Πατερικές αναφορές στο ΙΗΣΟΥΣ ΤΟΥ ΝΑΥΗ 7:9

εʹ. Ο δε Ιησούς (του Ναυή), ο οποίος τον διαδέχθηκε, συμμερίστηκε μαζί του σχεδόν όλες τις θλίψεις. Και αν διέφυγε από κάτι εξαιτίας του νεαρού της ηλικίας του, αυτό το αναπλήρωσε μετά τον θάνατο εκείνου. Διότι δεν έσκισε τα ιμάτιά του και δεν πασπαλίστηκε με στάχτη μόνο όσο ζούσε ο Μωυσής, αλλά και αφού εκείνος πέθανε, βρέθηκε πάλι στην ίδια, ή μάλλον σε μεγαλύτερη ανάγκη από την προηγούμενη, παραμένοντας πεσμένος μπρούμυτα στη γη όχι για λίγο χρόνο, αλλά ολόκληρη την ημέρα. Άκουσε λοιπόν και τα λόγια του και τους οδυρμούς του: «Και έσκισε», λέγει, «ο Ιησούς τα ιμάτιά του, και έπεσε με το πρόσωπο στη γη ενώπιον του Κυρίου έως το εσπέρας, ο ίδιος και οι πρεσβύτεροι του Ισραήλ, και έριξαν χώμα στα κεφάλια τους, και είπε ο Ιησούς: "Σε παρακαλώ, Κύριε, γιατί ο δούλος σου πέρασε αυτόν τον λαό από τον Ιορδάνη, για να τον παραδώσεις στους Αμορραίους ώστε να μας καταστρέψουν; Μακάρι να είχαμε μείνει και να είχαμε εγκατασταθεί πέρα από τον Ιορδάνη. Και τι να πω, εφόσον ο Ισραήλ έστρεψε τα νώτα του απέναντι στον εχθρό του; Και όταν το ακούσουν οι Χαναναίοι και όλοι οι κάτοικοι της γης, θα μας περικυκλώσουν και θα μας εξαφανίσουν από τη γη"». Αφού τα άκουσε αυτά ο Θεός, του φανέρωσε την αιτία της ήττας· και όταν την έμαθε, τους εξολόθρευσε όλους ολοκληρωτικά, όχι μόνο εκείνον που είχε αμαρτήσει, αλλά και τους συγγενείς και τους οικείους του, και το πλήθος των ζώων του, γεγονός που αναστάτωσε βαθύτατα την ψυχή του.

Αξίωσέ με, Σωτήρα, να ζήσω ακτήμονα βίο, ώστε να παρομοιάζομαι με τα πετεινά του ουρανού και τα κρίνα του αγρού, επιδιώκοντας τα άνω και χωρίς να στρέφομαι προς τα κάτω. Επειδή έκλεψε με θράσος από το ιερό ανάθεμα ο Άχαρ, υπέστη την ποινή του θανάτου μαζί με όλο του το γένος λιθοβολούμενος· πρόσεξε, ω φιλάργυρε, το αδέκαστο της θείας κρίσης.

