᾶν αὐτῷ μὴ παραιτουμένοις τῷ πάντων Δεσπότῃ, τὸ κατὰ τῶν ἄλλων τὰ χείριστα δρᾶν ἱππηλατῶν. πλὴν ἐκεῖνο λέγομεν ἀναλαβόντες εἰσαῦθις, ὡς οὐκ ἀναγκαία μὲν ἐκ νομικῶν ἐνταλμάτων ἡ τῶν Φαρισαίων ἀντίῤῥησις, ἀπὸ δὲ μόνου πεποιημένη τοῦ κρατοῦντος ἐν συνηθείᾳ, καὶ τοῦ μὴ πρέπειν δοκοῦντος τοῖς ἐπιεικέσι τὸν τρόπον· λοιδορία δὲ μᾶλλόν ἐστιν ἡ ἀντίῤῥησις νομικὴ, ὑποκλέπτουσά πως αὐτοῦ τοὺς ἤδη θαυμάζοντας καὶ ὅτι προσήκει πιστεύειν ἀναπεπεισμένους. διασύρουσι γὰρ ὡς οὐκ ἀληθεύοντα, καὶ τὴν τῶν εἰρημένων ἀρτίως παραφθείροντες πίστιν, οὐδὲ φῶς κατὰ ἀλήθειαν εἶναί φασι, τὸν ἐκ τῆς δυσφημίας ὄλεθρον ταῖς ἑαυτῶν ἐπαντλοῦντες οἱ δειλαιοὶ κεφαλαῖς. <Ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, ὅτι οἶδα πόθεν ἦλθον καὶ ποῦ ὑπάγω.> Τοῦθ᾽ ὅπερ ἐστὶ κατὰ φύσιν καὶ ἀληθῶς ἑαυτὸν φάσκοντος εἶναι τοῦ Χριστοῦ “Ἐγὼ γάρ εἰμι τὸ φῶς τοῦ κόσμου,” διαῤῥήδην ἀνεφώνει· διεψεῦσθαι πάλιν αὐτὸν ἡ φιλοκίνδυνος τῶν Φαρισαίων ᾠήθη πληθύς.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ας λέει λοιπόν για καθένα από αυτά ο Φαρισαίος: Εσύ μαρτυρείς για τον εαυτό σου, η μαρτυρία σου δεν είναι αληθινή, αν και βέβαια σε εκείνους που δεν διστάζουν να επιτιμούν τον ίδιο τον Δεσπότη των πάντων, το να πράττουν τα χειρότερα εναντίον των άλλων είναι κάτι που γίνεται χωρίς αναστολές. Πλην όμως επαναλαμβάνοντας λέμε τούτο, ότι η αντίρρηση των Φαρισαίων δεν ήταν επιβεβλημένη από τα νομικά προστάγματα, αλλά προερχόταν μόνο από αυτό που επικρατούσε ως συνήθεια και από αυτό που εθεωρείτο ότι δεν αρμόζει σε ανθρώπους με επιεική συμπεριφορά. Μάλλον λοιδορία είναι η αντίρρηση παρά νομική, υποκλέπτοντας κατά κάποιον τρόπο αυτούς που ήδη τον θαύμαζαν και είχαν πεισθεί ότι οφείλουν να τον πιστεύουν. Διότι τον διασύρουν ως κάποιον που δεν λέει την αλήθεια, και υπονομεύοντας την αξιοπιστία των όσων μόλις λέχθηκαν, ισχυρίζονται ότι δεν είναι αληθινά φως, επισωρεύοντας έτσι οι άθλιοι στα δικά τους κεφάλια τον όλεθρο από τη δυσφήμηση. <Αποκρίθηκε ο Ιησούς και τους είπε: Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή, διότι γνωρίζω από πού ήλθα και πού υπάγω.> Όταν λοιπόν ο Χριστός δήλωνε ρητά πως είναι αυτό ακριβώς που είναι κατά φύση και αληθινά, αναφωνώντας: Εγώ είμαι το φως του κόσμου, το ριψοκίνδυνο πλήθος των Φαρισαίων θεώρησε πάλι ότι έλεγε ψέματα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
ἀλλ᾽ ἔδει πάλιν πολὺ δὴ λίαν τῆς ἀληθείας ἀπεσφαλμένους, καὶ ἀποφοιτῶντας τοῦ πρέποντος λογισμοῦ χειραγωγῆσαι τοὺς πλανωμένους καὶ ἀνεξικάκως ὅτι τοῦ πρέποντος διημαρτήκασιν εἰπεῖν, τῷ ἄνωθεν ὄντι καὶ ἐκ Θεοῦ Πατρὸς γεγεννημένῳ, τὸ καὶ ψεύδεσθαι φιλεῖν ἀνοσίως ἐπιγράφοντες. ἀληθὴς γάρ φησίν ἐστιν ἡ ἐμὴ μαρτυρία κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ. ἀνθρώποις μὲν γὰρ ἐκ φιλαυτίας ἔσθ᾽ ὅτε τὸ θέλειν ἑαυτοῖς ἐπιμαρτυρεῖν τὰ κάλλιστα, κἂν εἰ μὴ τύχοιεν ἔχοντες, ὁρᾶται προσπεφυκός· εὐόλισθος γὰρ εἰς τὸ φαῦλον ἡ φύσις· ἀλλ᾽ οὐκ ἐμοὶ, φησὶ, τὸ δύνασθαι ταὐτὰ πρόσεστι νοσεῖν τοῖς ἀπὸ τῆς γῆς. οἶδα γὰρ πόθεν εἰμί· φῶς ἐκ φωτὸς δηλονότι, καὶ Θεὸς ἀληθινὸς ἐκ Θεοῦ Πατρὸς ἀληθινοῦ ἄβατον ἀσθενείας ἔχων τὴν φύσιν. εἰ γὰρ καὶ ἄνθρωπος γέγονά φησι διὰ τὴν εἰς ἀνθρώπους ἀγάπην, ἀλλ᾽ οὐ διὰ τοῦτο τῆς θεοπρεποῦς ἀξίας ἔρημος ὢν γνωσθήσομαι· μένω δὲ πάλιν ὅπερ εἰμὶ κατὰ φύσιν, τουτέστι Θεός. ἀπόδειξις δὲ τούτου σαφὴς, τὸ εἰδέναι ποῦ ὑπάγω· ἀναβήσομαι γὰρ εἰς οὐρανοὺς πρὸς τὸν ἐξ οὗπέρ εἰμι Πατέρα. ὅπερ οἶμαι φαίη τις ἂν οὐκ ἀνθρώπῳ πρέπειν ἑνὶ τῶν καθ᾽ ἡμᾶς, ἀλλὰ τῷ κατὰ φύσιν Θεῷ, καὶ εἰ γέγονεν ἄνθρωπος. οὐκοῦν τὸ μὲν οἶδα πόθεν εἰμὶ, τὸ ἐκ τοῦ Πατρὸς κατὰ φύσιν εἶναι τὸν Υἱὸν ὑπαινίττεται· τὸ δέ Ποῦ ὑπάγω, θεοπρεποῦς μὲν ἐξουσίας ἐπίδειξις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αλλά έπρεπε πάλι να καθοδηγήσει όσους είχαν πλανηθεί και είχαν απομακρυνθεί πάρα πολύ από την αλήθεια και από την ορθή λογική, και να τους πει με ανεξικακία ότι αστόχησαν ως προς το πρέπον, επειδή απέδιδαν ανόσια την τάση προς το ψεύδος σε Εκείνον που υπάρχει άνωθεν και έχει γεννηθεί από τον Θεό Πατέρα. Διότι, λέει, η μαρτυρία μου είναι αληθινή, ακόμη κι αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου. Διότι στους ανθρώπους, λόγω της φιλαυτίας τους, μερικές φορές παρατηρείται ως έμφυτη η επιθυμία να αποδίδουν στον εαυτό τους τα καλύτερα χαρακτηριστικά, ακόμη κι αν δεν τυχαίνει να τα έχουν· διότι η ανθρώπινη φύση ρέπει εύκολα προς το κακό. Αλλά σε εμένα, λέει, δεν υπάρχει το ενδεχόμενο να πάσχω από την ίδια ασθένεια με τους γήινους. Διότι γνωρίζω από πού προέρχομαι· ότι δηλαδή είμαι Φως εκ Φωτός, και Θεός αληθινός εκ Θεού Πατρός αληθινού, έχοντας φύση απρόσιτη στην αδυναμία. Διότι, ακόμη κι αν έγινα άνθρωπος, λέει, εξαιτίας της αγάπης μου για τους ανθρώπους, δεν θα θεωρηθώ γι' αυτόν τον λόγο στερημένος από τη θεοπρεπή αξία μου· αλλά παραμένω πάλι αυτό που είμαι κατά φύση, δηλαδή Θεός. Και σαφής απόδειξη αυτού είναι το ότι γνωρίζω πού πηγαίνω· διότι θα αναβώ στους ουρανούς, προς τον Πατέρα από τον οποίο προέρχομαι. Κάτι το οποίο νομίζω πως καθένας θα έλεγε ότι δεν ταιριάζει σε έναν κοινό άνθρωπο σαν κι εμάς, αλλά στον κατά φύση Θεό, ακόμη κι αν έγινε άνθρωπος. Επομένως, το μεν «γνωρίζω από πού προέρχομαι» υπονοεί ότι ο Υιός προέρχεται κατά φύση από τον Πατέρα· ενώ το «πού πηγαίνω» αποτελεί επίδειξη της θεοπρεπούς εξουσίας Του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
οὐκοῦν ἀναλώσω φησὶ τὸν πρὸς ὑμᾶς νῦν μάλιστα λόγον, οὐκ ἐφ᾽ οἷς ὑμῖν ἔθος· εἰς φιλοψογίας δηλονότι καὶ τὴν ἐπ᾽ οὐδενὶ τῶν χρησίμων τριβήν· ἀλλὰ τὸ κρίνειν ὑμᾶς καιρῷ τηρήσας τῷ πρέποντι, τῶν ὑμῖν συμφερόντων ἀνθέξομαι, καὶ τῆς εἰς ὑμᾶς οὐκ ἀποστήσομαι φειδοῦς, κἂν ἐξ ἀπονοίας τῆς ἐνούσης ὑμῖν ἀσυνέτως ὑβρίζετε. ἔλεγον τοίνυν πρὸς ὑμᾶς ἀρτίως “Ἐγώ εἰμι τὸ φῶς ”τοῦ κόσμου· ὁ ἀκολουθῶν ἐμοὶ οὐ μὴ περιπατήσει ἐν τῇ “σκοτίᾳ, ἀλλ᾽ ἕξει τὸ φῶς τῆς ζωῆς·” ἐπὶ τούτῳ παραλόγως ἀσχάλλοντες ἀνεπηδᾶτε δριμεῖς “Σὺ περὶ σεαυτοῦ ”μαρτυρεῖς, ἀναβοῶντες ἐκτόπως, ἡ μαρτυρία σου οὐκ ἔστιν “ἀληθής.” πρὸς δὴ τὰ τοιαῦτα πάλιν ἐγώ “Κἂν ἐγὼ μαρ- ”τυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, ὅτι “οἶδα πόθεν ἦλθον καὶ ποῦ ὑπάγω.” ἀλλ᾽ εἰ δοκῶ τις εἶναι φορτικὸς, ταῦτα λέγων ἐν ὑμῖν, εἰ μὴ δεκτός εἰμι μάρτυς περὶ τῶν ἐμοὶ προσόντων ἀξιωμάτων φυσικῶν, ἀλλ᾽ ὁ πέμψας με ἀληθής ἐστι κἀγὼ ἃ ἤκουσα παρ᾽ αὐτοῦ ταῦτα λαλῶ εἰς τὸν κόσμον. ταυτολογῶ, φησὶ, τῷ πέμψαντί με Πατρὶ, συνῳδὰ τοῖς ἐκείνου φθέγγομαι ῥήμασιν, ὅτι φῶς εἰμι κατὰ φύσιν εἰπών. ἅπερ οὖν ἤκουσα λέγοντος περὶ ἐμοῦ τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς, ταῦτα λαλῶ εἰς τὸν κόσμον. οὐκοῦν εἰ ψεύδομαι καθ᾽ ὑμᾶς, καὶ οὐκ ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, προεψεῦσθαι πάντως ἀναγκαῖον ὑμᾶς εἰπεῖν τὸν Πατέρα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Λοιπόν, λέγει, θα αναλώσω τώρα τον λόγο μου προς εσάς κυρίως όχι σε αυτά που έχετε συνηθίσει, δηλαδή σε διαβολές και στη φθορά του χρόνου χωρίς κανένα όφελος. Αλλά, αφού φυλάξω το να σας κρίνω για τον κατάλληλο καιρό, θα παραμείνω σταθερός σε όσα σας συμφέρουν, και δεν θα αποστώ από την ευσπλαχνία μου προς εσάς, έστω και αν από την έμφυτη υπεροψία σας με υβρίζετε ασύνετα. Έλεγα, λοιπόν, προς εσάς προηγουμένως: «Εγώ είμαι το φως του κόσμου· όποιος ακολουθεί εμένα δεν θα περπατήσει στο σκοτάδι, αλλά θα έχει το φως της ζωής». Σε αυτό, δυσανασχετώντας παράλογα, ξεσηκωθήκατε δριμείς, φωνάζοντας άτοπα: «Εσύ μαρτυρείς για τον εαυτό σου, η μαρτυρία σου δεν είναι αληθινή». Σε αυτά πάλι εγώ απάντησα: «Και αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, αληθινή είναι η μαρτυρία μου, διότι γνωρίζω από πού ήλθα και πού πηγαίνω». Αλλά αν φαίνομαι ότι είμαι φορτικός λέγοντας αυτά ανάμεσά σας, αν δεν γίνομαι δεκτός ως μάρτυρας για τα φυσικά αξιώματα που έχω, εντούτοις εκείνος που με έστειλε είναι αληθινός, και εγώ αυτά που άκουσα από αυτόν, αυτά λαλώ στον κόσμο. Λέω τα ίδια, δηλαδή, με τον Πατέρα που με έστειλε, μιλώ σύμφωνα με τα δικά του λόγια, λέγοντας ότι είμαι φως κατά φύση. Όσα, λοιπόν, άκουσα τον Θεό και Πατέρα να λέει για εμένα, αυτά λαλώ στον κόσμο. Επομένως, εάν ψεύδομαι κατά τη γνώμη σας, και η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή, είναι απολύτως αναγκαίο να πείτε ότι προηγουμένως έχει πει ψέματα ο Πατέρας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Καὶ ἔμπροσθέν μου οὐκ ἐγένετο ἄλλος θεὸς, καὶ μετ᾽ ἐμὲ οὐκ ἔσται.> Εἰπὼν, ὅτι μαρτυρήσειεν ἂν οὐδὲν τοῖς ἀκαθάρτοις δαίμοσιν, ἤγουν τοῖς ἔργοις τῶν ἀνθρωπίνων χειρῶν τὸ εἰδέναι τὰ ἐσόμενα, τοῖς ἑαυτοῦ προφήταις προδιαλέγεται, καί φησιν· Γένεσθέ μοι μάρτυρες. Λελάληκα γὰρ δι᾽ ὑμῶν, καὶ τῶν ἐσομένων τὴν γνῶσιν, τὸ ἐμὸν ὑμῖν ἐνήστραψε Πνεῦμα. Οὐκοῦν τῆς ἐμαυτοῦ δόξης καὶ θεοπρεποῦς ὑπεροχῆς παροίσω μάρτυρας. Μαρτυρήσω δὲ ἐμαυτῷ, καὶ ὁ Παῖς ὃν ἐξελεξάμην. Ὅμοιον τούτῳ τὸ διὰ τῆς τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν φωνῆς εἰρημένον πρὸς Ἰουδαίους· «Ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστιν, ὅτι οἶδα πόθεν εἰμὶ καὶ ποῦ ὑπάγω.» Καὶ πάλιν· «Ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, καὶ μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ ὁ πέμψας με Πατήρ.» Ἀξιόχρεως γὰρ ἡ Θεοῦ φωνὴ πρὸς πίστιν ὧν ἂν βούλοιτο λέγειν περὶ τῆς ἑαυτοῦ δόξης καὶ ὑπεροχῆς.