Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 1:15

24 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον τοῦ Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ, καὶ Πνεύματος ῾Αγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ,

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–24 από 24

Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
εἶτα πῶς οὐκ ἄτοπον, μᾶλλον δὲ ἤδη καὶ ἀσεβὲς, Ἰωάννην μὲν “ἐκ κοιλίας ἔτι μητρὸς αὐτοῦ,” Πνεύματος ἀναπεπλῆσθαι τοῦ Ἁγίου πιστεύειν, διὰ τὸ οὕτω γεγράφθαι περὶ αὐτοῦ· τὸν δὲ τούτου, μᾶλλον δὲ ἁπάντων, Δεσπότην καὶ Κύριον τότε πρῶτον οἴεσθαι τὸ Πνεῦμα λαβεῖν, ὅτε καὶ ἐβαπτίζετο, καίτοι τοῦ ἁγίου λέγοντος Γαβριὴλ πρὸς τὴν ἁγίαν παρθένον “Πνεῦμα Ἅγιον ἐπελεύ- ”σεται ἐπὶ σὲ, καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι, διὸ “καὶ τὸ γεννώμενον ἅγιον κληθήσεται Υἱὸς Θεοῦ.” καὶ ὁράτω μοι πάλιν ὁ φιλομαθὴς, ὅσην ὁ λόγος ὠδίνει τὴν ἔννοιαν. περὶ μὲν γὰρ Ἰωάννου, φησὶν, ὅτι “Πνεύματος ”Ἁγίου πλησθήσεται·” δοτὸν γὰρ ἦν ἐν αὐτῷ καὶ οὐκ οὐσιῶδες τὸ Ἅγιον Πνεῦμα· περὶ δὲ τοῦ Σωτῆρος, οὐκέτι τό Πλησθήσεται λέγει· καλῶς γε σφόδρα νοῶν· ἀλλ᾽ ὅτι τὸ γεννώμενον ἅγιον, οὐδὲ τό Ἔσται προστεθεικὼς, ἦν γὰρ ἀεὶ τοῦτο κατὰ φύσιν ὡς Θεός.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έπειτα πώς δεν είναι παράλογο, ή μάλλον και ασεβές, να πιστεύουμε ότι ο Ιωάννης είχε γεμίσει με το Άγιο Πνεύμα «από την κοιλιά ακόμη της μητέρας του», επειδή έτσι έχει γραφτεί γι' αυτόν, ενώ για τον Δεσπότη και Κύριο αυτού, ή μάλλον όλων, να νομίζουμε ότι τότε για πρώτη φορά έλαβε το Πνεύμα, όταν βαπτιζόταν, αν και ο άγιος Γαβριήλ είπε προς την αγία Παρθένο: «Πνεύμα Άγιο θα επέλθει σε εσένα, και δύναμη του Υψίστου θα σε επισκιάσει, γι' αυτό και το άγιο που θα γεννηθεί θα ονομαστεί Υιός Θεού». Και ας παρατηρήσει πάλι ο φιλομαθής, πόσο βαθύ νόημα κρύβει ο λόγος. Διότι για τον Ιωάννη, λέει, ότι «θα γεμίσει από Πνεύμα Άγιο», επειδή το Άγιο Πνεύμα του δόθηκε και δεν ανήκε στην ουσία του. Αλλά για τον Σωτήρα, δεν λέει πλέον το «θα γεμίσει», διατυπώνοντας πάρα πολύ σωστά το νόημα, αλλά ότι το γεννώμενο είναι άγιο, χωρίς να προσθέσει καν το «θα είναι», διότι ήταν πάντοτε αυτό κατά φύση ως Θεός.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν ἕνα υἱόν (Νόθος)
μονονουχὶ γάρ φασιν Ἄνθρωπος ὢν ἀνέχῃ δοξολογούμενος καὶ ὡς Θεὸς ὑμνούμενος καὶ τὰς Θεῷ πρεπούσας εὐφημίας δέχῃ παρὰ τῶν παίδων; καὶ τί πρὸς ταῦτα Χριστός; ἠγανάκτησεν ἆρα κατὰ τῶν παίδων; ἀπεσείσατο τὴν δοξολογίαν; ἐπετίμησε τοῖς εὐφημοῦσιν αὐτὸν ὡς Θεόν; οὐδαμῶς· ἔφη γὰρ μᾶλλον πρὸς τοὺς φιλεγκλήμονας “Οὐκ ἀνέγνωτε ὅτι ἐκ στόματος νηπίων καὶ ”θηλαζόντων κατηρτίσω αἶνον; ἀμὴν λέγω ὑμῖν ἐὰν οὗτοι “σιωπήσωσιν, οἱ λίθοι κεκράξονται.” ὅρας ὅπως προσμεμαρτύρηκεν ἑαυτῷ τὴν τῆς θεότητος δόξαν ὁ ἐποχούμενος τῷ πώλῳ καὶ κατὰ σάρκα υἱὸς Δαυείδ; ἀλλ᾽ οὐκ ἦν δόξης ἀλλοτρίας κοινωνὸς ὡς αὐτοί φασιν ἀλλ᾽ οὐδὲ ἕτερος παρὰ τὸν ἐκ Θεοῦ Πατρὸς Λόγον ὡς Υἱὸς κατὰ μόνας. διὰ τοῦτο καὶ Θεὸς καὶ Κύριος καὶ Ὕψιστος ὀνομάζεται καὶ διὰ τῆς τῶν ἀγγέλων φωνῆς. καὶ γοῦν ὁ μακάριος Γαβριὴλ τὴν Ἰωάννου γέννησιν εὐαγγελιζόμενος καὶ τὴν ἐσομένην αὐτοῦ διακονίαν ἐναργῆ καθιστὰς τῷ Ζαχαρίᾳ φησὶν ὅτι “πολλοὶ ἐπὶ τῇ ”γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ “ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν.” πῶς οὖν ἐπέστρεφεν ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν τοὺς υἱοὺς Ἰσραήλ;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι σχεδόν λένε: Όντας άνθρωπος, ανέχεσαι να δοξολογείσαι και να υμνείσαι ως Θεός και δέχεσαι τις επευφημίες που αρμόζουν στον Θεό από τα παιδιά; Και τι απάντησε σε αυτά ο Χριστός; Μήπως αγανάκτησε εναντίον των παιδιών; Αποποιήθηκε τη δοξολογία; Επέπληξε αυτούς που τον επευφημούσαν ως Θεό; Κάθε άλλο· αντίθετα, είπε προς εκείνους που αρέσκονταν στις κατηγορίες: «Δεν διαβάσατε ότι από το στόμα νηπίων και θηλαζόντων ετοίμασες αίνο; Αλήθεια σας λέω, εάν αυτοί σιωπήσουν, οι πέτρες θα κραυγάσουν». Βλέπεις πώς επικύρωσε στον εαυτό του τη δόξα της θεότητας, αυτός που επέβαινε στο πουλάρι και ήταν κατά σάρκα υιός του Δαυίδ; Αλλά δεν ήταν μέτοχος μιας ξένης δόξας, όπως αυτοί ισχυρίζονται, ούτε κάποιος άλλος πέρα από τον Λόγο που προέρχεται από τον Θεό Πατέρα, ως Υιός μοναδικός. Γι' αυτό και ονομάζεται Θεός και Κύριος και Ύψιστος, ακόμη και από τη φωνή των αγγέλων. Έτσι λοιπόν, ο μακάριος Γαβριήλ, αναγγέλλοντας τη γέννηση του Ιωάννη και καθιστώντας ξεκάθαρη τη μελλοντική του διακονία στον Ζαχαρία, λέει ότι «πολλοί θα χαρούν για τη γέννησή του και πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ θα τους επιστρέψει στον Κύριο τον Θεό τους». Πώς, λοιπόν, επέστρεφε τους υιούς του Ισραήλ προς τον Κύριο τον Θεό τους;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ὅτι εἷς ὁ Χριστός
Πρόκειται δὲ πολυπραγμονεῖν εἰ προφήτης ὅλως, καὶ οὔτι που τὸ μᾶλλον ἢ τὸ μεῖον ἔχων ἢ καὶ ὑπερκείμενος, ὡς ἔν γε τῷ εἶναι προφήτην καὶ τῷ μὴ πέρα μέτρου τοῦ καθ᾽ ἡμᾶς, τὸ σμικροπρεπές ἐστιν αὐτῷ, κἂν εἰ ἀπ᾽ ἀρχῆς νοοῖτο τοῦτο ὑπάρχων, καθάπερ ἀμέλει καὶ ὁ θεσπέσιος Βαπτιστὴς περὶ οὗ φησιν ὁ μακάριος ἄγγελος· «Καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ.» Εἶτα πῶς ὁ μὲν ἦν οἰκέτης, ὁ δὲ τοῖς δεσποτικοῖς ἀξιώμασιν ἐναβρύνεται;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πρόκειται δε να εξετάσουμε αν είναι γενικά προφήτης, και όχι βέβαια αν έχει κάτι περισσότερο ή λιγότερο ή αν υπερέχει, διότι στο να είναι απλώς προφήτης και να μην ξεπερνά το δικό μας ανθρώπινο μέτρο, βρίσκεται το ταπεινό σε αυτόν, ακόμη και αν νοείται ότι υπήρχε ως τέτοιος εξαρχής, όπως ακριβώς βέβαια και ο θεσπέσιος Βαπτιστής, για τον οποίο λέει ο μακάριος άγγελος: «Και θα γεμίσει από Άγιο Πνεύμα ήδη από την κοιλιά της μητέρας του». Έπειτα, πώς ο μεν ήταν δούλος, ενώ ο δε κοσμείται με τα δεσποτικά αξιώματα;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Περὶ τῆς ἁγίας καὶ ὁμοουσίου Τριάδος
