Πατερικές αναφορές στο ΙΩΒ 41:24

Εμφανιζόμενος με τέτοια μορφή ο άρχοντας των δαιμόνων προσπαθεί να εκφοβίσει, όπως προείπα, ξεστομίζοντας μεγάλα λόγια ο πανούργος, όπως ακριβώς τον ήλεγξε πάλι ο Κύριος, λέγοντας στον Ιώβ: «Διότι θεωρεί τον σίδηρο σαν άχυρο, και τον χαλκό σαν σάπιο ξύλο· θεωρεί τη θάλασσα σαν δοχείο μύρου, και τον τάρταρο της αβύσσου σαν αιχμάλωτο· λογάριασε την άβυσσο ως τόπο περιπάτου»· μέσω δε του προφήτη λέει: «Είπε ο εχθρός: Θα καταδιώξω και θα κυριεύσω»· και πάλι μέσω άλλου: «Ολόκληρη την οικουμένη θα αρπάξω με το χέρι μου σαν φωλιά πουλιών, και θα τη μαζέψω σαν εγκαταλελειμμένα αυγά». Και γενικά επιχειρούν να κομπάζουν με αυτόν τον τρόπο και να εξαγγέλλουν αυτά τα πράγματα, ώστε να εξαπατήσουν τους θεοσεβείς.

Και προσποιούνται ότι μαντεύουν και προλέγουν όσα πρόκειται να συμβούν τις επόμενες ημέρες, και παρουσιάζουν τους εαυτούς τους τόσο ψηλούς ώστε να φτάνουν ως τη στέγη και πλατείς στο μέγεθος, ώστε εκείνους που δεν μπόρεσαν να απατήσουν με τους λογισμούς, να τους συναρπάσουν έστω με τέτοιες φαντασιώσεις. 6. Εάν όμως και πάλι βρουν την ψυχή ασφαλισμένη με την πίστη και την ελπίδα της διανοίας, τότε πλέον φέρνουν τον άρχοντά τους. 1. Και έλεγε ότι αυτοί πολλές φορές εμφανίζονται με τέτοια μορφή, με την οποία ο Κύριος αποκάλυψε τον διάβολο στον Ιώβ λέγοντας: «Τα μάτια του είναι όμοια με του εωσφόρου. Από το στόμα του εκπορεύονται αναμμένες λαμπάδες και εκσφενδονίζονται σπίθες φωτιάς· από τα ρουθούνια του εκπορεύεται καπνός καμινιού που καίει με αναμμένα κάρβουνα. Η ψυχή του είναι κάρβουνα· και φλόγα εκπορεύεται από το στόμα του». 2. Εμφανιζόμενος λοιπόν με τέτοια μορφή ο άρχοντας των δαιμόνων εκφοβίζει, όπως προείπα, λέγοντας μεγάλα λόγια ο πανούργος, όπως πάλι τον έλεγξε ο Κύριος, λέγοντας αφενός στον Ιώβ: «Διότι θεωρεί τον σίδηρο σαν άχυρο, και τον χαλκό σαν σάπιο ξύλο. 3. Θεωρεί δε τη θάλασσα σαν μυροδοχείο, και τον τάρταρο της αβύσσου σαν αιχμάλωτο· θεώρησε την άβυσσο σαν τόπο περιπάτου»· και αφετέρου μέσω του προφήτη: «Είπε ο εχθρός: Θα καταδιώξω και θα τους προφθάσω» και: «Ολόκληρη την οικουμένη θα καταλάβω με το χέρι μου σαν φωλιά και θα την πάρω σαν εγκαταλειμμένα αυγά».