Γι' αυτό, λοιπόν, έωλη και μάταιη φαίνεται απέναντι στον ορθό λόγο αυτή η πρόφαση των αληθειών που επαινείς. Εξάλλου, πρέπει να σκεφτείς και τούτο, ότι από τη στιγμή που αφιέρωσες μια φορά τη ζωή σου στον Χριστό τον Θεό, σύμφωνα με κάθε δικαιοσύνη, δεν έχεις το δικαίωμα να την ξοδεύεις σε τίποτα άλλο, παρά μόνο στη λατρεία Εκείνου και στη μελέτη των θείων· αν όμως κάνεις το αντίθετο, ας σε πείσουν ότι γίνεσαι κατά κάποιον τρόπο και εσύ κλέφτης και ιερόσυλος της αφιερωμένης στον Θεό ζωής σου, ο Ανανίας και η Σαπφείρα, και ο Άχαρ, ο υιός του Χαρμί, εκ των οποίων οι μεν πέθαναν αιφνιδίως, ο δε λιθοβολήθηκε παγγενεί. Να φαντάζεσαι πάντοτε και να συλλογίζεσαι τον μοναχικό βίο ως κάτι μέγα και ουράνιο, του οποίου αρχηγός αναδείχθηκε ο ίδιος ο Υιός του Θεού, άλλοτε στο όρος Θαβώρ, άλλοτε στο Σαραντάριο και άλλοτε στο όρος των Ελαιών, περνώντας τον περισσότερο χρόνο Του σε ερήμους, διαμένοντας έξω από τις πόλεις και διανυκτερεύοντας προσευχόμενος στον Θεό, όπως αναφέρουν οι θείοι Ευαγγελιστές. Να θυμάσαι ότι και ο ονομαστός για τη φιλοσοφία του Ευγένιος, τον οποίο εσύ θαυμάζεις, πήγε στην Πετσέρσκα και προσκύνησε τα λείψανα των εκεί αγίων Ασκητών. Βλέπεις τι μεγαλείο έχει η ζωή των οσίων, ώστε ακόμη και μετά θάνατον να πέφτουν στα πόδια τους οι φιλόσοφοι του κόσμου;

Ερμηνεία. Φέρνει ως παράδειγμα μέσω του παρόντος Κανόνα ο Άγιος τον Άχαρ, τον υιό του Ζαρά, ο οποίος, με το να κλέψει από τα λάφυρα της Ιεριχούς τα αφιερωμένα στον Θεό, ένα ποικιλόχρωμο ύφασμα, διακόσια αργυρά δίδραχμα και μία χρυσή ράβδο, και να τα κρύψει στη σκηνή του, προκάλεσε την οργή του Θεού εναντίον των Ισραηλιτών, και νικήθηκαν στον πόλεμο που έκαναν στην πόλη Γαι, με τριάντα έξι φονευθέντες και τρεις χιλιάδες που καταδιώχθηκαν και συντρίφθηκαν.

Ερμηνεία. Ορίζει ο παρών Κανόνας ότι η ιεροσυλία, δηλαδή το να κλέβει κάποιος τα αφιερωμένα στον Θεό πράγματα, σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη τιμωρούνταν εξίσου με τον φόνο, διότι και ο φονιάς και ο ιερόσυλος (όπως φαίνεται αυτό από την ιστορία του Άχαρ, ο οποίος έκλεψε από τα αφιερωμένα στον Θεό λάφυρα της Ιεριχούς, και για αυτό λιθοβολήθηκε με όλη την οικογένειά του (Ιησού του Ναυή 7, βλέπε και την ερμηνεία του 4ου κανόνα του Γρηγορίου του Θαυματουργού), παρομοίως και οι δύο λιθοβολούνταν. Η συνήθεια όμως της Εκκλησίας, δείχνοντας συγκατάβαση, όρισε ελαφρύτερο κανόνα για αυτήν την αμαρτία σε σχέση με τη μοιχεία, όπως διέταξε η παράδοση των Πατέρων. Λέγοντας αυτά ο Άγιος προσθέτει ότι σε κάθε είδος αμαρτήματος πρέπει ο Πνευματικός ιατρός να εξετάζει ποια είναι η διάθεση αυτού που μετανοεί, και να μην νομίζει ότι είναι αρκετός για τη θεραπεία μόνο ο χρόνος και η μακροχρονιότητα των επιτιμίων (επειδή ποια θεραπεία μπορεί να προέλθει μόνο από τη μακροχρονιότητα των επιτιμίων, εάν ο αμαρτωλός στον οποίο επιβλήθηκε το επιτίμιο ζει αμελώς σε αυτό το διάστημα και δεν θέλει να διορθωθεί;), αλλά να θεωρεί ότι αυτό που προξενεί τη θεραπεία είναι η προαίρεση και η προθυμία του αμαρτωλού που θεραπεύει τον εαυτό του μέσω της μετάνοιας.