Πατερικές αναφορές στο ΙΩΒ 40:29

Και έχει δεθεί μεν από τον Κύριο σαν στρουθίο, για να εμπαίζεται από εμάς· έχουν τεθεί δε αυτός και οι δαίμονες που είναι μαζί του, σαν σκορπιοί και φίδια, για να καταπατούνται από εμάς τους Χριστιανούς. Και απόδειξη αυτού είναι το ότι εμείς τώρα πολιτευόμαστε εναντίον του. Διότι αυτός που διατείνεται ότι θα εξαλείψει τη θάλασσα και θα καταλάβει την οικουμένη, ιδού, τώρα δεν μπορεί να εμποδίσει τη δική σας άσκηση, αλλά ούτε και εμένα που ομιλώ εναντίον του. Ας μην δίνουμε, λοιπόν, προσοχή σε όσα λέει (διότι ψεύδεται), ούτε να δειλιάζουμε μπροστά στις φαντασίες του, επειδή είναι και αυτές ψευδείς. Διότι το φως που εμφανίζεται σε αυτές δεν είναι αληθινό· αλλά μάλλον φέρουν τα προοίμια και τις εικόνες του πυρός που έχει ετοιμαστεί για αυτούς· και με εκείνα με τα οποία πρόκειται να κατακαούν, με αυτά προσπαθούν να εκφοβίσουν τους ανθρώπους.

Διότι ψεύδεται και δεν λέει τίποτε απολύτως αληθινό. Εξάλλου, παρότι λέει τόσα και τέτοια και θρασύνεται, σύρθηκε σαν δράκοντας με το αγκίστρι από τον Σωτήρα, σαν υποζύγιο φόρεσε χαλινάρι στο ρύγχος του, και σαν δραπέτης έχει δεθεί με κρίκο στα ρουθούνια και έχουν τρυπηθεί τα χείλη του με χαλκά. 5. Και έχει δεθεί από τον Κύριο σαν στρουθίο για να εμπαίζεται από εμάς· και έχουν τεθεί τόσο ο ίδιος όσο και οι δαίμονες που τον ακολουθούν σαν σκορπιοί και φίδια για να καταπατούνται από εμάς τους χριστιανούς. 6. Και απόδειξη αυτού είναι το γεγονός ότι εμείς τώρα αντιτασσόμαστε εναντίον του. Διότι αυτός που κομπάζει ότι θα ξηράνει τη θάλασσα και θα κυριεύσει την οικουμένη, ιδού τώρα δεν μπορεί να εμποδίσει τη δική σας άσκηση, ούτε καν εμένα που μιλώ εναντίον του. 7. Ας μην προσέχουμε, λοιπόν, όσα λέει (διότι ψεύδεται) ούτε να δειλιάζουμε μπροστά στις φαντασιώσεις του, οι οποίες είναι και αυτές ψευδείς. 8. Διότι δεν είναι αληθινό φως αυτό που εμφανίζεται σε αυτούς, αλλά μάλλον μεταφέρουν τα προοίμια και τις εικόνες του πυρός που έχει ετοιμαστεί για αυτούς, και με εκείνα με τα οποία πρόκειται να κατακαούν, με αυτά ακριβώς προσπαθούν να τρομάξουν τους ανθρώπους. 9. Εξάλλου, εμφανίζονται και αμέσως πάλι εξαφανίζονται, χωρίς να βλάψουν κανέναν από τους πιστούς, φέρνοντας όμως μαζί τους το ομοίωμα του πυρός που πρόκειται να τους δεχθεί. Επομένως, δεν πρέπει καθόλου να τους φοβόμαστε· διότι, με τη χάρη του Κυρίου, όλες οι μηχανορραφίες τους καταλήγουν στο τίποτα. 1.

Είδες πόσα θαύματα, ανώτερα από εκείνα της Ερυθράς Θάλασσας, έγιναν μέσα στη λίμνη μέσω των αθλοφόρων; Δόξα, προσκύνηση και μεγαλοπρέπεια ανήκει σε Εκείνον που τους στερέωσε σε τέτοιους αγώνες. Τότε έκλαψε πικρά το φίδι που κοιμόταν ανάμεσα στα βούρλα, τους παπύρους και τα καλάμια. Τότε σπαραζόταν η καρδιά του, επειδή δεν μπόρεσε να έλθει και να κατακάψει ολοσχερώς την ένδοξη στρατιά. Τότε σκοτοδινίασε, καταπονημένος από την ήττα, αυτός που είχε αναστατώσει τα πέρατα της γης εναντίον των αγίων. Διότι αυτός που δεχόταν τον Ιορδάνη στο μάτι του, πνιγόταν από μία σταγόνα της Τριάδας. Αυτός που σκεπαζόταν από κλαδιά και βλαστούς, έφευγε γυμνός και κατεστραμμένος [κουρελής]. Αυτός που κουνούσε την ουρά του σαν κυπαρίσσι, χλευάστηκε σαν σπουργίτι από τους δούλους του Θεού. Η αγκαλιά της λίμνης ήταν δοχείο πολύτιμων κειμηλίων, και δεν δεχόταν μέσα της τον ιερόσυλο. Σφύριξε ο Δράκοντας σε εκείνους που στέκονταν μπροστά του, προσπαθώντας να τους τρομάξει, και έπειτα ξαφνικά ανατράπηκε ανάσκελα. Σερνόταν με το στήθος και με την κοιλιά, και δεν πλησίαζε στην κυματιστή επιφάνεια της λίμνης.

Έπλασα εγώ, λέγει, ένα ωραίο σώμα· δίνω σε εσένα τη δημιουργία του ανώτερου· φτιάξε εσύ μια ωραία ψυχή. Εγώ είπα: «Ας βλαστήσει η γη χλωρό χόρτο και κάθε καρποφόρο δέντρο»· πες και εσύ: «Ας βγάλει αυτή η γη τον δικό της καρπό», και θα προέλθει ό,τι κι αν θελήσεις να ενεργήσεις. Κάνω το θέρος και την ομίχλη, στερεώνω τη βροντή και δημιουργώ τον άνεμο, έπλασα τον δράκοντα για να τον περιπαίζω, δηλαδή τον διάβολο. Δεν σου στέρησα ούτε εσένα αυτήν την εξουσία· περίπαιξέ τον και εσύ, αν θέλεις· διότι μπορείς να τον δέσεις σαν σπουργίτι. Ανατέλλω τον ήλιο σε πονηρούς και αγαθούς· μιμήσου και εσύ, μετάδωσε από τα δικά σου αγαθά και σε αγαθούς και σε πονηρούς. Αν και υβρίζομαι, το ανέχομαι και ευεργετώ εκείνους που με υβρίζουν· μιμήσου και εσύ· διότι μπορείς. Κάνω το καλό, όχι με σκοπό την ανταπόδοση· μιμήσου και εσύ, και μην κάνεις το καλό με σκοπό την ανταπόδοση, ούτε με σκοπό την αμοιβή. Άναψα φωστήρες στον ουρανό· άναψε και εσύ λαμπρότερους από αυτούς, διότι μπορείς· φώτισε εκείνους που βρίσκονται στην πλάνη· είναι μεγαλύτερη εκείνη η ευεργεσία, το να επιγινώσκουν εμένα, από το να βλέπουν τον ήλιο. Άνθρωπο δεν μπορείς να πλάσεις, αλλά μπορείς να τον κάνεις δίκαιο και ευάρεστο στον Θεό. Εγώ δημιούργησα την ουσία· εσύ καλλώπισε την προαίρεση. Δες πόσο σε αγαπώ, που στα μεγαλύτερα ζητήματα σου έδωσα τη δύναμη. Βλέπετε, αγαπητοί, πώς έχουμε τιμηθεί· και κάποιοι από τους ασυλλόγιστους και αγνώμονες λένε: Γιατί άραγε είμαστε κύριοι της προαιρέσεώς μας;