Αλλά «επί τηγάνου», λέει, και μάλιστα «ζυμωμένη με λάδι, και σε κομμάτια θα την προσφέρει»· όπου το τηγάνι, όπως νομίζω, υποδηλώνει αινιγματικά σε εμάς το επώδυνο, το ότι έχει ζυμωθεί με λάδι την πλούσια ιλαρότητα, και τα κομμάτια το οιονεί τρυφερό και ευδιάθρυπτο της καρδιάς των αγίων. Διότι είναι αναπόφευκτο να ακολουθεί την εντελώς και ολοκληρωτικά άγια ζωή, το να βρίσκεται μέσα σε πόνους, η αφθονία της ελπίδας στον Θεό, και η πλήρης συντριβή· διότι καθόλου δεν της ταιριάζει η σκληρότητα. Διότι έχει γραφτεί ότι «Καρδιά συντετριμμένη και ταπεινωμένη ο Θεός δεν θα την εξουθενώσει». Αντιθέτως, η καρδιά του διαβόλου είναι σκληρή σαν πέτρα, και σαν αμόνι που δεν σφυρηλατείται· διότι έτσι λέει η Ιερή Γραφή. Και ο νόμος εκτείνεται παντοτινά, εκπληρούμενος μέσα από τις διαδοχές των ιερέων· διότι πρέπει να ακολουθούν τα κατορθώματα των προκατόχων τους, και να αναδεικνύονται μιμητές της δόξας των πατέρων, βαδίζοντας στα ίχνη της δικής τους λατρείας, και προσφέροντας την πιο αγαπητή στον Θεό ευωδία, όχι μερικώς, αλλά ολοκληρωτικά.

Τι δύναται πάλι η φύση απέναντι στον Διάβολο, Δέσποτα; Τι ισχύει η αντίσταση της σάρκας απέναντι σε έναν τόσο μεγάλο Δράκοντα, Κύριε; Εσύ είπες ότι θεωρεί την άβυσσο σαν εξάλειπτρο. Και τι είναι ο άνθρωπος μπροστά στην ορμή του; Εσύ είπες ότι θεωρεί τη θάλασσα σαν περίπατο. Και τι είναι απέναντί του μια ψυχή ενωμένη με ένα ελάχιστο σώμα; Πολλές είναι οι δυνάμεις του Δράκοντα. Η πλάνη του είναι βαθιά· η αμαρτία είναι πλατιά μέσω της ηδονής· τα πάθη προσεγγίζουν το σώμα μέσω της τροφής· η αμαρτία ενοχλεί τη σάρκα μέσω της επιθυμίας· η κακία πολεμά την ψυχή μέσω της κενοδοξίας· η πονηρία καθέλκει τον νου προς τον εαυτό της.

Ϛ΄. Με τη λέξη «δράκων» υποδήλωσε τα μεγάλα κήτη, τα οποία συχνάζουν στα μεγάλα πελάγη. Η δε φράση «για να τον εμπαίζει» αναφέρεται, αντί αυτού, στην ίδια τη θάλασσα. Διότι τόσο το εβραϊκό όσο και το συριακό κείμενο την αναφέρουν στο αρσενικό γένος. Τόσο μεγάλη είναι, λέγει, ώστε και αναρίθμητα γένη ιχθύων περικλείει, και τα μέγιστα κήτη κολυμπούν άφοβα μέσα σε αυτήν. Εάν όμως κάποιοι επιθυμούν να ερμηνεύσουν αλληγορικά τον δράκοντα, επειδή και στο βιβλίο του Ησαΐα η μάχαιρα η μεγάλη, η άγια και ισχυρή στρέφεται εναντίον του δράκοντα, του σκολιού όφεως που βρίσκεται στη θάλασσα, ούτε εμείς θα απορρίψουμε μια τέτοια ερμηνεία. Διότι και στο βιβλίο του Ιώβ βρίσκουμε τον Θεό να συνομιλεί και να λέει: «Θα σύρεις τον δράκοντα με αγκίστρι;». Αυτός, αν και πλάστηκε από τον Θεό, επειδή υπερηφανεύθηκε εναντίον του Δημιουργού του, έχει παραδοθεί για να εμπαίζεται. Για αυτόν πάλι ο Θεός έλεγε στον Ιώβ: «Δεν υπάρχει πάνω στη γη κανένα δημιούργημα όμοιό του, που να εμπαίζεται από τους αγγέλους», δηλαδή από τους δικαίους.