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Και πριν από εμένα δεν υπήρξε άλλος θεός, και μετά από εμένα δεν θα υπάρξει.» Αφού είπε ότι κανείς δεν θα μπορούσε να επιμαρτυρήσει στους ακάθαρτους δαίμονες, δηλαδή στα έργα των ανθρώπινων χεριών, ότι γνωρίζουν τα μελλοντικά, απευθύνεται στους δικούς του προφήτες και λέει: Γίνετε μάρτυρές μου. Διότι εγώ μίλησα μέσω υμών, και το Πνεύμα μου φώτισε μέσα σας τη γνώση των μελλόντων. Επομένως, για τη δική μου δόξα και θεοπρεπή υπεροχή θα παρουσιάσω μάρτυρες. Θα δώσω μαρτυρία και εγώ για τον εαυτό μου, καθώς και ο Παῖς τον οποίο εξέλεξα. Όμοιο με αυτό είναι εκείνο που λέχθηκε από τη φωνή του Σωτήρα μας προς τους Ιουδαίους: «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή, διότι γνωρίζω από πού έρχομαι και πού πηγαίνω.» Και πάλι: «Εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, και μαρτυρεί για μένα ο Πατέρας που με έστειλε.» Διότι η φωνή του Θεού είναι αξιόπιστη, ώστε να γίνουν πιστευτά όσα θα ήθελε να πει για τη δική του δόξα και υπεροχή.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Ἀγκυρωτός
Πτύρει δὲ ὁ λόγος τοὺς μὴ καταξιωθέντας πνεύματος ἁγίου. «οὐδεὶς γὰρ δύναται εἰπεῖν κύριος Ἰησοῦς, εἰ μὴ ἐν πνεύματι ἁγίῳ». τὸ μὲν γὰρ Ἰησοῦς ὄνομα καὶ Ἰουδαῖοι λέγουσιν, ἀλλ᾽ οὐ κύριον ἡγοῦνται. καὶ Ἀρειανοὶ λέγουσι τὸ ὄνομα καὶ θεὸν *, θετὸν δὲ λέγουσι καὶ οὐκ ἀληθινόν, ἐπειδὴ οὐ μετέσχον πνεύματος ἁγίου. ἐὰν γὰρ μή τις δέξηται πνεῦμα ἅγιον, οὐ λέγει τὸν Ἰησοῦν κύριον ὄντως καὶ θεὸν ὄντως καὶ υἱὸν θεοῦ ὄντως καὶ βασιλέα ὄντως αἰώνιον. μάθωσι γὰρ οἱ τὴν κακὴν ὑπόληψιν ἐσχηκότες ὅτι πάντα ὁ μονογενὴς υἱὸς τοῦ θεοῦ οὐ θέλει περὶ ἑαυτοῦ μαρτυρεῖν. οὕτω γὰρ εἶπεν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ «ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐδέν ἐστιν· ἄλλος ἐστὶν ὁ μαρτυρῶν περὶ ἐμοῦ». καὶ τίς ἐστιν ὁ ἄλλος ἀλλ᾽ ὁ φωνήσας ἐξ οὐρανοῦ «οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν ᾧ εὐδόκησα»; ὁ δὲ αὐτὸς ὁ λέγων «ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐδέν ἐστιν» πάλιν λέγει «κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι» καὶ πάλιν «αὐτὰ τὰ ἔργα μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ ἃ δέδωκέ μοι ὁ πατήρ» καὶ πάλιν «Μωυσῆς ἔγραψε περὶ ἐμοῦ» καί «Μωυσῆς μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ». τὸ πρῶτον μέν «ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐδέν ἐστιν», ἐπειδὴ πολλοὶ ἑαυτοὺς δοξάζουσιν καὶ μαρτυροῦσι περὶ ἑαυτῶν, ἵνα ἐκκόψῃ τῶν καυχωμένων τὴν καύχησιν καὶ τῶν ἑαυτοὺς συνιστώντων.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο λόγος αυτός πτοεί εκείνους που δεν έχουν καταξιωθεί να λάβουν το Άγιο Πνεύμα. «Διότι κανείς δεν μπορεί να αποκαλέσει Κύριο τον Ιησού, παρά μόνο εν Αγίω Πνεύματι». Επειδή το όνομα Ιησούς το προφέρουν και οι Ιουδαίοι, αλλά δεν τον θεωρούν Κύριο. Και οι Αρειανοί προφέρουν το όνομα και τον αποκαλούν Θεό, όμως τον θεωρούν θετό και όχι αληθινό, επειδή δεν μετείχαν στο Άγιο Πνεύμα. Διότι, εάν κάποιος δεν δεχθεί το Άγιο Πνεύμα, δεν αποκαλεί τον Ιησού όντως Κύριο, ούτε όντως Θεό, ούτε όντως Υιό του Θεού, ούτε όντως αιώνιο βασιλιά. Ας μάθουν, λοιπόν, όσοι έχουν σχηματίσει εσφαλμένη αντίληψη, ότι σε όλα ο Μονογενής Υιός του Θεού δεν θέλει να μαρτυρεί για τον εαυτό Του. Διότι έτσι είπε στο Ευαγγέλιο: «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν έχει ισχύ· άλλος είναι εκείνος που μαρτυρεί για εμένα». Και ποιος είναι ο άλλος παρά εκείνος που βεβαίωσε με φωνή από τον ουρανό: «Αυτός είναι ο αγαπητός μου Υιός, στον οποίο ευαρεστήθηκα»; Ο ίδιος όμως που λέει «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν έχει ισχύ», λέει πάλι: «Ακόμη και αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», και πάλι: «Τα ίδια τα έργα που μου έδωσε ο Πατέρας μαρτυρούν για εμένα», και πάλι: «Ο Μωυσής έγραψε για εμένα» και «Ο Μωυσής μαρτυρεί για εμένα». Το πρώτο βέβαια, το «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν έχει ισχύ», το είπε επειδή πολλοί δοξάζουν τον εαυτό τους και μαρτυρούν για τον εαυτό τους, προκειμένου να αποκόψει την καύχηση εκείνων που καυχώνται και εκείνων που συνιστούν τους εαυτούς τους.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Ἀγκυρωτός
ἐπὰν δὲ εἴπῃ «κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι», δείκνυσιν ὅτι οὐκ ἀνθρώπου αὐτοῦ ἡ μαρτυρία, ἀλλὰ θεός ἐστιν ἀληθεύων 〈ἐν〉 τῇ αὐτοῦ μαρτυρίᾳ. ἀληθινὸς τοίνυν θεὸς ὁ πατήρ, ἀληθινὸς θεὸς ὁ υἱός, ἀληθινὸν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον, «πνεῦμα θεοῦ» ὂν καὶ «πνεῦμα ἀληθείας», τριὰς ἐν ἑνὶ ὀνόματι ἀριθμουμένη. περὶ γὰρ τοῦ πατρὸς αὐτὸς ὁ υἱὸς λέγει «ἵνα γινώσκωσί σε τὸν μόνον ἀληθινὸν θεόν». ἀξιόπιστος δὲ μάρτυς 〈περὶ τοῦ υἱοῦ〉 ὁ ἐπὶ τὸ στῆθος αὐτοῦ ἀναπεσὼν μονογενῆ θεὸν αὐτὸν φάσκων. οὐ προσέθετο δὲ τῷ μονογενεῖ θεῷ τὸ θεὸς ἀληθινός, ἀλλὰ περὶ πατρὸς γέγραπται, 〈ὅτι〉 ἀληθινὸς θεός, περὶ υἱοῦ δέ, ὅτι μονογενὴς θεός. τὸ δὲ 〈ἀνά〉παλιν περὶ πατρός, ὅτι «φῶς ὁ θεός»· περὶ δὲ υἱοῦ, ὅτι «ἦν τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Όταν δε λέει: «Και αν ακόμη εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», δείχνει ότι η μαρτυρία του δεν είναι μαρτυρία ανθρώπου, αλλά είναι ο Θεός που αληθεύει μέσα στη μαρτυρία του. Επομένως, αληθινός Θεός είναι ο Πατέρας, αληθινός Θεός ο Υιός, αληθινό το Άγιο Πνεύμα, το οποίο είναι «Πνεύμα Θεού» και «Πνεύμα αληθείας», Τριάδα που συναριθμείται σε ένα όνομα. Διότι για τον Πατέρα, ο ίδιος ο Υιός λέει: «για να γνωρίζουν εσένα τον μόνο αληθινό Θεό». Αξιόπιστος δε μάρτυρας για τον Υιό είναι εκείνος που έγειρε στο στήθος του, αποκαλώντας τον μονογενή Θεό. Δεν προσέθεσε όμως στο «μονογενής Θεός» το «αληθινός Θεός», αλλά για τον Πατέρα έχει γραφτεί ότι είναι αληθινός Θεός, ενώ για τον Υιό ότι είναι μονογενής Θεός. Αντιστρόφως πάλι, για τον Πατέρα γράφεται ότι «ο Θεός είναι φως»· ενώ για τον Υιό, ότι «ήταν το φως το αληθινό».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Πανάριον
πολλάκις δὲ καὶ ἀνθρωπίνως διαλέγεται ὁ σωτὴρ ἡμῶν καὶ κύριος Ἰησοῦς Χριστός, ὁ θεὸς λόγος, καὶ πολλάκις ἀνθρωποπαθῶς φθέγγεται, ἀλλ᾽ οὐχ ὅτε λέγει «ἐκ τοῦ πατρός μου ἐξῆλθον καὶ ἥκω»· τοῦτο γὰρ οὐ δύναται ἀπὸ ἀνθρωπότητος λέγεσθαι· ἀλλ᾽ ὅτε δικαίως ἐπιμαρτυρεῖ λέγων «ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής», ἵνα δείξῃ τὴν ἑαυτοῦ ἐνανθρώπησιν· καὶ τὸ ἀνάπαλιν περὶ θεότητος λέγων «κἄν τε ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστιν», ἵνα δείξῃ ἀληθινὴν θεότητα καὶ ἀληθινὴν ἐνανθρώπησιν. 8. Οὐ δύο τοίνυν θεοί, ὅτι οὔτε δύο πατέρες· οὐδὲ ἀνῄρηται ἡ ὑπόστασις τοῦ λόγου, ὅτι οὐ μία συναλοιφὴ θεότητος υἱοῦ πρὸς πατέρα. οὐ γάρ ἐστιν ἑτεροούσιος ὁ υἱὸς τοῦ πατρός, ἀλλὰ ὁμοούσιος τῷ πατρί· οὐ δύναται δὲ εἶναι ἑτεροούσιος τῷ γεγεννηκότι οὐδὲ ταυτοούσιος, ἀλλὰ ὁμοούσιος. οὐδὲ πάλιν λέγομεν αὐτὸν μὴ εἶναι ταὐτὸν τῇ οὐσίᾳ τῷ πατρί· ἔστι γὰρ ταὐτὸν τῇ θεότητι καὶ τῇ οὐσίᾳ ὁ υἱὸς πρὸς τὸν πατέρα, καὶ οὐκ ἀλλοῖος παρὰ τὸν πατέρα οὐδὲ ἀπὸ ἄλλης ὑποστάσεως, ἀλλὰ ὡς ἀληθῶς υἱὸς πατρὸς τῇ τε οὐσίᾳ καὶ τῇ ὑποστάσει καὶ τῇ ἀληθείᾳ. ἀλλ᾽ οὐχ ὁ πατήρ ἐστιν ὁ υἱός, οὐδὲ ὁ υἱός ἐστιν ὁ πατήρ, ἀλλὰ υἱὸς ἀληθῶς ἐκ πατρὸς γεγεννημένος. διὸ οὔτε δύο θεοὶ οὔτε δύο υἱοὶ οὔτε δύο ἅγια πνεύματα, ἀλλὰ μία θεότης ἡ τριάς, πατήρ, υἱὸς καὶ ἅγιον πνεῦμα, ὁμοούσιος οὖσα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πολλές φορές, βέβαια, ο σωτήρας και κύριός μας Ιησούς Χριστός, ο Θεός Λόγος, διαλέγεται ως άνθρωπος, και πολλές φορές εκφράζεται ανθρωποπαθώς, αλλά όχι όταν λέει: «από τον Πατέρα μου εξήλθα και έχω έρθει»· διότι αυτό δεν μπορεί να ειπωθεί από την πλευρά της ανθρώπινης φύσης· αλλά όταν ορθώς καταθέτει μαρτυρία λέγοντας: «εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή», προκειμένου να δείξει τη δική Του ενανθρώπηση· και αντίστροφα, όταν μιλά για τη θεότητα λέγοντας: «ακόμη κι αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», για να δείξει την αληθινή θεότητα και την αληθινή ενανθρώπηση. 8. Επομένως, δεν υπάρχουν δύο Θεοί, διότι ούτε δύο Πατέρες υπάρχουν· ούτε έχει αναιρεθεί η υπόσταση του Λόγου, διότι δεν υφίσταται κάποια συγχώνευση της θεότητας του Υιού με εκείνη του Πατέρα. Διότι ο Υιός δεν είναι ετερούσιος σε σχέση με τον Πατέρα, αλλά είναι ομοούσιος με τον Πατέρα· δεν μπορεί δε να είναι ετερούσιος με Αυτόν που Τον γέννησε, ούτε ταυτούσιος, αλλά ομοούσιος. Ούτε πάλι λέμε ότι Αυτός δεν ταυτίζεται κατά την ουσία με τον Πατέρα· διότι ο Υιός είναι το ίδιο κατά τη θεότητα και κατά την ουσία με τον Πατέρα, και δεν είναι διαφορετικός από τον Πατέρα, ούτε προέρχεται από άλλη υπόσταση, αλλά είναι αληθινά Υιός του Πατέρα και κατά την ουσία και κατά την υπόσταση και κατά την αλήθεια. Όμως, ο Πατέρας δεν είναι ο Υιός, ούτε ο Υιός είναι ο Πατέρας, αλλά είναι Υιός που έχει γεννηθεί αληθινά από τον Πατέρα. Γι' αυτό δεν υπάρχουν ούτε δύο Θεοί, ούτε δύο Υιοί, ούτε δύο Άγια Πνεύματα, αλλά μία θεότητα είναι η Τριάδα, ο Πατέρας, ο Υιός και το Άγιο Πνεύμα, η οποία είναι ομοούσια.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος ὁ Σιναΐτης Εἰς τὴν Μεταμόρφωσιν
