Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 11:15

Η Μάρθα παραπονείται για την αδελφή της. Διδάσκει τους μαθητές να προσεύχονται και αναφέρει την παραβολή εκείνου που ζητά ψωμιά από τον φίλο του που βρίσκεται στο κρεβάτι. Θεραπεύει τον κωφό δαιμονιζόμενο. Τότε εκείνοι λένε ότι «με τη δύναμη του Βεελζεβούλ θεραπεύει». Έπειτα λέγει: «Όταν το ακάθαρτο πνεύμα βγει από τον άνθρωπο, περιπλανιέται σε άνυδρους τόπους». Κατόπιν, κάποια γυναίκα λέγει: «Μακαρία η κοιλία» και τα σχετικά. Προλέγει ότι οι άνθρωποι της εποχής εκείνης θα καταδικαστούν από τους Νινευίτες, και λέγει: «Κανείς, αφού ανάψει λυχνάρι, δεν το τοποθετεί κάτω από τον μόδιο». Εισήλθε για να γευματίσει σε οικία Φαρισαίου, ο οποίος παραπονείται διότι δεν νίφθηκε προ του γεύματος.

ΨΑΛΜΟΣ 34. [«Δίκασε, Κύριε.» Ο Κριτής των πάντων δικάζεται με τους Ιουδαίους, και θέλει ως έναν βαθμό να γίνει μεσίτης της υπόθεσης ο εν τοις ουρανοίς Πατέρας και Θεός. Όμως ο θεσπέσιος Δαβίδ, γνωρίζοντας πόσο πραγματικά δύσκολο είναι αυτό το ζήτημα, προσέπιπτε στον Θεό λέγοντας: «Μην εισέλθεις σε κρίση με τον δούλο σου». Διότι, όταν κρίνεται, νικά και θα υπερισχύσει εύκολα αυτών που κατηγορούνται, αποδεικνύοντας την ενοχή τους. Εκείνοι δε που αδίκησαν τον Χριστό, θα μπορούσαν να θεωρηθούν, όπως είπα, τα πλήθη των Ιουδαίων. Διότι ο Πατέρας απέστειλε τον Υιό μετά τους δούλους, για να ζητήσει από αυτούς τους καρπούς του αμπελώνα· εκείνοι όμως, αν και είδαν τον κληρονόμο, του ανταπέδωσαν κακά αντί για αγαθά.] «Πολέμησε αυτούς που με πολεμούν.» Εξετάστε, λοιπόν, πώς τον πολέμησαν, απορρίπτοντας, όσο περνούσε από το χέρι τους, το γεγονός ότι είναι Θεός και Υιός του Θεού. Και εκτός από αυτά, βλέποντάς τον να επιτελεί τεράστια θαύματα, τολμούσαν να τον διασύρουν λέγοντας: «Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ, του άρχοντα των δαιμόνων, εκβάλλει τα δαιμόνια». Και ούτε οι ίδιοι ήθελαν να πιστέψουν, αλλά έγιναν και εμπόδιο σε άλλους. Είπε, άλλωστε, ο Χριστός: «Αλίμονο και σε εσάς τους νομικούς, διότι πήρατε το κλειδί της γνώσης· ούτε εσείς εισέρχεστε, και αυτούς που ήθελαν να εισέλθουν τους εμποδίσατε».

Βλέπεις το έπαθλο; Αυτό ακριβώς αναφέρει και ο Παύλος γράφοντας: «Γι’ αυτό και ο Θεός τον υπερύψωσε και του χάρισε όνομα που είναι πάνω από κάθε όνομα, ώστε στο όνομα του Ιησού Χριστού να καμφθεί κάθε γόνατο». Αυτό το λέει για την κατά σάρκα φύση του. Βεβαίως λοιπόν, ακόμη και αν δεν υπήρχε κανένα έπαθλο, το παράδειγμα θα ήταν αρκετό για να μας πείσει να τα υπομείνουμε όλα· τώρα όμως βρίσκονται μπροστά μας και έπαθλα, όχι τυχαία, αλλά μεγάλα και ανέκφραστα. Επομένως και εμείς, όταν υποστούμε κάτι παρόμοιο, πριν από τους αποστόλους ας φέρνουμε στον νου μας τον Χριστό. Γιατί; Διότι όλη του η ζωή ήταν γεμάτη από ύβρεις· επειδή συνεχώς άκουγε να τον αποκαλούν παράφρονα, λαοπλάνο και αγύρτη· και άλλοτε μεν οι Ιουδαίοι έλεγαν: «Αυτός δεν είναι από τον Θεό»· άλλοτε πάλι έλεγαν: «Όχι, αλλά πλανά το πλήθος»· και πάλι: «Εκείνος ο λαοπλάνος είπε, όσο ζούσε ακόμη: Μετά από τρεις ημέρες ανασταίνομαι». Τον συκοφαντούσαν επίσης για μαγεία λέγοντας: «Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ εκβάλλει τα δαιμόνια»· και ότι παραφρονεί και έχει δαιμόνιο: «Δεν τα λέγαμε καλά», έλεγαν, «ότι έχει δαιμόνιο και είναι τρελός;» Και αυτά τα άκουγε από αυτούς, ενώ τους ευεργετούσε, θαυματουργούσε και επιδείκνυε τα έργα του Θεού. Διότι, αν τα άκουγε αυτά χωρίς να κάνει τίποτα, δεν θα ήταν τόσο παράδοξο· αν όμως, ενώ δίδασκε την αλήθεια, τον αποκαλούσαν λαοπλάνο, και ενώ εξέβαλλε δαίμονες, λεγόταν ότι έχει δαίμονα, και ενώ ανέτρεπε κάθε εναντίωση, τον αποκαλούσαν αγύρτη, τι είδους υπερβολή θαύματος δεν κρύβει αυτό; Διότι για αυτά ακριβώς τον κατηγορούσαν συνεχώς.