Οὐκοῦν τὰς τῶν Ἰουδαίων εὐνοίας, καὶ τὴν τῶν σκληροτέρων ἀπείθειαν ἀγοράζειν ὥσπερ ὁ Βαπτιστὴς διὰ τοῦ πάσχειν ἠπείγετο. Ἐπειδὴ δὲ Πνεύματος ἁγίου μέτοχος ὢν, καὶ προφητικῆς ἀναπεπλησμένος χάριτος ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, τὸ τυραννικὸν ἐθεώρει ξίφος ἀπογυμνούμενον ἤδη, καὶ τὸν τοῦ σώματος ἀπαστράπτον θάνατον, ἐζήτει τοὺς οἰκείους μαθητὰς βεβαιῶσαι πρὸς τὴν πίστιν τὴν ἐπὶ τῷ Σωτῆρι Χριστῷ· εἰδέναι τε καὶ μάλα σαφῶς ἐπεθύμει κατ᾽ οὐδὲν ἐνδοιάζοντας, ὅτιπερ αὐτός ἐστιν ὁ ἐπὶ σωτηρίᾳ πάντων ἥξειν προσδοκώμενος. Προσποιεῖται τοίνυν οἰκονομικῶς ἀγνοεῖν, ἵνα πιστεύσαντι σύνδρομοι πάλιν οἱ μαθηταὶ πρὸς τὸ πιστεύειν εὑρίσκοιντο.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επομένως, ο Βαπτιστής βιαζόταν να εξαγοράσει, τρόπον τινά, την εύνοια των Ιουδαίων και την απείθεια των πιο σκληρών μέσω του πάθους του. Επειδή δε, όντας μέτοχος του Αγίου Πνεύματος και γεμάτος από προφητική χάρη ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, έβλεπε το τυραννικό ξίφος να έχει ήδη γυμνωθεί και τον θάνατο του σώματος να αστράφτει, ζητούσε να στηρίξει τους δικούς του μαθητές στην πίστη προς τον Σωτήρα Χριστό. Ήθελε δε να γνωρίζουν πολύ καθαρά και χωρίς κανέναν απολύτως δισταγμό, ότι αυτός ακριβώς είναι εκείνος που προσδοκούσαν να έλθει για τη σωτηρία όλων. Προσποιείται, λοιπόν, κατά θεία οικονομία ότι αγνοεί, προκειμένου, αφού αυτός πιστέψει, να βρεθούν πάλι οι μαθητές συνοδοιπόροι του στην πίστη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἱεροσολύμων Κατηχήσεις πρὸς τοὺς φωτιζομένους
Κἂν Ἡλίαν [τὸν Θεσβίτην] εἴποις τὸν ἀναληφθέντα· ἀλλ᾽ οὐκ ἔστι μείζων Ἰωάννου. Μετετέθη ὁ Ἐνὼχ, ἀλλ᾽ οὐκ ἔστι μείζων Ἰωάννου. Μωσῆς μέγιστος νομοθέτης, καὶ πάντες [θαυμαστοὶ] οἱ προφῆται· ἀλλ᾽ οὐ μείζονες Ἰωάννου. Οὐκ ἐγὼ προφήτας προφήταις τολμῶ συγκρίνειν· ἀλλ᾽ ὁ δεσπότης αὐτῶν τε καὶ ἡμῶν, ὁ Κύριος Ἰησοῦς ἀπεφήνατο· Μείζων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν Ἰωάννου οὐκ ἐγήγερται· οὐκ ἐν γεννητοῖς παρθένων, ἀλλὰ γυναικῶν. Τῷ μεγάλῳ δούλῳ πρὸς τοὺς συνδούλους ἡ σύγκρισις· τῷ υἱῷ δὲ πρὸς οἰκέτας, ἀσύγκριτος ἡ ὑπεροχὴ καὶ ἡ χάρις. Βλέπεις πηλίκον ἄνθρωπον ἀρχηγὸν ταύτης τῆς χάριτος ὁ Θεὸς εἵλατο; ἀκτήμονα καὶ φιλέρημον, οὐ μισάνθρωπον· ἀκρίδας ἐσθίοντα, καὶ πτεροφυήσαντα τὴν ψυχήν· μέλιτος ἐμφορούμενον, καὶ μέλιτος ἡδύτερά τε καὶ ὠφελιμώτερα λαλοῦντα· ἔνδυμα περικείμενον ἀπὸ τριχῶν καμήλου, καὶ τῆς ἀσκήσεως τὸν τύπον ἐν ἑαυτῷ δεικνύντα· ὃς καὶ ὑπὸ Πνεύματος ἁγίου, ἔτι ἐν γαστρὶ μητρὸς κυοφορούμενος, ἡγιάσθη. Ἡγιάσθη καὶ Ἱερεμίας, ἀλλ᾽ οὐκ ἐπροφήτευσεν ἐν γαστρί· μόνος δὲ Ἰωάννης κυοφορούμενος, ἐσκίρτησεν ἐν ἀγαλλιάσει· καὶ σαρκὸς ὀφθαλμοῖς μὴ βλέπων, τὸν δεσπότην ἐγνώριζε τῷ πνεύματι. Ἐπειδὴ γὰρ μεγάλη βαπτίσματος ἦν ἡ χάρις, ἐδεῖτο καὶ μεγάλου τοῦ προστάτου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ακόμη κι αν αναφέρεις τον Ηλία [τον Θεσβίτη] που αναλήφθηκε, δεν είναι ανώτερος του Ιωάννη. Μετατέθηκε ο Ενώχ, αλλά δεν είναι ανώτερος του Ιωάννη. Ο Μωυσής ήταν μέγιστος νομοθέτης, και όλοι οι προφήτες [θαυμαστοί]· αλλά δεν είναι ανώτεροι του Ιωάννη. Δεν τολμώ εγώ να συγκρίνω προφήτες με προφήτες· αλλά ο Δεσπότης και δικός τους και δικός μας, ο Κύριος Ιησούς, αποφάνθηκε: Δεν έχει εγερθεί μεταξύ των γεννημένων από γυναίκες μεγαλύτερος του Ιωάννη· όχι μεταξύ των γεννημένων από παρθένους, αλλά από γυναίκες. Η σύγκριση γίνεται για τον μεγάλο δούλο προς τους συνδούλους του· για τον Υιό όμως προς τους υπηρέτες, η υπεροχή και η χάρη είναι ασύγκριτη. Βλέπεις πόσο σπουδαίο άνθρωπο εξέλεξε ο Θεός ως αρχηγό αυτής της χάριτος; Ακτήμονα και φιλέρημο, όχι μισάνθρωπο· που έτρωγε ακρίδες, και έδωσε φτερά στην ψυχή του· που τρεφόταν με μέλι, και έλεγε λόγια πιο γλυκά και πιο ωφέλιμα από το μέλι· που φορούσε ένδυμα από τρίχες καμήλας, και έδειχνε στο πρόσωπό του το πρότυπο της άσκησης· ο οποίος αγιάστηκε από το Άγιο Πνεύμα, ενώ ακόμη κυοφορούνταν στην κοιλιά της μητέρας του. Αγιάστηκε και ο Ιερεμίας, αλλά δεν προφήτευσε μέσα στην κοιλιά· μόνο ο Ιωάννης, ενώ κυοφορούνταν, σκίρτησε με αγαλλίαση· και αν και δεν έβλεπε με τα μάτια της σάρκας, αναγνώριζε τον Δεσπότη με το πνεύμα. Επειδή, λοιπόν, ήταν μεγάλη η χάρη του βαπτίσματος, χρειαζόταν και μεγάλο προστάτη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος ὁ Νύσσης Ἀντιρρητικὸς πρὸς Ἀπολλινάριον
ὥσπερ οὐκ ἀνεγνωκὼς τὴν κατὰ τὸν Ἰερεμίαν γραφήν, περὶ οὗ φησιν ὅτι Πρὶν ἐμὲ πλάσαι σε ἐκ κοιλίας ἡγίακά σε. οὐ γὰρ μόνον ἐκ γεννητῆς, ἀλλὰ καὶ πρὸ γενέσεως ἐκεῖνος παρὰ τῆς γραφῆς μαρτυρεῖται ἅγιος. ἀλλὰ καὶ ὁ ἐν τῇ γαστρὶ τῇ μητρῴᾳ σκιρτήσας, ὁ τοῦ ἀσπασμοῦ τῆς μητρὸς τοῦ κυρίου τὴν φωνὴν ἐν ἀγαλλιάσει δεξάμενος, καὶ αὐτὸς ἂν εἴη ἐκ γεννητῆς ἅγιος, καθὼς ἡ τοῦ ἀγγέλου περὶ αὐτοῦ μηνύει φωνὴ λέγουσα· Καὶ πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρός. ἀλλ᾽ ἐπάγει καὶ τοῦτο τοῖς εἰρημένοις· 〈Τίς ἀδίδακτος σοφός〉; ἡμεῖς δὲ τὴν ἐκ τοῦ θεοῦ σοφίαν, ἥτις ἐστὶν ὁ Χριστός, οὐχὶ διδακτὴν εἶναί φαμεν· τὴν δὲ ἑνωθεῖσαν τῇ θείᾳ σοφίᾳ τῆς σαρκὸς ἡμῶν μοῖραν ἐκ μετοχῆς δέξασθαι τὸ ἀγαθὸν τῆς σοφίας οὐκ ἀμφιβάλλομεν, πειθόμενοι τῷ εὐαγγελίῳ οὑτωσὶ διεξιόντι ὅτι Ἰησοῦς δὲ προέκοπτεν ἡλικίᾳ καὶ σοφίᾳ καὶ χάριτι. ὥσπερ ἐν τῷ σώματι ἡ κατ᾽ ὀλίγον προσθήκη τῇ τῆς τροφῆς συνεργίᾳ πρὸς τὸ τέλειον τῆς φύσεως πρόεισιν, οὕτως καὶ ἐν τῇ ψυχῇ ἡ ἐπὶ τὸ τέλειον τῆς σοφίας πρόοδος δι᾽ ἀσκήσεως τοῖς μετιοῦσι προστίθεται. 〈Τίς〉, φησίν, 〈ἐν ἐξιουσίᾳ τὰ τοῦ θεοῦ ἐργαζόμενος〉; πῶς κατασμικρύνει τοῖς βρεφικοῖς ἐπιχειρήμασι τὴν ἄφραστον τοῦ κυρίου μεγαλειότητα;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Σαν να μην έχει διαβάσει τη Γραφή σχετικά με τον Ιερεμία, για τον οποίο λέει: «Προτού σε πλάσω στην κοιλιά, σε αγίασα». Διότι εκείνος μαρτυρείται από τη Γραφή ως άγιος όχι μόνο εκ γενετής, αλλά και πριν από τη γέννησή του. Αλλά και αυτός που σκίρτησε στη μητρική κοιλιά, ο οποίος δέχθηκε με αγαλλίαση τη φωνή του χαιρετισμού της μητέρας του Κυρίου, και αυτός ήταν εκ γενετής άγιος, όπως φανερώνει η φωνή του αγγέλου που λέει για αυτόν: «Και θα πλησθεί με Πνεύμα Άγιο ήδη από την κοιλιά της μητέρας του». Αλλά προσθέτει και τούτο στα προλεχθέντα: «Ποιος είναι σοφός χωρίς να διδαχθεί;» Εμείς, από την άλλη, υποστηρίζουμε ότι η εκ Θεού σοφία, η οποία είναι ο Χριστός, δεν αποκτάται με διδασκαλία· δεν αμφιβάλλουμε όμως ότι το τμήμα της ανθρώπινης σάρκας μας που ενώθηκε με τη θεία σοφία δέχθηκε το αγαθό της σοφίας κατά μετοχή, πειθόμενοι στο Ευαγγέλιο που αναφέρει χαρακτηριστικά ότι «ο δε Ιησούς προέκοπτε σε ηλικία, σοφία και χάρη». Όπως ακριβώς στο σώμα η σταδιακή αύξηση με τη συνέργεια της τροφής προχωρά προς την τελειότητα της φύσης, έτσι και στην ψυχή η πρόοδος προς την τελειότητα της σοφίας προστίθεται μέσω της άσκησης σε όσους την επιδιώκουν. «Ποιος», λέει, «επιτελεί τα έργα του Θεού με δική του εξουσία;» Πώς είναι δυνατόν να υποβιβάζει με νηπιώδη επιχειρήματα την ανείπωτη μεγαλειότητα του Κυρίου;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος Παλαμᾶς Ομιλίες ΚΑ΄–ΜΒ΄
Τῆς δὲ τούτου συλλήψεως ἐγγιζούσης, οὐκ ἄνθρωπος, ἀλλ’ ἄγγελος οὐρανόθεν καταπτάς, Ζαχαρίου καὶ Ἐλισάβετ λύει τὴν στείρωσιν, τίκτειν ἐν βαθεῖ γήρᾳ παῖδα τοὺς ἀγόνους ἐκ νέου ἐπαγγειλάμενος, καὶ πολλῆς χαρᾶς πρόξενον ὡς πᾶσι σωτήριον ἔσεσθαι προκαταγγέλει τὴν τοῦ παιδὸς τούτου γέννησιν. «Ἔσται» γάρ, φησί, «μέγας ἐνώπιον Κυρίου καὶ πλησθήσεται Πνεύματος ἁγίου ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν· καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιοῦ».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Όταν δε πλησίαζε ο καιρός της σύλληψής του, όχι άνθρωπος, αλλά άγγελος που κατέβηκε από τον ουρανό, έλυσε τη στειρότητα του Ζαχαρία και της Ελισάβετ, δίνοντας την υπόσχεση σε αυτούς που ήταν άγονοι από τη νεότητά τους ότι θα γεννήσουν παιδί σε βαθιά γεράματα, και προαναγγέλλει ότι η γέννηση αυτού του παιδιού θα γίνει πρόξενος μεγάλης χαράς, καθώς θα είναι σωτήρια για όλους. «Διότι», λέει, «θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου και θα γεμίσει από Άγιο Πνεύμα ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, και θα επιστρέψει πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ στον Κύριο τον Θεό τους· και αυτός θα προπορευθεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ τιμίου Προδρόμου (Νόθος)
Τὰ πρῶτα θαύματα· Γαβριὴλ αὐτῷ τὸν τόκον κατεμήνυσεν, ἄγγελος ἑρμηνεύει Ζαχαρίᾳ τὴν σύλληψιν. Ἐξ οὐρανοῦ τὸ δῶρον μεταξὺ τοῦ ναοῦ καὶ τοῦ θυσιαστηρίου ἑστηκὼς ὁ ἱερεὺς ἐλάμβανεν, καὶ δείλαιοι οἱ παῖδες τῶν Ἰουδαίων τοσοῦτον ἐτύγχανον· ἔνθα γὰρ τὸν χρηματισμὸν ὁ ἱερεὺς τοῦ θεοῦ ἐδέξατο, ἐκεῖ τὸ ξίφος ἀκονοῦσι καὶ τὰς χεῖρας ὁπλίζουσι καὶ μελετῶσι τὸν φόνον καὶ τὸ δρᾶμα ἐργάζονται. Τί δὲ ὁ Γαβριὴλ πρὸς Ζαχαρίαν ἔλεγεν; «Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, ὅτι εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου, καὶ ἰδοὺ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην. Καὶ ἔσται σοι χαρὰ καὶ ἀγαλλίασις, καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται. Ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ, καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ κύριον τὸν θεὸν αὐτῶν. Καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου, ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον.» Ἀκούεις πῶς πλοῦτον πηλίκον ὁ βαπτιστὴς Ἰωάννης πρὶν τεχθῆναι κομίζεται καὶ πρόξενος ἀγαθῶν ὅσων πρὶν συλληφθῆναι τοῖς ὀργάνοις τῆς γεννήσεως γίνεται. «Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία», φησίν, τουτέστιν ὁ λυτρωτὴς ἔρχεται καὶ ὁ λαὸς τοῦ ἁμαρτάνειν παύεται. «
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Τα πρώτα θαύματα: ο Γαβριήλ του προανήγγειλε τον τοκετό, άγγελος εξηγεί στον Ζαχαρία τη σύλληψη. Ο ιερέας, στεκόμενος ανάμεσα στον ναό και το θυσιαστήριο, λάμβανε το δώρο από τον ουρανό, και τόσο άθλιοι αποδείχθηκαν οι απόγονοι των Ιουδαίων: διότι εκεί ακριβώς όπου ο ιερέας του Θεού δέχθηκε τη θεία αποκάλυψη, εκεί ακονίζουν το ξίφος, οπλίζουν τα χέρια τους, σχεδιάζουν τον φόνο και διαπράττουν το έγκλημα. Και τι έλεγε ο Γαβριήλ στον Ζαχαρία; «Μη φοβάσαι, Ζαχαρία, διότι εισακούσθηκε η δέησή σου, και ιδού η γυναίκα σου Ελισάβετ θα σου γεννήσει υιό, και θα καλέσεις το όνομά του Ιωάννη. Και θα είναι για σένα χαρά και αγαλλίαση, και πολλοί θα χαρούν με τη γέννησή του. Διότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, κρασί και σίκερα δεν θα πιει, και θα πληρωθεί με Άγιο Πνεύμα ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, και πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ θα επιστρέψει προς τον Κύριο τον Θεό τους. Και αυτός θα προπορευθεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία, για να επιστρέψει τις καρδιές των πατέρων στα τέκνα και τους απειθείς στη φρόνηση των δικαίων, ώστε να ετοιμάσει για τον Κύριο έναν λαό προετοιμασμένο». Ακούς πόσο μεγάλο πλούτο κομίζει ο βαπτιστής Ιωάννης πριν γεννηθεί και πόσων αγαθών γίνεται πρόξενος πριν καν συλληφθεί στα όργανα της γεννήσεως; «Μη φοβάσαι, Ζαχαρία», λέει, δηλαδή, έρχεται ο Λυτρωτής και ο λαός παύει να αμαρτάνει. «
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ τιμίου Προδρόμου (Νόθος)
Εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου»· καιρὸς γὰρ κλιθῆναι τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν τὸν δημιουργὸν ὑποδέξασθαι. «Καὶ ἰδοὺ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι»· ἡ στεῖρα τίκτει, ἵνα τῇ παρθένῳ καιρὸς πρὸς τὸ θαῦμα καὶ θεοτόκῳ γένηται. «Καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην»· ξένον εἰκότως τὸ ὄνομα, ἐπειδὴ καὶ τὸ πρᾶγμα ξένον ᾧ καὶ τὸ ὄνομα τίθεται· ἡ προσηγορία καινή· καινὸν γὰρ τὸ δι᾽ αὐτοῦ μέλλον ὑπουργεῖσθαι μυστήριον. «Καὶ ἔσται σοι χαρὰ καὶ ἀγαλλίασις»· χαρὰ μὲν ὅτι γεννᾷς τοῦτον οὗ «μείζων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν οὐκ ἐγήγερται», ἀγαλλίασις δὲ ὅτι τέλος ἔσται τοῦ νόμου καὶ προφητῶν ὁ παρὰ σοῦ τικτόμενος. «Καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται», οἵτινες αὐτοῦ τῆς μετανοίας δέχονται τὰ κηρύγματα καὶ καθαίρονται τῷ λουτρῷ τοῦ βαπτίσματος· γραμματεῖς δὲ οὐ χαίρουσι καὶ Φαρισαῖοι μετ᾽ ἐκείνων πενθοῦσι· τούτοις δὲ προλέγει τὸ πτύον καὶ τὴν ἀξίνην ἀπειλεῖ καὶ τὴν ἐκτομὴν κηρύττει, ἀνθ᾽ ὧν αὐτοῖς ὁ δρυμὼν ὑπῆρξεν ἀκανθώδης, ὑλομανής, θηριώδης, ἀνήμερος. Τί δὲ τὸν βαπτιστὴν ἕτερον σεμνύνων ὁ Γαβριὴλ ἀπήγγειλεν· «Ἔσται μέγας ἐνώπιον κυρίου»; «
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Εισακούστηκε η δέησή σου»· διότι είναι καιρός να γείρει ο ουρανός και να υποδεχθεί η γη τον δημιουργό. «Και ιδού, η γυναίκα σου η Ελισάβετ θα σου γεννήσει υιό»· η στείρα γεννά, για να έρθει ο καιρός του θαύματος για την παρθένο και να γίνει Θεοτόκος. «Και θα τον ονομάσεις Ιωάννη»· εύλογα παράδοξο το όνομα, επειδή παράδοξο είναι και το γεγονός στο οποίο δίνεται το όνομα· η ονομασία είναι καινή· διότι καινό είναι και το μυστήριο που πρόκειται να υπηρετηθεί μέσω αυτού. «Και θα έχεις χαρά και αγαλλίαση»· χαρά μεν, επειδή γεννάς αυτόν από τον οποίο «δεν έχει εγερθεί μεγαλύτερος μεταξύ των γεννημένων από γυναίκες», αγαλλίαση δε, επειδή αυτός που γεννιέται από εσένα θα είναι το τέλος του νόμου και των προφητών. «Και πολλοί θα χαρούν για τη γέννησή του», εκείνοι δηλαδή που δέχονται τα κηρύγματα της μετάνοιάς του και καθαίρονται με το λουτρό του βαπτίσματος· οι γραμματείς όμως δεν χαίρονται και οι Φαρισαίοι πενθούν μαζί με εκείνους· σε αυτούς προλέγει το λιχνιστήρι και απειλεί με την αξίνα και κηρύσσει την εκτομή, επειδή ο δρυμός τους υπήρξε γεμάτος αγκάθια, με άγρια βλάστηση, θηριώδης, ανήμερος. Τι άλλο, επίσης, ανήγγειλε ο Γαβριήλ εγκωμιάζοντας τον βαπτιστή; «Θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου»· «
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ τιμίου Προδρόμου (Νόθος)
Ἔσται μέγας», ἐπειδὴ τὸν ἀμνὸν δείκνυσι τὸν ὅλου τοῦ κόσμου τὴν ἁμαρτίαν αἴροντα, ἀλλ᾽ «ἐνώπιον κυρίου»· οὐ πολλὴ γὰρ τῶν οὐρανίων τοῖς ἀνθρώποις αἴσθησις, Ἰουδαίοις δὲ καὶ γέλως ὑπάρχει τοῦ Χριστοῦ τὰ μυστήρια, καὶ τοὺς κήρυκας τῆς ἀληθείας κωμῳδοῦσιν, ἐχθροὺς ἡγούμενοι τοὺς τῆς χάριτος ῥήτορας. «Οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ», ἵνα μὴ στενοχωρηθῇ τὸ πνεῦμα τὸ ἐν αὐτῷ κατοικεῖν ἐκλεξάμενον. «Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἐκ κοιλίας μητρός», φησίν, οὐχ ἁπλῶς οὐδὲ μάτην προλαμβάνων τὴν δωρεὰν καὶ φθάνων τὰ χαρίσματα, ἀλλ᾽ ἵνα κηρύξῃ τὸ φῶς πρὶν ὁμιλῆσαι τῷ φωτί, καταγγείλῃ τὸν ποιητὴν πρὶν αὐτὸν τὰ στοιχεῖα θεάσασθαι, καταμηνύσῃ τὸν ἥλιον πρὶν τῆς ἡμέρας τὸν δρόμον ἰδεῖν, τῆς νυκτὸς κατοπτεῦσαι τὰ τέρματα. «Καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει πρὸς κύριον τὸν θεὸν αὐτῶν.» Αὐτὸς γὰρ Ἀνδρέου τοῦ μεγάλου παιδευτής, οὗτος ὑπῆρχεν Ἰωάννου τοῦ θεολόγου διδάσκαλος, πρὶν ἑαυτοὺς τῇ σαγήνῃ προσενέγκωσιν. Παρ᾽ αὐτοῦ μαθόντες οἱ ἀπόστολοι τό· «Ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ θεοῦ, ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου», «Ῥαββί, ποῦ μένεις;» πρὸς αὐτὸν ἀκολουθοῦντες λέγουσιν, εἰσελθεῖν τοῦ ἀχωρήτου τὴν σκηνὴν ἐπειγόμενοι. «Αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου», οὐκ ἐν ψυχῇ καὶ σώματι. Ἄπαγε γάρ, ἄπαγε τῆς ἀτοπίας.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Θα είναι μέγας», επειδή υποδεικνύει τον αμνό που σηκώνει την αμαρτία όλου του κόσμου, αλλά «ενώπιον του Κυρίου»· διότι οι άνθρωποι δεν έχουν μεγάλη αντίληψη των επουρανίων, ενώ για τους Ιουδαίους τα μυστήρια του Χριστού αποτελούν αντικείμενο χλευασμού, και διακωμωδούν τους κήρυκες της αληθείας, θεωρώντας εχθρούς τους ρήτορες της χάριτος. «Δεν θα πιει κρασί και σίκερα», για να μην περιοριστεί το Πνεύμα που επέλεξε να κατοικήσει μέσα του. «Θα πληρωθεί με Άγιο Πνεύμα από την κοιλιά της μητέρας του», λέει, λαμβάνοντας προκαταβολικά τη δωρεά και φθάνοντας στα χαρίσματα όχι απλώς ούτε μάταια, αλλά για να κηρύξει το φως προτού έλθει σε επαφή με το φως, να αναγγείλει τον Ποιητή προτού ο ίδιος αντικρίσει τα στοιχεία της φύσης, να προαναγγείλει τον Ήλιο προτού δει την πορεία της ημέρας και παρατηρήσει τα πέρατα της νύχτας. «Και θα επιστρέψει πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ προς τον Κύριο τον Θεό τους.» Διότι αυτός υπήρξε παιδαγωγός του μεγάλου Ανδρέα, αυτός ήταν ο δάσκαλος του Ιωάννη του Θεολόγου, προτού εκείνοι παραδώσουν τους εαυτούς τους στη σαγήνη του Χριστού. Μαθαίνοντας από αυτόν οι απόστολοι το: «Ίδε ο αμνός του Θεού, ο αίρων την αμαρτία του κόσμου», ακολουθώντας Τον λένε προς Αυτόν: «Ραββί, πού μένεις;», βιαζόμενοι να εισέλθουν στη σκηνή του Αχωρήτου. «Αυτός θα προπορευθεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία», όχι με την ψυχή και το σώμα του. Μακριά, μακριά από μια τέτοια ατοπία.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν γέννησιν τοῦ Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου
Ἀλλὰ καὶ αὐτοῦ τοῦ ἁγίου πνεύματος πληροῦται κυοφορούμενος· πνεύματος γάρ φησιν, ἁγίου πλησθήσεται ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ. Διὸ καὶ ἔνδον τῆς γαστρὸς σκιρτήσας εὐαγγελίζεται καὶ τικτόμενος τὴν ἐπὶ τῷ πατρὶ εὐθὺς θεραπείαν ἐργάζεται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αλλά πληρούται και με το ίδιο το Άγιο Πνεύμα ενώ κυοφορείται· διότι, αναφέρει, θα πληρωθεί με Πνεύμα Άγιο από την κοιλιά της μητέρας του. Γι' αυτό και, σκιρτώντας μέσα στην κοιλιά, ευαγγελίζεται, και όταν γεννιέται, πραγματοποιεί αμέσως τη θεραπεία στον πατέρα του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν γέννησιν τοῦ Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου
Ἀκούσατε τοῦ ἀγγέλου περὶ αὐτοῦ κεκραγότος· «Ἔσται φησί, μέγας ἐνώπιον κυρίου.» Ἰδοὺ καὶ πάλιν τὸ μεῖζον ἀπονέμεται τῷ δικαίῳ, τῷ τῆς ἐρήμου ποθεινῷ. Οὔπω ἐμάνθανε τὴν πλοκὴν τῶν πραγμάτων, καὶ προλαμβάνων φυλάττει τῆς ψυχῆς τὴν ἁπλότητα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ακούστε τον άγγελο να αναφωνεί γι' αυτόν: «Θα είναι, λέει, μέγας ενώπιον του Κυρίου.» Ιδού, και πάλι το μείζον απονέμεται στον δίκαιο, στον ποθεινό της ερήμου. Δεν γνώριζε ακόμη την περιπλοκότητα των πραγμάτων, και προλαμβάνοντας διαφυλάσσει την απλότητα της ψυχής του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν γέννησιν τοῦ Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου
Δεσπότου δὲ καὶ ποιητοῦ ἀποφηναμένου μὴ ἐγηγέρθαι ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζω Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ, καὶ τοῦ ἀγγέλου εἰρηκότος ἐν πρώτοις καὶ μέγαν ἔσεσθαι λέγοντος ἐνώπιον τοῦ κυρίου, οὐδὲν τῶν ἐπὶ γῆς, οὐδὲν τῶν ἐν τῷ οὐρανῷ εἰς τὴν τοῦ βαπτιστοῦ τιμὴν παραλέλειπται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εφόσον δε ο Δεσπότης και Ποιητής αποφάνθηκε ότι δεν έχει εγερθεί μεταξύ των γεννημένων από γυναίκες μεγαλύτερος του Ιωάννη του Βαπτιστή, και εφόσον ο άγγελος είχε μιλήσει εξ αρχής λέγοντας ότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, τίποτα από τα επίγεια και τίποτα από τα επουράνια δεν έχει παραλειφθεί προς τιμήν του Βαπτιστή.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ
Καθάπερ γάρ ἐστι γῆ καὶ οὐρανὸς, καὶ μέσον διάφραγμα τὸ στερέωμα τοῦτο· οὕτω κἀκεῖνον ἐκέλευσε γενέσθαι ὁ Θεὸς, καὶ εἰς δύο διατεμὼν τὸν ναὸν τοῦτον, καὶ καταπέτασμα ἀφεὶς μέσον, τὸ μὲν ἔξω τοῦ καταπετάσματος πᾶσι συνεχώρησεν εἶναι βατὸν, τὸ δὲ ἔνδον, ἄβατον πᾶσι καὶ ἀθέατον, πλὴν τοῦ ἀρχιερέως μόνου, ὡς ὁ ἄγγελος ἐνετείλατο, λαλήσας τῷ Μωϋσῇ, εἰπεῖν τοῖς υἱοῖς Ἰσραήλ· Ἐν τῷ μηνὶ τῷ ἑβδόμῳ δεκάτῃ τοῦ μηνὸς, ταπεινώσατε τὰς ψυχὰς ὑμῶν· τοῦτ᾽ ἔστι, περὶ τῆς σκηνοπηγίας· τότε γὰρ ἐν τῇ σκηνοπηγίᾳ ἅπαξ τοῦ ἐνιαυτοῦ μόνος ὁ ἀρχιερεὺς εἰσῄει εἰς τὰ Ἅγια τῶν ἁγίων θυμιᾷν. Ἐν ταύτῃ οὖν τῇ ἑορτῇ τῆς σκηνοπηγίας εἰσῆλθε καὶ ὁ Ζαχαρίας θυμιᾶσαι κατὰ τὴν ἐφημερίαν αὐτοῦ, καὶ εἶδε τὸν ἄγγελον ἑστῶτα ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ θυμιάματος· Καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδὼν, καὶ φόβος ἐπέπεσεν ἐπ᾽ αὐτόν· εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ ἄγγελος· Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία· διότι εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου, καὶ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην· καὶ ἔσται σοι χαρὰ καὶ ἀγαλλίασις· καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται. Ἔσται γὰρ μέγας ἐναντίον Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ πίεται, καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι, όπως ακριβώς υπάρχει η γη και ο ουρανός, και ως ενδιάμεσο διάφραγμα αυτό εδώ το στερέωμα, έτσι πρόσταξε ο Θεός να γίνει και εκείνος ο ναός· και αφού τον χώρισε στα δύο, και άφησε στη μέση ένα καταπέτασμα, το μεν τμήμα έξω από το καταπέτασμα επέτρεψε να είναι βατό σε όλους, το δε εσωτερικό να είναι άβατο και αθέατο σε όλους, εκτός μόνο από τον αρχιερέα, όπως ακριβώς έδωσε εντολή ο άγγελος, μιλώντας στον Μωυσή, να πει στους υιούς του Ισραήλ: «Τον έβδομο μήνα, τη δέκατη ημέρα του μήνα, να ταπεινώσετε τις ψυχές σας»· αυτό δηλαδή αφορά τη γιορτή της Σκηνοπηγίας. Διότι τότε, κατά τη Σκηνοπηγία, μία φορά τον χρόνο, εισερχόταν μόνο ο αρχιερέας στα Άγια των Αγίων για να προσφέρει θυμίαμα. Σε αυτήν λοιπόν τη γιορτή της Σκηνοπηγίας εισήλθε και ο Ζαχαρίας για να προσφέρει θυμίαμα, σύμφωνα με τη σειρά της εφημερίας του, και είδε τον άγγελο να στέκεται στα δεξιά του θυσιαστηρίου του θυμιάματος. Και ταράχθηκε ο Ζαχαρίας όταν τον είδε, και φόβος έπεσε επάνω του. Είπε όμως προς αυτόν ο άγγελος: «Μη φοβάσαι, Ζαχαρία, διότι εισακούστηκε η δέησή σου, και η γυναίκα σου η Ελισάβετ θα σου γεννήσει υιό, και θα τον ονομάσεις Ιωάννη. Και θα έχεις χαρά και αγαλλίαση, και πολλοί θα χαρούν για τη γέννησή του. Διότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, και οίνο και σίκερα δεν θα πιει, και θα πληρωθεί με Πνεύμα Άγιο ήδη από την κοιλιά της μητέρας του».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν πρόδρομον
Εἰς γέννησιν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ προφήτου, προδρόμου καὶ βαπτιστοῦ. Εὔκαιρος ἡμέρα ἑορτῆς καὶ πανδήμου χαρᾶς, ἐν ᾗ ὑπεμνήσθην τοῦ Γαβριὴλ τὴν λειτουργίαν καὶ τοῦ Ζαχαρίου τὴν ἱερατείαν, καὶ ἐννοῶ τὸν ἀφωνίᾳ καταδικασθέντα τῇ ἀπιστίᾳ. Ἠκούσατε γὰρ τοῦ εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ, τοῦ ἀνοίξαντος ἡμῖν σήμερον τὸ ψυχωφελὲς ἰατρεῖον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Για τη γέννηση του αγίου Ιωάννου του προφήτου, προδρόμου και βαπτιστού. Είναι κατάλληλη ημέρα εορτής και πάνδημης χαράς, κατά την οποία θυμήθηκα τη λειτουργία του Γαβριήλ και την ιερατεία του Ζαχαρία, και φέρνω στον νου μου εκείνον που καταδικάστηκε σε αφωνία εξαιτίας της απιστίας του. Διότι ακούσατε τον ευαγγελιστή Λουκά, ο οποίος μας άνοιξε σήμερα το ψυχωφελές ιατρείο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν πρόδρομον
Θαῦμα γὰρ ἦν τὸ γινόμενον ὑπὸ Ἰωάννου· καὶ οὐ τοσοῦτον εἶχε τοῦ πατρικοῦ γένους ὅσον τοῦ Θεοῦ Λόγου. Καὶ τούτου μάρτυς αὐτὸς ὁ ἀρχάγγελος Γαβριὴλ λέγων πρὸς Ζαχαρίαν· Ἰδοὺ ἡ γυνή σου γεννήσει υἱόν σοι, καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὑτοῦ, καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν· καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου. Ὢ ἄλλης παραδόξου φύσεως ὁ τόκος τοῦ παιδός! ἦ παράδοξος, καὶ οὐ φυσικός· ὁ γὰρ γεννῶν, σὺν ἡδονῇ γεννᾷ, ἡ δὲ τίκτουσα, ἐν λύπαις τίκτει. Ἐπεὶ οὖν Ζαχαρίας ἠπίστησεν, ἡ δὲ Ἐλισάβετ οὐκ ἀμφέβαλε, τὸν ὀψίγονον παρ᾽ ἐλπίδα δεχομένη παῖδα, τούτου χάριν, τίκτειν καὶ γεννᾷν προσαγορεύεται, τὸ μὲν διὰ τὴν φύσιν, τὸ δὲ διὰ τὴν πίστιν. Ὁ γεννῶν γὰρ, καθὼς προεῖπον, σὺν ἡδονῇ γεννᾷ· ἡ δὲ τίκτουσα, ἐν λύπαις τίκτει. Ποία δὲ λύπη ἐπὶ τῆς Ἐλισάβετ, ὅπου Πνεύματος ἁγίου παρουσία, οὐχὶ δὲ μαίας ἀπείρου περιοδεία; ἡνίκα τῆς χάριτος τὸ ἔργον, οὐ τῆς φύσεως τὸ βάρος; καὶ πῶς, ἄκουε. Οἰκτρὸς ἦν ὁ πόνος πρὸς σύγκρισιν τῆς χαρμοσύνης.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι θαύμα ήταν αυτό που συνέβαινε με τον Ιωάννη· και δεν έφερε τόσο τα γνωρίσματα της πατρικής καταγωγής όσο του Θεού Λόγου. Και μάρτυρας αυτού είναι ο ίδιος ο αρχάγγελος Γαβριήλ, λέγοντας προς τον Ζαχαρία: «Ιδού, η γυναίκα σου θα σου γεννήσει υιό, και θα πληρωθεί με Πνεύμα Άγιο ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, και πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ θα επιστρέψει στον Κύριο τον Θεό τους· και αυτός θα προπορευθεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία». Ώ, πόσο παράδοξης φύσεως είναι η γέννηση του παιδιού! Ήταν παράδοξη, και όχι φυσική· διότι αυτός που γεννά, γεννά με ηδονή, ενώ εκείνη που τίκτει, τίκτει με οδύνες. Επειδή λοιπόν ο Ζαχαρίας απίστησε, ενώ η Ελισάβετ δεν αμφέβαλε, καθώς δεχόταν πέρα από κάθε ελπίδα το οψιγενές παιδί, για τον λόγο αυτό, αναφέρεται για αυτήν ότι και τίκτει και γεννά, το πρώτο λόγω της φύσεως και το δεύτερο λόγω της πίστεως. Διότι αυτός που γεννά, καθώς προείπα, γεννά με ηδονή· ενώ εκείνη που τίκτει, τίκτει με οδύνες. Ποια οδύνη όμως υπήρχε στην περίπτωση της Ελισάβετ, όπου βρισκόταν η παρουσία του Αγίου Πνεύματος και όχι η περιποίηση κάποιας άπειρης μαίας; Εφόσον αυτό ήταν έργο της χάριτος, και όχι βάρος της φύσεως; Και το πώς συνέβη, άκουσε. Ο πόνος ήταν μηδαμινός σε σύγκριση με την τεράστια χαρά.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν πρόδρομον
Οὐ γὰρ κατὰ τὸ γεννηθῆναι ὁ Ἰωάννης τὴν χάριν ἐδέξατο, ἀλλ᾽ ἐξ αὐτῆς τῆς μητρικῆς νηδύος τὴν στολὴν τοῦ ἁγιασμοῦ δεξάμενος, στρατηγὸς παράδοξος γέγονε, καθὼς ἔφη ὁ ἄγγελος· Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου. Τίς τίνος προελεύσεται; Ἰωάννης τοῦ Δεσπότου Χριστοῦ· διὰ τοῦτο Πρόδρομος ὀνομάζεται, ὡς ἔστιν αὐτοῦ τοῦ Ἰωάννου ἀκοῦσαι λέγοντος περὶ τοῦ Σωτῆρος· Ἔρχεται ὀπίσω μου ἀνὴρ, ὃς ἔμπροσθέν μου γέγονεν· ὀπίσω, διὰ τὸν χρόνον· ἔμπροσθεν, διὰ τὸν θρόνον. Διὰ τί δὲ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει· Ἠλίου τοῦ Θεσβίτου ὁ Γαβριὴλ τὸν Ἰωάννην προϊππάζειν τοῦ βασιλέως Χριστοῦ ἔλεγεν; Ἄκουε συνετῶς· Ἠλίας, Θεὸς ἑρμηνεύεται. Ἐπεὶ οὖν ὁ Ἰωάννης τὸν Θεὸν εἶχεν ἐν ἑαυτῷ, Πνεύματος γὰρ ἁγίου ἐπλήσθη ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὑτοῦ, τὸ δὲ Πνεῦμα ὁ Θεός ἐστι· περὶ αὐτοῦ γὰρ ἔλεγεν ὁ Κύριος διὰ τοῦ προφήτου ἐκ πολλῶν τῶν χρόνων· Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω τὸν ἄγγελόν μου πρὸ προσώπου σου, ὃς κατασκευάσει τὴν ὁδόν σου ἔμπροσθέν σου, καὶ πολλοὺς ἐπιστρέψει ἀπὸ τῆς πλάνης εἰς τὴν ἀλήθειαν· τούτου χάριν ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου ὁ Ἰωάννης προοδεύει τοῦ Κυρίου· ἐπειδὴ καὶ πολλὰ παραπλήσια τοῦ Ἠλίου εἶχεν ὁ Ἰωάννης. Ἀμέλει τὸ βρέφος τίκτεται, καὶ ἡ φωνὴ τῷ πατρὶ ἀποδίδοται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ο Ιωάννης δεν έλαβε τη χάρη κατά τη γέννησή του, αλλά, έχοντας δεχθεί τη στολή του αγιασμού από την ίδια τη μητρική κοιλιά, έγινε παράδοξος στρατηγός, καθώς είπε ο άγγελος: Θα πλησθεί με Πνεύμα Άγιο από την κοιλιά της μητέρας του, και αυτός θα προπορευθεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία. Ποιος θα προπορευθεί ποιου; Ο Ιωάννης του Δεσπότη Χριστού· γι' αυτό ονομάζεται Πρόδρομος, όπως μπορεί κανείς να ακούσει τον ίδιο τον Ιωάννη να λέει για τον Σωτήρα: Έρχεται πίσω μου ένας άνδρας, ο οποίος υπήρχε πριν από εμένα· πίσω μου, λόγω του χρόνου· πριν από εμένα, λόγω του θρόνου. Και γιατί έλεγε ο Γαβριήλ ότι ο Ιωάννης θα προπορευόταν του βασιλιά Χριστού με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία του Θεσβίτη; Άκουσε με σύνεση: Ηλίας ερμηνεύεται Θεός. Επειδή, λοιπόν, ο Ιωάννης είχε τον Θεό μέσα του, διότι πληρώθηκε από το Άγιο Πνεύμα ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, και το Πνεύμα είναι Θεός· διότι για αυτόν έλεγε ο Κύριος μέσω του προφήτη πριν από πολλά χρόνια: Ιδού, εγώ αποστέλλω τον άγγελό μου προ του προσώπου σου, ο οποίος θα ετοιμάσει την οδό σου μπροστά σου, και πολλούς θα επιστρέψει από την πλάνη στην αλήθεια· γι' αυτόν τον λόγο, με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία ο Ιωάννης προπορεύεται του Κυρίου· επειδή ο Ιωάννης είχε και πολλά κοινά με τον Ηλία. Πράγματι, μόλις το βρέφος γεννιέται, η φωνή επιστρέφει στον πατέρα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Περὶ τῆς πίστεως κατὰ Νεστοριανῶν
Τί τὸ ξένον μυστήριον τὸ ἀποκεκρυμμένον ἀπὸ τῶν γενεῶν, ὅπερ οὐκ ἔγνωσαν οἱ σοφοὶ οὐδὲ οἱ ἄρχοντες τοῦ αἰῶνος τούτου, εἰ μὴ ὁ λόγος ὁ τοῦ σταυροῦ, ἡ μωρία τοῦ κηρύγματος, ὅτι ὁ θεὸς ἄνθρωπος γέγονε καὶ ἐσταυρώθη; Καὶ γὰρ Ἀβραὰμ φίλος θεοῦ καὶ ἀπέθανε, Μωσῆς νομοθέτης καὶ ἀπέθανεν, Ἡσαΐας προφήτης καὶ ἐπρίσθη, Ἱερεμίας ἐκ κοιλίας μητρὸς ἡγιάσθη καὶ εἰς βορβόρου λάκκον ἐβλήθη καὶ ἀπέθανε, καὶ Ἰωάννης ἐκ κοιλίας μητρὸς ἐπλήσθη πνεύματος ἁγίου καὶ τὴν κεφαλὴν ἀπετμήθη, καὶ οὐδὲν τούτων μωρία ἐλογίσθη, εἰ μὴ ὁ λόγος ὁ τοῦ σταυροῦ, ὅτι ὁ θεὸς ἄνθρωπος γέγονε καὶ ὁ κύριος τῆς δόξης ἐσταυρώθη.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ποιο είναι το παράδοξο μυστήριο το αποκρυμμένο από τις γενεές, το οποίο δεν γνώρισαν οι σοφοί ούτε οι άρχοντες του αιώνα τούτου, παρά μόνο ο λόγος του σταυρού, η μωρία του κηρύγματος, ότι ο Θεός έγινε άνθρωπος και σταυρώθηκε; Διότι και ο Αβραάμ υπήρξε φίλος του Θεού και πέθανε, ο Μωυσής υπήρξε νομοθέτης και πέθανε, ο Ησαΐας υπήρξε προφήτης και πριονίστηκε, ο Ιερεμίας αγιάστηκε από την κοιλιά της μητέρας του και ρίχθηκε σε λάκκο με βόρβορο και πέθανε, και ο Ιωάννης επλήσθη Αγίου Πνεύματος από την κοιλιά της μητέρας του και αποκεφαλίστηκε, και τίποτα από αυτά δεν θεωρήθηκε μωρία, παρά μόνο ο λόγος του σταυρού, το ότι δηλαδή ο Θεός έγινε άνθρωπος και ο Κύριος της δόξης σταυρώθηκε.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος Ἑρμηνεία Κανόνων Δεσποτικῶν Ἑορτῶν
Σήμερον ἡ ἀρόσιμος μὲν {καρπὸς} ἄρουρα τὸν εἰς αὐτὴν προβληθέντα σπόρον ἐκαρποφόρησε καὶ τὴν ἀνήροτον καὶ ἄσπορον ἄρουραν, ἐξ ἧς ὁ ζωηφόρος ἐβλάστησεν ἄσταχυς τοῖς θερισταῖς ἅμα καὶ δαιτυμόσι κρυφιομύστως δεδήλωκε. Σήμερον ἀποτεχθεὶς τῆς μετανοίας ὁ κῆρυξ καὶ ἡ φωνὴ τοῦ Λόγου τὴν ἔλευσιν προετοιμάζειν ἅμα καὶ προκηρύττειν ἀπάρχεται. Σήμερον καὶ ὁ μέγας ταξίαρχος Γαβριὴλ ἐπαγάλλεται, ὅτι τὸ αὐτοῦ εὐαγγέλιον πεπεράτωται. Ἔλεγε γάρ· «Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, διότι εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου, καὶ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην· καὶ ἔσται χαρά σοι καὶ ἀγαλλίασις, καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται. Ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ, καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτοῦ· καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιού, ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι Κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Σήμερα η καλλιεργήσιμη γη καρποφόρησε τον σπόρο που ρίχτηκε σε αυτήν και φανέρωσε μυστικά, τόσο στους θεριστές όσο και στους συνδαιτυμόνες, την ακαλλιέργητη και άσπαρτη γη από την οποία βλάστησε το ζωοπάροχο στάχυ. Σήμερα, αφού γεννήθηκε ο κήρυκας της μετανοίας και η φωνή του Λόγου, αρχίζει να προετοιμάζει και ταυτόχρονα να προκηρύσσει την έλευσή Του. Σήμερα αγαλλιάζεται και ο μέγας ταξιάρχης Γαβριήλ, διότι το χαρμόσυνο άγγελμά του έχει εκπληρωθεί. Διότι έλεγε: «Μη φοβάσαι, Ζαχαρία, επειδή εισακούστηκε η δέησή σου, και η γυναίκα σου Ελισάβετ θα σου γεννήσει γιο, και θα του δώσεις το όνομα Ιωάννης. Και θα έχεις χαρά και αγαλλίαση, και πολλοί θα χαρούν για τη γέννησή του. Διότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, και δεν θα πιει κρασί και μεθυστικά ποτά, και θα γεμίσει από Πνεύμα Άγιο ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, και πολλούς από τους γιους του Ισραήλ θα επιστρέψει στον Κύριο και Θεό τους. Και αυτός θα προπορευτεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία, για να στρέψει τις καρδιές των πατέρων προς τα παιδιά και τους απειθείς προς τη φρόνηση των δικαίων, ώστε να ετοιμάσει για τον Κύριο έναν λαό απόλυτα προετοιμασμένο».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος Ἑρμηνεία Κανόνων Δεσποτικῶν Ἑορτῶν
Ταῦτα γοῦν τὰ μεγάλα καὶ θαυμαστὰ περὶ τοῦ μέλλοντος συλληφθῆναι παιδίου ὁ ἱερὸς Ζαχαρίας ἀκούσας προβάλλεται τὸ γῆρας αὐτοῦ τε καὶ τῆς συζύγου αὐτοῦ καὶ ἀπιστεῖ τὰ ῥηθέντα καὶ τὸ τῆς σιωπῆς ἐπιδέχεται πρόστιμον. Ὅρα μοι δὲ καὶ ἐκ τῶν τοῦ ἀγγέλου ῥημάτων οἷον καὶ ὅσον τὸ παιδίον ἔμελλεν ἔσεσθαι. Ὅτι «ἔσται μέγας», φησίν, «ἐνώπιον Κυρίου» καὶ ὅτι «Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται» καὶ ὅτι «πολλοὺς ἐπιστρέψει πρὸς Κύριον» καὶ ὅτι «προελεύσεται ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιού». Πῶς δὲ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιού; ἀκούσωμεν. Ἔλεγε γὰρ Ἠλιοὺ τῷ Ἀχαὰβ ὅτι· «Οὐ διαστρέφω ἐγὼ τὸν Ἰσραήλ, ἀλλ’ ἢ σὺ καὶ ὁ οἶκος τοῦ πατρός σου»· καὶ «ἔλεγεν Ἰωάννης τῷ Ἡρῴδῃ· οὐκ ἔξεστί σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα τοῦ ἀδελφοῦ σου». Ἔλεγεν Ἠλιοὺ τῷ εἰδωλολάτρῃ λαῷ· «Ἕως πότε ὑμεῖς χωλανεῖτε ἐπ’ ἀμφοτέραις ταῖς ἰγνύαις ὑμῶν; εἰ ἔστι Κύριος ὁ Θεός, πορεύεσθε ὀπίσω αὐτοῦ»· καὶ ἔλεγεν Ἰωάννης τῷ παρανόμῳ λαῷ· «Γεννήματα ἐχιδνῶν, τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ἀπὸ τῆς μελλούσης ὀργῆς; ποιήσατε καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας». Δι’ ὕδατος καὶ πυρὸς τὰς θυσίας ὁλοκαυτώσας Ἠλιοὺ ἐπέστρεψε πρὸς Θεὸν εἰδωλολάτρην λαόν· καὶ ὁ Ἰωάννης ἐν ὕδασι βαπτίσας Ἰορδάνου τὸν Ἰησοῦν καὶ τὴν ἐξ ἐθνῶν ἐκκλησίαν προσήγαγε τῷ Θεῷ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ακούγοντας λοιπόν ο ιερός Ζαχαρίας αυτά τα μεγάλα και θαυμαστά για το παιδί που επρόκειτο να συλληφθεί, προβάλλει τα γηρατειά τα δικά του και της συζύγου του και δεν πιστεύει τα λεγόμενα, δεχόμενος ως ποινή τη σιωπή. Δες, παρακαλώ, και από τα λόγια του αγγέλου τι λογής και πόσο σπουδαίο επρόκειτο να γίνει το παιδί. Διότι λέει: «Θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου», και ότι «θα γεμίσει με Πνεύμα Άγιο», και ότι «θα επιστρέψει πολλούς προς τον Κύριο», και ότι «θα προπορευθεί με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία». Και πώς με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία; Ας ακούσουμε. Έλεγε, δηλαδή, ο Ηλίας στον Αχαάβ: «Δεν διαστρέφω εγώ τον Ισραήλ, αλλά εσύ και ο οίκος του πατέρα σου». Και ο Ιωάννης έλεγε στον Ηρώδη: «Δεν σου επιτρέπεται να έχεις τη γυναίκα του αδελφού σου». Έλεγε ο Ηλίας στον ειδωλολατρικό λαό: «Μέχρι πότε θα χωλαίνετε και στα δύο σας γόνατα; Αν ο Κύριος είναι ο Θεός, ακολουθήστε αυτόν». Και έλεγε ο Ιωάννης στον παράνομο λαό: «Γεννήματα εχιδνών, ποιος σας υπέδειξε να ξεφύγετε από τη μελλοντική οργή; Κάντε καρπούς άξιους της μετάνοιας». Προσφέροντας ως ολοκαύτωμα τις θυσίες διά του ύδατος και του πυρός, ο Ηλίας επέστρεψε στον Θεό τον ειδωλολατρικό λαό. Και ο Ιωάννης, βαπτίζοντας στα ύδατα του Ιορδάνη τον Ιησού, προσήγαγε στον Θεό την εκκλησία των εθνών.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ρωμανὸς ὁ Μελωδός ᾈσματα (Νόθα)
Σώζει δὲ πάλιν Ἰσραηλίτας δι᾽ ἀγγέλου ἁγίου ἐπὶ τοῦ Γεδεὼν ⟦ὁ θεὸς⟧ καὶ Μαδιὰμ ἐξωλόθρευσεν, ὥσπερ καὶ ἔπι τοῦ Ἐζεκίου Ἀσσυρίους κατέβαλε δι᾽ ἀγγέλου· καὶ Ζαχαρίᾳ ἀπέστειλεν ἐν τῷ ναῷ Γαβριήλ, ὅς, λέξας τὴν τοῦ προδρόμου σύλληψιν, ἠπιστεύθη καὶ κώφευσιν τῷ Ζαχαρίᾳ ἐπέβαλε, καὶ 〈ἀπ〉έμεινεν οὕτως ὡς ἔφησεν |ὁ τῶν ἀσωμάτων ἀρχιστράτηγος.:
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και πάλι ο Θεός σώζει τους Ισραηλίτες μέσω αγίου αγγέλου την εποχή του Γεδεών και εξολόθρευσε τη Μαδιάμ, όπως ακριβώς και την εποχή του Εζεκία κατέβαλε τους Ασσυρίους μέσω αγγέλου. Και στον Ζαχαρία απέστειλε μέσα στον ναό τον Γαβριήλ, ο οποίος, αφού ανήγγειλε τη σύλληψη του Προδρόμου, δεν έγινε πιστευτός και επέβαλε κώφωση στον Ζαχαρία, και παρέμεινε έτσι, όπως το είπε ο αρχιστράτηγος των ασωμάτων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Σωφρόνιος Ἱεροσολύμων Εἰς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν Πρόδρομον
Ἵνα δὲ τοῖς ὑπ’ ἐμοῦ λεγομένοις πιστεύσειας, καὶ ξένῳ σε θαύματι πρὸς πίστιν ἐπάγομαι, ἐκεῖνά σοι διηγούμενος ἅπερ ὁρᾷν τὸ λοιπὸν οὐκ ἐπίστευες· τίνα ταῦτα; «Ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην· καὶ ἔσται χαρά σοι καὶ ἀγαλλίασις, καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσονται ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ, καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν· καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐν Πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιοῦ, καὶ ἐπιστρέψῃ καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα, καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι Κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον.» ζʹ. Ὁρᾷς οἷα τῆς Ἰωάννου καὶ πρὸ αὐτῆς τῆς ἐν κοιλίᾳ συλλήψεως εἶναι μαρτυρεῖται φωναῖς ἀγγελικαῖς τὰ αὐχήματα; Ἐτέχθη μὲν γὰρ ἐκ στείρας καὶ Σαμουὴλ, ἀλλ’ οὐκ ἐκ γηραιᾶς οὐδὲ πατρὸς προβεβηκότος καὶ γέροντος. Ἐτέχθη καὶ Ἰσαὰκ ἐκ γηραιῶν μὲν καὶ τοῦ τίκτειν ἐνηλλαχότων τὸν καιρὸν καὶ τὴν δύναμιν· ἀλλ’ οὐ Πνεύματος ἁγίου ἐκ νηδύος αὐτῆς ἐνεπίμπλατο· ἀλλ’ οὔτε τοῖς ἄλλοις ἅπασιν τούτων οὐδεὶς ὡραΐζετο, οἷς Ἰωάννης καὶ πρὸ τοκετῶν ὡραΐζεται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Για να πιστέψεις, όμως, στα λόγια μου, σε οδηγώ στην πίστη και με ένα παράδοξο θαύμα, διηγούμενος σε εσένα εκείνα που δεν πίστευες πλέον ότι θα δεις. Ποια είναι αυτά; «Η γυναίκα σου η Ελισάβετ θα σου γεννήσει υιό, και θα τον ονομάσεις Ιωάννη. Και θα είναι για εσένα χαρά και αγαλλίαση, και πολλοί θα χαρούν για τη γέννησή του. Διότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, και δεν θα πιει κρασί και οινοπνευματώδη ποτά, και θα πληρωθεί με Άγιο Πνεύμα από την κοιλιά της μητέρας του. Και πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ θα επιστρέψει στον Κύριο τον Θεό τους. Και αυτός θα προπορευθεί με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία, για να επιστρέψει τις καρδιές των πατέρων στα τέκνα, και τους απειθείς στη φρόνηση των δικαίων, ώστε να ετοιμάσει για τον Κύριο λαό προπαρασκευασμένο.» Ζ΄. Βλέπεις πόσο σπουδαία μαρτυρούνται με αγγελικές φωνές ότι είναι τα καυχήματα του Ιωάννη, ακόμη και πριν από την ίδια τη σύλληψή του στην κοιλιά; Διότι γεννήθηκε μεν από στείρα και ο Σαμουήλ, αλλά όχι από ηλικιωμένη, ούτε από πατέρα προβεβηκότα και γέροντα. Γεννήθηκε και ο Ισαάκ από ηλικιωμένους μεν, που είχαν ξεπεράσει τον καιρό και τη δύναμη της τεκνοποιίας, αλλά δεν είχε πληρωθεί με Άγιο Πνεύμα από την ίδια τη μήτρα. Ούτε όμως και κανένας άλλος από αυτούς στολίστηκε με όλα αυτά με τα οποία ο Ιωάννης στολίζεται ακόμη και πριν από τη γέννησή του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Συμεὼν ὁ Νέος Θεολόγος Κεφάλαια ἀλφαβητικά (Νόθος)