Αὐτὸς γὰρ δι’ ἑαυτοῦ ἐμαρτύρατο περὶ τῆς ἀειγεννησίας αὐτοῦ, ἧς ἀεὶ ὡς ἐκ νοὸς ἀρρήτως ἐκ τοῦ Πατρὸς γεννᾶται, τοῖς Ἰουδαίοις φάσκων, ὅτι «ὑμεῖς οὐκ οἴδατε, πόθεν ἔρχομαι καὶ ποῦ ὑπάγω». Ὅλος γὰρ ἐν τῷ πατρικῷ μένει κόλπῳ καὶ ὅλος ἐν ἡμῖν ἐστι καὶ πανταχοῦ, καὶ πορεύεται ἀρρήτως καὶ ἔρχεται, ὅπερ ἐστὶν ἐνεργείας δηλωτικόν· ἀλλ’ οὖν καὶ αὐτὸ ἀφράστως καὶ θεοπρεπῶς νοητέον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ο ίδιος μαρτύρησε δι' εαυτού περί της αειγεννησίας του, κατά την οποία γεννάται πάντοτε αρρήτως από τον Πατέρα ως εκ νοός, λέγοντας στους Ιουδαίους: «εσείς δεν γνωρίζετε από πού έρχομαι και πού πηγαίνω». Διότι ολόκληρος παραμένει στον πατρικό κόλπο και ολόκληρος βρίσκεται ανάμεσά μας και παντού, και πορεύεται αρρήτως και έρχεται, πράγμα το οποίο είναι δηλωτικό της ενέργειας· αλλά βεβαίως και αυτό πρέπει να νοείται κατά τρόπο άφραστο και θεοπρεπή.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εὐαγγελικὴ συμφωνία
Ἀπορία. Τίνος χάριν Ἰωάννης, ποτὲ μέν φησιν τὸν Χριστὸν εἰρηκέναι· Κἀμὲ οἴδατε, καὶ οἴδατε πόθεν εἰμί· ποτὲ δὲ τοῖς αὐτοῖς· Οὐκ οἴδατε πόθεν ἔρχομαι, καὶ ποῦ ὑπάγω. Καί, Οὔτε ἐμὲ οἴδατε, οὔτε τὸν Πατέρα μου;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Απορία. Για ποιο λόγο ο Ιωάννης άλλοτε μεν αναφέρει ότι ο Χριστός έχει πει: Και εμένα γνωρίζετε και γνωρίζετε από πού είμαι, άλλοτε δε στους ίδιους λέει: Δεν γνωρίζετε από πού έρχομαι και πού πηγαίνω. Και: Ούτε εμένα γνωρίζετε ούτε τον Πατέρα μου;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
Προϊὼν γάρ φησι· Καὶ ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι. Ποῖον οὖν, εἰπέ μοι, δέξομαι; ποῖον δὲ εἶναι νομίσω ψεῦδος; Εἰ γὰρ οὕτως ἐκλάβοιμεν ἁπλῶς ὡς εἴρηται, μὴ πρόσωπον περιεργασάμενοι, μὴ αἰτίαν, μὴ ἄλλο τι τῶν τοιούτων οὐδὲν, ἀμφότερα ἔσται ψευδῆ. Εἰ γὰρ ἡ μαρτυρία αὐτοῦ οὐκ ἔστιν ἀληθὴς, οὐδὲ τοῦτο αὐτὸ ἀληθές· οὐ τὸ δεύτερον μόνον, ἀλλὰ καὶ τὸ πρότερον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι προχωρώντας λέει: «Και εάν εγώ μαρτυρώ περί του εαυτού μου, η μαρτυρία μου είναι αληθής». Ποιο από τα δύο λοιπόν, πες μου, να δεχθώ; Και ποιο να θεωρήσω ότι είναι ψεύδος; Διότι, εάν τα εκλάβουμε απλώς όπως έχουν ειπωθεί, χωρίς να εξετάσουμε το πρόσωπο, ούτε την αιτία, ούτε κανένα άλλο παρόμοιο στοιχείο, αμφότερα θα είναι ψευδή. Διότι, εάν η μαρτυρία του δεν είναι αληθής, ούτε και αυτό το ίδιο είναι αληθές· όχι μόνο το δεύτερο, αλλά και το πρώτο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
Ὅταν δὲ, ὅτι Κἂν ἐγὼ περὶ ἐμαυτοῦ μαρτυρῶ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, αὐτὴν δείκνυσι τοῦ πράγματος τὴν φύσιν, ὅτι ὡς Θεὸν ἀξιόπιστον αὐτὸν ἔδει νομίζειν καὶ περὶ ἑαυτοῦ λέγοντα. Ἐπειδὴ γὰρ εἶπεν ἀνάστασιν νεκρῶν καὶ κρίσιν, καὶ ὅτι ὁ πιστεύων αὐτῷ οὐ κρίνεται, ἀλλ᾽ εἰς ζωὴν ἔρχεται, καὶ ὅτι καθεδεῖται πάντας εὐθύνας ἀπαιτήσων, καὶ ὅτι τὴν αὐτὴν ἐξουσίαν ἔχοι τῷ Πατρὶ καὶ δύναμιν· μέλλων πάλιν ἅπαντα ταῦτα κατασκευάζειν καὶ ἑτέρως, ἀναγκαίως τὴν ἀντίθεσιν αὐτῶν τέθεικε πρώτην.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Όταν δε λέει: «Ακόμη και αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», καταδεικνύει την ίδια τη φύση του πράγματος, ότι δηλαδή έπρεπε να τον θεωρούν αξιόπιστο ως Θεό, ακόμη και όταν ομιλεί για τον εαυτό του. Επειδή, λοιπόν, μίλησε για ανάσταση νεκρών και κρίση, και ότι αυτός που πιστεύει σε αυτόν δεν κρίνεται, αλλά μεταβαίνει στη ζωή, και ότι θα καθίσει ως κριτής για να ζητήσει ευθύνες από όλους, και ότι έχει την ίδια εξουσία και δύναμη με τον Πατέρα· επειδή επρόκειτο πάλι να αποδείξει όλα αυτά και με άλλον τρόπο, έθεσε αναγκαστικά πρώτα τη δική τους αντίρρηση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστιν· ὅτι οἶδα πόθεν ἔρχομαι, καὶ ποῦ ὑπάγω· ὑμεῖς δὲ οὐκ οἴδατε πόθεν ἔρχομαι. Ὅπερ φθάσας εἶπε, τοῦτο οὗτοι προβάλλονται ὡς προηγουμένως λεχθέν. Τί οὖν ὁ Χριστός; Ἀνατρέπων αὐτὸ καὶ δεικνὺς, ὅτι ἐκεῖνα ὡς πρὸς αὐτοὺς καὶ τὴν ὑπόνοιαν αὐτῶν διελέγετο, ἄνθρωπον αὐτὸν ὑποπτευόντων ψιλὸν φησί· Καὶ ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν μαρτυρία μου, ὅτι οἶδα πόθεν ἔρχομαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Ακόμη και αν εγώ δίνω μαρτυρία για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή· διότι γνωρίζω από πού έρχομαι και πού πηγαίνω· εσείς όμως δεν γνωρίζετε από πού έρχομαι.» Εκείνο που είχε πει προηγουμένως, αυτό ακριβώς προβάλλουν αυτοί ως κάτι που έχει ήδη λεχθεί. Τι κάνει λοιπόν ο Χριστός; Ανατρέποντας αυτό και δείχνοντας ότι εκείνα τα έλεγε απευθυνόμενος προς αυτούς και τη δική τους αντίληψη, επειδή υποπτεύονταν ότι ήταν ένας απλός άνθρωπος, λέει: «Και εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, είναι αληθινή η μαρτυρία μου, διότι γνωρίζω από πού έρχομαι.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
Πῶς οὖν εἴρηται τὸ Δύο; ἆρα ἐπειδὴ δύο, ἢ ἐπειδὴ ἄνθρωποι διὰ τοῦτο δύο; Εἰ γὰρ ἐπειδὴ δύο εἰσὶ, τίνος ἕνεκεν οὐ κατέφυγεν ἐπὶ τὸν Ἰωάννην, οὐδὲ εἶπεν, Μαρτυρῶ ἐγὼ περὶ ἐμαυτοῦ, καὶ μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ ὁ Ἰωάννης; τίνος ἕνεκεν ἐπὶ τὸν ἄγγελον; τίνος ἕνεκεν ἐπὶ τοὺς προφήτας; καὶ γὰρ μυρίας ἂν εὗρεν ἄλλας μαρτυρίας. Ἀλλ᾽ οὐ τοῦτο βούλεται δεῖξαι μόνον, ὅτι δύο, ἀλλ᾽ ὅτι καὶ τῆς αὐτῆς οὐσίας. Λέγουσιν αὐτῷ· Τίς ἐστιν ὁ Πατήρ σου; Εἶτά φησιν· Οὔτε ἐμὲ οἴδατε, οὔτε τὸν Πατέρα μου. Ἐπειδὴ γὰρ εἰδότες ὡς οὐκ εἰδότες ἔλεγον καὶ ὡς πειράζοντες αὐτὸν, οὐδὲ ἀποκρίσεως αὐτοὺς ἀξιοῖ. Διὰ τοῦτο λέγει λοιπὸν τρανότερον ἅπαντα καὶ μετὰ πλείονος παῤῥησίας, ἀπό τε τῶν σημείων καὶ τῆς διδασκαλίας τῶν ἀκολουθούντων τὴν μαρτυρίαν λαβὼν, τῷ ἐγγὺς εἶναι τὸν σταυρόν. Οἶδα γὰρ, φησὶ, πόθεν ἔρχομαι. Τοῦτο οὐ σφόδρα ἂν αὐτῶν καθήψατο· τὸ δὲ ἐπαγαγεῖν, Καὶ ὅπου ἐγὼ ὑπάγω, μᾶλλον αὐτοὺς ἐφόβησεν ἂν, ὡς οὐ μέλλοντος αὐτοῦ μένειν ἐν τῷ θανάτῳ. Διατί δὲ οὐκ εἶπεν, ὅτι Οἶδα, ὅτι Θεός εἰμι, ἀλλ᾽ ὅτι Οἶδα πόθεν ἔρχομαι; Ἀεὶ τὰ ταπεινὰ ἀναμίγνυσι τοῖς ὑψηλοῖς, καὶ αὐτὰ δὲ ταῦτα περιστέλλει. Εἰπὼν γὰρ, ὅτι Ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, καὶ τοῦτο δείξας, ἦλθεν ἐπὶ τὸ ταπεινότερον, ὡσανεὶ ἔλεγεν· Οἶδα παρὰ τίνος ἀπέσταλμαι, καὶ πρὸς τίνα ἀπέρχομαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πώς, λοιπόν, έχει ειπωθεί το «Δύο»; Άραγε απλώς επειδή είναι δύο, ή επειδή πρόκειται για ανθρώπους, γι' αυτό είναι δύο; Διότι, αν οφείλεται στο ότι απλώς είναι δύο, για ποιον λόγο δεν κατέφυγε στον Ιωάννη, ούτε είπε: «Εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, και μαρτυρεί για μένα ο Ιωάννης»; Για ποιον λόγο δεν επικαλέστηκε τον άγγελο; Για ποιον λόγο τους προφήτες; Διότι θα μπορούσε να βρει μύριες άλλες μαρτυρίες. Όμως δεν θέλει να δείξει μόνον αυτό, ότι δηλαδή είναι δύο, αλλά ότι είναι και της ίδιας ουσίας. Του λέγουν: «Ποιος είναι ο Πατέρας σου;» Έπειτα λέγει: «Ούτε εμένα γνωρίζετε, ούτε τον Πατέρα μου». Επειδή δηλαδή μιλούσαν σαν να μη γνώριζαν, παρόλο που γνώριζαν, και με σκοπό να τον παγιδεύσουν, δεν τους κρίνει άξιους ούτε καν απαντήσεως. Γι' αυτό λοιπόν λέει τα πάντα πιο καθαρά και με μεγαλύτερη παρρησία, έχοντας λάβει τη μαρτυρία τόσο από τα θαύματα όσο και από τη διδασκαλία εκείνων που τον ακολουθούσαν, επειδή πλησίαζε ο σταυρός. «Διότι γνωρίζω», λέγει, «από πού έρχομαι». Αυτό δεν θα τους ενοχλούσε υπερβολικά· το να προσθέσει όμως, «και πού πηγαίνω», μάλλον τους φόβισε, διότι υποδήλωνε ότι δεν επρόκειτο να παραμείνει στον θάνατο. Γιατί όμως δεν είπε: «Γνωρίζω ότι είμαι Θεός», αλλά «Γνωρίζω από πού έρχομαι»; Πάντοτε αναμειγνύει τα ταπεινά με τα υψηλά, και μάλιστα τα μετριάζει. Διότι, αφού είπε, «Εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου», και το απέδειξε αυτό, προχώρησε στο πιο ταπεινό, σαν να έλεγε: «Γνωρίζω από ποιον έχω αποσταλεί, και προς ποιον πηγαίνω».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Ἐπιστολαὶ καὶ Ἀμφιλόχια
Κωνσταντίνῳ σπαθαρίῳ Σύντομόν σοι τῆς ἀπορίας τὴν λύσιν ἐρῶ· τὸ μὲν ‘ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής;’ ἀνάγνωσον κατ’ ἐρώτησιν, δι’ ἧς προαπαντῶν ὁ σωτὴρ τὴν τῶν Ἰουδαίων ὑπόληψιν ἐλέγχει καὶ διακρούεται, τὸ δὲ ‘κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστιν’ τὴν ἰδίαν τιθέντα ψῆφον καὶ ἀποφαινόμενον εἰπεῖν τὸν δεσπότην νόμιζε, καὶ παρείσδυσιν οὐχ ἕξει τῆς ἀπορίας ἡ πρόφασις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Προς τον Κωνσταντίνο σπαθάριο Θα σου πω σύντομα τη λύση της απορίας: το μεν «εάν εγώ μαρτυρώ περί εμαυτού, η μαρτυρία μου ουκ έστιν αληθής;» να το διαβάσεις ως ερώτηση, μέσω της οποίας ο Σωτήρας, προκαταλαμβάνοντας την αντίληψη των Ιουδαίων, την ελέγχει και την αντικρούει· το δε «καν εγώ μαρτυρώ περί εμαυτού, η μαρτυρία μου αληθής εστιν» να θεωρήσεις ότι το λέει ο Δεσπότης διατυπώνοντας τη δική του κρίση και αποφαινόμενος, και έτσι δεν θα βρει έδαφος να εισχωρήσει η αφορμή της απορίας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Ἐπιστολαὶ καὶ Ἀμφιλόχια
Ὑπάγοιτο δ’ ἂν τῷ αὐτῷ κανόνι καὶ τὸ ‘ἐὰν ἐγὼ περὶ ἐμαυτοῦ μαρτυρῶ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι’ καὶ ‘ἐὰν ἐγὼ περὶ ἐμαυτοῦ μαρτυρῶ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής;’ εἰ γὰρ καὶ ἑτέρᾳ διασκέψει τὸ δοκοῦν ἐνταῦθα διαμάχεσθαι λύσιν εὑρίσκει, ἀλλ’ οὖν οὐδεὶς ἂν ἐπιτιμήσειεν, ὁρῶν πρὸς τὴν δίκην, καὶ εἴ τις μὴ ἀποφαινομένου λέγοι τὸ ‘ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής’, ἀλλὰ διὰ τῆς ἐρωτήσεως ἀπογυμνοῦντός τε καὶ ἀνακαλύπτοντος τὴν τοῖς Ἰουδαίοις ἐμβαθυνομένην καὶ ἀνελιττομένην τῆς ἀποστασίας τε καὶ κακουργίας γνώμην. εἰ μέντοι γέ τις τὰς ἀποφάσεις ἐν ὁμοίῳ σχήματι τῶν καταφάσεων τῇ ἀναγνώσει διεξίοι, μάχης ὡς ἀληθῶς ἑαυτὸν καὶ ταράχου ἐμπλήσει, κἂν τῆς θεορημοσύνης τὸ θαυμάσιον πάσης ἐπιβουλῆς καὶ ἐναντιώσεως ὑπερανῳκισμένον ὁρᾶται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Στον ίδιο κανόνα θα μπορούσε να υπαχθεί και το «εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή» και το «εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή;». Διότι, αν και με διαφορετική θεώρηση αυτό που φαίνεται εδώ να αντιφάσκει βρίσκει λύση, ωστόσο κανείς δεν θα επικρίνει, αποβλέποντας στο δίκαιο, εάν κάποιος υποστηρίξει ότι η φράση «η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή» δεν λέγεται ως απόφανση, αλλά μέσω ερώτησης που απογυμνώνει και αποκαλύπτει τη βαθιά ριζωμένη και εξελισσόμενη στους Ιουδαίους νοοτροπία της αποστασίας και της κακουργίας. Εάν βέβαια κάποιος κατά την ανάγνωση προφέρει τις αρνήσεις με το ίδιο σχήμα των καταφάσεων, θα γεμίσει πραγματικά τον εαυτό του με σύγκρουση και ταραχή, έστω κι αν το θαυμάσιο της θείας ρήσης φαίνεται να υπέρκειται κάθε επιβουλής και εναντίωσης.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Βιβλιοθήκη
Καὶ πάλιν δῆλον ὅτι κατὰ τὸ ἀνθρώπινον· «Κἀμὲ οἴδατε καὶ πόθεν εἰμὶ οἴδατε». Ἔτι δέ· «Εἰ ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής». Καὶ ἀλλαχοῦ· «Εἰ ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι», τὸ μὲν διὰ τὴν θείαν αὐτοῦ φύσιν, τὸ δὲ διὰ τὴν ἀνθρωπότητα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και πάλι είναι φανερό ότι σύμφωνα με την ανθρώπινη φύση ελέχθη: «Και εμένα γνωρίζετε και από πού είμαι γνωρίζετε». Και ακόμη: «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή». Και αλλού: «Εάν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», το μεν εξαιτίας της θείας του φύσεως, το δε εξαιτίας της ανθρωπότητας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Ἐὰν οὖν ταῦτα ὦσι ψευδῆ, ποία ἡμῖν σωτηρίας ἐλπίς; Οὐ τοῦτο δὲ μόνον δοκεῖ ἐναντίωμα, ἀλλὰ καὶ ἕτερον οὐκ ἔλαττον. Προϊὼν γάρ, φησίν, ὅτι, «Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι.» Πῶς οὖν συμβιβασθήσονται ταῦτα δοκοῦντα μάχεσθαι; Ὃ μὲν λέγει, ὅτι «Ἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής,» λέγει ὡς πρὸς τὴν ὑπόληψιν τῶν Ἰουδαίων.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εάν λοιπόν αυτά είναι ψευδή, ποια ελπίδα σωτηρίας υπάρχει για εμάς; Και δεν φαίνεται να υπάρχει μόνο αυτή η αντίφαση, αλλά και άλλη μία όχι μικρότερη. Διότι προχωρώντας, λέει: «Ακόμη και αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή.» Πώς λοιπόν θα συμβιβαστούν αυτά που φαίνονται να συγκρούονται; Το ότι λέει «Αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου δεν είναι αληθινή», το λέει με βάση την αντίληψη των Ιουδαίων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Ἐπεὶ γὰρ ἔμελλον ἐκεῖνοι ἴσως εἰπεῖν αὐτῷ, ὅτι Σὺ μαρτυρεῖς περὶ σεαυτοῦ, οὐδεὶς δὲ μαρτυρῶν ἑαυτῷ, ἀξιόπιστός ἐστι, φησὶν ἐνστατικῶς, ὅτι Οὐ μαρτυρῶ ἐγὼ περὶ ἐμαυτοῦ· ἦ γὰρ ἂν κατὰ τὴν ὑμετέραν γνώμην οὐκ ἄξιος εἵην πιστεύεσθαι. «Ἄλλος ἐστὶν ὁ μαρτυρῶν περὶ ἐμοῦ.» ὁ Ἰωάννης. Ὃ δὲ λέγει, ὅτι «Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι,» κατὰ συνδρομὴν λέγει, συντρέχων γὰρ τῷ λογισμῷ τῶν Ἰουδαίων, φησίν, ὅτι Ἔστω, ὅτι ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ. Κἂν ἐγὼ τοίνυν μαρτυρῶ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου· Θεὸς γὰρ ὤν, ἀξιόπιστός εἰμι. Ὥστε τὸ μὲν πρῶτον ἐνστατικῶς εἶπεν, ὅτι Οὐκ ἐγὼ μαρτυρῶ, ἀλλ’ ὁ Πρόδρομος· τὸ δὲ δεύτερον, κατὰ ἀντιπαράστασιν, ἤτοι συνδρομήν, ὅτι «Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου.» Τρεῖς οὖν, φησίν, ἔχω μάρτυρας, τὸν Ἰωάννην, τὰ ἔργα μου, τὸν Πατέρα μου. Καὶ πρῶτον τὸν Ἰωάννην τίθησιν, ἵνα μήτις εἴπῃ αὐτῷ· Τί οὖν, εἰ ἐκεῖνος πρὸς χάριν ἐμαρτύρησέ σοι; φησίν, ὅτι Ὑμεῖς αὐτοὶ ἀπεστείλατε πρὸς Ἰωάννην. Πάντως δὲ οὐκ ἂν ἀπεστείλατε ἐρωτῶντες, εἰ μὴ ἀξιόπιστον αὐτὸν ἐνομίζετε.