Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 10:41

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Αʹ Περί του ότι πρέπει να προτιμάται η προσευχή πάνω από όλα. Κάθε πράξη, αγαπητέ, και κάθε λόγος του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού είναι κανόνας ευσέβειας και αρετής. Για τον λόγο αυτό, άλλωστε, ενανθρώπησε, σκιαγραφώντας σε εμάς σαν σε εικόνα την ευσέβεια και την αρετή, ώστε, βλέποντάς την, ο καθένας και η καθεμία να ζηλώσουμε το αρχέτυπο, ανάλογα με τις δυνάμεις μας. Διότι γι' αυτό ενδύθηκε το δικό μας σώμα, για να μιμηθούμε κι εμείς τη δική Του πολιτεία, όσο είναι δυνατόν. Εσύ, λοιπόν, όταν ακούς κάποιον λόγο ή πράξη Του, μην τον ακούς επιπόλαια και απλά και στην τύχη· αλλά να εμβαθύνεις στο βάθος των νοημάτων· γίνε κοινωνός αυτών που έχουν παραδοθεί μυστικά. Διότι η μεν Μάρθα υποδέχεται τον Κύριο, η δε Μαρία κάθεται στα πόδια Του· και στις δύο αδελφές υπάρχει καλή προθυμία, διάκρινε ωστόσο τα πράγματα. Διότι η μεν Μάρθα διακονούσε, ετοιμάζοντας τα αναγκαία για την ικανοποίηση της σωματικής Του ανάγκης· η δε Μαρία, καθισμένη στα πόδια Του, άκουγε τους λόγους Του. Η μία, λοιπόν, ανέπαυε το ορατό, ενώ η άλλη υπηρετούσε το αόρατο. Επειδή Εκείνος που ήταν παρών ήταν αληθινά και άνθρωπος και Θεός, ο ίδιος ο Δεσπότης αποδέχθηκε την προθυμία και των δύο γυναικών. Αλλά η μεν Μάρθα, πιεζόμενη από τον κόπο, παρακαλούσε τον Κύριο να μεσολαβήσει, ώστε να λάβει την αδελφή της ως βοηθό στη διακονία. Πες της, λέει, να σηκωθεί και να με βοηθήσει στη διακονία. Ο δε Κύριος της είπε: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις περί πολλά».

Η δε Μάρθα περισπώταν με την πολλή διακονία. Πλησιάζοντας δε, είπε: «Κύριε, δεν σε μέλει που η αδελφή μου με άφησε μόνη να διακονώ; Πες της, λοιπόν, να με βοηθήσει». Αποκρινόμενος δε ο Ιησούς της είπε: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και ταράζεσαι για πολλά· ενώ λίγων πραγμάτων υπάρχει ανάγκη, ή μόνο ενός. Η δε Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν θα αφαιρεθεί από αυτήν».

Επομένως και εσύ, όταν μεταβάλλεις το τραπέζι του αδελφού σου με το πλήθος των φαγητών και την περίτεχνη παρασκευή τους χάριν της ηδονής, τον κατηγορείς ουσιαστικά για φιληδονία και επισωρεύεις εναντίον του ονείδη λαιμαργίας μέσω όσων ετοιμάζεις, ελέγχοντας την ηδυπάθειά του ως προς αυτά. Ή μήπως δεν συμβαίνει πολλές φορές, παρατηρώντας το είδος και τον τρόπο της ετοιμασίας, να βγάζουμε συμπέρασμα για τον αναμενόμενο επισκέπτη, ποιος είναι ή τι λογής είναι; Ο Κύριος δεν επαίνεσε τη Μάρθα, η οποία περισπωνόταν με την πολλή διακονία· αλλά είπε: «Μεριμνάς και τυρβάζεις περί πολλά· λίγα όμως χρειάζονται, ή και ένα»· λίγα μεν, εννοώντας προφανώς αυτά που παρασκευάζονται, ένα δε ως προς τον σκοπό, ώστε να εκπληρωθεί η ανάγκη. Και δεν αγνοείς βέβαια τι είδους τροφή παρέθεσε ο ίδιος ο Κύριος στους πεντακισχιλίους.

Λοιπόν, επαινείς έστω αυτόν; Καθόλου· αντίθετα, φάνηκες επικριτικός ακόμα και απέναντι στον ίδιο τον Χριστό. Διότι είπες: «Ιδού άνθρωπος φαγάς και οινοπότης». Από πού όμως μπορείς να το αποδείξεις αυτό; Και όμως, όταν κάποτε η Μαρία και η Μάρθα τον φιλοξένησαν στη Βηθανία, και έπειτα η μία από αυτές απορροφήθηκε με τις πολλές ετοιμασίες, βλέπουμε τον Χριστό να ανακόπτει την υπερβολή και να μας καθοδηγεί προς την αυτάρκεια· διότι είπε: «Μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά· όμως λίγα είναι αναγκαία, ή μόνο ένα».

Ότι δε η προσευχή και ο λόγος του Θεού προτάσσονται όταν εκτελούμε αρμονικά το έργο κάθε εντολής και αρετής, το μαρτυρεί και ο ίδιος ο Κύριος. Διότι, όταν ήλθε στην οικία της Μάρθας και της Μαρίας, και ενώ η Μάρθα ασχολείτο με τη διακονία, η δε Μαρία καθόταν στα πόδια του Κυρίου και έτρεφε την ψυχή της μέσα από τη σωτηριώδη διδασκαλία, η Μάρθα, παραπονούμενη για την αδελφή της ότι δεν τη βοηθά, είπε προς τον Κύριο: «Κύριε, πες στην αδελφή μου να έλθει να με βοηθήσει, διότι με άφησε μόνη μου να διακονώ». Ο δε Κύριος προέκρινε το πρώτο και σπουδαιότερο έναντι του δεύτερου, λέγοντας: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά, ένα όμως είναι αναγκαίο· η δε Μαρία διάλεξε την αγαθή μερίδα».

Πολλά λοιπόν θα μπορούσε να διακρίνει κανείς, εξετάζοντας με σύνεση, που να είναι αντίστοιχα με αυτές τις ενέργειες. Αν δε και ο καθένας από εμάς, αδελφοί, αφού εγκαταλείψει τις επίγειες συνεχείς και κοπιώδεις φροντίδες και τα έργα που σχετίζονται με αυτές, παραμένει προσηλωμένος τείνοντας τα αυτιά του στη διδασκαλία του Πνεύματος, πρώτα από όλα θα επαινεθεί από τον Κύριο, ο οποίος τη μεν Μάρθα, που μεριμνούσε για πολλά, δεν την επιδοκιμάζει, παρόλο που η προσπάθειά της γινόταν για χάρη Του· η Μαρία όμως, λέει, η οποία καθόταν κοντά Του και άκουγε τα λόγια της διδασκαλίας, διάλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν θα της αφαιρεθεί.

Διότι και γι' αυτόν τον λόγο ήλθαν πάλι, επειδή σκόπευαν να απολαύσουν τα ίδια. Γι' αυτό και έλεγαν: «Οι πατέρες μας έφαγαν το μάννα στην έρημο»· παρασύροντάς τον πάλι προς τη σαρκική τροφή, πράγμα το οποίο αποτελούσε βαρύτατο παράπτωμα και μεγίστη κατηγορία. Αλλά αυτός δεν περιορίζεται στους ελέγχους, αλλά προσθέτει σε αυτούς και διδασκαλία, λέγοντας: «Να εργάζεσθε όχι για την τροφή που φθείρεται και χάνεται, αλλά για την τροφή που παραμένει εις ζωήν αιώνιον, την οποία θα σας δώσει ο Υιός του ανθρώπου. Διότι αυτόν σφράγισε ο Πατέρας, ο Θεός». Αυτό δε που λέει, σημαίνει το εξής: Να μη γίνεται κανένας λόγος ανάμεσά σας για αυτή την υλική τροφή, αλλά για εκείνη την πνευματική. Αλλά επειδή μερικοί από όσους επιθυμούν να τρέφονται παραμένοντας σε αργία κάνουν κατάχρηση αυτού του λόγου, υποστηρίζοντας ότι ο Χριστός καταργεί την εργασία, είναι κατάλληλη ευκαιρία να μιλήσουμε και προς αυτούς. Διότι, τρόπον τινά, διαβάλλουν ολόκληρο τον Χριστιανισμό και προετοιμάζουν το έδαφος ώστε να διακωμωδείται ως προωθών την οκνηρία. Πρωτίστως όμως είναι αναγκαίο να αναφέρουμε τον λόγο του Παύλου. Τι λέει λοιπόν εκείνος; «Να θυμάστε τα λόγια του Κυρίου που είπε: Είναι πιο μακάριο να δίνει κανείς παρά να λαμβάνει». Καίτοι, πώς θα μπορούσε να δώσει αυτός που δεν έχει; Πώς λοιπόν είπε ο Ιησούς στη Μάρθα: «Μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά, ενώ για ένα μόνο υπάρχει ανάγκη· η δε Μαρία διάλεξε την αγαθή μερίδα»· και πάλι: «Μη μεριμνήσετε για την αύριο»;