Ακόμη και αν χλευαζόμαστε, ακόμη και αν πάσχουμε κάτι άδικα, ας λέμε συνεχώς: «Δεν υπάρχει δούλος ανώτερος από τον κύριό του». Και ας φέρνουμε στο μέσον τα όσα ελέχθησαν από τους Ιουδαίους, τα οποία ξεστόμισαν γεμάτοι μανία λέγοντας: «Δαιμόνιο έχεις», και «Σαμαρείτης είσαι εσύ», και ότι «Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ εκβάλλει τα δαιμόνια». Διότι γι' αυτόν τον λόγο τα υπέμεινε όλα αυτά, ώστε εμείς να βαδίζουμε στα ίχνη του και να υπομένουμε τα σκώμματα, τα οποία περισσότερο από όλες τις ύβρεις βγάζουν τον άνθρωπο εκτός εαυτού. Αλλά όμως, Εκείνος όχι μόνο τα υπέμεινε αυτά, αλλά και τα πάντα έπραττε, ώστε να σώσει και να απαλλάξει αυτούς που τα έκαναν από την επιφυλασσόμενη κόλαση. Διότι ακόμη και τους αποστόλους απέστειλε για τη δική τους σωτηρία.

Όταν κάποιος βλέπει είτε θαύματα που γίνονται από το Άγιο Πνεύμα είτε κάποιο άλλο θείο χάρισμα σε έναν από τους αδελφούς του —εννοώ δηλαδή κατάνυξη ή δάκρυα ή ταπείνωση ή θεία γνώση ή λόγο της άνωθεν σοφίας ή οτιδήποτε άλλο χαρίζεται από το θείο Πνεύμα σε όσους αγαπούν τον Θεό— και λέει ότι αυτό προέρχεται από την απάτη του διαβόλου· αλλά και εκείνος που λέει ότι πλανώνται από δαίμονες αυτοί που οδηγούνται από το θείο Πνεύμα ως υιοί Θεού, οι οποίοι εκτελούν τα προστάγματα του Πατέρα τους και Θεού, και αυτός βλασφημεί το Άγιο Πνεύμα που ενεργεί μέσα τους, όπως ακριβώς έκαναν κάποτε και οι Ιουδαίοι απέναντι στον Υιό του Θεού. Διότι εκείνοι έβλεπαν δαίμονες να εκδιώκονται από τον Χριστό και βλασφημούσαν το Άγιο Πνεύμα Του και αναιδώς οι αναιδείς έλεγαν: «Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ, του άρχοντα των δαιμονίων, εκβάλλει τα δαιμόνια». Αλλά κάποιοι, αν και ακούνε αυτά, δεν τα ακούν, και βλέποντας δεν βλέπουν, και για όλα τα έργα που μαρτυρούνται από τη Θεία Γραφή ότι γίνονται από το Άγιο Πνεύμα και τη θεία ενέργεια, σαν να έχουν βγει εκτός εαυτού και έχοντας αποπτύσει από τις ψυχές τους κάθε θεία Γραφή και έχοντας αποδιώξει από τη διάνοιά τους τη γνώση που προέρχεται από αυτές, δεν φρίττουν να λένε ότι αυτά γίνονται από μέθη και δαιμονική ενέργεια.

