Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 10:25

Τότε λέει: «Κανείς δεν βάζει το χέρι του στο άροτρο και στρέφεται προς τα πίσω». Ανέδειξε εβδομήντα μαθητές και τους στέλνει ανά δύο, προτρέποντάς τους να μην πάρουν τίποτα μαζί τους. Ονειδίζει τις πόλεις. Τότε λέει: «Εκείνος που ακούει εσάς, ακούει εμένα». Έπειτα λέει: «Έβλεπα τον Σατανά να πέφτει σαν αστραπή»· και δίνει στους μαθητές εξουσία εναντίον του, και τους προτρέπει να μη χαίρονται για αυτό. Έπειτα δοξολογεί τον Πατέρα, και λέει στους μαθητές: «Μακάρια τα μάτια που βλέπουν αυτά που βλέπετε. Διότι πολλοί προφήτες επιθύμησαν να δουν αυτά που βλέπετε». Ο νομικός τον πειράζει, και λέγεται η παραβολή εκείνου που κατέβαινε στην Ιεριχώ.

Κεφάλαιο Δ΄. ΛΟΥΚΑΣ. Και ιδού, σηκώθηκε κάποιος νομικός εκπειράζοντάς τον και λέγοντας: Διδάσκαλε, τι πρέπει να πράξω για να κληρονομήσω αιώνια ζωή; Εκείνος δε του είπε: Στον νόμο τι είναι γεγραμμένο; Πώς διαβάζεις; Εκείνος αποκρίθηκε και είπε: Να αγαπήσεις τον Κύριο τον Θεό σου με όλη την καρδιά σου, και με όλη την ψυχή σου, και με όλη τη διάνοιά σου, και τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου. Τότε του είπε: Ορθά αποκρίθηκες. Αυτό να πράττεις, και θα ζήσεις.

Διότι δεν ασέβησε, αλλά επειδή απέκρυπταν τη γνώση της βασιλείας και ούτε οι ίδιοι εισήλθαν ούτε σε εκείνους που ήθελαν να εισέλθουν το επέτρεψαν, γι' αυτόν τον λόγο, σύμφωνα με το δίκαιο, όπως ακριβώς εκείνοι απέκρυψαν τις οδούς από αυτούς που ήθελαν, έτσι και από εκείνους αποκρύφτηκαν τα απόρρητα, ώστε όπως έπραξαν, ομοίως να γίνει και σε αυτούς, και με το μέτρο που μέτρησαν, να μετρηθεί σε αυτούς το ίσο. Διότι στον άξιο οφείλεται να γνωρίσει αυτό που δεν γνωρίζει, ενώ από τον ανάξιο (ακόμη κι αν φαίνεται ότι έχει) αφαιρείται (ακόμη κι αν στα άλλα είναι σοφός) και δίδεται στους άξιους (ακόμη κι αν στα χρόνια της μαθητείας τους είναι νήπια). Εάν όμως πει κάποιος: Τίποτα δεν ήταν απόκρυφο στους υιούς του Ισραήλ επειδή έχει γραφτεί: «Τίποτα δεν σου διέφυγε, Ισραήλ· διότι μην πεις, Ιακώβ: Αποκρύφτηκε η οδός από εμένα», πρέπει να κατανοήσει κανείς ότι εκείνα που αφορούν τη βασιλεία είχαν αποκρυφτεί από αυτούς, ενώ η οδός που εισάγει στη βασιλεία, η οποία είναι η πολιτεία, δεν είχε αποκρυφτεί. Γι' αυτόν τον λόγο άλλωστε λέγει: «Διότι μην πεις ότι αποκρύφτηκε από εμένα η οδός». Η οδός δε είναι η πολιτεία, σύμφωνα με αυτό που λέγει και ο Μωυσής: «Ιδού, έχω θέσει ενώπιόν σου την οδό της ζωής και την οδό του θανάτου». Και ο Διδάσκαλος σε συμφωνία με αυτό είπε: «Εισέλθετε διά της στενής και τεθλιμμένης οδού, μέσω της οποίας θα εισέλθετε στη ζωή». Και κάπου αλλού, όταν ρώτησε κάποιος: «Τι να πράξω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή;» του υπέδειξε τις εντολές του νόμου.

«Κύριε, με την εύνοιά σου προς τον λαό σου, επισκέψου μας με το σωτήριο έργο σου· για να δούμε την αγαθότητα των εκλεκτών σου, για να ευφρανθούμε με ευφροσύνη, μαζί με το έθνος σου.» Και ποιο είναι το έθνος που έχει εκλεγεί εν Χριστώ από τον Θεό και Πατέρα, θα το εξηγήσει ο σοφότατος Πέτρος λέγοντας προς εκείνους που έχουν ευδοκιμήσει μέσω της πίστεως: «Εσείς όμως είστε γένος εκλεκτό, βασιλικό ιεράτευμα, έθνος άγιο, λαός που αποκτήθηκε από τον Θεό, για να εξαγγείλετε τις αρετές εκείνου που σας κάλεσε από το σκοτάδι στο θαυμαστό του φως.» <Ιδού, κάποιος νομικός σηκώθηκε για να τον δοκιμάσει κ.λπ.> Αναφέρεται σε εκείνον τον καιρό κατά τον οποίο ο Σωτήρας διέτριβε πάνω στη γη, αυτός που είναι πανταχού παρών και δεν αποχωρίζεται τους κόλπους του Πατέρα.— Νομικό δε, σε αυτά τα λόγια, ονομάζει ο ευαγγελιστής τον γνώστη του νόμου, σύμφωνα τουλάχιστον με τη συνήθεια των Ιουδαίων, δηλαδή αυτόν που νομίζει ότι γνωρίζει τον νόμο, χωρίς όμως να τον γνωρίζει σύμφωνα με την αλήθεια. Αυτός νόμισε ότι θα παγιδεύσει τον Χριστό· και με ποια αφορμή, θα το πω. Κάποιοι διαδότες φημών, που συνήθιζαν να μιλούν απερίσκεπτα, περιφέρονταν σε όλη τη χώρα των Ιουδαίων, καθώς και στην ίδια την Ιερουσαλήμ, κατηγορώντας τον Χριστό και λέγοντας ότι, από τη μια, ισχυρίζεται πως η εντολή που δόθηκε μέσω του Μωυσή είναι ανώφελη, και από την άλλη, ότι ο ίδιος εισάγει καινούρια διδάγματα· υπήρχαν όμως ήδη κάποιοι από αυτούς που είχαν πιστέψει, οι οποίοι αντιστέκονταν στα λόγια εκείνων, αποδεχόμενοι παντού το σωτήριο ευαγγελικό κήρυγμα.

Επειδή λοιπόν ο νομικός θέλησε, ή μάλλον νόμισε ότι θα μπορούσε να παγιδεύσει τον Χριστό στο να πει κάτι εναντίον του Μωυσή, δηλαδή εναντίον της εντολής που δόθηκε μέσω αυτού, προβάλλοντας ως ανώτερη τη δική του διδασκαλία, τον πλησιάζει για να τον πειράξει και λέει: «Τι να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή;» Τον προσεγγίζει με υποκρισία και με ψεύτικη διάθεση, και προσποιούμενος ότι τον τιμά, τον αποκαλεί δάσκαλο, ώστε μέσω των κολακευτικών του λόγων να περάσει απαρατήρητη η κρυμμένη του απόπειρα. Όμως, κάποιος από αυτούς που γνωρίζουν καλά το μυστήριο της ένσαρκης οικονομίας θα του έλεγε: Αν γνώριζες τον νόμο και τη δύναμη της πνευματικής θεωρίας που είναι κρυμμένη σε αυτόν, δεν θα αγνοούσες εκείνον που επιχειρείς να πειράξεις, ο οποίος γνωρίζει τα κρυφά και μπορεί να βλέπει καθαρά τις καρδιές όσων τον πλησιάζουν.

«Αυτός», λέγει, «είναι ο αδελφιδός μου και αυτός είναι ο πλησίον μου, θυγατέρες της Ιερουσαλήμ»· διότι, αφού έφερε ενώπιόν τους όλα τα γνωρίσματα μέσα από την περιγραφή του λόγου, μέσω των οποίων ήταν δυνατόν να πραγματοποιηθεί η φανέρωση του ζητουμένου, τότε χρησιμοποίησε δεικτικό λόγο, λέγοντας, «αυτός είναι ο ζητούμενος», ο οποίος, με το να γίνει αδελφός ανατέλλοντας για εμάς από τον Ιούδα, έγινε πλησίον σε εκείνον που έπεσε στους ληστές, θεραπεύοντας τις πληγές του με έλαιο και οίνο και επιδέσμους, και αφού τον ανέβασε στο δικό του υποζύγιο και τον ανέπαυσε στο πανδοχείο, προσφέροντας τα δύο δηνάρια για τη διαβίωσή του και δίνοντας την υπόσχεση πως, κατά την επιστροφή του, θα αποδώσει ό,τι επιπλέον δαπανηθεί για το έργο της εντολής. Είναι βεβαίως φανερό πού αποβλέπει το καθένα από αυτά· διότι απευθυνόταν στον νομικό που εκπείραζε τον Κύριο, ο οποίος επιθυμούσε να δείξει τον εαυτό του ανώτερο από τους άλλους και με υπερηφάνεια περιφρονούσε την ισοτιμία προς τους υπολοίπους, λέγοντας: «Και ποιος είναι ο πλησίον μου;»

266. Προς τον Κρατίνο. Περί υποταγής. Την ερώτηση που μου απηύθυνες εσύ, κάποιος άλλος την απηύθυνε στον Κύριο: εκείνος μεν λέγοντας, Τι πρέπει να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή; εσύ δε γράφοντας, Σε ποιον πρέπει να υποταχθώ για να κατορθώσω τη μοναχική ζωή; Αλλά εκείνος μεν παραπέμφθηκε στον νόμο, επειδή ήταν νήπιος, εσένα όμως εγώ, ως άνθρωπο που επιθυμεί την τελειότητα, σε χειραγωγώ προς το ύψος της αναβάσεως. Απαρνήσου τον εαυτό σου, σήκωσε τον σταυρό, και φεύγε όπως εγώ.

Και όπως κανείς δεν γνωρίζει εκείνον, έτσι δεν γνωρίζει ούτε εμένα, παρά μόνο ο Πατέρας, ώστε δικαιολογημένα μου τα παρέδωσε όλα, ως ομοφυή με αυτόν, και επειδή υπερβαίνω κάθε γνώση, όπως ακριβώς και αυτός βρίσκεται πέρα από κάθε γνώση. Διότι και ο Πατέρας, λέει, γνωρίζεται μόνο από τον Υιό, και σε όποιον θελήσει ο Υιός να τον αποκαλύψει. Πρόσεξε δε πώς ο μεν Υιός δεν γνωρίζει τον Πατέρα μέσω αποκάλυψης, ενώ τα κτιστά όντα τον γνωρίζουν μέσω αποκάλυψης, διότι λαμβάνουν τη γνώση κατά χάριν, επομένως ο Υιός δεν είναι κτιστός. Και αφού στράφηκε προς τους μαθητές, μακαρίζει αυτούς, και γενικώς όλους όσοι τον βλέπουν, με πίστη βεβαίως, να περπατά με σάρκα και να θαυματουργεί. Διότι και οι παλαιοί προφήτες και βασιλείς επιθύμησαν μεν να δουν τον Κύριο εν σαρκί, και να τον ακούσουν, αλλά δεν το κατόρθωσαν αυτό. Αλλά και με άλλον τρόπο, επειδή είπε πιο πάνω, ότι σε όποιον αποκαλύψει ο Υιός, εκείνος γνωρίζει τον Πατέρα, μακαρίζει λοιπόν τους μαθητές επειδή έτυχαν αυτής της αποκάλυψης. Διότι τους αποκάλυπτε τον Πατέρα μέσω του εαυτού του. Διότι όποιος έβλεπε αυτόν, έβλεπε τον Πατέρα. Και αυτό το αγαθό δεν το πέτυχε κανένας από τους αγίους πριν από την ένσαρκη οικονομία, διότι επειδή δεν είδαν τον Κύριο εν σαρκί, μέσω του οποίου γινόταν γνωστός ο Πατέρας, επομένως ούτε τον Πατέρα είδαν έτσι όπως οι απόστολοι. Και ιδού, κάποιος νομικός σηκώθηκε, θέλοντας να τον πειράξει, και λέγοντας: Διδάσκαλε, τι πρέπει να κάνω για να κληρονομήσω ζωή αιώνια; Ο δε είπε προς αυτόν: Στον νόμο τι έχει γραφτεί;