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επειδή ίσως εκείνοι επρόκειτο να του πουν, ότι «Εσύ μαρτυρείς για τον εαυτό σου, και κανένας που μαρτυρεί για τον εαυτό του δεν είναι αξιόπιστος», απαντά προβάλλοντας ένσταση, ότι «Δεν μαρτυρώ εγώ για τον εαυτό μου· διότι τότε, σύμφωνα με τη δική σας γνώμη, δεν θα ήμουν άξιος να γίνω πιστευτός. "Άλλος είναι εκείνος που μαρτυρεί για εμένα"», δηλαδή ο Ιωάννης. Το ότι λέει, όμως, πως «Ακόμη κι αν εγώ μαρτυρώ, η μαρτυρία μου είναι αληθινή», το λέει κατά συγκατάβαση· διότι, ακολουθώντας τον συλλογισμό των Ιουδαίων, λέει: Ας υποθέσουμε ότι εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου. Ακόμη λοιπόν κι αν εγώ μαρτυρώ, η μαρτυρία μου είναι αληθινή· διότι, εφόσον είμαι Θεός, είμαι αξιόπιστος. Ώστε το μεν πρώτο το είπε ενστατικά, ότι «Δεν μαρτυρώ εγώ, αλλά ο Πρόδρομος»· το δε δεύτερο κατά αντιπαράσταση, δηλαδή κατά παραχώρηση, ότι «Ακόμη κι αν εγώ μαρτυρώ, η μαρτυρία μου είναι αληθινή». Τρεις λοιπόν μάρτυρες έχω, λέει: τον Ιωάννη, τα έργα μου, και τον Πατέρα μου. Και τοποθετεί πρώτο τον Ιωάννη, ώστε να μην του πει κάποιος: «Τι γίνεται λοιπόν αν εκείνος μαρτύρησε για να σου κάνει χάρη;» Γι' αυτό λέει ότι «Εσείς οι ίδιοι στείλατε απεσταλμένους στον Ιωάννη». Και οπωσδήποτε δεν θα στέλνατε ανθρώπους να τον ρωτήσουν, αν δεν τον θεωρούσατε αξιόπιστο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Ὁ δὲ ἀκολουθῶν, φησίν, ἐμοί, οὐ μὴ περιπατήσει ἐν τῇ σκοτίᾳ,» τουτέστιν, οὐ μενεῖ ἐν τῇ πλάνῃ, ἀλλ’ ἀπαλλαγήσεται τῆς πλάνης καὶ τοῦ σκότους. Ἅμα δὲ καὶ τὸν Νικόδημον ἐπαινεῖ, καὶ τοὺς ὑπηρέτας ὡς πεπαῤῥησιασμένους, καὶ διὰ τοῦτο ἐν τῷ φωτὶ ὄντας. Αἰνίττεται δὲ καὶ τοὺς Φαρισαίους ἐν τῇ πλάνῃ καὶ τῷ σκότει ὄντας, καὶ κρυφῆ τοὺς δόλους πλέκοντας. «Εἶπον οὖν αὐτῷ οἱ Φαρισαῖοι· Σὺ περὶ σεαυτοῦ μαρτυρεῖς· ἡ μαρτυρία σου οὐκ ἔστιν ἀληθής. Ἀπεκρίθη Ἰησοῦς, καὶ εἶπεν αὐτοῖς· Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, ὅτι οἶδα πόθεν ἦλθον, καὶ ποῦ ὑπάγω· ὑμεῖς δὲ οὐκ οἴδατε, πόθεν ἔρχομαι, καὶ ποῦ ὑπάγω.» Ἐπειδὴ εἶπεν, ὅτι «Ἐγώ εἰμι τὸ φῶς τοῦ κόσμου,» αἰτιῶνται αὐτὸν ὡς περὶ ἑαυτοῦ μαρτυροῦντα. Ὢ τῆς ἀνοίας! Αὐτὸς ἄνω καὶ κάτω τὰς Γραφὰς εἷλκε μαρτυρούσας περὶ ἑαυτοῦ, καὶ αὐτοὶ αἰτιῶνται αὐτὸν ὡς περὶ ἑαυτοῦ μαρτυροῦντα· διὸ πρὸς τὴν κακουργίαν αὐτῶν καὶ αὐτὸς αὐτοῖς ἀποκρίνεται, ὅτι Ἔστω, αὐτὸς περὶ ἐμαυτοῦ μαρτυρῶ, καίτοι γε μὴ τοῦτο ποιῶν, ἀλλὰ τρεῖς ἔχων μάρτυρας, τὸν Πατέρα μου, καὶ τὰ ἔργα, καὶ τὰς Γραφάς, καθὸ δὴ καὶ ἀνωτέρω εἴρηται· ὅμως θῶμεν, ὅτι αὐτὸς περὶ ἐμαυτοῦ μαρτυρῶ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Εκείνος δε που με ακολουθεί», λέει, «δεν θα περπατήσει στο σκοτάδι», δηλαδή δεν θα παραμείνει στην πλάνη, αλλά θα απαλλαγεί από την πλάνη και το σκοτάδι. Ταυτόχρονα επαινεί και τον Νικόδημο, καθώς και τους υπηρέτες επειδή μίλησαν με παρρησία, και για τον λόγο αυτόν βρίσκονται στο φως. Υπαινίσσεται δε και τους Φαρισαίους ότι βρίσκονται στην πλάνη και στο σκοτάδι, και ότι υφαίνουν στα κρυφά τις δολιότητές τους. «Είπαν λοιπόν σε αυτόν οι Φαρισαίοι: Εσύ μαρτυρείς για τον εαυτό σου· η μαρτυρία σου δεν είναι αληθινή. Αποκρίθηκε ο Ιησούς και τους είπε: Ακόμη και αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, είναι αληθινή η μαρτυρία μου, επειδή γνωρίζω από πού ήρθα και πού πηγαίνω· εσείς όμως δεν γνωρίζετε από πού έρχομαι και πού πηγαίνω». Επειδή είπε ότι «Εγώ είμαι το φως του κόσμου», τον κατηγορούν ότι μαρτυρεί για τον εαυτό του. Ω, τι ανοησία! Ο ίδιος συνεχώς επικαλείτο τις Γραφές που μαρτυρούσαν για αυτόν, και αυτοί τον κατηγορούν ότι μαρτυρεί για τον εαυτό του· γι' αυτό, απέναντι στην κακεντρέχειά τους, τους αποκρίνεται και εκείνος: Έστω, εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, καίτοι δεν κάνω αυτό, αλλά έχω τρεις μάρτυρες, τον Πατέρα μου, τα έργα και τις Γραφές, όπως ακριβώς ειπώθηκε και πρωτύτερα· όμως ας υποθέσουμε ότι εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Κἂν οὖν ἐγὼ ἐμαυτῷ μαρτυρῶ, ἡ μαρτυρία μου ἀληθής ἐστι, διότι οἶδα, ὅτι τοῦ Θεοῦ εἰμι Υἱός, καὶ οὐκ ἄνθρωπος ψιλός, ἀλλ’ ἄνωθεν ἐρχόμενος καὶ Θεός. Πῶς οὖν ψευδὴς ἔσται ἡ μαρτυρία μου Θεοῦ ὄντος, καὶ διὰ τοῦτο ἀξίου πιστεύεσθαι;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ακόμη λοιπόν κι αν εγώ μαρτυρώ για τον εαυτό μου, η μαρτυρία μου είναι αληθινή, διότι γνωρίζω ότι είμαι Υιός του Θεού, και όχι απλός άνθρωπος, αλλά ότι έρχομαι άνωθεν και είμαι Θεός. Πώς λοιπόν θα είναι ψευδής η μαρτυρία μου, εφόσον είμαι Θεός, και για τον λόγο αυτό άξιος να γίνω πιστευτός;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες