Τοῦτο δὲ ἐπὶ τῶν γενητῶν καὶ κτισμάτων οὐκ ἄν τις εἴποι. Οὔτε γὰρ, ἐργαζομένου τοῦ Πατρὸς, ἐργάζεταί τις αὐτὰ τῶν ἀγγέλων, ἢ ἄλλος τις τῶν κτισμάτων· οὐδὲν γὰρ τούτων ποιητικὸν αἴτιόν ἐστιν, ἀλλὰ τῶν γινομένων εἰσίν· ἄλλως τε καὶ κεχωρισμένοι, καὶ διεστηκότες τοῦ μόνου, καὶ ἄλλο τὴν φύσιν ὄντες, καὶ ἔργα τυγχάνοντες, οὔτε ἅπερ ἐργάζεται ὁ Θεὸς, δύνανται ἐργάζεσθαι, οὔτε, καθὰ προεῖπον, χαριζομένου τοῦ Θεοῦ, συγχαρίζεσθαι· οὔτε βλεπομένου ἀγγέλου, εἴποι ἄν τις ἑωρακέναι τὸν Πατέρα. Ἄγγελοι μὲν γὰρ, ὡς γέγραπται, λειτουργικὰ πνεύματά εἰσιν εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενοι, καὶ τὰς παρ᾽ αὐτοῦ διὰ τοῦ Λόγου δωρεὰς διδομένας ἀπαγγέλλοντές εἰσι τοῖς λαμβάνουσι. Καὶ αὐτὸς δὲ ὁ ἄγγελος, ὁρώμενος, ὁμολογεῖ ἀπεστάλθαι παρὰ τοῦ Δεσπότου, ὡς ἐπὶ Ζαχαρίου ὁ Γαβριὴλ, καὶ ἐπὶ τῆς Θεοτόκου Μαρίας ὁ αὐτὸς ὡμολόγησε. Καὶ ὁ βλέπων δὲ ἀγγέλων ὀπτασίαν οἶδεν, ὅτι τὸν ἄγγελον εἶδε, καὶ οὐ τὸν Θεόν. Εἶδε γὰρ Ζαχαρίας ἄγγελον· εἶδε καὶ Ἡσαΐας τὸν Κύριον· εἶδε Μανωὲ ὁ πατὴρ τοῦ Σαμψὼμ ἄγγελον· ἐθεώρησε δὲ καὶ Μωϋσῆς τὸν Θεόν· εἶδε Γεδεὼν ἄγγελον· ὤφθη δὲ καὶ τῷ Ἀβραὰμ ὁ Θεός· καὶ οὔτε ὁ τὸν Θεὸν ὁρῶν, ἄγγελον ἔβλεπεν, οὔτε ὁ τὸν ἄγγελον ὁρῶν ἐνόμιζε τὸν Θεὸν ὁρᾷν· πολὺ γὰρ, μᾶλλον δὲ τὸ ὅλον διέστηκε τῇ φύσει τὰ γενητὰ πρὸς τὸν κτίσαντα Θεόν.
Μετάφραση
Αυτό όμως κανείς δεν θα μπορούσε να το πει για τα γενητά και τα κτίσματα. Διότι, όταν εργάζεται ο Πατέρας, δεν τα εργάζεται αυτά κάποιος από τους αγγέλους, ή κάποιο άλλο από τα κτίσματα· επειδή κανένα από αυτά δεν αποτελεί δημιουργικό αίτιο, αλλά ανήκουν στα δημιουργήματα. Άλλωστε, επειδή είναι χωρισμένα και απέχουν από τον Μόνο Αληθινό Θεό, και επειδή έχουν διαφορετική φύση και αποτελούν έργα Του, ούτε όσα εργάζεται ο Θεός μπορούν να τα εργαστούν, ούτε, όπως προείπα, όταν ο Θεός χορηγεί δωρεές, μπορούν να τις συν-χορηγούν· ούτε, αν δει κανείς άγγελο, θα μπορούσε να πει ότι έχει δει τον Πατέρα. Διότι οι άγγελοι, όπως είναι γραμμένο, είναι λειτουργικά πνεύματα που αποστέλλονται για διακονία, και αναγγέλλουν σε αυτούς που τις λαμβάνουν τις δωρεές που δίνονται από Αυτόν μέσω του Λόγου. Και ο ίδιος ο άγγελος, όταν εμφανίζεται, ομολογεί ότι έχει αποσταλεί από τον Δεσπότη, όπως ο Γαβριήλ στην περίπτωση του Ζαχαρία, και όπως ο ίδιος ομολόγησε στην περίπτωση της Θεοτόκου Μαρίας. Και εκείνος που βλέπει οπτασία αγγέλων γνωρίζει ότι είδε άγγελο, και όχι τον Θεό. Είδε, δηλαδή, ο Ζαχαρίας άγγελο· είδε και ο Ησαΐας τον Κύριο. Είδε ο Μανωέ, ο πατέρας του Σαμψών, άγγελο· είδε όμως και ο Μωυσής τον Θεό. Είδε ο Γεδεών άγγελο· εμφανίστηκε όμως και στον Αβραάμ ο Θεός. Και ούτε αυτός που έβλεπε τον Θεό, έβλεπε άγγελο, ούτε αυτός που έβλεπε τον άγγελο νόμιζε ότι βλέπει τον Θεό. Διότι κατά πολύ, ή μάλλον εξολοκλήρου, απέχουν ως προς τη φύση τα γενητά από τον Θεό που τα δημιούργησε.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες