Πατερικές αναφορές στο ΛΕΥΙΤΙΚΟΝ 25:5

Το χωράφι σου δεν θα το σπείρεις και το αμπέλι σου δεν θα το κλαδέψεις, και όσα φυτρώνουν από μόνα τους στο χωράφι σου δεν θα τα θερίσεις, και τα σταφύλια του αγιασμένου σου αμπελιού δεν θα τα τρυγήσεις· έτος αναπαύσεως θα είναι για τη γη. Και όσα παραγάγει η γη κατά την ανάπαυσή της θα αποτελούν τροφή για σένα, και για τον δούλο σου, και για τη δούλη σου, και για τον μισθωτό σου, και για τον ξένο που μένει μαζί σου· και για τα ζώα σου, και για τα άγρια θηρία που βρίσκονται στη γη σου, κάθε γέννημά της θα είναι για τροφή. Και θα μετρήσεις για τον εαυτό σου επτά αναπαύσεις ετών, δηλαδή επτά φορές επτά έτη· και θα είναι για σένα επτά εβδομάδες ετών, σαράντα εννέα έτη. Και θα διαλαλήσετε με ήχο σάλπιγγας σε όλη τη γη σας, τον έβδομο μήνα, τη δέκατη ημέρα του μήνα. Την ημέρα του εξιλασμού θα το διαλαλήσετε με σάλπιγγα σε όλη τη γη σας. Και θα αγιάσετε το έτος, το πεντηκοστό έτος, και θα διακηρύξετε άφεση πάνω στη γη για όλους τους κατοίκους της. Έτος αφέσεως θα είναι αυτό το χαρμόσυνο γεγονός για εσάς, και θα επιστρέψει ο καθένας στην ιδιοκτησία του, και ο καθένας θα επιστρέψει στην οικογένειά του.» Κατανοείς, λοιπόν, πώς ο νόμος επιτρέπει μεν το όργωμα και τη σπορά και τη φροντίδα των αμπελιών πριν από το έβδομο έτος; Έχει προστάξει, όμως, να απαλλάσσονται από τη φροντίδα αυτών κατά το έβδομο έτος. Διότι εμείς αναπαυόμαστε σαββατίζοντας εν Χριστώ και απομακρύνοντας τη φροντίδα των επιγείων, απέχοντας ολοκληρωτικά από τους μάταιους περισπασμούς. «

Το ίδιο δε θα μπορούσες να δεις να συμβαίνει και στα σώματα όσον αφορά τη ρώμη, διότι οι ιατροί δεν συνιστούν διαλείμματα και κάποιες αναπαύσεις από τις εργασίες μόνο για λόγους υγείας· διότι το συνεχές και πάντοτε μονότονο, και μάλιστα στις εργασίες, φαίνεται πως βλάπτει. Απόδειξη δε τούτου είναι το εξής: αν κάποιος τους υποσχόταν ότι θα καλλιεργήσει αυτήν ακριβώς τη γη κατά το έβδομο τούτο έτος πολύ περισσότερο από ό,τι προηγουμένως και ότι θα τους παραχωρούσε στο ακέραιο όλους τους καρπούς, με κανέναν τρόπο δεν θα το δέχονταν. Διότι δεν θεωρούν ότι μόνο οι ίδιοι πρέπει να απέχουν από τους κόπους (αν και, ακόμη κι αν το έπρατταν αυτό, δεν θα ήταν καθόλου παράδοξο), αλλά θεωρούν ότι πρέπει να δοθεί στην ίδια τη γη κάποια άνεση και ξεκούραση, ως μια νέα αρχή για τη μελλοντική φροντίδα και γεωργία. Επειδή, προς Θεού, τι θα τους εμπόδιζε κατά το προηγούμενο έτος να την ενοικιάσουν εκ των προτέρων και να εισπράξουν από τους εργάτες τη σοδειά εκείνου του έτους; Αλλά, όπως είπα, με κανέναν τρόπο δεν αποδέχονται τίποτε από αυτά, από πρόνοια, νομίζω, για τη γη. Μεγάλη δε, στ' αλήθεια, απόδειξη της φιλανθρωπίας τους αποτελεί και τούτο: επειδή οι ίδιοι απέχουν από τις εργασίες εκείνου του έτους, δεν θεωρούν σωστό να συλλέγουν ούτε να αποθηκεύουν τους παραγόμενους καρπούς, εφόσον δεν περιέρχονται σε αυτούς από τους δικούς τους κόπους· αντιθέτως, καθώς ο Θεός τούς τους έχει προσφέρει, εφόσον η γη τους βλαστάνει από μόνη της, θεωρούν σωστό να τους χρησιμοποιούν άφοβα όσοι το επιθυμούν ή έχουν ανάγκη, τόσο οι οδοιπόροι όσο και οι άλλοι. Και σχετικά με αυτά, τόσα σου είναι αρκετά.

Έχει τιμηθεί, λοιπόν, η έβδομη ημέρα, το Σάββατο, και για αυτόν τον λόγο ο έβδομος αριθμός θεωρείται τίμιος στους Ιουδαίους· κατά τον οποίο τελούνται η εορτή της Σκηνοπηγίας, η εορτή των Σαλπίγγων και η ημέρα του Ιλασμού. Επίσης, και το έβδομο έτος θεωρείται τίμιο σε αυτούς, το οποίο ονομάζεται έτος της αφέσεως. Διότι τους επιτρεπόταν να καλλιεργούν τη γη επί έξι έτη, ενώ κατά το έβδομο έτος έπρεπε να αρκούνται στα αυτοφυή προϊόντα, όταν κατείχαν τη Γη της Επαγγελίας. Έξι έτη υπηρετούσε ως δούλος ο Εβραίος και το έβδομο απελευθερωνόταν από τη δουλεία. Το εβδομηκοστό έτος έληξε για αυτούς η αιχμαλωσία. Ομοίως μπορεί κανείς να παρατηρήσει και τα καθ' ημάς. «Επτά φορές», αναφέρει, «θα πέσει ο δίκαιος και θα εγερθεί». Έτσι ενστερνιζόμαστε και εμείς την επτάδα. Ο έβδομος απόγονος από τη δημιουργία δεν γνώρισε θάνατο· αυτό αποτελεί μυστήριο της Εκκλησίας. Ο έβδομος από τον Αβραάμ, ο Μωυσής, έλαβε τον Νόμο. Αυτό σήμανε μεταβολή του τρόπου ζωής, κατάλυση της ανομίας, είσοδο της δικαιοσύνης, έλευση του Θεού, ευταξία στον κόσμο, νομοθέτηση των πρακτέων. Κατά την εβδομηκοστή έβδομη γενεά από τον Αδάμ, ο Χριστός φανερώθηκε. Γνωρίζει το μυστήριο της επτάδας ο Πέτρος: «Πόσες φορές θα αμαρτήσει εις βάρος μου ο αδελφός μου και θα τον συγχωρήσω; Έως επτά φορές;» Αποκρίθηκε ο Διδάσκαλος και ούτε Αυτός απομακρύνθηκε από τον αριθμό επτά, αλλά μίλησε μεν σύμφωνα με όσα γνώριζε ο μαθητής, πλην όμως ο Δεσπότης υπερέβη το μέτρο με τον πλούτο της ευσπλαχνίας Του. Στο ερώτημα «Πόσες φορές θα αμαρτήσει και θα συγχωρήσω;» δεν απάντησε: «έως έξι φορές» ή «έως οκτώ φορές». Έπειτα συμπλήρωσε: «Έως εβδομηκοντάκις επτά». Με την αύξηση αυτή δεν μετέπεσε σε άλλον αριθμό.