Πατερικές αναφορές στο ΛΕΥΙΤΙΚΟΝ 23:40

Όταν λοιπόν ο Θεός καθόριζε τα σχετικά με την εορτή της σκηνοπηγίας, είπε έτσι προς τον Μωυσή: «Τη δέκατη πέμπτη ημέρα του έβδομου μήνα θα είναι εορτή των σκηνών για τον Κύριο, και θα προσφέρετε ολοκαυτώματα και θυσίες για επτά ημέρες, και η πρώτη ημέρα θα είναι για εσάς άγια συνέλευση.» Έπειτα, αφού διέταξε επιπλέον τον τρόπο αυτών των θυσιών, πρόσθεσε πάλι: «Και τη δέκατη πέμπτη ημέρα αυτού του έβδομου μήνα, θα προσφέρετε ολοκαυτώματα στον Κύριο για επτά ημέρες, και η πρώτη ημέρα θα είναι ανάπαυση, και η έβδομη ημέρα ανάπαυση. Και την πρώτη ημέρα θα πάρετε ωραίους βλαστούς φοινίκων και πυκνά κλαδιά δέντρων και καρπό από ωραίο δέντρο και κλαδιά ιτιάς και λυγαριάς από τον χείμαρρο, για να ευφρανθείτε.» Ήδη βέβαια στο δεύτερο βιβλίο, εξετάζοντας διεξοδικά καθένα από τα μέρη του χωρίου που παραθέσαμε, έχουμε αναλώσει μακρύ λόγο για αυτό, αλλά συνοψίζοντας με λίγα λόγια, θα το υπενθυμίσουμε και πάλι. Διότι λέγαμε ότι η εορτή της σκηνοπηγίας προσημαίνει τον τριπόθητο σε εμάς καιρό της αναστάσεως. Το δε να πάρουν ωραίους βλαστούς και καρπό ωραίου δέντρου, και επιπλέον τα υπόλοιπα, δηλώνει μια επανάκτηση του παραδείσου, ο οποίος πρόκειται να μας δοθεί και πάλι δια του Χριστού.

«Διότι εγώ είμαι», λέγει, «ο χείμαρρος που προαναγγέλλεται μέσω του νομοθέτη στα λόγια σχετικά με την εορτή. Και αν είναι αναγκαίο να λάβουμε κλάδους ιτιάς και λυγαριάς και πυκνούς κλάδους δέντρων από τον χείμαρρο, και εφόσον ο Χριστός είναι ο χείμαρρος, το σχήμα της εορτής δεν βρίσκεται σε εκείνα με την κυριολεκτική ούτε με την αληθινή έννοια, αλλά μάλλον πρόκειται για σύμβολα νοητών πραγμάτων, τα οποία θα δοθούν στους ευσεβείς μέσω του Χριστού».

Γι' αυτό ακριβώς ονομάζει τη γιορτή εξόδιο, καθώς ήδη οι εργασίες στους αγρούς έχουν φτάσει στο τέλος τους. Διέταζε δε να λαμβάνουν «φύλλα φοινίκων και καρπό ωραίου δέντρου, και πυκνά κλαδιά δέντρων, και κλαδιά ιτιάς και λυγαριάς», και να πίνουν νερό από τον χείμαρρο, και να ευφραίνονται με αυτό. Ως αφορμή της γιορτής ο νόμος πρόβαλλε το γεγονός ότι ο Ισραήλ κατοίκησε σε σκηνές, αφού απαλλάχθηκε από την πλεονεξία των Αιγυπτίων.

Αυτό το γεγονός, λοιπόν, αποτελούσε τύπο του μυστηρίου του Χριστού. Διότι και εμείς οι ίδιοι έχουμε λυτρωθεί από την πλεονεξία του διαβόλου, έχουμε κληθεί, όπως είπα, στην ελευθερία μέσω του Χριστού, και έχουμε υποταχθεί σε Αυτόν τον Βασιλέα και Θεό των όλων, αψηφώντας τη σκαιότητα αυτών που μας εξουσίαζαν παλαιότερα. Εορτάζουμε δε την αληθινή εορτή της Σκηνοπηγίας, δηλαδή την ημέρα της αναστάσεως του Χριστού, οπότε τα σώματα όλων έχουν σχεδόν στηθεί ξανά εν Αυτώ, αν και είχαν διαλυθεί από τη φθορά και κρατούνταν από τον θάνατο. Διότι Αυτός είναι η ανάσταση, Αυτός και η ζωή, ως απαρχή από τους νεκρούς και «απαρχή των κεκοιμημένων». Είναι Εκείνος που μας γεμίζει με πνευματικούς καρπούς, και μας προετοιμάζει να αποθηκεύσουμε στους άνω σιτοβολώνες τους κόπους που συλλέξαμε σαν από αγρούς. Αυτός θα μας αποδώσει την κατοικία και την τρυφή στον παράδεισο, η οποία είναι προφανώς πνευματική, εφόσον έχουμε νικήσει την αμαρτία, ευωδιάζουμε πνευματικά και κατέχουμε τον ωραίο και αξιαγάπητο καρπό της ευαγγελικής πολιτείας, έχοντας ζήσει με αγνότητα και οσιότητα. Σημείο δε αυτού και πάλι θα μπορούσε να είναι το ότι κρατούμε δεμένα μαζί κλαδιά φοινίκων και καρπό από ωραίο ξύλο μαζί με τα άλλα κλαδιά. Αυτός είναι ο χείμαρρος της τρυφής, από τον οποίο μας πότισε ο Θεός και Πατέρας· Αυτός είναι η πηγή της ζωής και ο ποταμός της ειρήνης, ο οποίος έστρεψε το ρεύμα του προς εμάς που κληθήκαμε από τα έθνη. Έχουμε όμως μιλήσει λεπτομερώς για αυτά σε άλλες περιπτώσεις.

Η δε τρίτη, δηλαδή η εορτή των σκηνών, ήτοι της Σκηνοπηγίας, στο τέλος κάθε κόπου και καθώς είχε ήδη συσσωρευθεί στις αποθήκες η ποικιλόμορφη σοδειά, εορταζόταν με ευθυμία. Διότι, αφού είχαν φέρει εις πέρας κάθε ιδρώτα από αυτούς που αναμένουν όσους συνηθίζουν να καλλιεργούν τη γη, έπαιρναν κλαδιά φοινίκων, καρπό ωραίου δέντρου, πυκνούς κλάδους δέντρων, καθώς και λυγαριάς και ιτιάς· έπειτα, πλέκοντας τις σκηνές, ξεκούραστοι και με άνετη διαβίωση, διέμεναν σε αυτές επτά ολόκληρες ημέρες. Αυτά, λοιπόν, είναι τα νοήματα της κάθε εορτής. Επειδή όμως έχει παρέλθει η σκιά του νόμου, και όσα είχαν προφητευθεί τυπικώς στους παλαιούς έχουν μεταβεί στην αλήθεια (διότι τα πάντα εν Χριστώ είναι καινά)· ας ατενίσουμε κάτι το πνευματικό με τα μάτια της διανοίας, και ας καταδείξουμε ότι οι εορτές, τις οποίες μόλις αναφέραμε, είναι τοποθετημένες στην πλέον άριστη τάξη. Και ο λόγος θα ακολουθεί παντού όσα έχουν γίνει ως τύποι, μορφοποιώντας την αλήθεια μέσα από αυτά, όσο είναι δυνατόν.

Το ότι ο θάνατος θα εξασθενήσει με τον θάνατο του Χριστού, και ότι η φθορά θα προσπεράσει στο εξής αυτούς που έχουν χριστεί με το Άγιο Πνεύμα, το προανήγγειλε η σκιά. Το ότι θα αδράξουμε την ευημερία που δόθηκε στην αρχή, και ότι ο άνθρωπος θα επαναφερθεί πάλι στον παράδεισο της τρυφής, εξίσου μας το υποδήλωσε ο νόμος. Διότι πρόσταξε να εορτάζουν τον έβδομο μήνα, τη δέκατη πέμπτη του μηνός, και να παίρνουν στα χέρια τους κλαδιά φοινίκων, καρπό ωραίου δέντρου, πυκνά κλαδιά δέντρων, ιτιές και λυγαριές. Και δεν πρόσταξε να τα δέχονται αυτά απλώς, αλλά κατά την πρώτη και την έβδομη ημέρα. Και ονομάζει την πρώτη κλητή αγία, όπως επίσης και την έβδομη.

Καθώς δε φτάνει στο τέλος του αυτός ο αιώνας, και σχεδόν γερνάει ο καιρός, τι θέση μπορεί να έχει πλέον σε εμάς η σπουδή για τη ματαιότητα και δεν θα σκεφτούμε μάλλον τα καλύτερα, επιτελώντας την αργία που είναι ιδιαίτερα ευάρεστη στον Θεό, και απομακρυνόμενοι εντελώς από τους δικούς μας περισπασμούς; ΠΑΛΛ. Σωστά μιλάς. ΚΥΡ. Νομοθετεί λοιπόν πάλι: «Και την δέκατη πέμπτη ημέρα, λέει, αυτού του έβδομου μήνα, όταν θα έχετε συγκεντρώσει τα γεννήματα της γης, να γιορτάσετε για τον Κύριο επτά ημέρες. Την πρώτη ημέρα θα υπάρχει ανάπαυση, και την όγδοη ημέρα ανάπαυση, και θα πάρετε την πρώτη ημέρα ωραίο καρπό δέντρου, και φύλλα από φοίνικες, και πυκνά κλαδιά δέντρων, και ιτιές, και κλαδιά λυγαριάς από τον χείμαρρο, και θα ευφρανθείτε ενώπιον του Κυρίου του Θεού σας επτά ημέρες τον χρόνο, ως αιώνιο νόμο για τις γενεές σας. Τον έβδομο μήνα θα την γιορτάσετε». Αντιλαμβάνεσαι λοιπόν ότι, αφού συγκεντρωθούν στις αποθήκες τα προϊόντα των αγρών, και συλλεχθούν πολύ καλά οι καρποί του καθενός, βρίσκεται πολύ κοντά η ξακουστή εορτή της Σκηνοπηγίας, η οποία υποδηλώνει τη ζωή στον παράδεισο και επαναφέρει τον άνθρωπο στη μέθεξη εκείνων που υπήρχαν στην αρχή. Διότι λέμε ότι η Σκηνοπηγία είναι η νοητή και αληθινότερη ανασύσταση των ανθρώπινων σωμάτων, και η αναβίωση στην αφθαρσία ύστερα από την ενδιάμεση φθορά.

Την πρώτη ημέρα, λέει, θα πάρουν ωραίο καρπό δέντρου, και κλαδιά από φοίνικες, και τα άλλα κλαδιά, μέσω των οποίων θα είναι δυνατό να κατανοήσουμε, σαν να το βροντοφωνάζει το ίδιο το πράγμα, ότι ο Θεός μας απονέμει και πάλι εν Χριστώ τις απολαύσεις του παραδείσου, αν και στο μεταξύ είχαμε ξεπέσει εξαιτίας της αρχικής παράβασης. Διότι εκδιωχθήκαμε στο πρόσωπο του Αδάμ, αλλά εισαχθήκαμε ξανά μέσω του Χριστού. Επειδή, νομίζω, άκουσες που έλεγε στον ληστή που συσταυρωνόταν μαζί Του: «Αλήθεια σου λέω, σήμερα θα είσαι μαζί μου στον παράδεισο». Διότι ο Χριστός κατεύνασε την περιστρεφόμενη ρομφαία, και επιτρέπεται πλέον η είσοδος σε αυτούς που πίστεψαν, καθώς Αυτός αναμορφώνει τα πάντα στην αρχική τους κατάσταση και τα αποκαθιστά σε αυτό που ήταν παλαιά. Τα δε κλαδιά από τα αειθαλή φυτά, υποδηλώνουν από μόνα τους το διηνεκές της χάριτος και το σαν να λέμε αμάραντο της ελπίδας. Διότι «αμεταμέλητα είναι τα χαρίσματα και η κλήση του Θεού», σύμφωνα με όσα έχουν γραφτεί. Και πραγματικά η τέρψη των αγίων είναι ατελεύτητη. Θα αναφωνήσει εξάλλου και ο σοφός Ησαΐας λέγοντας: «Αιώνια ευφροσύνη θα είναι πάνω από το κεφάλι τους, αίνος και ευφροσύνη αιώνια θα τους καταλάβει· έφυγε μακριά κάθε λύπη, οδύνη και στεναγμός». Έχει δε συμπεριληφθεί στους θεσμούς περί της εορτής και η παραγγελία, ότι πρέπει να ευφραίνονται από τον χείμαρρο.