Αυτό ακριβώς μάς διακήρυξε και μέσω του προφήτη Δαβίδ: «Εναπόθεσε στον Κύριο τη μέριμνά σου», λέγοντας, «και αυτός θα σε αναθρέψει», και στα ιερά Ευαγγέλια, διδάσκοντας τους δικούς του μαθητές, λέει: «Μη μεριμνάτε για τη ζωή σας, τι θα φάτε, και για το σώμα σας, τι θα ντυθείτε», και πάλι: «Ζητάτε τη βασιλεία του Θεού και τη δικαιοσύνη του, και όλα αυτά θα σας προστεθούν», και προς τη Μάρθα: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και αναστατώνεσαι για πολλά, ένα όμως είναι αναγκαίο· διότι η Μαρία διάλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν θα της αφαιρεθεί», δηλαδή το να κάθεται κοντά στα πόδια του και να ακούει τα λόγια του.

«Θα καθίσει κατά μόνας και θα σιωπήσει, διότι σήκωσε το βάρος επάνω του.» «Θα επιστρέψει ο Ιακώβ, και θα ησυχάσει, και θα αναπαυθεί στο σωτήριο του Κυρίου, και δεν θα υπάρχει κανείς να τον ενοχλεί.» «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά.» «Σας παρακαλούμε, αδελφοί μου, να ησυχάζετε, να φροντίζετε τα δικά σας και να εργάζεστε με τα χέρια σας.» Ο αποχωρισμένος και μονήρης βίος είναι προτιμότερος από τον κοινωνικό και από την ένωση με τους πολλούς.

Οι δε μακάριοι και τρισμακάριοι πατέρες μας, οι ένσαρκοι άγγελοι και πολίτες της άνω βασιλείας, έκαναν εργόχειρο, αλλά όπως αρέσει στον Θεό. Και αν κάποιος ακόμη και τώρα εργάζεται όπως εκείνοι, αυτό είναι πανόσιο· διότι μια τέτοια εργασία δεν έχει ίχνος αισχροκέρδειας, ούτε έννοια σωματικής απόλαυσης, ούτε κανένα άλλο εμπαθές φρόνημα. Και θεσπίζοντας αυτό στα Ασκητικά του κεφάλαια, ο σοφός στα θεία και μέγας Βασίλειος έλεγε ότι «είναι καλή και νόμιμη η σωματική εργασία» και ότι «πρέπει ο ασκητής να ασκεί τα πρέποντα έργα», «όσα είναι απαλλαγμένα από κάθε καπηλεία και υπερβολικούς περισπασμούς και αισχροκέρδεια, όσα μπορούν ως επί το πλείστον να εκτελούνται ενώ εμείς παραμένουμε κάτω από την ίδια στέγη, ώστε και το έργο να εκπληρώνεται και η ησυχία να διαφυλάσσεται· αν δε υπάρξει ανάγκη λόγω απαραίτητης χρείας να εκτελεστεί και κάποιο υπαίθριο έργο, ούτε αυτό εμποδίζει τη φιλοσοφία». Βλέπεις τι είδους εργασία προτρέπει και αυτός ο θείος πατέρας; Διότι ούτε ο Δεσπότης πρόσταξε να μην εργαζόμαστε, αλλά «μη μεριμνάτε τι θα φάτε και τι θα πιείτε και τι θα ντυθείτε», και με αυτή την πρόφαση να μεθύσετε από τον βίο, και να λησμονήσετε την άνω βασιλεία· «αλλά να εργάζεστε όχι για την τροφή που φθείρεται, αλλά για εκείνη που παραμένει στην αιώνια ζωή». Και «μεριμνάς», λέει στη Μάρθα, «και τυρβάζεις για πολλά, ενώ ένα είναι αναγκαίο».

Τέτοιους λοιπόν ήθελε να είμαστε ο Θεός, απαθείς, αμέριμνους και να έχουμε μόνο το έργο των αγγέλων, δηλαδή το να υμνούμε ακατάπαυστα και αδιάκοπα τον Δημιουργό και να εντρυφούμε στη θεωρία Του αποκλειστικά από τη μελέτη των κτισμάτων Του, όπως ακριβώς φθέγγεται προς εμάς και μέσω του προφήτη Δαβίδ: «Ρίξε στον Κύριο τη μέριμνά σου και Αυτός θα σε διαθρέψει», και πάλι μέσω των Ευαγγελίων Του: «μη μεριμνάτε για την ψυχή σας, τι θα φάτε, και για το σώμα σας, τι θα ντυθείτε», και πάλι: «ζητάτε τη βασιλεία του Θεού και τη δικαιοσύνη Του και όλα αυτά θα σας προστεθούν», και προς τη Μάρθα: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά, ένα όμως είναι αναγκαίο· η δε Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν θα της αφαιρεθεί».

Γι' αυτό τον λόγο, τη μία μεν ο Λόγος την αποδέχεται ως καλώς αγωνιζόμενη να τον θρέψει φιλότιμα στην τράπεζα της πολυειδούς και έμπρακτης φιλοσοφίας, αλλά την επιπλήττει επειδή μεριμνά για πολλά είδη ταλαιπωρίας και ασχολείται διαρκώς με αυτό που είναι ωφέλιμο σε λίγα· διότι ένα είναι το ζητούμενο για την ανάγκη και τη διακονία του Λόγου: το να υποτάξει μέσω του ανώτερου λογισμού το κατώτερο, και να μεταβάλει το χοϊκό φρόνημα της ψυχής σε πνευματικό με τους ιδρώτες της αρετής. Την άλλη, όμως, και την επαινεί και με φυσικό τρόπο την οικειώνεται, καθώς διάλεξε την αγαθή μερίδα της γνώσης του Πνεύματος· διά της οποίας, πετώντας ψηλότερα από τα ανθρώπινα πράγματα, προχωρεί στα θεία βάθη του Θεού, και εμπορεύεται καλώς από εκεί τον μαργαρίτη του Λόγου, και κατοπτεύει τους απόκρυφους θησαυρούς του Πνεύματος, και της επέρχεται ανέκφραστη χαρά, η οποία δεν πρόκειται να της αφαιρεθεί.

Το ότι το έργο της προσευχής και του λόγου, όταν επιτελείται με τον αρμόζοντα τρόπο, προτάσσεται κάθε αρετής και εντολής, το μαρτυρεί ο ίδιος ο Κύριος. Διότι όταν ήλθε στην οικία της Μάρθας και της Μαρίας, και ενώ η Μάρθα ασχολείτο με τη διακονία, η δε Μαρία καθόταν παρά τους πόδας του Κυρίου και έτρεφε την ψυχή της από τη σωτηριώδη διδασκαλία, και όταν η Μάρθα διαμαρτυρήθηκε ότι δεν τη βοηθά και είπε προς τον Κύριο: Κύριε, πες να έλθει η αδελφή μου για να με βοηθήσει, διότι με άφησε μόνη· ο Κύριος προέκρινε το πρώτο και κεφαλαιωδέστερο έναντι του δεύτερου, λέγοντάς της: Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά· ένα όμως χρειάζεται· και η Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα. Με αυτά τα λόγια ο Κύριος υπέδειξε το πρώτο και μείζον έργο της αρετής. Διότι δεν θεώρησε ως μηδαμινό το έργο της διακονίας. Αν πράγματι ήταν μηδαμινό, πώς ο ίδιος αποδεχόταν τη διακονία της Μάρθας και πώς ο ίδιος επετέλεσε προσωπικά το έργο αυτό, πλένοντας τους πόδας των μαθητών;

ΙΔ΄. Το έργο της προσευχής και του λόγου, όταν επιτελείται κατάλληλα, βρίσκεται υπεράνω κάθε αρετής και εντολής. Και μάρτυρας αυτού είναι ο Ίδιος· διότι, όταν επισκέφθηκε την οικία της Μάρθας και της Μαρίας, και ενώ η μεν Μάρθα ασχολούνταν με τη διακονία, η δε Μαρία καθόταν κοντά στα πόδια του και απολάμβανε την αμβροσία εκείνης της θείας γλώσσας, επειδή η αδελφή της την κατέκρινε ότι δεν τη βοηθά και γι' αυτό προσήλθε στον Χριστό, Εκείνος, προτάσσοντας το κυριότερο έναντι του δευτερεύοντος, είπε: Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά· ένα όμως είναι το αναγκαίο· η Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν πρόκειται να της αφαιρεθεί. Αυτό το είπε, όπως αναφέραμε, όχι για να απορρίψει το έργο της διακονίας, αλλά επειδή προκρίνει απολύτως το μείζον έναντι του ελάσσονος· διότι αλλιώς, πώς ο Ίδιος θα αποδεχόταν τη διακονία; Πώς άλλωστε φαίνεται να την ασκεί και ο Ίδιος, νίβοντας τα πόδια των μαθητών;

Εσύ λοιπόν, ω καλλίστη των γυναικών, είσαι αληθινά μακάρια και τρισμακάρια, διότι εξέλεξες την αγαθή μερίδα ακολουθώντας εκείνη την περίφημη Μαρία, καθήμενη τρόπον τινά παρά τους πόδας του Ιησού και ακούγοντας τον λόγο του μέσα από έναν βίο απαλλαγμένο από μέριμνες. Αγίασες τον εαυτό σου, αφιερώνοντας τη ζωή σου ως κειμήλιο στον Θεό. Εξευγένισες το αίμα σου εν Πνεύματι Αγίω, προβάλλοντας τον εαυτό σου ως καλό υπόδειγμα. Διότι, τι θα κερδίσουν και όσες βρίσκονται υπό τον ζυγό, εάν δεν αναζητήσουν και δεν ψηλαφήσουν και αυτές τον Θεό όσο τους είναι δυνατόν; Δεν διαλύονται όλες οι συζυγίες μέσω του θανάτου; Δεν παρέρχονται σαν όνειρο τα ωραία της παρούσας ζωής; Πόσο ελεεινά είναι τα του γάμου. Άλλοι είναι άτεκνοι, και άλλοι έχουν κακά παιδιά. Φτώχειες και πλούτη, όπου οι μεν πιέζουν και τρόπον τινά κατακαίνε, ενώ οι δε ρίχνονται σαν ζάρια από τον έναν στον άλλον. Νυφικοί θάλαμοι που εγείρονται, αλλά και καταλύονται με θρήνους, θρήνοι και κοπετοί, αλλεπάλληλες συμφορές, από τις οποίες είναι πλήρης ο βίος και τα παραδείγματα προ οφθαλμών.

Και ποια είναι η ανάγκη να μεριμνάτε και να ταράζεστε για πολλά; Σας συμβουλεύω να επιλέγετε την αγαθή μερίδα, δηλαδή να εισακούετε τον ταπεινό μας λόγο. Να σώζεσθε, τέκνα μου, εν Κυρίω, και να αγαλλιάζεσθε με τον φόβο Του. Να μαθαίνετε καλά τον κανόνα, να αποστηθίζετε όσα σας έχουν παραγγελθεί. Με αγαθές διηγήσεις να πορεύεσθε με μέτρο εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών, στον Οποίο ανήκει η δόξα και το κράτος μαζί με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα, νυν και αεί και στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

Και λοιπόν ερωτώ σχετικά με τον προκείμενο σε εμάς αγώνα της ασκήσεως: τι λέτε, αδελφοί; Έχουμε το ζητούμενο; Κατακτήσαμε την αιώνια ζωή; Επιτυγχάνουμε την ελπίδα της σωτηρίας; Ή μήπως αποτυγχάνουμε στο καθήκον μας; Εγώ, επομένως, τουλάχιστον από τα φαινόμενα, νομίζω ότι σε τίποτα δεν υστερείτε από τους θεσμούς και τους κανόνες της υπακοής, πράγμα που αποτελεί το κεφάλαιο της σωτηρίας σας. Είθε δε και ως προς τα κρυπτά να διαφυλάσσεστε σώοι και αβλαβείς, ώστε μέσω υμών να τύχω και εγώ ο ταπεινός του θείου ελέους. Και ας δώσουμε αμφότεροι δόξα στον Θεό, διότι αξιωθήκαμε να επιλέξουμε την αγαθή μερίδα, και τρόπον τινά να καθίσουμε παρά τους πόδας του Ιησού και να ακούμε τους λόγους Του. Άλλοι, λοιπόν, μεριμνούν και τυρβάζουν περί πολλά, δηλαδή περί γυναικός και τέκνων, περί κτημάτων και χρημάτων. Για εμάς όμως υπάρχει μία μέριμνα: πώς θα αρέσουμε στον Κύριο. Άλλοι στρατεύονται στον επίγειο Καίσαρα και εξαναγκάζονται με κάθε τρόπο να υπηρετούν τα προστάγματα του Καίσαρα μέχρις αίματος. Η δική μας όμως στρατεία είναι εκούσια, εκτελώντας με κάθε ελευθερία τα εντάλματα του παμβασιλέως Χριστού, έχοντας την υπόσχεση ότι μετά τη στρατεία θα κληρονομήσουμε βασιλεία ασάλευτη.

Η δε Μάρθα περισπώταν από την πολλή διακονία. Και πλησιάζοντας είπε: Κύριε, δεν σε νοιάζει που η αδελφή μου με άφησε μόνη να διακονώ; Πες της, λοιπόν, να με βοηθήσει. Αποκρινόμενος δε ο Ιησούς της είπε: Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά. Ενός όμως υπάρχει ανάγκη. Η δε Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα, η οποία δεν θα αφαιρεθεί από αυτήν.» Μεγάλο μεν είναι το αγαθό της φιλοξενίας, το οποίο επεδείκνυε η Μάρθα, και δεν είναι απορριπτέο· μεγαλύτερο όμως είναι το να προσέχει κανείς τους πνευματικότερους λόγους. Διότι μέσω του πρώτου τρέφεται το σώμα, ενώ μέσω του δεύτερου ζωοποιείται η ψυχή. Διότι δεν βρισκόμαστε εδώ, λέει, ω Μάρθα, για να γεμίσουμε την κοιλιά με ποικίλα φαγητά, αλλά για να ωφελήσουμε ψυχές.

Παρατήρησε δε την κρίση του Κυρίου. Δεν είπε τίποτα προηγουμένως στη Μάρθα, πριν να λάβει από εκείνη τις αφορμές για την επίπληξη. Διότι, επειδή εκείνη προσπαθούσε να αποσπάσει την αδελφή της από την ακρόαση, τότε ο Κύριος, δράττοντας την αφορμή, την επιπλήττει. Διότι μέχρι εκείνου του σημείου η φιλοξενία είναι άξια τιμής, μέχρις ότου δεν μας περισπά και δεν μας απομακρύνει από τα πιο αναγκαία. Όταν όμως αρχίσει να μας εμποδίζει από τα σπουδαιότερα, τότε πρέπει να προτιμάται έναντι αυτής η ακρόαση των θείων λόγων, ή μάλλον, αν πρέπει να μιλήσουμε με μεγαλύτερη ακρίβεια, ο Κύριος δεν αποτρέπει τη φιλοξενία, αλλά την πολυτέλεια και την τύρβη, δηλαδή τον περισπασμό και την ταραχή, επειδή επαινεί τη λιτή υποδοχή. Διότι γιατί, λέει, Μάρθα μεριμνάς και τυρβάζεις για πολλά, δηλαδή περισπάσαι και ταράζεσαι; Ένα πράγμα έχουμε ανάγκη για να φάμε, το οτιδήποτε, και όχι την ποικιλία. Κάποιοι βέβαια τη φράση «ενός εστι χρεία», δεν την κατενόησαν περί του φαγητού, αλλά περί της προσοχής στη διδασκαλία. Μέσα από όσα λέει, ο Κύριος διδάσκει τους αποστόλους, ώστε όταν εισέρχονται σε κάποια οικία, να μη ζητούν καμία ποικιλία, αλλά να αρκούνται στη λιτή υποδοχή, μη ζητώντας τίποτε περισσότερο, παρά μόνο την προσοχή στη διδασκαλία· να εννοείς δε τη μεν Μάρθα ως την πρακτική αρετή, τη δε Μαρία ως τη θεωρία.

Ναι, λέει, αλλά όμως, ότι ο Χριστός απορρίπτει τη σωματική εργασία, είναι φανερό από τα λόγια του προς τη Μάρθα: «Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις, ένα όμως είναι αναγκαίο· και η Μαρία εξέλεξε την αγαθή μερίδα·» και πάλι: «Μη μεριμνήσετε για την αύριον.» Αυτές τις απορίες προβάλλουν εκείνοι που θέλουν να τρέφονται μένοντας αργοί. Εμείς όμως τι λέμε; Ότι αυτό που ελέχθη προς τη Μάρθα, δεν αναφέρεται στο έργο, την εργασία και την αργία, αλλά στο να διακρίνει κανείς τον κατάλληλο καιρό, και να μην αναλώνει τον χρόνο της ακροάσεως του λόγου στη φροντίδα για τα φαγητά. Θέλοντας λοιπόν να την πείσει να μην εγκαταλείπει μάταια τον καιρό της διδασκαλίας εξαιτίας της ασχολίας με την κοιλιά, της λέει αυτά. Αλλά και λέγοντας «Μη μεριμνήσετε», ούτε έτσι απορρίπτει την εργασία. Διότι άλλο πράγμα είναι η μέριμνα και άλλο η εργασία.