Κεφάλαιο ΚΑ' Λέει ο ιερότατος λόγος του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ότι κάθε αμαρτία και βλασφημία θα συγχωρεθεί στους ανθρώπους, αλλά σε αυτόν που βλασφήμησε εναντίον του Αγίου Πνεύματος δεν θα συγχωρεθεί ούτε στον τωρινό αιώνα ούτε στον μελλοντικό. Ας εξετάσουμε λοιπόν τι είναι η βλασφημία εναντίον του Αγίου Πνεύματος. Βλασφημία λοιπόν εναντίον του Αγίου Πνεύματος είναι το να αποδίδει κανείς τις ενέργειές του στο αντίθετο πνεύμα, όπως λέει ο Μέγας Βασίλειος. Και πώς το κάνει κάποιος αυτό; Όταν βλέπει κανείς είτε θαύματα που γίνονται από το Άγιο Πνεύμα, είτε κάποιο άλλο θείο χάρισμα σε έναν από τους αδελφούς του —εννοώ δηλαδή κατάνυξη ή δάκρυα ή ταπείνωση ή θεία γνώση ή λόγο άνωθεν σοφίας ή κάτι άλλο που χαρίζεται από το θείο Πνεύμα σε αυτούς που αγαπούν τον Θεό— και λέει ότι αυτό προέρχεται από την απάτη του διαβόλου. Αλλά και εκείνος που λέει για αυτούς που καθοδηγούνται από το θείο Πνεύμα ως υιοί του Θεού, αυτούς που εκτελούν τα προστάγματα του πατέρα τους και Θεού, ότι πλανώνται από δαίμονες, και αυτός βλασφημεί εναντίον του Αγίου Πνεύματος που ενεργεί μέσα τους, όπως ακριβώς έκαναν κάποτε και οι Ιουδαίοι απέναντι στον Υιό του Θεού. Διότι εκείνοι έβλεπαν τους δαίμονες να διώχνονται από τον Χριστό, και βλασφημούσαν κατά του Αγίου Πνεύματός Του και με αναίδεια οι αναιδείς έλεγαν: Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ, του άρχοντα των δαιμονίων, εκβάλλει τα δαιμόνια.

Και συνέβη, όταν εξήλθε το δαιμόνιο, ο κωφός μίλησε, και τα πλήθη θαύμασαν. Μερικοί όμως από αυτούς είπαν: «Με τη δύναμη του Βεελζεβούλ, του άρχοντα των δαιμονίων, εκβάλλει τα δαιμόνια». Άλλοι πάλι, πειράζοντάς τον, ζητούσαν από αυτόν σημείο από τον ουρανό. Αυτός όμως, γνωρίζοντας τις σκέψεις τους, τους είπε: «Κάθε βασιλεία που διαιρέθηκε εναντίον του εαυτού της ερημώνεται, και οίκος πέφτει πάνω σε οίκο. Αν λοιπόν και ο Σατανάς διαιρέθηκε εναντίον του εαυτού του, πώς θα σταθεί η βασιλεία του; Διότι λέτε ότι εγώ εκβάλλω τα δαιμόνια με τη δύναμη του Βεελζεβούλ. Αν όμως εγώ εκβάλλω τα δαιμόνια με τον Βεελζεβούλ, οι γιοι σας με ποιον τα εκβάλλουν; Γι' αυτόν τον λόγο, αυτοί θα είναι κριτές σας. Αν όμως εγώ εκβάλλω τα δαιμόνια με το δάχτυλο του Θεού, τότε έφτασε σε εσάς η βασιλεία του Θεού». Κωφός βέβαια λέγεται ως επί το πλείστον εκείνος που δεν μιλά, θα μπορούσε να λεχθεί και εκείνος που δεν ακούει, αλλά κυριότερα εκείνος που ούτε ακούει ούτε μιλά. Και εκείνοι που δεν ακούν εκ γενετής, ούτε μιλούν· διότι αυτό τους συμβαίνει κατ' ανάγκην. Επειδή, δηλαδή, μιλάμε εκείνα τα οποία μαθαίνουμε μέσω της ακοής. Όταν λοιπόν κάποιος δεν ακούει, φυσικό είναι ούτε να μιλά, εκτός και αν, λόγω κάποιας πάθησης, υπέστη αργότερα βλάβη στην ακοή του· διότι έναν τέτοιον άνθρωπο τίποτα δεν τον εμποδίζει να μιλά. Εκείνος, λοιπόν, που οδηγήθηκε στον Κύριο έπασχε και από τα δύο, ήταν κωφός και στη γλώσσα και στα αυτιά. Αυτός αποτελεί σύμβολο της ανθρώπινης φύσης, η οποία, επειδή βρισκόταν υπό την κυριαρχία των δαιμόνων, ούτε ανεχόταν να ακούει τα λόγια του Θεού, ούτε, πολύ περισσότερο, μπορούσε να τα εκφωνήσει.