Πατερικές αναφορές στο ΙΩΗΛ 3:5

Ότι η Τριάδα αποστέλλει αποστόλους. Για τον Πατέρα λέει: «Διότι στο όρος Σιών θα έλθει αυτός που ευαγγελίζεται, και οι ευαγγελιζόμενοι, τους οποίους έχει προσκαλέσει ο Κύριος». Για τον Υιό: «Ιδού, σας αποστέλλω σαν πρόβατα ανάμεσα σε λύκους». Για το Πνεύμα λέει στις Πράξεις: «Αυτοί, λοιπόν, αφού αποστάλθηκαν από το άγιο Πνεύμα, ήλθαν στη Σελεύκεια». Εάν, επομένως, είναι ίδιον του Θεού το να προσκαλεί, γιατί το Πνεύμα λέει μέσω των προφητών: «Αυτά λέει ο Κύριος;» Και πάλι το Πνεύμα λέει στους αγίους στην Αντιόχεια: «Ξεχωρίστε μου τον Παύλο και τον Βαρνάβα για το έργο στο οποίο τους έχω προσκαλέσει;» Μάθε, λοιπόν, τη δύναμη της Τριάδας. Ο Πατέρας νομοθετεί, ο Υιός προστάζει, το Πνεύμα ασκεί αυθεντία. Άκουσε τον Θεό που λέει: «Θα έλθουν οι ευαγγελιζόμενοι, τους οποίους ο Κύριος έχει προσκαλέσει».

Ότι δε πριν από τη μεγάλη και επιφανή ημέρα, κατά την οποία θα στηθεί για όλους το θείο βήμα του Χριστού, ο οποίος θα αποδώσει στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του, τέτοια πράγματα θα συμβούν στους Ιουδαίους, το προανήγγειλε λέγοντας πριν έλθει η ημέρα του Κυρίου η μεγάλη και επιφανής. Πρέπει δε να σημειωθεί επιπλέον, ότι και ο ίδιος ο Κύριός μας, όταν ρωτήθηκε από τους σοφούς αποστόλους για τα περί της συντέλειας του αιώνος και για την καταστροφή των Ιεροσολύμων, ανέμειξε τα σημεία, ώστε ίσως πλέον να αγνοείται ποια ακριβώς επρόκειτο να συμβούν. <Και θα συμβεί, καθένας που θα επικαλεστεί το όνομα του Κυρίου, θα σωθεί· διότι στο όρος Σιών και στην Ιερουσαλήμ θα υπάρχει αυτός που διασώζεται, όπως ακριβώς είπε ο Κύριος, και εκείνοι που ευαγγελίζονται, τους οποίους ο Κύριος έχει προσκαλέσει.> Λέει, λοιπόν, ότι εξάπαντος και οπωσδήποτε, εξαιτίας των ανοσιουργημάτων των Ιουδαίων, θα υπάρξουν στον ουρανό και στη γη τα σημεία και τα τέρατα. Παρόλα αυτά όμως, θα τους προσφέρονται αυτά που πηγάζουν από την αγαθότητα του Θεού, δηλαδή η σωτηρία μέσω της πίστεως, η δικαίωση εν Χριστώ, ο αρραβώνας του Πνεύματος, ο αγιασμός, η ελπίδα της βασιλείας των ουρανών, καθώς ο Θεός τούς έχει συγχωρήσει χωρίς μνησικακία και τα εγκλήματα εναντίον του Χριστού.

Και βέβαια ο θεσπέσιος Πέτρος κατηγορούσε σφόδρα τα πλήθη των Ιουδαίων, φωνάζοντας ρητά ότι σκότωσαν κρεμώντας πάνω στο ξύλο τον Σωτήρα και λυτρωτή των πάντων, και «Αρνήθηκαν μεν τον άγιο και δίκαιο, και ζήτησαν να τους χαριστεί ένας άνδρας φονιάς.» Πρόσθετε δε σε αυτά: «Και τώρα, αδελφοί, γνωρίζω ότι πράξατε από άγνοια, όπως και οι άρχοντές σας. Μετανοήστε λοιπόν, και ας βαπτιστεί ο καθένας σας στο όνομα του Κυρίου Ιησού, και θα λάβετε τη δωρεά του Αγίου Πνεύματος· διότι σε εσάς ανήκουν οι επαγγελίες, και στα τέκνα σας.» Επομένως, ακόμα και αν συμβούν, λέει, σημεία και τέρατα, θα σωθεί καθένας που θα αναγνωρίσει ως δεσπότη τον Κύριο του ουρανού και της γης. Και ότι ο λόγος της σωτηρίας επρόκειτο να κηρυχθεί πρώτα σε αυτήν ακριβώς την κυριοκτόνο Ιερουσαλήμ, και έπειτα να μεταφερθεί σε όλα τα έθνη μέσω των αγίων Αποστόλων, γίνεται σαφές από τον Προφήτη που λέει: «Στο όρος Σιών και στην Ιερουσαλήμ θα υπάρχει εκείνος που διασώζεται και εκείνος που ευαγγελίζεται, αυτούς που ο Κύριος έχει προσκαλέσει»· διότι, όπως γράφει ο θεσπέσιος Παύλος, «Κανείς δεν παίρνει από μόνος του αυτήν την τιμή, παρά μόνο αν καλείται από τον Θεό.»

«Γρήγορα και ταχέως θα ανταποδώσω την πράξη σας στα κεφάλια σας, διότι πήρατε το ασήμι μου και το χρυσάφι μου, και τα εκλεκτά μου και τα καλά τα εισαγάγατε στους ναούς σας, και τους υιούς του Ιούδα και τους υιούς του Ισραήλ τούς πουλήσατε στους υιούς των Ελλήνων, για να τους εκδιώξετε από τα όριά τους». Ως όριο δε εκείνων που κατάγονται από τον Ισραήλ, σωματικό μεν είναι η Ιουδαία, ψυχικό δε ο νόμος, έξω από τα οποία βρέθηκαν πουλημένοι αθέμιτα στους υιούς των Ελλήνων. Αυτό δε το έπραξαν οι Τύριοι μαζί με τους άλλους, έχοντας λησμονήσει την ίδια τη διαθήκη των αδελφών.

Διότι, σύμφωνα με τον Απόστολο, ο παρών λόγος, αφού είπε ότι θα συντριβούν τα κέρατα, πρόσθεσε το «Θα υψωθούν τα κέρατα του δικαίου»· και αυτό είναι το συμπέρασμα της παρούσας προφητείας. Γι' αυτό και ονομάστηκε ταυτόχρονα ψαλμός και ωδή. Κάνει δε την αρχή εκ μέρους των δικαίων λέγοντας: «Θα σου εξομολογηθούμε, Θεέ, θα σου εξομολογηθούμε, και θα επικαλεστούμε το όνομά σου». Διότι μόνο σε αυτούς αρμόζει η ευχαριστήρια εξομολόγηση, σύμφωνα με την οποία και ο Σωτήρας εξομολογούνταν στα Ευαγγέλια προς τον Πατέρα λέγοντας: «Εξομολογούμαι σε εσένα, Πατέρα, Κύριε του ουρανού και της γης». Πρώτα, λοιπόν, εξομολογούνται, και έπειτα επικαλούνται το όνομά του, ώστε, μέσω μιας τέτοιας επίκλησης, να επιτύχουν τη σωτηρία από τον Θεό, σύμφωνα με το λόγιο που αναφέρει: «Και καθένας που θα επικαλεστεί το όνομα του Κυρίου θα σωθεί». Μπορεί δε ο λόγος να αποτελεί διδασκαλία περί εξομολογήσεως εκείνων που στο προηγούμενο τμήμα θρήνησαν για την πτώση της Ιερουσαλήμ και για την έσχατη πολιορκία της. Διότι εκείνοι που είπαν προηγουμένως: «Γιατί, Θεέ, μας απέρριψες οριστικά; Γιατί οργίστηκε ο θυμός σου εναντίον των προβάτων της νομής σου;» και τα εξής, διδάσκονται τώρα να εξομολογούνται στον Θεό και να επικαλούνται το όνομά του.