Οἱ γὰρ σύμφυτοι γενόμενοι τῷ ὁμοιώματι τοῦ θανάτου τοῦ Χριστοῦ, γίνονται καὶ τῆς ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ καθ’ ὁμοίωσιν· ἐκεῖνος ἀναστάς, οὐκέτι ἀποθνήσκει, θάνατος αὐτοῦ οὐκέτι κυριεύει, καὶ ὁ ἐκ τῆς θεογενεσίας, ἤτοι τῆς ζωοποιοῦ —μᾶλλον δὲ θεοποιοῦ—κολυμβήθρας ἀνιμηθείς, οὐκέτι ἀποθνήσκει, ἁμαρτία αὐτοῦ οὐκέτι κυριεύει. Ὁ γὰρ πλησθεὶς Πνεύματος ἁγίου ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ, τῆς ἱερᾶς δηλαδὴ κολυμβήθρας, ἀθάνατος μέν ἐστιν ὡς τῆς ἀληθινῆς ζωῆς, τοῦ Πνεύματος τοῦ Θεοῦ, τῆς ψυχῆς αὐτοῦ μεταλαβούσης, ἁμαρτάνειν δὲ οὐ δύναται ὡς ἐκ τοῦ Θεοῦ γεγενημένος. Φησὶ γὰρ ὁ ἀπόστολος· Ἐν ᾧ καὶ περιετμήθητε περιτομῇ ἀχειροποιήτῳ ἐν τῇ ἀπεκδύσει τοῦ σώματος τῶν ἁμαρτιῶν τῆς σαρκός, ἐν τῇ περιτομῇ τοῦ Χριστοῦ, συνταφέντες αὐτῷ ἐν τῷ βαπτίσματι· τοῦτο γινώσκοντες ὅτι ὁ παλαιὸς ἡμῶν ἄνθρωπος, τουτέστιν ἡ κακία, συνεσταυρώθη, ἵνα καταργηθῇ τὸ σῶμα τῆς ἁμαρτίας, τοῦ μηκέτι δουλεύειν ἡμᾶς τῇ ἁμαρτίᾳ· καὶ γὰρ ὁ Χριστὸς ὃ ἀπέθανε τῇ ἁμαρτίᾳ ἐφάπαξ ἀπέθανεν, ὃ δὲ ζῇ, ζῇ τῷ Θεῷ· οὕτως καὶ ὑμεῖς λογίζεσθε ἑαυτοὺς νεκροὺς μὲν εἶναι τῇ ἁμαρτίᾳ, ζῶντας δὲ τῷ Θεῷ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν· ὅσοι γὰρ εἰς Χριστὸν ἐβαπτίσθημεν, εἰς τὸν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι όσοι έγιναν σύμφυτοι με την ομοιότητα του θανάτου του Χριστού, γίνονται όμοιοι και με την ανάσταση του Χριστού. Εκείνος, αφού αναστήθηκε, δεν πεθαίνει πλέον, ο θάνατος δεν τον κυριεύει πλέον, και αυτός που έχει ανελκυστεί από τη θεογένεση, δηλαδή από τη ζωοποιό —ή μάλλον θεοποιό— κολυμβήθρα, δεν πεθαίνει πλέον, η αμαρτία δεν τον κυριεύει πλέον. Διότι εκείνος που γέμισε με Άγιο Πνεύμα ήδη από την κοιλιά της μητέρας του, δηλαδή της ιερής κολυμβήθρας, είναι μεν αθάνατος, επειδή η ψυχή του μετείχε στην αληθινή ζωή, στο Πνεύμα του Θεού, δεν μπορεί δε να αμαρτάνει, επειδή έχει γεννηθεί από τον Θεό. Λέει άλλωστε ο απόστολος: Στον οποίο και περιτμηθήκατε με περιτομή αχειροποίητη, με την αποβολή του σώματος των αμαρτιών της σάρκας, με την περιτομή του Χριστού, συνθαπτόμενοι με αυτόν στο βάπτισμα· γνωρίζοντας τούτο, ότι ο παλαιός μας άνθρωπος, δηλαδή η κακία, συσταυρώθηκε, για να καταργηθεί το σώμα της αμαρτίας, ώστε να μην είμαστε πλέον δούλοι της αμαρτίας· διότι και ο Χριστός, τον θάνατο που πέθανε για την αμαρτία, τον πέθανε μία φορά για πάντα, ενώ τη ζωή που ζει, τη ζει για τον Θεό· έτσι κι εσείς να θεωρείτε τους εαυτούς σας νεκρούς μεν ως προς την αμαρτία, ζωντανούς δε για τον Θεό, εν Χριστώ Ιησού στον Κύριό μας. Διότι όσοι βαπτιστήκαμε στον Χριστό, βαπτιστήκαμε στον θάνατό του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Τινὲς δὲ οὕτω νοοῦσιν, ὅτι, Εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου, ὦ Ζαχαρία, καὶ συνεχώρησεν ὁ Θεὸς τὰς ἁμαρτίας τῷ λαῷ· εἶτα ὥσπερ εἰπόντος αὐτοῦ, Πόθεν δῆλον τοῦτο; φησὶν ὁ ἄγγελος, ὅτι, Τοῦτό σοι δίδωμι σημεῖον, ὅτι γεννήσει σοι υἱὸν ἡ Ἐλισάβετ· ὥστε ἀπὸ τοῦ γεννῆσαι τὴν Ἐλισάβετ, πιστευθήσεταί σοι καὶ τὸ ἀφεθῆναι τὰς ἁμαρτίας τῷ λαῷ. «Ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον τοῦ Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ· καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ· καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κυρίον τὸν Θεὸν αὐτῶν· καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἡλιοῦ, ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα, καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι Κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον.» Μέγαν ἔσεσθαι τὸν Ἰωάννην ἐπαγγέλλεται ὁ ἄγγελος, ἀλλ’ ἐνώπιον τοῦ Κυρίου· πολλοὶ γὰρ μεγάλοι λέγονται ἐνώπιον τῶν ἀνθρώπων, καὶ οὐ τοῦ Θεοῦ· οἷοι οἱ ὑποκριταί· μέγας δὲ ὁ Ἰωάννης κατὰ ψυχήν· ὥσπερ καὶ μικρὸς κατὰ ψυχὴν πᾶς ὁ σκανδαλιζόμενος· οὐδεὶς γὰρ μέγας σκανδαλίζεται, ἀλλ’ οἱ μικροὶ καὶ ὀλιγόψυχοι. Φησὶ γοῦν ὁ Κύριος· Ὃς ἂν σκανδαλίσῃ ἕνα τῶν μικρῶν. Ὥσπερ δὲ οἱ τεκόντες τὸν Ἰωάννην, δίκαιοι ἦσαν ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, οὕτω καὶ ὁ παῖς αὐτῶν μέγας ἐνώπιον τοῦ Κυρίου· σίκερα δὲ λέγεται πᾶν τὸ μέθην ἐμποιεῖν δυνάμενον, οὐκ ὂν δὲ ἐξ ἀμπέλου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Μερικοί, βέβαια, το κατανοούν με αυτόν τον τρόπο: «Εισακούστηκε η δέησή σου, Ζαχαρία, και ο Θεός συγχώρεσε τις αμαρτίες του λαού». Έπειτα, σαν να ρώτησε εκείνος: «Από πού είναι φανερό αυτό;», ο άγγελος του λέει: «Αυτό σου δίνω ως σημείο, ότι η Ελισάβετ θα σου γεννήσει υιό»· έτσι ώστε, από τη γέννα της Ελισάβετ, να πειστείς ότι συγχωρέθηκαν και οι αμαρτίες του λαού. «Διότι θα είναι μέγας ενώπιον του Κυρίου, και δεν θα πιει κρασί και σίκερα· και θα πληρωθεί με Πνεύμα Άγιο ήδη από την κοιλιά της μητέρας του· και πολλούς από τους υιούς του Ισραήλ θα τους επιστρέψει στον Κύριο, τον Θεό τους· και αυτός θα προπορευτεί ενώπιόν Του με το πνεύμα και τη δύναμη του Ηλία, για να επιστρέψει τις καρδιές των πατέρων στα τέκνα, και τους απειθείς στη σύνεση των δικαίων, ώστε να ετοιμάσει για τον Κύριο έναν προετοιμασμένο λαό.» Ο άγγελος υπόσχεται ότι ο Ιωάννης θα γίνει μέγας, αλλά «ενώπιον του Κυρίου»· διότι πολλοί αποκαλούνται μεγάλοι ενώπιον των ανθρώπων, και όχι του Θεού, όπως για παράδειγμα οι υποκριτές. Ο Ιωάννης όμως είναι μέγας κατά την ψυχή· όπως ακριβώς είναι μικρός κατά την ψυχή καθένας που σκανδαλίζεται· διότι κανένας μέγας δεν σκανδαλίζεται, παρά μόνο οι μικροί και οι ολιγόψυχοι. Γι' αυτό άλλωστε λέει ο Κύριος: «Όποιος σκανδαλίσει έναν από τους μικρούς». Και όπως εκείνοι που γέννησαν τον Ιωάννη ήταν δίκαιοι ενώπιον του Θεού, έτσι και το παιδί τους ήταν μέγα ενώπιον του Κυρίου· «σίκερα» δε, ονομάζεται καθετί που μπορεί να προκαλέσει μέθη, χωρίς να προέρχεται από το αμπέλι.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες