Πατερικές αναφορές στο ΛΕΥΙΤΙΚΟΝ 12:8

Ανταπόδωσε στον δούλο σου, χάρισέ μου ζωή. Και τι επιθυμεί να του ανταποδοθεί για όσα προσέφερε; Το να φωτιστεί η διάνοιά του, το να γνωρίσει τα θαυμαστά έργα του Θεού. «Αποκάλυψε τους οφθαλμούς μου, και θα κατανοήσω τα θαυμάσια του νόμου σου». Δεν οικειοποιήθηκα, λέει, τη ματαιότητα του βίου· γι' αυτό ζητώ να λάβω γνώση των θείων εντολών. Διότι άλλες μεν είναι γνωστές, άλλες δε άγνωστες. Γνωστές μεν, όπως το «Ου φονεύσεις» και τα υπόλοιπα· άγνωστες δε το για ποιον λόγο περιτέμνονται τα βρέφη την όγδοη ημέρα, ή για ποιον λόγο προσφέρονται θυσίες για τα νεογέννητα.

Αλλά, για να μην εξετάζουμε τα πράγματα ένα προς ένα και τρομάξουμε το μάτι της ψυχής, όπως συμβαίνει με τη συνεχή επαφή και θέαση νεκρών, ας αφήσουμε εκείνους νεκρούς δίπλα στο νερό του γράμματος του Νόμου. Εμείς όμως ας ψάλουμε τον επινίκιο ύμνο στον φιλάνθρωπο Θεό και, αφού τραφούμε με την αληθινά ουράνια τροφή και ποτιστούμε με το νάμα από την αληθινή πέτρα, ας έλθουμε στο όρος του Θεού, το Χωρήβ, δηλαδή στην υψηλή διδασκαλία του Ευαγγελίου, ώστε να τείνουμε την εσωτερική μας ακοή στη φωνή των θείων σαλπίγγων, στα λόγια του μακαρίου Λουκά, ο οποίος σαν από τα άγια άδυτα της μυσταγωγίας του Πνεύματος βροντοφωνάζει: «Και όταν συμπληρώθηκαν οι ημέρες του καθαρισμού τους, ανέβασαν οι γονείς το παιδίον Ιησού για να το παραστήσουν στον Κύριο, καθώς είναι γραμμένο στον νόμο του Κυρίου, ότι κάθε αρσενικό που διανοίγει μήτρα, θα ονομαστεί άγιο για τον Κύριο· και για να προσφέρουν θυσία σύμφωνα με όσα έχουν ειπωθεί στον νόμο του Κυρίου, ένα ζευγάρι τρυγόνια ή δύο νεοσσούς περιστεριών. Και ιδού, υπήρχε κάποιος άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, ονόματι Συμεών, και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, ο οποίος περίμενε την παράκληση του Ισραήλ· και Πνεύμα Άγιο ήταν επάνω του, και του είχε αποκαλυφθεί από το Πνεύμα το Άγιο, ότι δεν θα δει θάνατο, προτού δει τον Χριστό του Κυρίου εν σαρκί, και ήλθε υπό την καθοδήγηση του Πνεύματος στο ιερό». Τι σημαίνει άραγε το: «περιμένοντας την παράκληση του Ισραήλ»;

ΥΛΗ΄. ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΤΙΜΟΘΕΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. Από το Λευιτικό. Γιατί ο νόμος θέσπισε να προσφέρονται δύο τρυγόνια και δύο νεοσσοί περιστεριών για τα νεογέννητα βρέφη. Ο νόμος πρόσταζε τα νεογέννητα άρρενα βρέφη των Εβραίων να προσφέρουν δύο τρυγόνια και δύο νεοσσούς περιστεριών ως δώρο για την εμφάνισή τους ενώπιον του Θεού, υποδηλώνοντας με τα σύμβολα αυτών των φιλάρετων και ανεξίκακων πτηνών την απλότητα και την απαλότητα των νηπίων, και διδάσκοντας ότι τα όμοια καθαίρονται με τα όμοια. Αυτά, άλλωστε, σε άλλο σημείο τα ονομάζει αρνία. Διότι εκείνους που παρεκτρέπονται, αθετούν και προσβάλλουν τη φύση με την αταξία τους, τους παρομοίασε με ερίφια.

Επειδή, λοιπόν, ο νόμος ορίζει ότι η γυναίκα που γεννά πρέπει να προσφέρει ένα αρνί ηλικίας ενός έτους για ολοκαύτωμα, καθώς και δύο τρυγόνια ή δύο νεοσσούς περιστεριών, εκείνη δεν προσέφερε το αρνί, διότι δεν το είχε στη διάθεσή της. Πράγματι, και ο ίδιος ο νόμος λέει: «Εάν όμως δεν επαρκεί η οικονομική τους δυνατότητα, θα προσφέρουν δύο τρυγόνια ή δύο νεοσσούς περιστεριών». Είδες πού κατοίκησε ο Θεός, ο μόνος πλούσιος; Βλέπεις σε ποια πενία και φτώχεια κατήλθε; Και σε τέτοια πενία, ώστε η Παρθένος να μην έχει την ευχέρεια ούτε για ένα αρνί; Μάθε λοιπόν πού κατοικεί ο Θεός· όχι σε κάποια πάμπλουτη γυναίκα βυθισμένη στα χρήματα, αλλά στον πλούτο της ενάρετης ψυχής. Οι γονείς της δικής μας εποχής, αντιθέτως, όταν πρόκειται να νυμφεύσουν τα παιδιά τους με κάποια γυναίκα, ερευνούν πού υπάρχει κάποια κόρη πλούσια, που να έχει σωρούς χρημάτων, έπειτα αν είναι ευπαρουσίαστη και πανέμορφη, και δεν εξετάζουν καθόλου αν είναι σώφρων ή εάν διαθέτει κάποια άλλη παρόμοια αρετή. Αποβλέπουν μόνο στον πλούτο, που πάντοτε εξάπτει και μετεωρίζει τις ψυχές των νέων, και στην εξωτερική ομορφιά, η οποία είναι ευόλισθη και μετά από λίγο προξενεί θρήνους στον σύζυγο. Ας μιμηθούμε, λοιπόν, τον Κύριο και Δεσπότη, ο οποίος έγινε φτωχός για εμάς, και ο οποίος τα έπραξε όλα για να αποτελέσουν πρότυπο και για τη δική μας σωτηρία. Έτσι, λοιπόν, η μακαρία Μαρία, η Θεοτόκος, διαφύλαξε τη σωφροσύνη της περισσότερο από κάθε άλλη ανθρώπινη φύση, και για τον λόγο αυτό συνέλαβε τον Κύριο στη γαστέρα της.

Αλλά στους Ιουδαίους, για τους οποίους η προσήλωση στον νόμο αποτελούσε περισσότερο ανάγκη παρά ελεύθερη επιλογή, υφίστατο και η προσφορά της θυσίας και το γεγονός ότι τα προσφερόμενα ήταν διπλά, ώστε το ένα να προορίζεται για εξιλασμό και το άλλο για ολοκαύτωμα, όπου μάλιστα οι πιο εύποροι προσέφεραν αμνό, όπως ακριβώς αναφέρει κατά λέξη ο νόμος τους αναλύοντας διεξοδικά αυτά τα ζητήματα. Όμως, βέβαια, σε αυτούς η προσφορά επιβαλλόταν ακόμη και χωρίς τη θέλησή τους, όπως είπαμε, ιδίως στις γυναίκες που συλλάμβαναν και γεννούσαν, οι οποίες για τον λόγο αυτόν είχαν ανάγκη και από εξιλασμό και από καθαρμούς.

Εύλογα λοιπόν ο νόμος πρόσταξε τις θυγατέρες της Εύας, ως αιτίες της ηδονής που συνδέθηκε με την αμαρτία, να προσφέρουν για τον καθαρισμό τους τη θυσία των δύο τρυγόνων ή δύο νεοσσών περιστερών· διότι ο νόμος φανερώνει ότι εκείνος που προσέρχεται στον Θεό πρέπει να είναι καθαρός και κατά την ψυχή και κατά το σώμα, και να κρατείται από την ακακία.