Πατερικές αναφορές στο ΛΕΥΙΤΙΚΟΝ 23:24

Γι' αυτό ακριβώς και ο νόμος μέσω του Μωυσή, όταν καθόριζε τον τύπο της εορτής της Σκηνοπηγίας, λέει: να την εορτάσετε ως «μνημόσυνο σαλπίγγων». Διότι, επειδή τα ανθρώπινα σώματα πρόκειται να ανασυσταθούν και πάλι, και η ψυχή του καθενός πρόκειται γρήγορα να παραλάβει το σώμα της σαν δική της σκηνή, το δεσποτικό πρόσταγμα θα ηχήσει από πριν και θα προαναγγείλει το σύνθημα της ανάστασης, η «σάλπιγγα του Θεού», σύμφωνα με τα γραφόμενα. Ως τύπο, λοιπόν, αυτής, ο Χριστός φώναξε δυνατά και ηχηρά στην περίπτωση του Λαζάρου, χωρίς να περιοριστεί στο συνηθισμένο, ώστε να επιδείξει τον τύπο εκείνων που προσδοκάται ότι θα συμβούν. <Λέει σε αυτούς ο Ιησούς: Λύστε τον και αφήστε τον να πάει.> Πολύ ωφέλιμα, λοιπόν, τους επέτρεψε να τον λύσουν με τα ίδια τους τα χέρια, ώστε να μην έχουν καμία αφορμή για συκοφαντία, αλλά να γίνουν μάρτυρες του θαύματος. Και αυτό επίσης αποτελεί δείγμα της καθολικής ανάστασης, όταν, αφού λυθεί η αμαρτία και η φθορά του θανάτου, ο καθένας αφήνεται ελεύθερος. Διότι, έχοντας πέσει στην αμαρτία, φορέσαμε στο πρόσωπο της ψυχής μας την ντροπή που προήλθε από αυτήν, σαν ένα είδος καλύμματος, και δεθήκαμε γερά με τα δεσμά του θανάτου.

Διότι είναι άπειρα τα όσα παράγονται στους αγρούς. Ας πούμε λοιπόν τα πρέποντα και για τον τρίτο καιρό της εορτής, εξετάζοντας πάρα πολύ καλά το πώς και για ποιους λόγους πρέπει να τελείται, και ας ζητήσουμε τη σχετική με αυτό γνώση από τον νόμο, αντλώντας την από τις ίδιες τις ιερές Γραφές· διότι έτσι ο λόγος μας θα κατευθυνθεί προς την αλήθεια. Δεν σου φαίνεται ότι ορθά τα λέω και τα εξετάζω αυτά; ΠΑΛΛ. Απολύτως. ΚΥΡ. Είναι γραμμένο λοιπόν στο Λευιτικό: «Και μίλησε ο Κύριος προς τον Μωυσή, λέγοντας: Μίλησε στους γιους του Ισραήλ, λέγοντας: Τον έβδομο μήνα, την πρώτη ημέρα του μήνα, θα είναι για εμάς ανάπαυση, αιώνιο μνημόσυνο σαλπίγγων, αγία σύναξη στον Κύριο. Κανένα δουλικό έργο δεν θα κάνετε, και θα προσφέρετε ολοκαυτώματα στον Κύριο». Φαίνεται, λοιπόν, σε εμάς ότι ο έβδομος μήνας υπονοεί τον καιρό της συντέλειας και των εσχάτων. Διότι τον έβδομο μήνα όλα τα προϊόντα των αγρών δεν πρέπει πλέον να συγκεντρώνονται στο αλώνι από οπουδήποτε, ω φίλε μου, αλλά πρέπει ήδη να κλείνονται στις αποθήκες του καθενός. Και έχει πια περάσει ο καιρός της καρποφορίας, και αρχίζει ήδη ο χειμώνας, τα φυτά φθίνουν και τα άνθη μαραίνονται.

Εκείνοι, λοιπόν, σάλπιζαν κατά τη νουμηνία και κατά την εύσημη ημέρα της εορτής. Και αυτό το έπρατταν κατά τον έβδομο μήνα, κατά τον οποίο συγκεντρώνονταν και τελούσαν την εορτή των Σαλπίγγων, πράττοντας το αυτό μία φορά τον χρόνο. Λέει, λοιπόν, η Γραφή του Νόμου: «Τον έβδομο μήνα, την πρώτη ημέρα του μήνα, θα είναι για εσάς ημέρα ανάπαυσης, μνημόσυνο σαλπίγγων· θα είναι για εσάς αγία σύναξη». Έτσι, λοιπόν, όπως ακριβώς τότε σάλπιζαν κατά τη νουμηνία, θέλει και τώρα οι κλητοί να σαλπίζουν.

Διότι αυτή ήταν «εύσημος», δηλαδή επίσημη σύμφωνα με τον νόμο. Λέει λοιπόν τα εξής: «Τον έβδομο μήνα, την πρώτη του μήνα, θα έχετε ανάπαυση, μνημόσυνο σαλπίγγων». Γι' αυτό και τώρα ο ψαλμωδός πρόσθεσε: «Διότι είναι πρόσταγμα για τον Ισραήλ, και κρίμα του Θεού του Ιακώβ», δηλώνοντας ότι δεν εισάγει καινοτομία με αυτόν τον λόγο, αλλά ακολουθεί κάποια αρχαία νομοθεσία. Για ποιον λόγο όμως τη μνημόνευσε τώρα; Προφανώς αποκαλώντας «νεομηνία» τον καιρό της ελεύσεως του Σωτήρος (διότι «όποιος είναι εν Χριστώ, είναι καινή κτίση· τα παλαιά παρήλθαν· ιδού τα πάντα έγιναν καινά», λέει ο Παύλος), «σάλπιγγα» τον ευαγγελικό λόγο, και «εύσημη ημέρα» το Πάσχα του Δεσπότου. Γι' αυτό ο Ακύλας μετέφρασε τον όρο ως «Πανσέληνο» και ο Σύμμαχος ως «Μηνιαίο», υποδηλώνοντας και οι δύο τη δέκατη πέμπτη ημέρα του μήνα. Όμως, σύμφωνα με τον νόμο, δεν επιτρεπόταν το σάλπισμα αυτή την ημέρα, επομένως υπονοεί εκείνη την ημέρα κατά την οποία ο Χριστός πάσχει υπέρ ημών. Διότι, αφού παραδόθηκε τη δέκατη τέταρτη ημέρα, κατά την περίοδο του τυπικού Πάσχα, υπέστη τον σταυρό την επόμενη, δηλαδή τη δέκατη πέμπτη ημέρα.

Μία λαμπρή εορτή τελούνταν από τους Ιουδαίους κατά τον έβδομο μήνα, αυτή των σαλπίγγων· κατά δε τη δέκατη ημέρα του ίδιου μήνα τελούσαν τη νηστεία του ιλασμού και κατά τη δέκατη πέμπτη τη σκηνοπηγία. Εμείς όμως εορτάζουμε πνευματικά ως εξής: κατά τον έβδομο μήνα, δηλαδή σύμφωνα με τον έβδομο νόμο της χάριτος, τελούμε τη λαμπρή ημέρα του Ευαγγελίου· διότι επτά νόμους παρέσχε εξαρχής στη φύση ο Θεός των όλων: στον Αδάμ έδωσε δύο, αυτόν προ της παραβάσεως, να μη φάει από τον καρπό του δέντρου, και αυτόν μετά την παράβαση, να τρώει τον άρτο του με τον ιδρώτα του προσώπου του· τρίτον τον νόμο επί του Νώε, τέταρτον αυτόν επί του Αβραάμ, δηλαδή της περιτομής, πέμπτον του Μωυσέως, έκτον τον προφητικό, και έβδομον τον ευαγγελικό, κατά τον οποίο προσάγουμε στον Θεό τις απαρχές των καρπών της αρετής, στην αρχή των φωτισμών· διότι την πρώτη ημέρα του μήνα προσέφεραν τις απαρχές των καρπών εκείνοι που ζούσαν σύμφωνα με τον Νόμο. Κατά δε τη δέκατη ημέρα του μήνα τελούμε τη νηστεία του ιλασμού, μυσταγωγούμενοι μέσω του ονόματος του Κυρίου μας Ιησού, ο οποίος έγινε ο ιλασμός μας, νηστεύοντας από κάθε κακία· και κατά τη δέκατη πέμπτη εορτάζουμε τη σκηνοπηγία· διότι, προσθέτοντας στο μυστήριο του Κυρίου μας Ιησού τις πέντε αντιληπτικές δυνάμεις της ψυχής, οι οποίες δεν απασχολούνται με κανένα από τα αισθητά πράγματα αλλά είναι προσηλωμένες στον ίδιο τον Κύριο, λαμβάνουμε τη στερέωση των αρετών εντός Του.