Πατερικές αναφορές στο ΙΩΒ 1:11

Γιατί όμως «με ευλογίες αγαθότητας»; Επειδή υπάρχει η λέξη ευλογία και με την έννοια της βλασφημίας, όπως στο «Ευλόγησε ο Ναβουθαί τον Θεό και τον βασιλιά», αντί του εβλασφήμησε, και πάλι, «κατά πρόσωπο θα σε ευλογήσει», τουτέστιν θα σε βλασφημήσει. «Έβαλες στο κεφάλι του στεφάνι από πολύτιμο λίθο», δηλαδή τη βασιλεία του Σαούλ, το στεφάνι του βασιλιά Αδραάζαρ. «Ζωή ζήτησε, και του έδωσες», εννοώντας τη ζωή της μετανοίας σε αυτόν που έλεγε: «Στην οδό σου θα με ζωογονήσεις», και πάλι: «Ο λόγος σου με ζωογόνησε». Το δε «στον αιώνα του αιώνα» υποδηλώνει και τη μέλλουσα ζωή, αυτήν που έχει ετοιμαστεί για τους αγίους.

Και ο διάβολος, απευθυνόμενος στον Κύριο, έλεγε: «Άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε όλα όσα έχει». Και πάλι: «Άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε τις σάρκες του και τα οστά του». Όμως, άλλο ήταν το χέρι, και άλλα ήταν τα βέλη που έπλητταν τις σάρκες του και τα σωματικά του υπάρχοντα.

Κατά τους καθορισμένους χρόνους της παρουσίας του Κυρίου σε αυτούς, λέει ότι «δεν θα υπάρχει πλέον» ανάμεσά τους κανένα τέτοιο «έργο», πλήρες, ολόκληρο και τέλειο. Αλλά, ακόμη κι αν βρεθεί ποτέ, θα είναι ακέφαλο και άναρχο, ατελές και ασυμπέραστο. Αυτό βεβαίως μπορεί κανείς να το διαπιστώσει και στην πράξη, επειδή η ειδωλολατρία δεν έχει εξαλειφθεί εντελώς από αυτούς. Είναι όμως τέτοια, ώστε να μην έχει ούτε «κεφαλή» ούτε κάποιον λόγο που να επαρκεί «έως το τέλος». Κατά τους προαναφερθέντες χρόνους της άφιξης του Κυρίου στην Αίγυπτο, προφητεύει ότι δεν θα υπάρχει πλέον ανδρικό φρόνημα στους «Αιγυπτίους», αλλά δίκην «γυναικών» θα διάγουν τον βίο τους «με τρόμο και με φόβο», εξαιτίας της «χειρός» του Θεού που εγέρθηκε εναντίον τους. Και ποια άλλη θα μπορούσε να νοηθεί ως «χείρα Κυρίου», διαφορετική από τη λεγόμενη δεξιά Του, παρά η ρωμαϊκή δύναμη που καθυπόταξε τους Αιγυπτίους και τους έκανε υποχείριους εξαιτίας της παρουσίας του Κυρίου; Διότι έτσι έχει καταγραφεί κάποτε και ο διάβολος να λέει προς τον Θεό περί του Ιώβ: «Αλλά απόστειλε τη "χείρα" σου και άγγιξε όλα όσα έχει· για να δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Η δύναμη, λοιπόν, που διακόνησε το θέλημα του Θεού στο να υποτάξει την εξουσία των Αιγυπτίων ήταν αυτή η ίδια, η οποία ονομάστηκε «χείρα» του ρωμαϊκού στρατού.

«Διότι τα βέλη σου μπήχτηκαν μέσα μου». Διότι ο μεν αθλητής Ιώβ, έχοντας υπομείνει κάθε είδους πειρασμούς, δεν αγνοούσε από πού του συνέβαιναν αυτά· γι’ αυτό έλεγε: «Διότι τα βέλη του Κυρίου βρίσκονται στο στόμα μου, των οποίων ο θυμός απομυζά το αίμα μου». Ο δε Δαβίδ, μην έχοντας πληγεί στο σώμα όπως ο Ιώβ, αλλά έχοντας τραυματιστεί καίρια στην ίδια του την ψυχή, δεν λέει όπως ο Ιώβ: «Διότι τα βέλη του Κυρίου βρίσκονται στο στόμα μου»· αλλά, «Διότι τα βέλη σου μπήχτηκαν μέσα μου, και στήριξες επάνω μου το χέρι σου». Εκείνος δε μνημονεύει το χέρι του Κυρίου λέγοντας: «Διότι το χέρι του Κυρίου είναι αυτό που με άγγιξε». Και ο διάβολος έλεγε στον Κύριο: «Άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε όλα όσα έχει»· και πάλι: «Άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε τις σάρκες του και τα οστά του». Αλλά άλλο ήταν το χέρι και άλλα τα βέλη που έπληξαν τις σάρκες του και τα σωματικά του υπάρχοντα. Εδώ όμως, επειδή ο Δαβίδ έχει νοσήσει στην ίδια του την ψυχή, υποδηλώνει ότι τον έπληξαν άλλα βέλη, και ότι τον άγγιξε ένα άλλο χέρι του Θεού, όπως προείπαμε, δηλαδή τα λογικά βέλη, ή μάλλον οι ίδιοι οι λόγοι του Θεού που διαπερνούν την ψυχή του και τιμωρούν την ίδια του τη συνείδηση.

Ας μην ευχαριστούμε, λοιπόν, τον Θεό μόνο όταν βρισκόμαστε σε ευημερία· διότι αυτό δεν είναι κάτι το σπουδαίο. Το γνωρίζει αυτό και ο διάβολος· γι' αυτό και έλεγε: «Μήπως ο Ιώβ σέβεται τον Θεό χωρίς αντάλλαγμα; Δεν περιέφραξες εσύ προστατευτικά τα εντός και τα εκτός αυτού; Αφαίρεσε όλα τα υπάρχοντά του, και τότε θα δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Αλλά δεν κατάφερε τίποτα περισσότερο ο μιαρός, και είθε να μην τα καταφέρει, ούτε και σε εμάς να επιτύχει κάτι περισσότερο. Αντιθέτως, και όταν βρισκόμαστε σε φτώχεια, και όταν αντιμετωπίζουμε ασθένειες, και όταν δεχόμαστε επιβουλές, τότε να εντείνουμε την ευχαριστία. Και εννοώ την ευχαριστία όχι με λόγια ούτε με τη γλώσσα, αλλά με πράξεις και με έργα, με τη διάνοια και με την καρδιά. Με όλη μας την ψυχή ας Τον ευχαριστούμε. Διότι μας αγαπά περισσότερο από εκείνους που μας γέννησαν· και όση απόσταση υπάρχει μεταξύ πονηρίας και αγαθότητας, τόση είναι η διαφορά της αγάπης του Θεού από την αγάπη των πατέρων μας.

δʹ. Βλέπεις ότι γνωρίζει και εκείνος ο πονηρός δαίμονας πόσο μεγάλη είναι η ζημιά του πράγματος; Γι' αυτό και τον βλέπεις να εξυφαίνει την επιβουλή μέσω της γυναίκας. Ακούστε, όσοι άνδρες έχετε γυναίκες που αγαπούν τα χρήματα και σας εξαναγκάζουν να βλασφημείτε τον Θεό· θυμηθείτε τον Ιώβ. Ας δούμε όμως, αν νομίζετε σωστό, τη μεγάλη του επιείκεια, και πώς την αποστόμωσε. Γιατί, της λέει, μίλησες έτσι, σαν μία από τις άφρονες γυναίκες; Αληθινά «Φθείρουν τα καλά ήθη οι κακές συναναστροφές»· πάντοτε βέβαια τα φθείρουν, προπαντός όμως κατά τις συμφορές· τότε όσοι συμβουλεύουν τα φαύλα αποκτούν δύναμη. Διότι, αν και από μόνη της η ψυχή είναι έτοιμη για δυσφορία, πόσο μάλλον όταν υπάρχει και αυτός που τη συμβουλεύει; Δεν ωθείται τότε και προς το βάραθρο; Μεγάλο αγαθό είναι η γυναίκα, όπως ακριβώς και μεγάλο κακό. Και δες από πού επιχείρησε να υποσκάψει το ισχυρό τείχος. Επειδή δηλαδή δεν τον κατέβαλε η αφαίρεση των χρημάτων, ούτε επέφερε κάτι σπουδαίο η απώλειά τους, αλλά και αποδείχθηκε μάταιο το ότι είπε: «Σίγουρα κατά πρόσωπο θα σε βλασφημήσει», γι' αυτό οπλίζει εναντίον του τη γυναίκα. Βλέπεις από πού φύσηξε; Αλλά κανένα όφελος δεν αποκόμισε ούτε και από αυτό το τέχνασμα. Αν λοιπόν και εμείς υπομένουμε (τις δοκιμασίες) με ευχαριστία, και αυτά θα τα πάρουμε πίσω, και αν δεν τα πάρουμε, ο μισθός μας θα είναι μεγαλύτερος.

Διότι έλεγε προς τον Θεό εκείνος ο πονηρός δαίμονας: «Δεν τον περιέφραξες εσύ με προστασία και εσωτερικά και εξωτερικά; Αφαίρεσέ του τα υπάρχοντα, και στα αλήθεια κατά πρόσωπο θα σε βλασφημήσει». Βάζει σε πειρασμό. Αν δει κάτι αδύναμο, επιτίθεται· αν δει κάτι ισχυρό, απομακρύνεται. «Και μήπως αποβεί εις μάτην», λέει, «ο κόπος μας». Ας ακούσουμε όλοι πόσο κοπίαζε ο Παύλος. Δεν είπε «το έργο», αλλά «ο κόπος»· δεν είπε «και εσείς θα χαθείτε», αλλά «ο κόπος μας». Ώστε και αν συνέβαινε κάτι, θα ήταν φυσικό· επειδή όμως δεν συνέβη, το θαύμα είναι μεγάλο. Αυτά βέβαια περιμέναμε, λέει, συνέβησαν όμως τα αντίθετα· διότι όχι μόνο δεν λάβαμε από εσάς καμία πρόσθετη θλίψη, αλλά μάλλον παρηγοριά. «Τώρα όμως που ήλθε», λέει, «ο Τιμόθεος σε εμάς από εσάς, και μας έφερε τη χαρμόσυνη είδηση για την πίστη και την αγάπη σας». «Και μας έφερε τη χαρμόσυνη είδηση», λέει. Βλέπεις τη μεγάλη χαρά του Παύλου; Δεν είπε «αναγγέλλοντας», αλλά «φέροντας χαρμόσυνη είδηση»· τόσο μεγάλο αγαθό θεωρούσε τη σταθερότητά τους και την αγάπη τους. Διότι είναι ανάγκη, όταν η πρώτη παραμένει σταθερή, να είναι στηριγμένη και η δεύτερη. Και για την αγάπη τους επίσης χαιρόταν, επειδή αποτελούσε σημάδι της πίστεως. «Και ότι διατηρείτε», λέει, «πάντοτε καλή ανάμνηση για εμάς, επιθυμώντας πολύ να μας δείτε, όπως ακριβώς και εμείς εσάς». Δηλαδή, με επαίνους. Όχι μόνο όταν ήμασταν παρόντες, ούτε μόνο όταν κάναμε θαύματα, αλλά και τώρα, που βρισκόμαστε μακριά και μαστιγωνόμαστε και υποφέρουμε μύρια δεινά, διατηρείτε καλή ανάμνηση για εμάς.

Σωστά είπε: «τα μέσα στο σπίτι του και τα έξω από όλα τα υπάρχοντά του ολόγυρα». Δεν υπήρχε εξωτερικός πειρασμός, ούτε εσωτερική ταραχή, αλλά απολάμβανε βαθιά ειρήνη· τα τέκνα ζούσαν σε ομόνοια, τα ζώα αναπαράγονταν με ευτοκία. Κανένας πόλεμος δεν τον πλησίαζε, το σπίτι του δεν είχε διαμάχες, ούτε εμφύλιος ούτε εξωτερικός πόλεμος του προξενούσε καταστροφή. Και σωστά είπε πρώτα: «τα μέσα στο σπίτι του»· διότι αυτός είναι ο πιο δυσβάσταχτος, ο εσωτερικός πόλεμος. Όλο του το σπίτι βρισκόταν σε ειρήνη, και εσωτερικά και εξωτερικά. Επομένως, υπάρχει παντού ανάγκη του Θεού, ώστε να επικρατεί ειρήνη και εσωτερικά και εξωτερικά. Δεν παραιτείται ούτε ντρέπεται ο Θεός να αναλάβει και αυτή την προστασία, το να επιστατεί δηλαδή στα ποίμνιά σου και να διασώζει τα κοπάδια σου, αρκεί μόνο εσύ να Τον αγαπάς. Και δες την ασφάλεια αυτής της προστασίας: «Τον περιέφραξες ολόγυρα από παντού», λέει, «και τα έργα των χεριών του τα ευλόγησες». Βλέπεις ότι δεν ήταν από τη φύση τους τόσα πολλά τα κοπάδια και τα ζώα; «Αλλά άπλωσε», λέει, «το χέρι Σου και άγγιξε όλα όσα έχει». Δεν είπε: «Δώσε μου εξουσία», αλλά, «άπλωσε το χέρι Σου και άγγιξε όλα όσα έχει». «Να δεις αν δεν θα Σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Ήθελε βέβαια και επιθυμούσε ο ίδιος ο διάβολος να λάβει την εξουσία, αλλά δεν τόλμησε να το πει, παρά «Εσύ», λέει, «άπλωσε το χέρι Σου».

Έπειτα, για να μην πει ότι «εσύ τον χτύπησας με φειδώ, ως δικό σου υπηρέτη», δεν έπραξε αυτό που ζήτησε ο διάβολος, αν και θα μπορούσε, κάνοντας αυτό, να δικαιολογηθεί λέγοντας ότι: «Έκανα αυτό που ήθελες· εσύ είπες να τον αγγίξω εγώ». Όμως, κάνει κάτι περισσότερο. 〈Και είπε ο Κύριος στον διάβολο:〉 〈Ιδού, όλα όσα του ανήκουν, τα έδωσα στο χέρι σου,〉 〈αλλά τον ίδιο μην τον αγγίξεις.〉 «Τόση εμπιστοσύνη έχω στον δικό μου αθλητή. Εσύ είπες: άπλωσε το χέρι σου, εγώ όμως λέω, ότι στο χέρι σου έδωσα όλα όσα έχει». Στα αλήθεια κατά πρόσωπο θα σε ευλογήσει. Δηλαδή: θα σε καταραστεί, θα σε βλασφημήσει φανερά, χωρίς να κρύβεται –διότι αυτό σημαίνει το «κατά πρόσωπο»– ούτε στα κρυφά, αλλά αναίσχυντα. Από πού το γνωρίζεις αυτό, ω μιαρέ; Από τα δικά σου συμπεραίνεις και για τα πράγματα των άλλων; Επειδή εσύ, χωρίς να έχεις πάθει κανένα δεινό, επαναστάτησες εναντίον του Δεσπότη, νόμισες ότι αυτό θα πάθει και ο δικός μου αθλητής, σκεπτόμενος ότι: «Αν εγώ, όντας ασώματος», λέει, «παρεκτράπην, πολύ περισσότερο αυτός που είναι ένσαρκος»; Και είπε ο Κύριος στον διάβολο: Ιδού, όλα όσα έχει, τα έδωσα στο χέρι σου, αλλά τον ίδιο μην τον αγγίξεις –δηλαδή το σώμα του, δηλαδή την ψυχή του. Βλέπεις ότι δίνεται και μέτρο στους πειρασμούς; Βλέπεις ότι δεν αγγίζει ούτε τα κοπάδια, εάν δεν λάβει εξουσία; Ιδού, λέει, τα πάντα έδωσα στο χέρι σου –το μιαρό, το αχόρταγο. Αυτά τα διαβάζουμε και δεν συγκλονιζόμαστε;

Διότι, αν για αυτόν τον σκοπό έχουν δημιουργηθεί, αυτό είναι το έργο τους, όπως ακριβώς λέει και ο μακάριος Παύλος: αποστέλλονται για εκείνους που πρόκειται να κληρονομήσουν τη σωτηρία. Και ο διάβολος, λέει, βρισκόταν ανάμεσά τους. Βλέπεις για ποιον σκοπό παρίστανται εκείνοι, και για ποιον αυτός; 〈Εκείνοι για να λειτουργούν,〉 αυτός για να πειράζει. Εκείνοι μεν για να οικονομούν τα δικά μας, αυτός δε για να διαστρέφει τα δικά μας. Και για ποιον λόγο ερωτάται πάλι ενώπιον των αγγέλων; Αναγκαστικά, μπροστά σε αυτούς στους οποίους και προηγουμένως είχε πει: «σίγουρα κατά πρόσωπο θα σε ευλογήσει». Ω, τι αναίσχυντη φύση! Τόλμησε πάλι να έλθει. 〈Και είπε ο Κύριος στον διάβολο: από πού έρχεσαι;〉 〈Τότε είπε ο διάβολος ενώπιον του Κυρίου:〉 〈Αφού διέσχισα την υπ' ουρανόν και περπάτησα τη γη, βρίσκομαι εδώ.〉 Δες και αυτόν να περιοδεύει καθημερινά την οικουμένη. Διότι το ότι και οι άγγελοι περιοδεύουν, το έχουμε μάθει από τον Ζαχαρία. Αλλά και αυτός δεν περιοδεύει χωρίς λόγο· διότι είναι και αυτό έργο της πρόνοιας του Θεού το να περιοδεύει αυτός καθημερινά, ώστε αφενός η δική του καταδίκη να γίνει μεγαλύτερη, αφετέρου εμείς να νήφουμε περισσότερο. Γι' αυτό ονομάζεται κοσμοκράτορας του σκότους του αιώνα τούτου, της πονηρίας. «Πες, διάβολε, τι έκανες;» «Αφού περιήλθα», λέει, «τη γη και την περπάτησα, βρίσκομαι εδώ.» «Τι έπραξες;» Τίποτε το χρηστό, τίποτε το αγαθό.

Πόσο έπρεπε να κοπιάσει ο Ιώβ, ώστε να πείσει τους ανθρώπους ότι ο πλούτος του δεν προερχόταν από αδικία; Ιδού, ο διάβολος το μαρτύρησε αυτό για εκείνον, έστω και εν αγνοία του. «Στα αλήθεια, κατά πρόσωπο θα σε βλαστημήσει». Διότι αυτό σημαίνει το «κατά πρόσωπο»: φανερά, αναίσχυντα, χωρίς κανέναν δισταγμό. «Τότε είπε ο Κύριος στον διάβολο: Ιδού, όλα όσα έχει τα παραδίδω στο χέρι σου, αλλά τον ίδιο να μην τον αγγίξεις». Διότι τόση εμπιστοσύνη έχω, λέει, στον αθλητή μου, ώστε ενώ εσύ είπες: «Άπλωσε το χέρι σου», εγώ λέω: «Στο δικό σου χέρι παραδίδω όλα όσα έχει». Στο δικό σου χέρι, το μιαρό, το αχόρταγο. Τι λες λοιπόν; Τι ανάγκη υπάρχει πλέον, μετά τη δική σου μαρτυρία, για άλλη δοκιμασία;

Διότι καθένα από αυτά είναι ικανό, από μόνο του, να προκαλέσει ταραχή· όταν όμως φαίνονται να συντρέχουν όλα μαζί, αναλογίσου το ύψος των κυμάτων, πόσο υπερβολική είναι η τρικυμία. Αλλά όμως δεν είπε τίποτε τέτοιο, όπως θα ήταν φυσικό να πουν κάποιοι από τους πιο αδύναμους: «Γι' αυτά ανέθρεψα τα παιδιά μου και με κάθε επιμέλεια τα διαπαιδαγώγησα; Γι' αυτά άνοιξα την οικία μου στους περαστικούς, ώστε μετά από τόσους αγώνες, αυτούς υπέρ των ενδεών, υπέρ των γυμνών, υπέρ των ορφανών, να λάβω τέτοιες αμοιβές;». Αλλά αντί για αυτά, μπροστά στη συμφορά των παιδιών του, προσέφερε λόγια ανώτερα από κάθε θυσία, τα οποία στεφάνωσαν εκείνη την αγία κεφαλή περισσότερο από μύρια στεφάνια, και τη διακήρυξαν πιο λαμπρά από τον ήχο πολλών σαλπίγγων. Διότι είπε: «Γυμνός βγήκα από την κοιλιά της μητέρας μου, γυμνός και θα αναχωρήσω· διότι δεν ήταν δικά μου αυτά, και λίγο αργότερα επρόκειτο να τα αποχωριστώ. Διότι τίποτε δεν φέραμε στον κόσμο, επομένως είναι φανερό ότι ούτε να πάρουμε κάτι μαζί μας μπορούμε». Και πριν από αυτά τα λόγια, πέφτοντας στο έδαφος, προσκυνά· διότι, αν και υπέστη τέτοια δεινά, δεν απομακρύνθηκε από την ευσέβεια προς τον Θεό, αλλά πέφτοντας στη γη κατέβαλε εκείνον που είχε πει: «Σίγουρα κατά πρόσωπο θα σε βλασφημήσει».

Ας αφεθεί κατά μέρος ο διάβολος, ο οποίος είναι σφόδρα πονηρός όχι εκ φύσεως, αλλά από ελεύθερη προαίρεση και βούληση· διότι το ότι δεν είναι εκ φύσεως πονηρός ο διάβολος, μπορείς να το μάθεις από τα ίδια του τα ονόματα. Διότι ονομάζεται «διάβολος» από το «διαβάλλω» (συκοφαντώ). Επειδή διέβαλε τον άνθρωπο στον Θεό λέγοντας: «Μήπως ο Ιώβ σε σέβεται δωρεάν; Αλλά άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε όσα έχει, και θα δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Διέβαλε πάλι τον Θεό στον άνθρωπο, λέγοντας: «Φωτιά έπεσε από τον ουρανό και κατέκαψε τα πρόβατα»· διότι προσπαθούσε να τον πείσει ότι ο πόλεμος αυτός υποκινήθηκε άνωθεν από τους ουρανούς, και προκάλεσε σύγκρουση ανάμεσα στον οικέτη και τον Δεσπότη, και ανάμεσα στον Δεσπότη και τον δούλο. Μάλλον όμως δεν προκάλεσε σύγκρουση, αλλά απλώς το επιχείρησε και δεν το κατόρθωσε, ώστε, όταν δεις άλλον οικέτη να συγκρούεται με τον Δεσπότη, δηλαδή τον Αδάμ με τον Θεό, και να πιστεύει στη διαβολή του, να μάθεις ότι δεν έλαβε την ισχύ από τη δική του δύναμη, αλλά από τη ραθυμία και την αμέλεια εκείνου (του ανθρώπου). Διάβολος λοιπόν λέγεται γι' αυτόν τον λόγο· το να διαβάλλει όμως και να μη διαβάλλει κανείς δεν αποτελεί φύση, αλλά πράγμα που γίνεται και παύει να γίνεται, που συμβαίνει και παύει να συμβαίνει· και τα τέτοιου είδους πράγματα δεν κατέχουν θέση φύσεως ούτε ουσίας. Γνωρίζω ότι σε πολλούς είναι δυσνόητος αυτός ο λόγος περί ουσίας και συμβεβηκότων· υπάρχουν όμως και εκείνοι που μπορούν να κατανοήσουν και τα λεπτότερα νοήματα, γι' αυτό κι εμείς τα είπαμε αυτά.

Ενώ λοιπόν η Εκκλησία βρισκόταν σε αυτήν την κατάσταση απέναντι στον μέγα Ιωάννη, ο εξ αρχής εχθρός δεν αμελούσε, δεν σταματούσε να πλέκει δόλους και ραδιουργίες εναντίον του, κινούμενος από φθόνο. Αλλά, επειδή δεν είχε εξουσία ούτε καν πάνω στους χοίρους, ζητά την άδεια να δράσει και εναντίον του, όπως ακριβώς έκανε παλαιά και εναντίον του Ιώβ. Διότι ήταν φυσικό να πει και για αυτόν: «Μήπως ο Ιωάννης σέβεται τον Θεό δωρεάν; Δεν τον τίμησες εσύ με κοσμική πρωτοκαθεδρία και δεν έβαλες τα λόγια σου στο στόμα του, όπως παλαιότερα στον Ιερεμία, και δεν τον όπλισες με λόγο ακαταμάχητο, και δεν περιέφραξες τα εσωτερικά και τα εξωτερικά του με τη χάρη του Πνεύματός σου, και δεν τον έκανες μεγάλο πάνω στη γη; Αφαίρεσέ του, λοιπόν, όλα αυτά, για να δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Επειδή όμως αποτελεί συνήθεια του Θεού να στεφανώνει τους δούλους του μέσα από θλίψεις, έλεγε στους μαθητές του ότι «εσείς, οι δικοί μου, θα κλάψετε και θα θρηνήσετε, ενώ ο κόσμος θα χαρεί· εσείς θα λυπηθείτε, αλλά η λύπη σας θα μετατραπεί σε χαρά». Γι' αυτόν τον λόγο παραχωρείται να δοκιμαστεί από θλίψεις και ο θείος Χρυσόστομος, ως μαθητής του Χριστού.

«Αλλά άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε όλα όσα έχει· και θα δεις αν δεν σε καταραστεί κατά πρόσωπο». Επειδή όμως ο Θεός ήθελε να καταστήσει φανερή την αρετή, την ανδρεία και τη θεοσέβεια του δικού Του υπηρέτη και στις επόμενες γενιές, και να προβάλει μια ανεξίτηλη στήλη υπομονής σε όσους επιθυμούν να βλέπουν, καθώς και να ακυρώσει την υποψία του εχθρού εναντίον του δικαίου, του λέει: «Ιδού, όλα όσα έχει, τα παρέδωσα στο χέρι σου, αλλά τον ίδιο μην τον αγγίξεις»· επειδή, λέει, υποθέτεις ότι είναι θεοσεβής εξαιτίας της ευημερίας και του πλούτου του, ιδού, παραδίδω όλα τα υπάρχοντά του στο χέρι σου, αλλά τον ίδιο μην τον αγγίξεις.

Όταν δε είδε τον δίκαιο να μην εκστομίζει κανένα βλάσφημο λόγο, αλλά μάλλον να αναπέμπει λόγια ευχαριστίας στον Θεό, επιχειρεί πάλι να τον διαβάλει στον Θεό. Και λέει: «Δέρμα αντί δέρματος, και όλα όσα έχει ο άνθρωπος θα τα δώσει για τη ζωή του». Εφόσον εκείνος, λέει, είναι υγιής, λογάριασε ως ένα τίποτα την αφαίρεση του πλούτου του. «Αλλά άπλωσε το χέρι σου και άγγιξε τα οστά του και τις σάρκες του· και θα δεις αν δεν σε βλασφημήσει κατά πρόσωπο». Έπειτα, αφού έλαβε την άδεια να στραφεί εναντίον της υγείας του δικαίου, του επιτίθεται με κακόηθες έλκος και αναγκάζει να ζει πάνω σε κοπριά, αυτόν που πριν από λίγο ήταν βασιλιάς πάνω σε θρόνο.

Όμως, τα όσα έχουν γραφτεί για τον Ιώβ δεν είναι τυχαία, το πώς δηλαδή τον ζήτησε ο σατανάς. Διότι δεν μπορούσε να κάνει τίποτα από μόνος του χωρίς την παραχώρηση του Θεού. Αλλά τι λέει στον Κύριο ο διάβολος; «Παράδοσέ τον στα χέρια μου, για να δούμε αν δεν σε βλαστημήσει κατά πρόσωπο». Έτσι και τώρα, υπάρχει ο ίδιος Αδάμ και ο ίδιος Θεός και ο ίδιος σατανάς. Εφόσον λοιπόν κάποιος απολαμβάνει την προστασία του Θεού και ζει με τη χάρη και είναι πρόθυμος, τον ζητάει ο σατανάς και λέει στον Κύριο: «Επειδή τον βοηθάς και τον προστατεύεις, σε υπηρετεί. Άφησέ τον, παράδοσέ τον σε εμένα, για να δούμε αν δεν σε βλαστημήσει κατά πρόσωπο». Στη συνέχεια, καθώς εξακολουθεί να ζητά την ψυχή, η χάρις υποχωρεί και η ψυχή παραδίδεται σε πειρασμούς. Έρχεται λοιπόν ο διάβολος επιφέροντας μύρια κακά, απελπισία, απόγνωση, πονηρούς λογισμούς, την θλίβει για να παραλύσει την ψυχή και να την αποξενώσει από την ελπίδα του Θεού. Η συνετή ψυχή όμως, βρισκόμενη μέσα στα δεινά και στη θλίψη, δεν απελπίζεται, αλλά λέει στον εαυτό της: «Κράτα αυτό που κρατάς, όσα κι αν σου επιφέρει, μύριους πειρασμούς, κράτα και πες: ''Ακόμη κι αν πεθάνω, εγώ δεν θα Τον εγκαταλείψω''». Και τότε, εάν ο άνθρωπος υπομείνει μέχρι τέλους, αρχίζει ο Κύριος να λέει στον σατανά: «Βλέπεις πόσα κακά και θλίψεις του επέφερες, και δεν σε υπάκουσε, αλλά υπηρετεί εμένα». Τότε καταντροπιάζεται ο διάβολος και δεν έχει τι να πει.