Αλλά αυτά μεν έγιναν πολλά χρόνια αργότερα, όταν βασίλευε ο Θεοδόσιος ο Μικρός και ο Κύριλλος ο Μέγας κατεύθυνε τον θρόνο της Αλεξάνδρειας. Ήδη όμως από παλιά ο Θεός και Πατέρας είχε σπλαχνιστεί το ανθρώπινο γένος που φθειρόταν από την απάτη των δαιμόνων, και που σερνόταν ελεεινά στη γη πορευόμενο σε σκοτάδι του νου και λατρεύοντας την κτίση αντί για τον Κτίστη, και μέσω του Υιού είχε δώσει τον νόμο για βοήθεια, ο οποίος όμως δόθηκε μέσω της εντολής, ή μάλλον εξαιτίας της ανθρώπινης ροπής προς τα πάθη αποδείχθηκε αδύναμος, μη μπορώντας να σώσει εκείνους για τους οποίους είχε δοθεί μέσω αγγέλων και είχε θεσπιστεί με το χέρι του μεσίτη Μωυσή. Ήδη πάλι, μετά τον νόμο, έστειλε τον νομοθέτη Υιό, γεννημένο από γυναίκα και υποταγμένο στον νόμο, αυτόν που ανέτειλε γεννητώς από την πατρική Του φύση, και μέσω του οποίου δημιούργησε τα πάντα, αυτόν που συνεδρεύει αιώνια μαζί Του και συνδεσπόζει επί της μη αιώνιας κτίσης. Ήδη μάλιστα και ο ίδιος ο Δεσπότης Χριστός είχε τελέσει την οικονομία Του για εμάς, και είχε εκπληρώσει τον σκοπό της σωτήριας ενανθρώπησής Του, και γρήγορα είχε σκυλεύσει, οξέως δε είχε λεηλατήσει τον εχθρό, και είχε διασώσει το πρόβατο που προηγουμένως είχε χαθεί, και φέροντάς το στους δικούς Του ώμους το πρόσφερε στον Πατέρα, και χαιρόταν περισσότερο για αυτό παρά για τα ενενήντα εννέα που δεν είχαν χαθεί. Ήδη είχε εγκαινιάσει για εμάς την άνοδο στον ουρανό, και είχε ανοίξει την είσοδο στον παράδεισο, και είχε δώσει την ανάσταση από τον τάφο. Ήδη είχε πρυτανεύσει τη σωτηρία στο μέσο της γης, και είχε στερεώσει την κλυδωνιζόμενη θάλασσα, και είχε συντρίψει τα κεφάλια των δρακόντων μέσα σε αυτήν, και είχε πιάσει με αγκίστρι τον πολυκέφαλο δράκοντα. Ήδη είχε αποκαλύψει τη διαβολική απάτη, η οποία είναι και το προσωπείο της ένδυσής του, και είχε εισχωρήσει στις πτυχές του κρυφού θώρακά του, και είχε ανοίξει τις πύλες του προσώπου του, και μας είχε δώσει την εξουσία να πατάμε πάνω σε φίδια και σκορπιούς και σε όλη τη δύναμή τους. Ήδη πάλι ο Χριστός είχε βάλει χαλινάρι στη μύτη του δράκοντα, και είχε δέσει κρίκο στους μυκτήρες του, και είχε τρυπήσει τα χείλη του με ψέλιο, και είχε συλλάβει αυτόν τον ίδιο τον αποστάτη και φυγάδα καθιστώντας τον αιώνιο δούλο, και τον είχε παραδώσει δεμένο σε εμάς, σαν στρουθίο σε παιδί, στον λαό που είναι νήπιο εν Χριστώ. Ήδη είχε πέσει ο εωσφόρος που ανέτελλε το πρωί, και είχε εκδιωχθεί από την κατοικία του μεταξύ των ανθρώπων, και είχε προσταχθεί να κατοικεί στην άβυσσο. Ήδη πλέον και το κήρυγμα των αποστόλων είχε φωτίσει την οικουμένη, και το δίχτυ των αλιέων είχε ζωγρήσει τον κόσμο, και το κοπίδι του σκυτοτόμου είχε αποκόψει την αναίσθητη πλάνη, και παντού διακηρυσσόταν το σεπτό Ευαγγέλιο, και κάθε σάρκα έβλεπε το σωτήριο του Θεού. Ήδη η βασιλεία του Θεού είχε αφαιρεθεί από τους Ιουδαίους και είχε δοθεί στα έθνη που προσφέρουν τον ώριμο καρπό της στον Θεό που την έδωσε, και ο Δεσποτικός αμπελώνας είχε ως αμπελοφύλακες τους εργάτες της ενδέκατης ώρας. Και το σπέρμα που έπεσε σε εύφορη γη αύξανε την καλή αύξηση και απέδιδε την καρποφορία στο εκατό και εξήντα και τριάντα στον Θεό που το έσπειρε. Και όλοι πουλούσαν όλα τα υπάρχοντά τους, και έπαιρναν αντί για όλα το πολύτιμο μαργαριτάρι, και τα πουλιά που πετούν ψηλά κατασκήνωναν στους κλάδους του μικρόσπορου σιναπιού.

Και αφού τον παρέλαβε από εκείνον, ταπείνωσε τόσο πολύ τον εαυτό του, ώστε να γίνει για τους πολλούς υπόδειγμα σε κάθε είδος ασκήσεως, και ιδιαίτερα στα δάκρυα της μετανοίας· μάλιστα, ούτε την ώρα που έτρωγε μπορούσε να τα συγκρατήσει, εκπληρώνοντας τον λόγο του Δαβίδ: «Και το ποτό μου το ανακάτευα με κλαυθμό». Μολονότι ο θείος εκείνος άνδρας τον παρακαλούσε πολλές φορές να παύσει τον υπερβολικό εκείνο θρήνο, αυτός έλεγε ότι δεν μπορούσε να συγκρατήσει τα δάκρυά του: «Και πώς θα μπορούσα να πάψω να θρηνώ, πάτερ, αφού δαπάνησα άθλια όλη μου τη ζωή μέσα στην ασωτία και την αμέλεια; Φοβούμαι μήπως, ακόμη και ανάμεσά σας, με καταπιεί η γη όπως τον Αβειρών ή τον Δαθάν, ή μήπως κατακαώ από φωτιά όπως ο Κορέ, επειδή τόλμησα να υψώσω προς τον Θεό τα βέβηλα χέρια μου». Καθώς λοιπόν ο Σιλβανός μετανοούσε με τέτοια ανέκφραστη συντριβή και διόρθωνε την ψυχή του, ο μέγας, θέλοντας να μεταδώσει και σε άλλους την ωφέλεια αυτή, είπε: «Ιδού, αδελφοί, όλοι εσείς δέσατε τον εχθρό σαν σπουργίτι και τον κάνατε να καταπατείται κάτω από τα πόδια σας· αν όμως κάποιος αμελήσει έστω και λίγο την άσκηση, εκείνος θα του ξεφύγει και θα πολεμήσει εναντίον του με ακόμη μεγαλύτερη σφοδρότητα».

Αποκρινόμενη δε του είπε: «Σου το είπα ήδη από πριν: αφότου η παντοκρατορική δύναμη του Σωτήρα φανερώθηκε στη γη, εμείς χάσαμε τη δύναμή μας, ώστε να μας εμπαίζουν σαν σπουργίτια εκείνοι που θέλουν να υπηρετούν τον Κύριο και να καταπατούμαστε από τους πνευματοφόρους άνδρες. Αλλά, αν και γίναμε αδύναμοι εξαιτίας Του, δεν παύουμε τη δράση μας· ούτε ησυχάζουμε από το να σας εναντιωνόμαστε, διότι η φύση μας είναι άυπνη. Σπέρνουμε, λοιπόν, τη δική μας κακία στην ψυχή του αγωνιζόμενου. Μάλιστα, εάν δούμε ότι την υποδέχεται, υποδαυλίζουμε περισσότερο μέσα του τις δικές του επιθυμίες, και έπειτα ως δυνατοί και αδίστακτοι του επιτιθέμεθα. Εάν όμως δεν θελήσει να υποδεχθεί τον σπόρο μας, ούτε δεχτεί με ευχαρίστηση όσα του υποβάλλουμε, χάρη στην πίστη του προς τον Θεό και στη νηφαλιότητα του νου του, εμείς θα διαλυθούμε απέναντί του σαν καπνός στον αέρα. Γι' αυτό δεν μπορώ να πολεμήσω προς όλους, επειδή δεν έχουν όλοι την τελειότητα. Διότι, εάν μου επιτρεπόταν να πολεμήσω προς όλους, θα είχα εξαπατήσει πολλούς που στηρίζονται στη σκέπη σου.» Τότε ο μακάριος φύσηξε εναντίον της λέγοντας: «Ω, της ακοίμητης κακίας σας! Διότι δεν παύετε να μαίνεστε κατά του γένους των ανθρώπων, μέχρις ότου η θεία και άχραντη χάρις του Θεού σας καταναλώσει.» Λέγοντάς της αυτά, ο άγιος γέροντας Παχώμιος της επέτρεψε να φύγει, επιτιμώντας την και παραγγέλνοντάς της να μην πλησιάσει καθόλου τη μονή του.