Πατερικές αναφορές στο ΙΩΒ 38:29

Εκεί όπου υπάρχει στόμα, και κοιλιά, και υπόσταση, τι άλλο μπορεί να πει κανείς παρά ότι υπάρχει σύνθεση; Ορθ. Τα ονόματα δεν δημιουργούν σύνθεση· διότι δεν αναφέρονται πάντοτε σε μέλη. Ανόμ. Το στόμα δεν είναι στόμα; Και η κοιλιά δεν είναι κοιλιά; Ορθ. Δεν είναι κάθε στόμα το ίδιο στόμα, ούτε κάθε κοιλιά είναι η ίδια κοιλιά· διότι δεν είναι κάθε στόμα μέλος, ούτε κάθε κοιλιά είναι απαραιτήτως μέλος. Ανόμ. Και πώς μπορεί το στόμα να μην είναι στόμα, και η κοιλιά να μην είναι κοιλιά; Ορθ. Η Γραφή σε πολλά σημεία μίλησε για «στόμα μάχαιρας»· και κανείς δεν είναι τόσο παράφρων, ώστε να ισχυριστεί ότι η μάχαιρα έχει κάποιο μέλος το οποίο ονομάζεται στόμα· αλλά ονόμασε στόμα την ίδια την καταστροφική ικανότητα της μάχαιρας. Και, όταν λέει «από ποια κοιλιά εκπορεύεται ο κρύσταλλος;», δεν αναζητά κάποια σωματική κοιλιά· και όταν μιλά για «πρόσωπο πυρός», δεν εννοεί ότι το πυρ έχει ανθρώπινη μορφή, και ότι το ένα του μέλος είναι το πρόσωπο ενώ το άλλο είναι το πυρ· και όταν κάνει λόγο για «πρόσωπο της γης», δεν υποστηρίζει ότι η γη είναι ανθρωπόμορφη.

Ποιος είναι αυτός που έχει τη δύναμη να μετράει τα σύννεφα με σοφία; Για τον οποίο λέει στο βιβλίο του Ιώβ: «Γνωρίζει τις διακρίσεις των νεφών, και έκλινε τον ουρανό προς τη γη»· και το: «Αυτός που μετράει τα σύννεφα με σοφία»· και το: «Δεν σχίστηκε το σύννεφο κάτω από αυτόν». Διότι τόσο μεγάλες ποσότητες υδάτων βρίσκονται στα σύννεφα και δεν σχίζονται, αλλά κατέρχονται στη γη με απόλυτη ευταξία. Ποιος είναι αυτός που εξάγει τους ανέμους από τους θησαυρούς τους; Ποιος είναι, όπως προείπαμε, αυτός που γέννησε τις σταγόνες της δροσιάς; Και από ποιου τη γαστέρα εκπορεύεται ο κρύσταλλος; Διότι υδατώδης είναι η υπόστασή του, και λιθώδης η ενέργεια. Και πότε μεν το νερό γίνεται χιόνι σαν μαλλί, πότε υπηρετεί αυτόν που σκορπίζει την ομίχλη σαν στάχτη, πότε δε μεταβάλλεται σε λιθώδη υπόσταση· επειδή κυβερνά το νερό όπως ακριβώς βούλεται. Μονοειδής είναι η φύση, και πολυδύναμη η ενέργεια. Το νερό γίνεται οίνος στα αμπέλια, ευφραίνοντας την καρδιά του ανθρώπου· και έλαιο στις ελιές, λαμπρύνοντας το πρόσωπο του ανθρώπου· και μεταβάλλεται σε άρτο, που στηρίζει την καρδιά του ανθρώπου, και σε κάθε είδους δημιουργήματα των καρπών.

Εμπρός, λοιπόν, αφού αφήσεις τη γη και τα επίγεια, υψώσου προς τον αέρα με τα φτερά της διάνοιας, για να προχωρήσει ο λόγος στην πορεία του· και από εκεί θα σε αναγάγω προς τα επουράνια, και στον ίδιο τον ουρανό, και στα υπερουράνια. Και στα όσα έπονται ο λόγος διστάζει μεν να προχωρήσει, θα προχωρήσει όμως παρόλα αυτά όσο είναι επιτρεπτό. Ποιος είναι αυτός που εξέχεε τον αέρα, αυτόν τον μεγάλο και άφθονο πλούτο, ο οποίος δεν μετριέται με αξιώματα, ούτε με περιουσίες, δεν περιορίζεται από όρια, δεν μοιράζεται ανάλογα με τις ηλικίες, αλλά, όπως στη διανομή του μάννα, λαμβάνεται με γνώμονα την αυτάρκεια και τιμάται με την ισομοιρία· ο οποίος είναι το όχημα της φύσης των πτηνών, η έδρα των ανέμων, η ευκρασία των εποχών, η ζωογόνος πνοή των ζώων, ή μάλλον η συντήρηση της ψυχής στο σώμα, μέσα στον οποίο υφίστανται τα σώματα, και μέσω του οποίου μεταδίδεται ο λόγος, μέσα στον οποίο υπάρχει το φως και ό,τι φωτίζεται, καθώς και η όραση που διαχέεται μέσα από αυτόν; Εξέτασε όμως μαζί μου και τα εξής· διότι δεν μου συγχωρείται να αποδώσω στον αέρα ολόκληρη την κυριαρχία όσων νομίζεται ότι ανήκουν στον αέρα. Ποια είναι τα ταμεία των ανέμων; Ποιοι είναι οι θησαυροί του χιονιού; Ποιος είναι αυτός που γέννησε τις σταγόνες της δροσιάς, σύμφωνα με το γεγραμμένο; Και από ποιας την κοιλιά εκπορεύεται ο κρύσταλλος;

Έπειτα αναφέρεται και σε όλα τα άλλα, εννοώ τις βροχές και την πάχνη και τον αντίθετο νότιο άνεμο· 38,24a 〈από πού δε,〉 λέει, 〈εκπορεύεται η πάχνη〉 24b 〈ή διασκορπίζεται ο νότιος άνεμος κάτω από τον ουρανό;〉 38,25a 〈και ποιος ετοίμασε την πορεία για την καταρρακτώδη βροχή,〉 25b 〈και τον δρόμο για τις καταιγίδες〉 38,26a 〈για να βρέξει πάνω στη γη όπου δεν υπήρχε άνδρας,〉 26b 〈στην έρημο, όπου δεν υπάρχει μέσα της άνθρωπος,〉 38,27a 〈για να χορτάσει την έρημη και ακατοίκητη γη〉 27b 〈και για να κάνει να βλαστήσει η έξοδος της χλόης;〉 Βλέπεις ότι ο Θεός δεν είναι ισχυρός μόνο σε ένα μέρος, αλλά στα πάντα; 38,28a 〈και ποιος είναι ο πατέρας της βροχής;〉 28b 〈και ποιος είναι αυτός που γέννησε τις σταγόνες και τους βώλους της δροσιάς;〉 38,29a 〈και από τίνος τη γαστέρα εκπορεύεται ο κρύσταλλος;〉 Όχι βέβαια ότι προήλθε από τη δική Του γαστέρα, μη γένοιτο. Αλλά τι νόημα έχει εδώ ο τοκετός και η γαστέρα; Όπως ακριβώς, όταν λέει για τη θάλασσα, ότι «όταν η μητέρα την κοιλοπονούσε», δεν εννοεί κάποια μητέρα της θάλασσας, έτσι και εδώ δεν εννοεί ότι εξήλθε από γαστέρα, αλλά υποδηλώνει τη διάπλαση και την αιτία. Για ποιον λόγο, λοιπόν, έχει χρησιμοποιήσει εδώ τη λέξη του τοκετού συνεχώς; Μου φαίνεται πως θέλει να υπαινιχθεί και τον πρώτο και μοναδικό Αίτιο, και ότι τα δημιουργήματα διαπλάθονταν πριν ακόμη αυτά ολοκληρωθούν. Επομένως, ακόμη και αν αυτά λέγονται για τον Υιό, περιττώς τα περιφέρουν.

Ακόμη, έφθασες ποτέ στους θησαυρούς του χιονιού, και είδες τους θησαυρούς του χαλαζιού; Από πού εκπορεύεται η πάχνη; Και ποιος ετοίμασε τη ροή για τη ραγδαία βροχή; Ακόμη, ποιος είναι ο πατέρας της βροχής; Από τίνος τη μήτρα θα εκπορευθεί ο πάγος; Και ποιος γέννησε την πάχνη στον ουρανό και τις σταγόνες της δροσιάς; Θα καλέσεις με τη φωνή σου το σύννεφο, και θα σε υπακούσει με τη φοβερή ορμή ραγδαίου νερού; Θα εξαποστείλεις κεραυνούς και θα πορευθούν;